Verordening (EU) 2020/1998 van de Raad van 7 december 2020 betreffende beperkende maatregelen tegen ernstige schendingen van de mensenrechten

Deze verordening is van toepassing op:

1. genocide;

2. misdaden tegen de menselijkheid;

3. de volgende ernstige schendingen van de mensenrechten:

   1. foltering en andere wrede, onmenselijke of onterende behandeling of bestraffing,

   2. slavernij,

   3. buitengerechtelijke, standrechtelijke en willekeurige executies en moorden,

   4. gedwongen verdwijning van personen,

   5. willekeurige arrestatie of detentie,

4. andere schendingen van de mensenrechten, waaronder onderstaande, voor zover die wijdverbreid of systematisch van aard zijn of anderszins aanleiding geven tot ernstige bezorgdheid in het licht van de doelstellingen van het gemeenschappelijk buitenlands en veiligheidsbeleid als omschreven in artikel 21 VEU:

   1. mensenhandel en mensenrechtenschendingen door migrantensmokkelaars als bedoel in dit artikel,

   2. seksueel en gendergerelateerd geweld,

   3. schendingen van de vrijheid van vreedzame vergadering en vereniging,

   4. schendingen van de vrijheid van mening en meningsuiting,

   5. schendingen van de vrijheid van godsdienst en levensovertuiging.

Voor de toepassing van lid 1 moet passend rekening worden gehouden met het internationaal gewoonterecht en de algemeen aanvaarde instrumenten van internationaal recht, zoals:

1. het Internationaal Verdrag inzake burgerrechten en politieke rechten;

2. het Internationaal Verdrag inzake economische, sociale en culturele rechten;

3. het Verdrag inzake de voorkoming en de bestraffing van genocide;

4. het Verdrag tegen foltering en andere wrede, onmenselijke of onterende behandeling of bestraffing;

5. het Internationaal Verdrag inzake de uitbanning van alle vormen van rassendiscriminatie;

6. het Verdrag inzake de uitbanning van alle vormen van discriminatie van vrouwen;

7. het Verdrag inzake de rechten van het kind;

8. het Internationaal Verdrag inzake de bescherming van alle personen tegen gedwongen verdwijning;

9. het Verdrag inzake de rechten van personen met een handicap;

10. het Protocol inzake de voorkoming, bestrijding en bestraffing van mensenhandel, in het bijzonder vrouwenhandel en kinderhandel, dat het Verdrag van de Verenigde Naties tegen grensoverschrijdende georganiseerde misdaad aanvult;

11. het Statuut van Rome inzake het Internationaal Strafhof;

12. het Europees Verdrag tot bescherming van de rechten van de mens en de fundamentele vrijheden.

Voor de toepassing van deze verordening kunnen onder natuurlijke personen, rechtspersonen, entiteiten of lichamen worden verstaan:

1. overheidsactoren;

2. andere actoren die effectieve controle of gezag uitoefenen over een grondgebied;

3. andere niet-overheidsactoren onder voorbehoud van artikel 1, lid 4, van Besluit (GBVB) 2020/1999.

Alle tegoeden en economische middelen die toebehoren aan of eigendom zijn, in het bezit zijn of onder zeggenschap staan van een in bijlage I vermelde natuurlijke persoon, rechtspersoon, entiteit of een in bijlage I vermeld lichaam, worden bevroren.

Er worden geen tegoeden of economische middelen direct of indirect ter beschikking gesteld aan of ten behoeve van in bijlage I vermelde natuurlijke personen, rechtspersonen, entiteiten of lichamen.

Bijlage I omvat de natuurlijke personen, rechtspersonen, entiteiten en lichamen waarvoor de Raad overeenkomstig artikel 3 van Besluit (GBVB) 2020/1999 heeft vastgesteld dat zij:

1. verantwoordelijk zijn voor in artikel 2, lid 1, beschreven handelingen;

2. financiële, technische of materiële ondersteuning bieden aan of anderszins betrokken zijn bij in artikel 2, lid 1, beschreven handelingen, met inbegrip van het plannen en aansturen van, opdracht geven tot, meewerken aan, voorbereiden, faciliteren en aanmoedigen van dergelijke handelingen;

3. geassocieerd zijn met de onder de punten a) en b) vallende natuurlijke personen, rechtspersonen, entiteiten of lichamen.

In afwijking van artikel 3 kunnen de bevoegde autoriteiten van de lidstaten, onder door hen passend geachte voorwaarden, toestemming verlenen voor de vrijgave of beschikbaarstelling van bepaalde bevroren tegoeden of economische middelen, nadat zij hebben vastgesteld dat de betrokken tegoeden of economische middelen:

1. noodzakelijk zijn voor het dekken van uitgaven voor de basisbehoeften van de in de bijlage I genoemde natuurlijke personen, rechtspersonen, entiteiten of lichamen, en de gezinsleden die van deze natuurlijke personen afhankelijk zijn, zoals betalingen voor levensmiddelen, huur of hypotheeklasten, geneesmiddelen of medische behandelingen, belastingen, verzekeringspremies en nutsvoorzieningen;

2. uitsluitend bestemd zijn voor het betalen van redelijke honoraria of het vergoeden van andere kosten van juridische diensten;

3. uitsluitend bestemd zijn voor de betaling van honoraria of kosten voor het routinematig houden of beheren van bevroren tegoeden of economische middelen;

4. noodzakelijk zijn voor de betaling van buitengewone lasten, mits de relevante bevoegde autoriteit de bevoegde autoriteiten van de andere lidstaten en de Commissie ten minste twee weken vóór zij de toestemming verleent, in kennis stelt van de redenen waarom zij meent dat specifieke toestemming moet worden verleend, of

5. gestort worden op of betaald worden van een rekening van een diplomatieke of consulaire missie of een internationale organisatie die bescherming geniet op grond van het internationaal recht, voor zover die betalingen bestemd zijn voor de officiële doelen van de diplomatieke of consulaire missie of de internationale organisatie.

De betrokken lidstaat stelt de andere lidstaten en de Commissie in kennis van elke op grond van lid 1 verleende toestemming, binnen twee weken na het verlenen van de toestemming.

Artikel 3, leden 1 en 2, is niet van toepassing op het ter beschikking stellen van tegoeden of economische middelen die noodzakelijk zijn voor de tijdige verlening van humanitaire bijstand of voor de ondersteuning van andere activiteiten die beantwoorden aan elementaire menselijke behoeften, indien dergelijke bijstand en andere activiteiten worden uitgevoerd door:

1. de Verenigde Naties (VN), met inbegrip van de programma’s, fondsen en andere entiteiten en organen daarvan, alsook de gespecialiseerde agentschappen en aanverwante organisaties daarvan;

2. internationale organisaties;

3. humanitaire organisaties met de status van waarnemer bij de Algemene Vergadering van de VN en leden van die humanitaire organisaties;

4. bilateraal of multilateraal gefinancierde niet-gouvernementele organisaties die deelnemen aan de humanitaire responsplannen van de VN, de VN-responsplannen voor vluchtelingen, andere oproepen van de VN of humanitaire clusters die worden gecoördineerd door het VN-Bureau voor de Coördinatie van Humanitaire Aangelegenheden;

5. organisaties en agentschappen waaraan de Unie het certificaat van humanitair partnerschap heeft verleend of die door een lidstaat overeenkomstig nationale procedures gecertificeerd of erkend zijn;

6. gespecialiseerde agentschappen van de lidstaten, of

7. werknemers, begunstigden, ondergeschikte organen of uitvoerende partners van de in de punten a) tot en met f) genoemde entiteiten terwijl en voor zover zij in die hoedanigheid handelen.

De in lid -1 bedoelde vrijstelling is niet van toepassing op natuurlijke personen, rechtspersonen, entiteiten of lichamen die in bijlage I met een asterisk worden aangeduid.

Onverminderd lid -1, en in afwijking van artikel 3, leden 1 en 2, kunnen de bevoegde autoriteiten van een lidstaat, onder door hen passend geachte voorwaarden, toestemming verlenen voor de vrijgave van bepaalde bevroren tegoeden of economische middelen, of voor de beschikbaarstelling van bepaalde tegoeden of economische middelen, nadat zij hebben vastgesteld dat het verstrekken van die tegoeden of economische middelen noodzakelijk is voor de tijdige verlening van humanitaire hulp of voor de ondersteuning van andere activiteiten die beantwoorden aan elementaire menselijke behoeften.

Indien de relevante bevoegde autoriteit binnen vijf werkdagen na ontvangst van een verzoek om toestemming krachtens lid 1 geen negatief besluit heeft genomen, geen verzoek om informatie heeft ingediend of niet heeft laten weten meer tijd nodig te hebben, wordt die toestemming geacht te zijn verleend.

De betrokken lidstaat stelt de andere lidstaten en de Commissie in kennis van elke krachtens dit artikel verleende toestemming, binnen vier weken na het verlenen van een dergelijke toestemming.