Besluit nr. 466/2014/EU van het Europees Parlement en de Raad van 16 april 2014 tot verlening van een EU-garantie voor verliezen van de Europese Investeringsbank op financieringsverrichtingen van projecten buiten de Unie

De Unie verleent de Europese Investeringsbank (EIB) een begrotingsgarantie voor financieringsverrichtingen buiten de EU („EU-garantie”). De EU-garantie wordt verleend als een algemene garantie voor aan de EIB verschuldigde betalingen die deze niet heeft ontvangen, met betrekking tot leningen, leninggaranties en kapitaalmarktschuldinstrumenten die zijn toegekend voor of uitgegeven ten behoeve van overeenkomstig lid 2 in aanmerking komende EIB-investeringsprojecten.

Voor EU-garantie komen in aanmerking de leningen, leninggaranties en instrumenten op de schuldkapitaalmarkt van de EIB voor investeringsprojecten die worden uitgevoerd in de overeenkomstig de eigen regels en procedures van de EIB, met inbegrip van de verklaring van de EIB over sociale en milieunormen, in aanmerking komende landen en ter ondersteuning van de toepasselijke externe beleidsdoelstellingen van de Unie, waarbij de EIB-financiering is toegekend krachtens een ondertekende overeenkomst die niet verstreken of geannuleerd is („EIB-financieringsverrichtingen”).

EIB-financieringsverrichtingen ter ondersteuning van het extern beleid van de Unie worden, zoals in het verleden, uitgevoerd volgens de beginselen van een goede bankpraktijk.

De EU-garantie heeft betrekking op ten hoogste 65 % van het totale in het kader van EIB-financieringsverrichtingen uitbetaalde en gegarandeerde bedrag, verminderd met de terugbetaalde bedragen en vermeerderd met alle daarmee verband houdende bedragen.

De EU-garantie heeft betrekking op EIB-financieringsverrichtingen die worden ondertekend tijdens de periode die ingaat op 1 januari 2014 en eindigt op 31 december 2021.

Indien het Europees Parlement en de Raad bij het verstrijken van de in lid 5 bedoelde periode geen besluit tot verlening van een nieuwe EU-garantie voor verliezen van de EIB op financieringsverrichtingen buiten de Unie hebben vastgesteld, wordt deze periode automatisch eenmaal met zes maanden verlengd.

Het maximumbedrag van de door de EIB in de periode 2014-2020 verrichte financieringen die onder de EU-garantie vallen, bedraagt 32 300 000 000 EUR. Aanvankelijk voor financieringsverrichtingen geoormerkte, maar naderhand geannuleerde bedragen worden niet in aanmerking genomen voor het plafond.

Dit maximumbedrag valt uiteen in:

1. een maximumbedrag van 30 000 000 000 EUR uit hoofde van een algemeen mandaat, waarvan 1 400 000 000 EUR is geoormerkt voor projecten in de publieke sector die zijn gericht op de economische langetermijnveerkracht van vluchtelingen, migranten, gast- en doorreisgemeenschappen en gemeenschappen van herkomst als strategische respons om de onderliggende oorzaken van migratie aan te pakken;

2. een maximumbedrag van 2 300 000 000 EUR uit hoofde van een mandaat voor leningen aan de particuliere sector voor projecten die zijn gericht op de economische langetermijnveerkracht van vluchtelingen, migranten, gast- en doorreisgemeenschappen en gemeenschappen van herkomst als strategische respons om de onderliggende oorzaken van migratie aan te pakken.

De in lid 1 genoemde maximumbedragen worden uitgesplitst in regionale plafonds en subplafonds als bepaald in bijlage I. Binnen de regionale plafonds en in de door dit besluit bestreken periode zorgt de EIB voor een verdeling over landen in de regio's die onder de EU-garantie vallen, gespreid in overeenstemming met de prioriteiten van het extern beleid van de Unie, die tot uiting komen in de in artikel 5 bedoelde regionale technische operationele richtsnoeren.

De EU-garantie wordt alleen verleend voor EIB-financieringsverrichtingen die volgens de eigen inschatting van de EIB een meerwaarde opleveren en een van de volgende algemene doelstellingen ondersteunen:

1. ontwikkeling van de lokale particuliere sector, met name steun aan micro-, kleine, en middelgrote ondernemingen (kmo's);

2. ontwikkeling van sociale en economische infrastructuur, met inbegrip van vervoer, energie, milieu-infrastructuur en informatie- en communicatietechnologie;

3. bestrijding van en aanpassing aan klimaatverandering;

4. de economische langetermijnveerkracht van vluchtelingen, migranten, gast- en doorreisgemeenschappen en gemeenschappen van herkomst als strategische respons om de onderliggende oorzaken van migratie aan te pakken.

De EIB blijft zich kenmerken als investeringsbank, doch de uit hoofde van dit besluit uitgevoerde EIB-financieringsverrichtingen dragen bij tot het algemeen belang van de Unie en in het bijzonder tot de algemene beginselen die aan het extern optreden van de Unie ten grondslag liggen, als bedoeld in artikel 21 VEU, alsmede tot de uitvoering van de internationale milieuovereenkomsten waarbij de Unie partij is. De bestuursorganen van de EIB worden aangemoedigd de nodige maatregelen te treffen tot aanpassing van de EIB-activiteiten opdat deze doeltreffend bijdragen aan het extern beleid van de Unie en op adequate wijze aan de vereisten van dit besluit voldoen.

De regionale integratie van landen, met inbegrip van in het bijzonder de economische integratie tussen pretoetredingslanden en -begunstigden, nabuurschaps- en partnerschapslanden en de Unie, is een onderliggende doelstelling van de EIB-financieringsverrichtingen op terreinen die onder de in lid 1 genoemde algemene doelstellingen vallen. De EIB voert in de begunstigde landen financieringsverrichtingen uit op de gebieden die onder de algemene doelstellingen vallen, door ondersteuning van directe buitenlandse investeringen die economische integratie met de Unie bevorderen.

In de ontwikkelingslanden die in de lijst van begunstigden van officiële ontwikkelingshulp van de Organisatie voor Economische Samenwerking en Ontwikkeling zijn opgenomen, dragen de EIB-financieringsverrichtingen overeenkomstig artikel 208 en 209 VWEU bij tot de beleidsdoelstellingen van de Unie inzake ontwikkelingssamenwerking, met name tot het terugdringen van de armoede door middel van inclusieve groei en duurzame economische, ecologische en sociale ontwikkeling.

Om te waarborgen dat investeringen in de particuliere sector een maximaal ontwikkelingseffect hebben, tracht de EIB bij te dragen aan het creëren van gunstige voorwaarden voor particulier ondernemerschap en particuliere investeringen en garandeert zij dat in de begunstigde landen bij voorrang de lokale particuliere sector, waaronder coöperaties en sociale ondernemingen, wordt versterkt door middel van steun aan lokale investeringen als bedoeld in lid 1, onder a). Met EIB-financieringsverrichtingen ter ondersteuning van de in lid 1 omschreven algemene doelstellingen wordt beoogd de steun voor de EIB aan investeringsprojecten van kmo's uit het begunstigde land en van de Unie uit te breiden, zodat nieuwe investeringsprojecten van kmo's toegang tot financiering wordt geboden. EIB-financieringsverrichtingen stellen kmo's ertoe in staat hun voordeel te doen met, onder meer, de markttoegang voor kmo's in de in aanmerking komende landen en hun integratie in mondiale waardeketens en dragen verder bij tot het verbeteren van het concurrentievermogen van bedrijven uit de Unie.

Teneinde de aanwending van middelen ten behoeve van de betrokken kmo's doeltreffend te bewaken en te beoordelen, verricht de EIB een uitvoerig zorgvuldigheidsonderzoek en voorziet zij in en handhaaft zij adequate contractuele bepalingen met standaardrapportageverplichtingen voor zowel de financiële intermediairs als de eindbegunstigden. De EIB tracht de belemmeringen voor financiering die kmo's ondervinden, in kaart te brengen en te helpen bij de aanpak ervan.

De EIB werkt samen met financiële intermediairs die kunnen voorzien in de specifieke behoeften van kmo's in de landen waar de verrichtingen plaatsvinden, en die voldoen aan de voorschriften van artikel 13, als omgezet in overeenkomsten als bedoeld in lid 1, derde alinea, van dat artikel.

EIB-financieringsverrichtingen ter ondersteuning van de in lid 1, onder b), genoemde algemene doelstelling verlenen hoofdzakelijk steun aan investeringsprojecten inzake vervoer, energie, milieu-infrastructuur, informatie- en communicatietechnologie, gezondheidszorg en onderwijs. Hieronder vallen productie en integratie van energie uit hernieuwbare bronnen, energie-efficiëntiemaatregelen, omvorming van energiesystemen die het omschakelen naar minder koolstofintensieve technologieën en brandstoffen mogelijk maken, duurzame energiezekerheid en energie-infrastructuur, met inbegrip van infrastructuur voor gasproductie en voor transport naar de energiemarkt van de Unie, alsmede elektriciteitsvoorziening op het platteland, milieu-infrastructuur, zoals infrastructuur voor watervoorziening en sanitaire voorzieningen en groene infrastructuur, infrastructuur voor telecommunicatie- en breedbandnetwerken.

De EIB-financieringsverrichtingen ter ondersteuning van de in lid 1, onder c), genoemde algemene doelstellingen ondersteunen investeringsprojecten die gericht zijn op de beperking van en de aanpassing aan de klimaatverandering en bijdragen aan de algemene doelstellingen van het Raamverdrag van de Verenigde Naties inzake klimaatverandering en de op grond van dat verdrag aangenomen Overeenkomst van Parijs, met name doordat de uitstoot van broeikasgassen wordt voorkomen of verminderd en de koolstofvoetafdruk wordt gereduceerd door middel van hernieuwbare energie, energie-efficiëntie en duurzaam vervoer, of doordat kwetsbare landen, sectoren en gemeenschappen beter bestand worden gemaakt tegen de nadelige gevolgen van klimaatverandering.

De subsidiabiliteitscriteria voor klimaatactieprojecten zijn in de strategie inzake klimaatverandering van de EIB neergelegd. Op basis van de door de EIB opgestelde werkwijzen voor de beoordeling van projecten inzake broeikasgasemissies en emissieafwijkingen wordt in de procedure voor milieueffectbeoordeling een analyse van de koolstofvoetafdruk opgenomen om na te gaan of projectvoorstellen leiden tot optimale energie-efficiëntieverbeteringen.

In de door dit besluit bestreken periode tracht de EIB een hoog niveau van klimaatrelevante verrichtingen aan te houden, met een volume van ten minste 25 % van de totale financieringsverrichtingen van de EIB buiten de Unie. De EIB-financiering uit hoofde van dit besluit spoort met het uiterlijk in 2020 te bereiken streefcijfer van ten minste 35 % van de totale financieringsverrichtingen van de EIB in opkomende economieën en ontwikkelingslanden buiten de Unie.

De financieringsverrichtingen van de EIB omvatten onder meer concrete maatregelen om een einde te maken aan de financiering van projecten die nadelig zijn voor de verwezenlijking van de klimaatdoelstellingen van de Unie en om de inspanningen ter ondersteuning van hernieuwbare energiebronnen en energie-efficiëntie op te voeren.

De EIB versterkt de elementen tot aanpassing aan de klimaatverandering in haar bijdrage aan projecten in het kader van haar verschillende financieringsverrichtingen binnen het mandaat voor externe leningen van de EIB.

De EIB-financieringsverrichtingen ter ondersteuning van de in lid 1, onder d), genoemde algemene doelstellingen steunen investeringsprojecten die de onderliggende oorzaken van migratie aanpakken, bijdragen aan de economische langetermijnveerkracht en de doelstellingen inzake duurzame ontwikkeling van de Verenigde Naties, en de duurzame ontwikkeling in begunstigde landen veiligstellen.

De EIB-financieringsverrichtingen nemen de mensenrechten, arbeidsrechten en sociale rechten, de fundamentele vrijheden en de gendergelijkheid ten volle in acht door een op rechten gebaseerde benadering te volgen die alle mensenrechten en sociale rechten omvat, overeenkomstig de beginselen van transparantie, participatie, non-discriminatie en verantwoording, en bovendien:

1. bieden zij een antwoord op de toegenomen behoeften aan infrastructuur en aanverwante diensten om direct of indirect het hoofd te bieden aan de instroom van migranten en komen zij tegelijk de lokale bevolking ten goede;

2. stimuleren zij de werkgelegenheid voor gast- en vluchtelingengemeenschappen;

3. bevorderen zij de economische integratie en stellen zij vluchtelingen in staat zelfredzaam te worden, of

4. versterken zij de humanitaire acties en de steun aan de creatie van fatsoenlijke banen.

Met de financieringsverrichtingen van de EIB wordt steun verleend aan:

1. de particuliere sector met betrekking tot kmo's en midcapondernemingen, bedrijfs- en microfinanciering;

2. de publieke sector, met inbegrip van gemeenten en overheidsinstanties, in termen van infrastructuur en diensten, onder meer op het gebied van gezondheidszorg en van bijzondere voorzieningen voor kinderen, sanitaire voorzieningen en onderwijs op school, om in te spelen op aanzienlijk toegenomen behoeften.

Bij de EIB-financieringsverrichtingen ter ondersteuning van de in lid 1 genoemde algemene doelstellingen wordt onderkend dat gendergelijkheid een transversale aangelegenheid is die van cruciaal belang is om tot een duurzame ontwikkeling te komen en een belangrijk element is met het oog op het zorgvuldigheidsonderzoek van projecten. Op al deze financieringsverrichtingen wordt een genderperspectief toegepast. De EIB zorgt ervoor dat alle EIB-financieringsverrichtingen voldoen aan de afspraken van haar genderstrategie en haar genderactieplan.

De EIB tracht te waarborgen dat bedrijven die deelnemen aan door de EIB medegefinancierde projecten zich houden aan de beginselen van betalingstransparantie en gendergelijkheid alsook aan het beginsel van gelijke beloning zoals beschreven in Richtlijn 2006/54/EG van het Europees Parlement en de Raad⁽¹⁾. De EIB houdt bij haar besluiten inzake projectfinanciering rekening met maatregelen van potentieel begunstigde ondernemingen met betrekking tot gelijkheid van beloning en maatschappelijk verantwoord ondernemen.

De EU-garantie dekt uitsluitend EIB-financieringsverrichtingen die worden uitgevoerd in de in aanmerking komende landen die een kaderovereenkomst met de EIB hebben gesloten waarin de juridische voorwaarden zijn vastgelegd waaronder deze verrichtingen moeten worden uitgevoerd en die verenigbaar moeten zijn met de verklaring van de EIB over sociale en milieunormen en het handboek milieu- en sociale praktijken van de EIB.

De lijst van landen die voor EIB-financiering onder EU-garantie in aanmerking kunnen komen, staat in bijlage II. De lijst van landen die voor EIB-financiering onder EU-garantie in aanmerking komen, staat in bijlage III en bevat uitsluitend landen die in bijlage II zijn vermeld. Voor niet in bijlage II genoemde landen wordt per geval volgens de gewone wetgevingsprocedure beslist of zij voor EIB-financiering onder EU-garantie in aanmerking komen.

De Commissie is bevoegd bijlage III bij gedelegeerde handeling overeenkomstig artikel 18 te wijzigen. De besluiten van de Commissie zijn gebaseerd op een algemene beoordeling, mede omvattende economische, sociale, ecologische en politieke aspecten, in het bijzonder aspecten die verband houden met democratie, mensenrechten en fundamentele vrijheden, alsook de desbetreffende resoluties van het Europees Parlement en de besluiten en conclusies van de Raad.

Behoudens lid 4 laten gedelegeerde handelingen tot wijziging van bijlage III de dekking door EU-garantie van voor de inwerkingtreding van de gedelegeerde handelingen ondertekende EIB-financieringsverrichtingen onverlet.

In landen die niet in bijlage III zijn opgenomen, worden geen uitkeringen gedaan met betrekking tot EIB-financieringsverrichtingen die een algemene garantie als bedoeld in artikel 8, lid 1, genieten.

De EU-garantie dekt geen EIB-financieringsverrichtingen in een land waarmee de overeenkomst betreffende die verrichtingen is ondertekend na de toetreding van dat land tot de Unie.

Binnen een jaar na de inwerkingtreding van dit besluit actualiseert de Commissie, samen met de EIB, de bestaande regionale technische operationele richtsnoeren voor EIB-financieringsverrichtingen.

De regionale technische operationele richtsnoeren zijn in overeenstemming met het in bijlage IV vervatte bredere Uniekader voor regionaal beleid. Met name de regionale technische operationele richtsnoeren zorgen ervoor dat de EIB-financiering uit hoofde van dit besluit een aanvulling vormt op de desbetreffende EU-bijstandsmaatregelen, -programma's en -instrumenten in deze verschillende regio's.

Bij het actualiseren van de regionale technische operationele richtsnoeren houden de Commissie en de EIB rekening met de toepasselijke resoluties van het Europees Parlement en de toepasselijke besluiten en conclusies van de Raad, alsmede met internationaal erkende beginselen en richtsnoeren inzake maatschappelijk verantwoord ondernemen. De regionale technische operationele richtsnoeren sluiten aan bij de prioriteiten die zijn vastgelegd in de nationale of regionale programma's, die in voorkomend geval door de begunstigde landen zijn opgesteld; daarbij wordt terdege rekening gehouden met het overleg dat bij de opstelling van deze programma's met het lokale maatschappelijk middenveld is gepleegd.

De geactualiseerde regionale technische operationele richtsnoeren worden door de Commissie onverwijld aan het Europees Parlement en de Raad toegezonden.

Binnen het door de regionale technische operationele richtsnoeren bepaalde kader stelt de EIB de overeenkomstige financieringsstrategieën op en zorgt zij voor de uitvoering ervan.

EIB-financieringsverrichtingen sluiten aan bij de regionale technische operationele richtsnoeren en bij de strategieën van het begunstigde land.

De regionale technische operationele richtsnoeren worden na de in artikel 19 bedoelde tussentijdse evaluatie herbekeken.

De Commissie is bevoegd overeenkomstig artikel 18 gedelegeerde handelingen vast te stellen met betrekking tot wijzigingen van bijlage IV.

De Commissie brengt in het kader van de in artikel 19 van Protocol nr. 5 vastgelegde procedure advies uit betreffende financieringsverrichtingen van de EIB. Indien de Commissie, in het geval van onder dit besluit vallende EIB-financieringsverrichtingen, een negatief advies uitbrengt, valt die verrichting niet onder de dekking van de EU-garantie.