Voorstel voor een BESLUIT VAN DE RAAD betreffende de ondertekening, namens de Europese Unie, en de voorlopige toepassing van de Partnerschapsovereenkomst tussen de Europese Unie en haar lidstaten, enerzijds, en de Zuidelijke Gemeenschappelijke Markt, de Argentijnse Republiek, de Federale Republiek Brazilië, de Republiek Paraguay en de Republiek ten oosten van de Uruguay, anderzijds

TOELICHTING

Het resultaat van de onderhandelingen bestaat uit twee rechtsinstrumenten:

1. de partnerschapsovereenkomst EU-Mercosur, met inbegrip van a) de pijler politiek en samenwerking, en b) de pijler handel en investeringen; en

2. de interimovereenkomst inzake handel, die betrekking heeft op de liberalisering van handel en investeringen.

Zowel de partnerschapsovereenkomst EU-Mercosur als de interimovereenkomst inzake handel moeten tegelijkertijd worden ondertekend. Beide overeenkomsten zullen in werking treden op de eerste dag van de maand volgende op de datum waarop de Partijen elkaar schriftelijk in kennis zullen hebben gesteld van de voltooiing van hun daartoe vereiste procedures. De interimovereenkomst inzake handel wordt beëindigd en vervangen door de partnerschapsovereenkomst EU-Mercosur bij de inwerkingtreding van deze laatste, na ratificatie door alle Partijen.

De partnerschapsovereenkomst EU-Mercosur biedt een breed rechtskader voor de betrekkingen tussen de EU en de Mercosur en vervangt de huidige interregionale kaderovereenkomst voor samenwerking tussen de Europese Gemeenschap en haar lidstaten, enerzijds, en de Mercado Común del Sur en zijn deelnemende staten, anderzijds, die op 15 december 1995 in Madrid is ondertekend.

De partnerschapsovereenkomst EU-Mercosur is volledig in overeenstemming met de algemene visie van de EU op haar partnerschap met Latijns-Amerika en het Caribisch gebied, zoals uiteengezet in de gezamenlijke mededeling aan het Europees Parlement en de Raad van de Europese Unie over een nieuwe agenda voor de betrekkingen tussen de EU en Latijns-Amerika en het Caribisch gebied, die op 7 juni 2023 is aangenomen. De aanwezigheid van de EU in Latijns-Amerika en het Caribisch gebied via vier ultraperifere gebieden (Frans-Guyana, Guadeloupe, Martinique en Sint-Maarten) en via de landen en gebieden overzee is een troef voor dit partnerschap.

Daarnaast is de component handel en investeringen van de partnerschapsovereenkomst EU-Mercosur in overeenstemming met de mededeling “Evaluatie van het handelsbeleid — Een open, duurzaam en assertief handelsbeleid” van februari 2021, waarin het handels- en investeringsbeleid wordt verankerd in Europese en universele normen en waarden, naast fundamentele economische belangen, waarbij meer nadruk wordt gelegd op duurzame ontwikkeling, de mensenrechten, bestrijding van belastingontduiking, consumentenbescherming en verantwoorde en eerlijke handel.

De partnerschapsovereenkomst EU-Mercosur bevat ook een hoofdstuk over handel en duurzame ontwikkeling, waarin de overeenkomst wordt gekoppeld aan de algemene doelstellingen van de EU op het gebied van duurzame ontwikkeling en aan specifieke doelstellingen op het gebied van arbeid, milieu en de klimaatverandering.

Artikel 218, lid 5, VWEU bepaalt dat de Raad een besluit vaststelt waarbij machtiging wordt verleend tot ondertekening van de overeenkomst en, in voorkomend geval, in afwachting van de inwerkingtreding, tot de voorlopige toepassing ervan.

In artikel 218, lid 8, VWEU wordt bepaald dat de Raad met gekwalificeerde meerderheid van stemmen besluit, behalve in de omstandigheden bedoeld in de tweede alinea van artikel 218, lid 8, VWEU, waarin de Raad met eenparigheid van stemmen besluit. Aangezien de belangrijkste componenten van de overeenkomst het handelsbeleid, vervoer, ontwikkeling en de economische, financiële en technische samenwerking met derde landen zijn, is de stemregel voor dit specifieke geval dus een gekwalificeerde meerderheid.

De componenten van de partnerschapsovereenkomst EU-Mercosur die vallen onder bevoegdheden van de EU die met de lidstaten worden gedeeld, hebben betrekking op beleidsterreinen en elementen die zich lenen voor extern optreden op het niveau van de Unie. Op de beleidsterreinen waarop regelgeving op het niveau van de Unie is vastgesteld, is externe uitoefening door de Unie van de bestreken bevoegdheid onvermijdelijk (artikel 3, lid 2, VWEU). Om een zinvolle samenwerking en een sterkere onderhandelingspositie ten aanzien van de Mercosur te bereiken, werd er bovendien van uitgegaan dat optreden op het niveau van de Unie wenselijker was dan optreden op het niveau van de afzonderlijke lidstaten. Daarom werd optreden op het niveau van de Unie doeltreffender geacht dan optreden op nationaal niveau.

Wat de component handel en investeringen van de partnerschapsovereenkomst EU-Mercosur betreft, is de gemeenschappelijke handelspolitiek overeenkomstig artikel 3, lid 1, VWEU een exclusieve bevoegdheid van de Unie.

Bij de overeenkomst worden een Subcomité voor internationale samenwerking en ontwikkeling en een aantal subcomités in verband met handel en investeringen opgericht. Andere subcomités of andere organen kunnen door de Gezamenlijke Raad of het Gemengd Comité worden opgericht om specifieke taken of onderwerpen te behandelen.

De partnerschapsovereenkomst EU-Mercosur omvat ook een forum voor het maatschappelijk middenveld om het maatschappelijk middenveld aan beide zijden gehoor te laten vinden ten aanzien van alle bepalingen van de overeenkomst.

• democratische beginselen, de mensenrechten, de rechtsstaat en internationale vrede en veiligheid

• recht, vrijheid en veiligheid

• duurzame ontwikkeling

• sociaal, economisch en cultureel partnerschap.

In de overeenkomst wordt de nadruk gelegd op een breed spectrum van cruciale kwesties, waaronder milieubescherming, de klimaatverandering, duurzame energie, de rechtsstaat, mensen- en vrouwenrechten, verantwoord ondernemerschap, arbeidsrechten en de vermindering van het risico op rampen. De bepalingen van deel II zullen een meer gecoördineerd en gemeenschappelijk optreden mogelijk maken op nieuwe gebieden zoals volksgezondheid, de modernisering van de staat, het beheer van migratiestromen, non-proliferatie van massavernietigingswapens, het witwassen van geld of terrorismefinanciering en cybercriminaliteit.

Dit zal leiden tot een sterker partnerschap op mondiaal niveau, bijvoorbeeld wat betreft de Agenda 2030, maatregelen tegen de klimaatverandering, en kwesties als mondiaal democratisch bestuur en mensenrechten, internationale migratie, vrede en veiligheid.

Deel II bevat ook bepalingen om de dialoog over internationale samenwerking en ontwikkeling te verdiepen en de uitvoering van deze overeenkomst te vergemakkelijken. De overeenkomst bevat een Protocol inzake samenwerking waarin de Partijen zich verbinden tot een samenwerkingspartnerschap dat zal bijdragen tot vrede en welvaart, gebaseerd op respect, vertrouwen en gedeelde waarden en belangen, waarbij gezamenlijk uitdagingen worden aangepakt en de kansen worden benut die voortvloeien uit de partnerschapsovereenkomst EU-Mercosur.

1. De volledige afschaffing, in de loop van de tijd, van de rechten op 91 % van de goederen die EU-ondernemingen naar de Mercosur uitvoeren. Hierdoor zal jaarlijks meer dan 4 miljard EUR aan rechten worden bespaard. Zo zullen de Mercosur-staten hoge rechten op industriële producten afschaffen, zoals die op auto’s (35 %), auto-onderdelen (14 tot 18 %), machines (14 tot 20 %), chemische stoffen (tot 18 %), kleding (tot 35 %), farmaceutische producten (tot 14 %), leren schoenen (tot 35 %) of textiel (tot 35 %). De overeenkomst zal ook de douanerechten op de uitvoer van levensmiddelen en dranken uit de EU geleidelijk afschaffen, zoals die op wijn (27 %), chocolade (20 %), gedistilleerde dranken (20 tot 35 %), koekjes (16 tot 18 %), perziken in blik (55 %) of frisdranken (20 tot 35 %). In het kader van de overeenkomst zullen ook zuivelproducten uit de EU (waarvoor momenteel een douanerecht van 28 % is verschuldigd), met name kazen, rechtenvrij op de Mercosur-markt mogen worden gebracht, zij het dat daarvoor quota gelden.

2. Een evenwichtige openstelling van de markt door de EU, doordat de overeenkomst de invoerrechten zal afschaffen op 92 % van de naar de EU uitgevoerde Mercosur-goederen. Gevoelige landbouwproducten zoals rundvlees, suiker of pluimvee krijgen slechts in beperkte hoeveelheden een preferentiële behandeling via zorgvuldig gekalibreerde tariefcontingenten.

3. Voor Argentinië, Uruguay en Paraguay worden in de overeenkomst uitvoerrechten op alle grondstoffen en op industriële goederen volledig weggenomen of op nulniveau gebonden. De overeenkomst verlaagt ook de uitvoerrechten op landbouwproducten (Argentinië) of schaft deze af (Uruguay, Paraguay en Brazilië). Voor industriële goederen heeft Brazilië de belangrijkste grondstoffen die nodig zijn voor de economische diversificatie van de EU (nikkel, koper, aluminium, grondstoffen uit staal, staal, titaan) op nulniveau gebonden. Brazilië heeft de beleidsruimte behouden om uitvoerrechten op bepaalde grondstoffen in te stellen; in dergelijke gevallen heeft de EU een preferentie gekregen van ten minste 50 % voor alle uitvoerheffingen die Brazilië in de toekomst zal invoeren met een plafond van 25 %.

4. Een robuust bilateraal vrijwaringsmechanisme dat de EU en de Mercosur in staat stelt tijdelijke maatregelen in te stellen om de invoer te reguleren in geval van een onverwachte en aanzienlijke toename van de invoer, die hun binnenlandse bedrijfstak ernstige schade berokkent of dreigt te berokkenen. Deze vrijwaringsmaatregelen gelden ook voor landbouwproducten die onder tariefcontingenten vallen, of kunnen in voorkomend geval worden beperkt tot het grondgebied van de ultraperifere gebieden van de EU.

5. De hoogste normen op het gebied van voedselveiligheid en de gezondheid van dieren en planten blijven van toepassing op alle producten, ongeacht of zij in de EU worden geproduceerd of daar worden ingevoerd. Het voorzorgsbeginsel is van toepassing. De overeenkomst voorziet in versterkte samenwerking met de autoriteiten van de partnerlanden en een snellere uitwisseling van informatie over potentiële risico’s via een directer en efficiënter informatie- en meldingssysteem.

6. Een uitgebreid hoofdstuk over handel en duurzame ontwikkeling, dat beoogt te waarborgen dat handel milieubescherming en sociale ontwikkeling ondersteunt. Het hoofdstuk heeft betrekking op kwesties als duurzaam beheer en behoud van bossen, de eerbiediging van arbeidsrechten en de bevordering van verantwoord ondernemerschap. Het bevat ook specifieke bepalingen inzake geschillenbeslechting en een specifiek toetsingsmechanisme. Het hoofdstuk bevat ook een expliciete verbintenis om de Overeenkomst van Parijs inzake klimaatverandering, die een essentieel onderdeel vormt van de partnerschapsovereenkomst EU-Mercosur en van de interimovereenkomst inzake handel, daadwerkelijk uit te voeren, zodat de interimovereenkomst inzake handel kan worden opgeschort indien een Partij de Overeenkomst van Parijs verlaat of ophoudt te goeder trouw partij bij die overeenkomst te zijn. Een bijlage bij het hoofdstuk over handel en duurzame ontwikkeling bevat toezeggingen van de Partijen inzake ontbossing om verdere ontbossing vanaf 2030 een halt toe te roepen. Dit is de eerste keer dat de partijen bij een handelsovereenkomst die onderworpen is aan geschillenbeslechting, een individuele juridische verbintenis aangaan om ontbossing een halt toe te roepen. De overeenkomst voorziet ook in de mogelijkheid dat maatschappelijke organisaties een actieve rol spelen bij het toezicht op de uitvoering van de overeenkomst, zoals het melden van eventuele milieuproblemen.

7. Nieuwe aanbestedingsmogelijkheden voor inschrijvers uit de EU in Mercosur-staten, die geen lid zijn van de WTO-overeenkomst inzake overheidsopdrachten. Dit is de eerste keer dat de Mercosur-staten hun markten voor overheidsopdrachten zullen openstellen. EU-bedrijven zullen op voet van gelijkheid met bedrijven uit de Mercosur-staten kunnen inschrijven op contracten met overheidsinstanties, zoals ministeries van centrale overheden en andere overheids- en federale agentschappen.

8. Het wegnemen van technische en regelgevende handelsbelemmeringen voor de handel in goederen, met name door het gebruik van zelfcertificering en convergentie te bevorderen met gebruikmaking van internationale normen die zijn vastgesteld door de ISO, IEC, ITU en de Codex Alimentarius, alsook door andere internationale organisaties die normen vaststellen overeenkomstig de gemeenschappelijke definitie die door de EU en de Mercosur is overeengekomen. Er is een akkoord om dubbele tests in de elektronicasector in domeinen met een laag risico te verminderen. Er zal ook een specifieke bijlage inzake motorvoertuigen worden opgenomen ter bevordering van VN/ECE-reglementen en ter vermindering van dubbele tests in de sector.

9. Een uitgebreide bijlage met gedetailleerde bepalingen om de handel in wijn en gedistilleerde dranken te vergemakkelijken, met betrekking tot de erkenning van wijnbereidingsprocedés, certificering en etikettering, in overeenstemming met de meest moderne vrijhandelsovereenkomsten van de EU.

10. Het openstellen van dienstensectoren en het vergemakkelijken van de handel in diensten tussen de EU en de Mercosur, zowel via lokale vestiging als op grensoverschrijdende basis. De overeenkomst heeft betrekking op een breed spectrum van dienstensectoren, waaronder zakelijke diensten, financiële diensten, telecommunicatie, zeevervoer (voor het eerst opent de Mercosur het zeevervoer in de regio), post- en koeriersdiensten. De overeenkomst omvat ook verbintenissen inzake de vestiging van ondernemingen, zowel in de dienstensector als in de niet-dienstensector. Zij zal zorgen voor een gelijk speelveld tussen dienstverleners uit de EU en hun concurrenten uit de Mercosur. Het recht om te reguleren in het algemeen belang wordt op alle overheidsniveaus volledig behouden. De overeenkomst bevat ook geavanceerde bepalingen over het verkeer van beroepsbeoefenaren voor zakelijke doeleinden, zoals managers of specialisten die EU-ondernemingen bij hun dochterondernemingen in de Mercosur-staten detacheren. Er is ook een substantieel hoofdstuk over e-handel — een nieuwigheid voor de Mercosur-partners.

11. Een hoog niveau van bescherming en handhaving van intellectuele-eigendomsrechten, met inbegrip van gedetailleerde bepalingen inzake auteursrechten, bedrijfsgeheimen en handhaving voor een betere bescherming.

12. Een hoog niveau van bescherming en handhaving voor geografische aanduidingen van de EU, vergelijkbaar met dat van de EU, voor 344 EU-namen van levensmiddelen, wijn en gedistilleerde dranken van hoge kwaliteit.

13. Een hoofdstuk over kleine en middelgrote ondernemingen om ervoor te zorgen dat zij ten volle kunnen profiteren van de mogelijkheden die worden geboden door de partnerschapsovereenkomst EU-Mercosur.

14. Doeltreffende mechanismen voor geschillenbeslechting door arbitrage of met de hulp van een bemiddelaar. Het hoofdstuk over geschillenbeslechting bevat nieuwe bepalingen naar het voorbeeld van de WTO-klacht zonder dat sprake is van een schending — indien een Partij van mening is dat een maatregel van de andere Partij haar voordelen uit hoofde van de overeenkomst tenietdoet of aanzienlijk beperkt, kan zij een panel verzoeken hierover uitspraak te doen.

Deel IV (Slotbepalingen) bevat onder meer een procedure voor het aanpakken van gevallen waarin een Partij haar verplichtingen uit hoofde van de overeenkomst niet nakomt, en bepalingen inzake de inwerkingtreding en wijziging van de overeenkomst.

De overeenkomst wordt voor onbepaalde tijd gesloten en vervangt bij de inwerkingtreding ervan de interimovereenkomst inzake handel.

Alle bepalingen van deel I (Algemene beginselen en institutioneel kader) en deel IV (Slotbepalingen) moeten voorlopig worden toegepast, met uitzondering van de bepalingen betreffende de interactie met de interimovereenkomst inzake handel. Ook alle bepalingen van deel II (Politieke dialoog en samenwerking) moeten voorlopig worden toegepast, behalve die welke betrekking hebben op consulaire bescherming en belastingaangelegenheden.

BESLUIT VAN DE RAAD

betreffende de ondertekening, namens de Europese Unie, en de voorlopige toepassing van de Partnerschapsovereenkomst tussen de Europese Unie en haar lidstaten, enerzijds, en de Zuidelijke Gemeenschappelijke Markt, de Argentijnse Republiek, de Federale Republiek Brazilië, de Republiek Paraguay en de Republiek ten oosten van de Uruguay, anderzijds

Gezien het Verdrag betreffende de werking van de Europese Unie, en met name artikel 91, lid 1, artikel 100, lid 2, artikel 207, lid 4, eerste alinea, artikel 209, lid 2, en artikel 212, in samenhang met artikel 218, lid 5,

Gezien het voorstel van de Europese Commissie,

Overwegende hetgeen volgt:

1. Op 13 september 1999 heeft de Raad de Europese Commissie gemachtigd onderhandelingen te openen over een overeenkomst met de Zuidelijke Gemeenschappelijke Markt en zijn deelnemende staten, en die bestaat uit politieke, samenwerkings- en handelscomponenten.

2. Op 6 december 2024 werden de onderhandelingen met succes afgerond.

3. Derhalve moet de Partnerschapsovereenkomst tussen de Europese Unie en haar lidstaten, enerzijds, en de Zuidelijke Gemeenschappelijke Markt, de Argentijnse Republiek, de Federale Republiek Brazilië, de Republiek Paraguay en de Republiek ten oosten van de Uruguay, anderzijds (hierna “de overeenkomst” genoemd) namens de Unie worden ondertekend, onder voorbehoud van de sluiting ervan op een latere datum.

4. Een aantal bepalingen van de overeenkomst moet voorlopig worden toegepast in afwachting van de voltooiing van de voor de inwerkingtreding ervan vereiste procedures.

5. In overeenstemming met artikel 30.9 van de overeenkomst kunnen binnen de Unie door personen geen rechten aan de overeenkomst worden ontleend of uit hoofde van de overeenkomst aan personen verplichtingen worden opgelegd, anders dan die welke tussen de Partijen in het leven zijn geroepen uit hoofde van internationaal publiekrecht,

HEEFT HET VOLGENDE BESLUIT VASTGESTELD:

Artikel 1

1. Er wordt hierbij machtiging verleend voor de ondertekening, namens de Unie, van de Partnerschapsovereenkomst tussen de Europese Unie en haar lidstaten, enerzijds, en de Zuidelijke Gemeenschappelijke Markt, de Argentijnse Republiek, de Federale Republiek Brazilië, de Republiek Paraguay en de Republiek ten oosten van de Uruguay, anderzijds, onder voorbehoud van de sluiting van die overeenkomst.

2. De tekst van de overeenkomst is aan dit besluit gehecht.

Artikel 2

1. In afwachting van de inwerkingtreding van de overeenkomst worden, overeenkomstig artikel 30.2 van de overeenkomst en onder voorbehoud van de kennisgevingen waarin de overeenkomst voorziet, de volgende delen voorlopig toegepast tussen de Unie en de Zuidelijke Gemeenschappelijke Markt (“de Mercosur”) en/of een of meer van de ondertekenende Mercosur-staten:

• Hoofdstuk 1 – met uitzondering van artikel 1.4, punt d)

• Hoofdstuk 2 – met uitzondering van artikel 2.2, lid 4, artikel 2.3, lid 5, en artikel 2.4, lid 5

• Hoofdstuk 3 – met uitzondering van artikel 3.2, leden 3 tot en met 7

• Hoofdstuk 4

• Hoofdstuk 5

• Hoofdstuk 6 – met uitzondering van artikel 6.6 (consulaire bescherming)

• Hoofdstuk 7

• Hoofdstuk 8 – met uitzondering van artikel 8.4 (belastingaangelegenheden)

• Hoofdstuk 30 – met uitzondering van artikel 30.1, lid 1, artikel 30.4, lid 2, artikel 30.5, lid 2, en artikel 30.6, lid 5

• Het aan deze overeenkomst gehechte Protocol inzake samenwerking

2. De datum met ingang waarvan de bovenstaande delen van de overeenkomst voorlopig worden toegepast, wordt door het secretariaat-generaal van de Raad bekendgemaakt in het Publicatieblad van de Europese Unie.

Artikel 3

Dit besluit treedt in werking op de datum waarop het wordt vastgesteld.

Gedaan te Brussel,

PARTNERSCHAPSOVEREENKOMST TUSSEN DE EUROPESE UNIE EN HAAR LIDSTATEN, ENERZIJDS, EN DE ZUIDELIJKE GEMEENSCHAPPELIJKE MARKT, DE ARGENTIJNSE REPUBLIEK, DE FEDERALE REPUBLIEK BRAZILIË, DE REPUBLIEK PARAGUAY EN DE REPUBLIEK TEN OOSTEN VAN DE URUGUAY, ANDERZIJDS

HET KONINKRIJK BELGIË,

DE REPUBLIEK BULGARIJE,

DE TSJECHISCHE REPUBLIEK,

HET KONINKRIJK DENEMARKEN,

DE BONDSREPUBLIEK DUITSLAND,

DE REPUBLIEK ESTLAND,

IERLAND,

DE HELLEENSE REPUBLIEK,

HET KONINKRIJK SPANJE,

DE FRANSE REPUBLIEK,

DE REPUBLIEK KROATIË,

DE ITALIAANSE REPUBLIEK,

DE REPUBLIEK CYPRUS,

DE REPUBLIEK LETLAND,

DE REPUBLIEK LITOUWEN,

HET GROOTHERTOGDOM LUXEMBURG,

HONGARIJE,

DE REPUBLIEK MALTA,

HET KONINKRIJK DER NEDERLANDEN,

DE REPUBLIEK OOSTENRIJK,

DE REPUBLIEK POLEN,

DE PORTUGESE REPUBLIEK,

ROEMENIË,

DE REPUBLIEK SLOVENIË,

DE SLOWAAKSE REPUBLIEK,

DE REPUBLIEK FINLAND,

HET KONINKRIJK ZWEDEN,

Verdragsluitende partijen bij het Verdrag betreffende de Europese Unie en het Verdrag betreffende de werking van de Europese Unie, hierna “de lidstaten” genoemd,

en

DE EUROPESE UNIE, hierna “de Unie” of “de EU” genoemd,

enerzijds,

EN

DE ARGENTIJNSE REPUBLIEK,

DE FEDERALE REPUBLIEK BRAZILIË,

DE REPUBLIEK PARAGUAY,

DE REPUBLIEK TEN OOSTEN VAN DE URUGUAY,

Staten die partij zijn bij de Zuidelijke Gemeenschappelijke Markt en die deze overeenkomst hebben ondertekend, hierna “ondertekenende Mercosur-staten” genoemd,

en

DE ZUIDELIJKE GEMEENSCHAPPELIJKE MARKT hierna “de Mercosur” genoemd,

anderzijds,

hierna gezamenlijk “de Partijen” genoemd,

voor de toepassing van deze overeenkomst verwijst “de Mercosur” naar de Argentijnse Republiek, de Federale Republiek Brazilië, de Republiek Paraguay en de Republiek ten oosten van de Uruguay,

GELET OP de diepe historische, culturele, politieke en economische banden die hun volkeren verenigen, en geïnspireerd op hun gemeenschappelijke waarden;

OVERWEGENDE dat de Mercosur en de Europese Unie deze banden willen aanhalen en hun betrekkingen op basis van dialoog en samenwerking willen intensiveren met het oog op de totstandbrenging van een strategisch partnerschap;

HERINNERENDE aan de sterke gehechtheid van de Partijen aan de beginselen van het internationaal recht, aan het Handvest van de Verenigde Naties (“VN”), aan de democratie, de rechtsstaat en de mensenrechten en aan de fundamentele vrijheden;

OVERWEGENDE dat de eerbiediging van de democratische beginselen en de rechten van de mens, zoals deze zijn vastgelegd in de Universele Verklaring van de rechten van de mens en andere relevante internationale mensenrechteninstrumenten, van het internationaal humanitair recht, en van de beginselen van de rechtsstaat ten grondslag ligt aan het binnenlandse en het buitenlandse beleid van de Partijen en een essentieel element van deze overeenkomst is;

OPNIEUW BEVESTIGENDE dat zij democratische instellingen en waarden steunen, die onontbeerlijk zijn voor de ontwikkeling van hun respectieve integratieprocessen en hun wederzijdse betrekkingen;

GEMOTIVEERD om bij te dragen tot de versterking van het multilateralisme, tot internationale vrede en veiligheid en tot de bevordering van een eerlijke en democratische internationale orde;

ERKENNENDE dat de uitroeping van Latijns-Amerika en het Caribisch gebied tot zone van vrede, die vrij is van kernwapens, overeenkomstig het Verdrag van Tlatelolco en de aanvullende protocollen daarbij, een belangrijke bijdrage levert aan ontwapening en non-proliferatie, en opnieuw bevestigende dat zij zich inzetten om nucleaire ontwapening te bevorderen;

OPNIEUW BEVESTIGENDE de waarden, doelstellingen en beginselen van het Handvest van de Verenigde Naties, ondertekend op 26 juni 1945 te San Francisco, bij de afsluiting van de Conferentie van de Verenigde Naties over de Internationale Organisatie (“het VN-Handvest”);

OPNIEUW BEVESTIGENDE dat de bevordering van economische en sociale ontwikkeling een gezamenlijk doel is dat aan deze overeenkomst ten grondslag ligt, en overwegende dat de liberalisering van de markt moet worden aangevuld met de bevordering van sociale ontwikkeling en de vermindering van ongelijkheden door middel van adequate toegang tot werkgelegenheid, onderwijs en gezondheidszorg, en de uitbanning van extreme armoede;

OPNIEUW BEVESTIGENDE dat zij vastbesloten zijn het multilaterale handelsstelsel te versterken en te ontwikkelen door de toepassing van transparante, billijke en niet-discriminerende regels, met het oog op de bevordering van een steeds dynamischer en opener internationale handel, waardoor ontwikkelingslanden meer kunnen deelnemen aan internationale handel, investeringen en technologiestromen;

OPNIEUW BEVESTIGENDE dat zij zich ertoe verbinden de internationale handel op zodanige wijze te bevorderen dat deze bijdraagt tot duurzame ontwikkeling in economisch, sociaal en ecologisch opzicht, waarbij alle belanghebbenden, inclusief het maatschappelijk middenveld en de particuliere sector, worden betrokken, en deze overeenkomst uit te voeren op een wijze die in overeenstemming is met hun respectieve wetgevingen en internationale verbintenissen op het gebied van arbeid en milieu;

VOORTBOUWENDE op de rechten en verplichtingen die verbonden zijn aan het lidmaatschap van de Wereldhandelsorganisatie (“WTO”) van de Partijen;

GELEID DOOR DE WENS het concurrentievermogen van hun ondernemingen te verbeteren door die ondernemingen een voorspelbaar rechtskader voor hun handels- en investeringsbetrekkingen te verschaffen, met bijzondere aandacht voor micro-, kleine en middelgrote ondernemingen;

OPNIEUW BEVESTIGENDE dat de naleving van internationaal erkende richtsnoeren en beginselen inzake maatschappelijk verantwoord ondernemen en verantwoord ondernemerschap, met inbegrip van de richtsnoeren voor multinationale ondernemingen van de Organisatie voor Economische Samenwerking en Ontwikkeling (“OESO”), moet worden bevorderd bij ondernemingen die op hun grondgebied actief zijn;

OVERWEGENDE dat de versterking van het multilaterale handelsstelsel kan worden bereikt door multilaterale handelsbesprekingen die gericht zijn op ambitieuze, alomvattende en evenwichtige resultaten, de bevordering van economische ontwikkeling en de verbetering van het welzijn van de mens;

REKENING HOUDENDE met het feit dat de Partijen regionale integratie en open regionalisme beschouwen als belangrijke instrumenten voor economische en sociale ontwikkeling die de internationale integratie van hun economieën verbeteren, nauwere banden tussen hun volkeren bevorderen en bijdragen tot internationale stabiliteit;

INGENOMEN met de goedkeuring van het document van de Agenda 2030 voor duurzame ontwikkeling genaamd “Onze wereld transformeren: de Agenda 2030 voor duurzame ontwikkeling”, aangenomen door de Algemene Vergadering van de Verenigde Naties op 25 september 2015 (hierna “Agenda 2030” genoemd), en de Overeenkomst van Parijs, aangenomen te Parijs op 12 december 2015 in het kader van het Raamverdrag van de Verenigde Naties inzake klimaatverandering (hierna de “Overeenkomst van Parijs” genoemd), en oproepende tot een snelle uitvoering ervan;

ZICH BEWUST van de noodzaak de groei en ontwikkeling van de Partijen te bevorderen en de bestaande ongelijkheden te verkleinen, met bijzondere aandacht voor de behoeften en moeilijkheden waarmee Paraguay als niet aan zee grenzende staat wordt geconfronteerd;

ERKENNENDE dat er een lange geschiedenis bestaat van migratie tussen de Europese Unie en de Mercosur-staten en deze een positieve bijdrage heeft geleverd aan hun betrekkingen en aan hun sociale, culturele en economische ontwikkeling;

INDACHTIG de internationaal overeengekomen bepalingen inzake een bijzondere en gedifferentieerde behandeling van ontwikkelingslanden;

ERKENNENDE dat krachtens deze overeenkomst de Partijen het recht behouden om op hun grondgebied regels te stellen in overeenstemming met hun interne wet- en regelgeving, evenals hun flexibiliteit om legitieme beleidsdoelstellingen te verwezenlijken, onder meer op het gebied van volksgezondheid, veiligheid, milieu, de openbare zeden en de bevordering en bescherming van de culturele verscheidenheid;

OPNIEUW BEVESTIGENDE dat Partijen het recht hebben om hun natuurlijke hulpbronnen te exploiteren in overeenstemming met hun eigen milieubeleid en doelstellingen inzake duurzame ontwikkeling;

INDACHTIG de interregionale kaderovereenkomst voor samenwerking tussen de Europese Gemeenschap en haar Lid-Staten, enerzijds, en de Mercado Común del Sur en zijn deelnemende Staten, anderzijds, ondertekend te Madrid op 15 december 1995, alsmede de daaraan gehechte gezamenlijke verklaring over de politieke dialoog en het doel een partnerschap tot stand te brengen op basis van een versterkte politieke dialoog, liberalisering van de handel, de bevordering van investeringen en de verdieping van de samenwerking;

OVERWEGENDE dat de samenwerking tussen de Europese Unie en de Mercosur via verschillende instrumenten wordt uitgevoerd;

HERINNERENDE aan het besluit van de staatshoofden en regeringsleiders van de Mercosur en de Europese Unie in juni 1999 in Rio de Janeiro om opnieuw prioriteit te geven aan hun betrekkingen op politiek, economisch, handels-, cultureel en samenwerkingsgebied, met als doel een dieper en vollediger partnerschap tussen beide regio’s tot stand te brengen, dat gebaseerd moet zijn op democratie, duurzame ontwikkeling en economische groei met sociale rechtvaardigheid;

OPNIEUW BEVESTIGENDE dat zij vastbesloten zijn hun handels- en investeringsbetrekkingen verder te versterken, te liberaliseren en te diversifiëren;

ERNAAR UITKIJKENDE om hun handels- en investeringsbetrekkingen in dit verband te intensiveren door de instelling van een vrijhandelszone in overeenstemming met de Algemene Overeenkomst betreffende tarieven en handel van 1994 en de WTO-regels;

BEREID de samenwerking tussen de Partijen te versterken op basis van een open en permanente dialoog op alle gebieden van wederzijds belang, met name op politiek, economisch, commercieel, financieel, juridisch en justitieel gebied, op het gebied van vrijheid en veiligheid, en op wetenschappelijk en technologisch, sociaal en cultureel gebied;

ZICH BEWUST van het belang van de betrokkenheid van het maatschappelijk middenveld in het kader van het partnerschap tussen de Partijen;

ZICH ERVAN BEWUST dat het, om hun betrekkingen op alle gebieden van gemeenschappelijk belang te versterken, van essentieel belang is een nieuwe fase te bereiken in de bestaande politieke dialoog tussen de Partijen;

REKENING HOUDENDE met de specifieke ervaringen van de Partijen op het gebied van regionale integratie, waaruit zij wederzijds voordeel kunnen halen, afhankelijk van hun eigen behoeften;

OPNIEUW BEVESTIGENDE het belang van hun gedeelde beginselen en waarden op het gebied van sociale ontwikkeling;

GELET OP het belang van de culturele dialoog als middel om tot een beter wederzijds begrip tussen de Partijen te komen, de culturele diversiteit te bevorderen en de culturele banden tussen hun burgers te onderhouden;

WIJZENDE op het feit dat, als de Partijen in het kader van deze overeenkomst specifieke overeenkomsten besluiten aan te gaan op het gebied van vrijheid, veiligheid en recht, die door de EU zouden worden gesloten op grond van titel V van het derde deel van het Verdrag betreffende de werking van de Europese Unie (VWEU), de bepalingen van dergelijke toekomstige overeenkomsten niet bindend zijn voor Ierland, tenzij de Europese Unie, samen met Ierland wat betreft zijn bilaterale betrekkingen, de Mercosur ervan in kennis heeft gesteld dat Ierland gebonden is door dergelijke overeenkomsten als deel van de Europese Unie, overeenkomstig Protocol nr. 21 betreffende de positie van Ierland ten aanzien van de ruimte van vrijheid, veiligheid en recht, dat aan het Verdrag betreffende de Europese Unie (VEU) en het VWEU is gehecht; wijzende op het feit dat latere interne maatregelen van de Europese Unie die met het oog op de uitvoering van deze overeenkomst op grond van titel V van het derde deel van het VWEU worden genomen, niet bindend zijn voor Ierland, tenzij Ierland zijn wens te kennen heeft gegeven deel te nemen aan die maatregelen of die te aanvaarden overeenkomstig Protocol nr. 21; tevens erop wijzende dat dergelijke toekomstige overeenkomsten of daarmee samenhangende interne maatregelen van de Europese Unie onder Protocol Nr. 22 betreffende de positie van Denemarken vallen, dat aan het Verdrag betreffende de Europese Unie en het Verdrag betreffende de werking van de Europese Unie is gehecht;

ERKENNENDE dat er tussen en binnen de Partijen verschillen zijn in economische en sociale ontwikkeling;

ZIJN ALS VOLGT OVEREENGEKOMEN:

DEEL I

ALGEMENE BEGINSELEN EN INSTITUTIONEEL KADER

HOOFDSTUK 1

INLEIDENDE BEPALINGEN

ARTIKEL 1.1

Algemene definities

Voor de toepassing van deze overeenkomst betekent:

a)    “interregionale kaderovereenkomst voor samenwerking van 1995”: de Interregionale kaderovereenkomst voor samenwerking tussen de Europese Gemeenschap en haar Lid-Staten, enerzijds, en de Mercado Común del Sur en zijn deelnemende Staten, anderzijds, ondertekend te Madrid op 15 december 1995;

b)    “interimhandelsovereenkomst”: de nog te sluiten Interimovereenkomst inzake handel tussen de Europese Unie, enerzijds, en de Zuidelijke Gemeenschappelijke Markt, de Argentijnse Republiek, de Federale Republiek Brazilië, de Republiek Paraguay en de Republiek ten oosten van de Uruguay, anderzijds;

c)    “kmo’s”: kleine en middelgrote ondernemingen, waaronder micro-, kleine en middelgrote ondernemingen en ondernemers;

d)    “derde land”: een land of grondgebied gelegen buiten het territoriale toepassingsgebied van deze overeenkomst;

e)    “Unclos”: het Verdrag van de Verenigde Naties inzake het recht van de zee, gedaan te Montego Bay op 10 december 1982; en

f)    “WTO”: de Wereldhandelsorganisatie.

ARTIKEL 1.2

Algemene beginselen

1.    De eerbiediging van de democratische beginselen, de mensenrechten en de fundamentele vrijheden, zoals deze zijn vastgelegd in de Universele Verklaring van de Rechten van de Mens en andere internationale mensenrechteninstrumenten waarbij zij partij zijn, en van de beginselen van de rechtsstaat, ligt ten grondslag aan het binnenlandse en het buitenlandse beleid van de Partijen en is een essentieel element van deze overeenkomst.

2.    De Partijen bevestigen hun sterke gehechtheid aan de gedeelde beginselen en doelstellingen van het VN-Handvest. Bevordering van duurzame economische en sociale ontwikkeling en rechtvaardige verdeling van de voordelen die deze overeenkomst biedt, zijn enkele van de leidende beginselen voor de uitvoering van deze overeenkomst.

3.    De Partijen bevestigen opnieuw hun gehechtheid aan de beginselen van goed bestuur, waaronder beginselen als transparantie van de overheid en corruptiebestrijding, een ethische en verantwoordingsplichtige regering, onafhankelijkheid van de rechterlijke macht en de bescherming van de rechten van minderheden.

ARTIKEL 1.3

Toepassingsgebied

Bij deze overeenkomst wordt een partnerschap tussen de Partijen tot stand gebracht dat gebaseerd is op gedeelde waarden, waaronder wederkerigheid, en op gemeenschappelijk belang. Het versterkt het partnerschap tussen de EU-Partij en de Mercosur-Partij en leidt tot strategische betrekkingen op het gebied van politiek, samenwerking en handel, alsook op andere overeen te komen gebieden.

ARTIKEL 1.4

Algemene doelstellingen

Deze overeenkomst voorziet in:

a)    een institutioneel kader dat de basis van het partnerschap vormt;

b)    de versterking van de politieke dialoog door middel van nieuwe institutionele mechanismen;

c)    samenwerking tussen de Partijen, die erop gericht is bij te dragen tot de verwezenlijking van de algemene doelstellingen van deze overeenkomst door gebruik te maken van bestaande of nieuwe innovatieve samenwerkingsinstrumenten die een meerwaarde voor de betrekkingen kunnen bieden; en

d)    de uitbreiding en diversificatie van de biregionale handelsbetrekkingen van de Partijen en de specifieke doelstellingen en bepalingen van deel III van deze overeenkomst, die moeten bijdragen tot een hogere economische groei, een geleidelijke verbetering van de levenskwaliteit in beide regio’s en een betere integratie van beide regio’s in de wereldeconomie.

HOOFDSTUK 2

INSTITUTIONEEL KADER

ARTIKEL 2.1

Topbijeenkomst

1.    Het hoogste niveau van de politieke en beleidsdialoog tussen de EU-Partij en de Mercosur-Partij is de topbijeenkomst. Topbijeenkomsten vinden plaats wanneer dat nodig is en zoals onderling is overeengekomen.

2.    De topbijeenkomsten bieden de gelegenheid om de voortgang bij de uitvoering van deze overeenkomst te evalueren, de doelstellingen voor de toekomstige ontwikkeling ervan vast te stellen en andere onderwerpen van gemeenschappelijk belang te bespreken.

ARTIKEL 2.2

Gezamenlijke Raad

1.    Er wordt een Gezamenlijke Raad ingesteld, die toezicht houdt op de verwezenlijking van de doelstellingen van deze overeenkomst en de uitvoering daarvan. De Gezamenlijke Raad behandelt de aangelegenheden die onder deze overeenkomst vallen en onderzoekt alle belangrijke vragen die in het kader van deze overeenkomst rijzen, evenals interregionale, multilaterale of internationale kwesties van gemeenschappelijk belang.

2.    De Gezamenlijke Raad komt regelmatig op ministerieel niveau bijeen, ten minste om de twee jaar of op ad-hocbasis, zoals onderling overeengekomen. De Gezamenlijke Raad kan ook via telefonische conferentie, videoconferentie of via andere middelen bijeenkomen, als onderling overeengekomen door de Partijen.

3.    De Gezamenlijke Raad is samengesteld uit vertegenwoordigers van elk van de Partijen op ministerieel niveau, overeenkomstig de respectieve interne regelingen van de partijen en rekening houdend met de specifieke te behandelen vraagstukken. De Gezamenlijke Raad komt bijeen in de noodzakelijke samenstelling, die in onderling overleg wordt bepaald.

4.    Wanneer de Gezamenlijke Raad een aangelegenheid in verband met deel III van deze overeenkomst behandelt, bestaat hij uit vertegenwoordigers van elk van de Partijen met verantwoordelijkheid voor handelsgerelateerde aangelegenheden (hierna “de Gezamenlijke Raad in zijn samenstelling voor handelsvraagstukken” genoemd).

5.    De Gezamenlijke Raad stelt zijn reglement van orde en het reglement van orde van het Gemengd Comité vast.

6.    De Gezamenlijke Raad wordt gezamenlijk voorgezeten door één vertegenwoordiger van de EU-Partij en één vertegenwoordiger van de Mercosur-Partij, overeenkomstig de bepalingen in zijn reglement van orde, rekening houdend met de specifieke kwesties die tijdens een bepaalde zitting moeten worden behandeld.

7.    De Gezamenlijke Raad onderzoekt voorstellen en aanbevelingen en heeft de bevoegdheid om besluiten te nemen, onder meer over de interpretatie van bepalingen, en doet passende aanbevelingen als bedoeld in deze overeenkomst. Besluiten en aanbevelingen worden vastgesteld in overleg tussen de Partijen en in overeenstemming met het reglement van orde van de Gezamenlijke Raad. Besluiten zijn bindend voor de Partijen, die overeenkomstig hun interne procedures de nodige maatregelen treffen voor de uitvoering ervan. In het kader van deel II van deze overeenkomst heeft de Gezamenlijke Raad tevens de bevoegdheid besluiten vast te stellen en aanbevelingen te doen die de Partijen onderling overeenkomen.

8.    De Gezamenlijke Raad kan zijn taken, met inbegrip van de bevoegdheid om bindende besluiten te nemen, overeenkomstig het reglement van orde van de Gezamenlijke Raad delegeren aan het Gemengd Comité.

ARTIKEL 2.3

Gemengd Comité

1.    Er wordt een Gemengd Comité opgericht.

2.    Het Gemengd Comité staat de Gezamenlijke Raad bij bij de uitoefening van zijn functies.

3.    Het Gemengd Comité bereidt de vergaderingen van de Gezamenlijke Raad voor en is verantwoordelijk voor de correcte uitvoering van deze overeenkomst.

4.    Het Gemengd Comité is samengesteld uit vertegenwoordigers van elk van de Partijen op het niveau van hoge ambtenaren of zoals anderszins aangewezen door de Partijen, in overeenstemming met hun interne regelingen, waarbij rekening wordt gehouden met de tijdens de bijeenkomsten te behandelen specifieke aangelegenheden.

5.    Wanneer het Gemengd Comité een aangelegenheid in verband met deel III van deze overeenkomst behandelt, bestaat het uit vertegenwoordigers van elk van de partijen met verantwoordelijkheid voor handelsgerelateerde aangelegenheden (hierna “het Gemengd Comité in zijn samenstelling voor handelsvraagstukken” genoemd).

6.    Wanneer het Gemengd Comité een aangelegenheid in verband met deel II van deze overeenkomst behandelt, bestaat het uit vertegenwoordigers van elk van de partijen met verantwoordelijkheid voor deze aangelegenheden, overeenkomstig de respectieve interne regelingen van de Partijen.

7.    Het Gemengd Comité heeft beslissingsbevoegdheid in de gevallen waarin deze overeenkomst voorziet, of in de gevallen waarin de Gezamenlijke Raad die bevoegdheid aan het Gemengd Comité heeft gedelegeerd. Het Gemengd Comité besluit door middel van overeenstemming van de Partijen. De besluiten zijn bindend voor de Partijen, die de maatregelen treffen die noodzakelijk zijn voor de uitvoering van deze besluiten. Bij de uitoefening van gedelegeerde bevoegdheden neemt het Gemengd Comité zijn besluiten overeenkomstig het reglement van orde van de Gezamenlijke Raad.

8.    Onverminderd de specifieke bepalingen van hoofdstuk 29 kan elke Partij elke kwestie in verband met de toepassing of interpretatie van de overeenkomst voorleggen aan het Gemengd Comité.

9.    Het Gemengd Comité wordt gezamenlijk voorgezeten door één vertegenwoordiger van de Mercosur-Partij en één vertegenwoordiger van de EU-Partij, rekening houdend met de specifieke kwesties die tijdens een bepaalde zitting moeten worden behandeld.

10.    Het Gemengd Comité komt in het algemeen eenmaal per jaar bijeen, afwisselend in Brussel en in een ondertekenende Mercosur-staat, om de uitvoering van deze overeenkomst te evalueren, op een datum en met een agenda die vooraf door de Partijen worden overeengekomen. In onderlinge overeenstemming kunnen op verzoek van de EU of van de Mercosur ook extra vergaderingen worden bijeengeroepen. De Gezamenlijke Raad kan ook via telefonische conferentie, videoconferentie of via andere middelen bijeenkomen, als onderling overeengekomen door de Partijen.

ARTIKEL 2.4

Subcomités en andere organen

1.    Het Gemengd Comité kan besluiten subcomités of andere organen op te richten om bijstand te verlenen bij de uitvoering van zijn taken en om specifieke taken of onderwerpen te behandelen. Het kan besluiten de aan een subcomité of ander orgaan toegewezen taken te wijzigen of een met het oog op die taken opgericht subcomité of ander orgaan ontbinden.

2.    Het Gemengd Comité stelt een reglement van orde vast waarin de samenstelling, taken en werking van de subcomités en andere organen worden bepaald.

3.    De oprichting of het bestaan van een subcomité belet niet dat de partijen een aangelegenheid direct aan het Gemengd Comité kunnen voorleggen.

4.    Tenzij in deze overeenkomst anders is bepaald, brengen de krachtens deze overeenkomst of door het Gemengd Comité opgerichte subcomités en andere organen regelmatig of op verzoek verslag uit aan het Gemengd Comité over hun activiteiten.

5.    De op grond van artikel 9.9, lid 4, opgerichte subcomités voor handel en aanverwante zaken vallen onder artikel 9.9 en brengen verslag uit aan het Gemengd Comité in zijn samenstelling voor handelsvraagstukken.

6.    Er wordt een Subcomité voor internationale samenwerking en ontwikkeling opgericht om de uitvoering van samenwerkingsactiviteiten op de in deel II van deze overeenkomst genoemde gebieden en de follow-up, monitoring en evaluatie van die samenwerkingsinitiatieven te bevorderen, te coördineren en te controleren. Het subcomité verleent het Gemengd Comité bijstand bij de uitvoering van zijn taken in verband met deze aangelegenheden.

ARTIKEL 2.5

Gemengde Parlementaire Commissie

1.    Er wordt een Gemengde Parlementaire Commissie opgericht om nauwere betrekkingen te bevorderen en te zorgen voor een regelmatige dialoog tussen het Europees Parlement en het Mercosur-parlement.

2.    De Gemengde Parlementaire Commissie bestaat uit leden van het Europees Parlement, enerzijds, en leden van het Mercosur-parlement, anderzijds. Zij komt met zelf te bepalen tussenpozen bijeen.

3.    De Gemengde Parlementaire Commissie stelt zijn eigen reglement van orde vast.

4.    De Gemengde Parlementaire Commissie wordt beurtelings voorgezeten door het Europees Parlement en het Mercosur-parlement.

5.    De Gemengde Parlementaire Commissie zal op de hoogte worden gehouden van de vorderingen bij de uitvoering van deze overeenkomst.

6.    De Gemengde Parlementaire Commissie kan aanbevelingen doen aan de Gezamenlijke Raad.

ARTIKEL 2.6

Betrekkingen met het maatschappelijk middenveld

1.    Om de uitvoering van deze overeenkomst te vergemakkelijken, bevorderen de Partijen overleg met het maatschappelijk middenveld door de instelling van een passend mechanisme voor overleg en de bevordering van interactie tussen de vertegenwoordigers van hun maatschappelijk middenveld.

2.    De Partijen bevorderen de dialoog tussen het Economisch en Sociaal Comité van de Europese Unie en het Raadgevend Sociaal en Economisch Forum van de Mercosur en moedigen hun bijdrage aan de in artikelen 2.7 en 2.8 vastgelegde mechanismen aan.

ARTIKEL 2.7

Interne adviesgroepen

1.    De EU-Partij en de Mercosur-Partij wijzen elk een interne adviesgroep aan, die wordt opgericht overeenkomstig de interne regelingen van elke Partij, om de betrokken Partij te adviseren over kwesties die onder deze overeenkomst vallen. Deze bestaat uit een evenwichtige vertegenwoordiging van onafhankelijke maatschappelijke organisaties, waaronder niet-gouvernementele organisaties, bedrijfs- en werkgeversverenigingen en vakbonden, die actief zijn op economisch en sociaal gebied en op het gebied van ontwikkeling, mensenrechten, milieu en andere aangelegenheden.

2.    De Partijen bevorderen een regelmatige dialoog met hun interne adviesgroep en houden rekening met de standpunten of aanbevelingen van hun respectieve interne adviesgroep over de uitvoering van deze overeenkomst.

3.    Om het publiek bewuster te maken van de interne adviesgroepen, stellen de EU-Partij en de Mercosur-Partij elk de lijst van organisaties die aan het overleg deelnemen en het contactpunt voor die groep ter beschikking van het publiek.

ARTIKEL 2.8

Forum voor het maatschappelijk middenveld

1.    De Partijen faciliteren de organisatie van een Forum van het maatschappelijk middenveld voor het voeren van een openbare dialoog over de uitvoering van deze overeenkomst, en komen op de eerste vergadering van het Gemengd Comité operationele richtsnoeren voor het verloop van het Forum van het maatschappelijk middenveld overeen.

2.    De Partijen kunnen de deelname aan het Forum van het maatschappelijk middenveld via virtuele middelen faciliteren.

3.    Het Forum voor het maatschappelijk middenveld staat open voor deelname van onafhankelijke maatschappelijke organisaties die gevestigd zijn op het grondgebied van de EU-Partij of de Mercosur-Partij, met inbegrip van leden van de in artikel 2.7 bedoelde interne adviesgroepen. De Partijen zorgen voor een evenwichtige vertegenwoordiging, die niet-gouvernementele organisaties, bedrijfs- en werkgeversverenigingen en vakbonden, die actief zijn op economisch en sociaal gebied en op het gebied van ontwikkeling, mensenrechten, milieu en andere aangelegenheden omvat.

4.    De vertegenwoordigers van de Partijen die zitting hebben in de Gezamenlijke Raad of het Gemengd Comité, nemen in voorkomend geval deel aan een zitting van het Forum van het maatschappelijk middenveld om informatie te verstrekken over de uitvoering van de overeenkomst en om een dialoog met het Forum van het maatschappelijk middenveld aan te gaan.

HOOFDSTUK 3

ALGEMENE BEPALINGEN

ARTIKEL 3.1

Veiligheidsclausule

Geen enkele bepaling in deze overeenkomst mag zodanig worden uitgelegd dat:

a)    een Partij verplicht wordt gegevens te verstrekken of toegang tot gegevens te bieden wanneer die Partij openbaarmaking van die gegevens in strijd acht met haar wezenlijke veiligheidsbelangen; of

b)    een Partij wordt belet maatregelen te nemen die zij ter bescherming van haar wezenlijke veiligheidsbelangen noodzakelijk acht en die:

i)    verband houden met de productie van of de handel in wapens, munitie en oorlogstuig dan wel met dergelijke handel en transacties in andere goederen en materialen, diensten en technologie, en met economische activiteiten die direct of indirect de bevoorrading van een militaire inrichting ten doel hebben;

ii)    worden getroffen ten tijde van oorlog of een andere noodsituatie in de internationale betrekkingen; of

iii)    betrekking hebben op splijt- of fusiestoffen of op stoffen waaruit deze kunnen worden vervaardigd, of

c)    een Partij belet wordt maatregelen te nemen ter nakoming van haar internationale verplichtingen uit hoofde van het Handvest van de VN met het oog op de handhaving van de internationale vrede en veiligheid.

ARTIKEL 3.2

Andere overeenkomsten

1.    De interregionale kaderovereenkomst voor samenwerking van 1995 is na de inwerkingtreding van deze overeenkomst niet langer van kracht en wordt door deze overeenkomst vervangen.

2.    Deze overeenkomst vervangt de interregionale kaderovereenkomst voor samenwerking van 1995. Verwijzingen naar de interregionale kaderovereenkomst voor samenwerking van 1995 in alle andere overeenkomsten tussen de Partijen worden gelezen als verwijzingen naar deze overeenkomst.

3.    De interimhandelsovereenkomst is na de inwerkingtreding van deze overeenkomst niet langer van kracht en wordt door deze overeenkomst vervangen. Verwijzingen naar de interimhandelsovereenkomst in alle andere overeenkomsten tussen de Partijen worden gelezen als verwijzingen naar deze overeenkomst.

4.    Na de inwerkingtreding van deze overeenkomst worden besluiten van de Handelsraad die is opgericht bij de interimhandelsovereenkomst, geacht te zijn vastgesteld door de Gezamenlijke Raad die is ingesteld bij artikel 2.2 van deze overeenkomst. Besluiten van het Handelscomité dat is opgericht bij de interimhandelsovereenkomst worden geacht te zijn vastgesteld door het Gemengd Comité dat is ingesteld bij artikel 2.3 van deze overeenkomst.

5.    Niettegenstaande lid 3 van dit artikel:

a)    blijven de uit hoofde van de artikelen 11.4 en 11.5 van de interimhandelsovereenkomst genomen tijdelijke maatregelen die van kracht zijn op de datum van inwerkingtreding van deze overeenkomst, van toepassing tot hun natuurlijke vervaldatum;

b)    blijven de uit hoofde van afdeling C van hoofdstuk 9 van de interimhandelsovereenkomst genomen bilaterale vrijwaringsmaatregelen die van kracht zijn op de datum van inwerkingtreding van deze overeenkomst, van toepassing tot hun natuurlijke vervaldatum;

c)    worden reeds uit hoofde van artikel 21.7 en 18.17 van de interimhandelsovereenkomst ingeleide geschillenbeslechtingsprocedures vanaf de datum van inwerkingtreding van deze overeenkomst beschouwd als geschillen in het kader van deze overeenkomst en worden zij voortgezet totdat zij zijn afgerond; en

d)    blijft de bindende uitkomst van een uit hoofde van de artikelen 21.7 en 18.17 van de interimhandelsovereenkomst ingeleide geschillenbeslechtingsprocedure voor de Partijen bindend na de datum van inwerkingtreding van deze overeenkomst.

6.    De Partijen kunnen uit hoofde van deze overeenkomst geen geschillenbeslechtingsprocedure inleiden over aangelegenheden waarover een eindverslag van het panel uit hoofde van hoofdstuk 18 is opgesteld en een arbitrale uitspraak uit hoofde van hoofdstuk 21 van de interimhandelsovereenkomst is gedaan.

7.    Reeds geheel of gedeeltelijk verstreken overgangsperioden uit hoofde van de interimhandelsovereenkomst worden in aanmerking genomen bij het bepalen van overgangsperioden uit hoofde van gelijkwaardige bepalingen van deze overeenkomst. Dergelijke overgangsperioden in het kader van deze overeenkomst worden berekend vanaf de datum van inwerkingtreding van de interimhandelsovereenkomst.

Reeds geheel of gedeeltelijk verstreken overgangsperioden uit hoofde van de interimhandelsovereenkomst worden in aanmerking genomen bij het bepalen van overgangsperioden uit hoofde van gelijkwaardige bepalingen van deze overeenkomst.

8.    De Partijen kunnen deze overeenkomst aanvullen door sluiting van specifieke overeenkomsten op elk samenwerkingsgebied dat binnen het toepassingsgebied van deze overeenkomst valt. In dergelijke specifieke overeenkomsten kan worden bepaald dat zij een integrerend onderdeel van de algemene interregionale betrekkingen vormen zoals die worden geregeld bij deze overeenkomst en deel uitmaken van een gemeenschappelijk institutioneel kader.

ARTIKEL 3.3

Territoriale toepassing

1.    Deze overeenkomst is van toepassing:

a)    op het grondgebied waarop het Verdrag betreffende de Europese Unie en het Verdrag betreffende de werking van de Europese Unie van toepassing zijn, onder de in die verdragen neergelegde voorwaarden; en

b)    op het grondgebied van de Argentijnse Republiek, de Federale Republiek Brazilië, de Republiek Paraguay en de Republiek ten oosten van de Uruguay.

2.    Verwijzingen naar “grondgebied” in deze overeenkomst omvatten tevens het luchtruim en de territoriale wateren zoals bepaald in het Verdrag van de Verenigde Naties inzake het recht van de zee (Unclos).

3.    Verwijzingen naar “grondgebied” in deze overeenkomst worden in deze zin begrepen, tenzij uitdrukkelijk anders is bepaald.

4.    Wat betreft de bepalingen betreffende de tariefbehandeling van goederen, met inbegrip van bepalingen inzake douane en handelsbevordering, wederzijdse administratieve bijstand in douanezaken en oorsprongsregels, alsmede de tijdelijke schorsing van deze behandeling, is deze overeenkomst ook van toepassing op de delen van het douanegebied van de Europese Unie, zoals gedefinieerd in artikel 4 van Verordening (EU) nr. 952/2013 van het Europees Parlement en van de Raad van 9 oktober 2013 tot vaststelling van het douanewetboek van de Unie ¹ , die niet onder lid 1, punt a), van dit artikel vallen.

DEEL II

POLITIEKE DIALOOG EN SAMENWERKING

HOOFDSTUK 4

DOELSTELLINGEN VAN DE POLITIEKE DIALOOG EN DE INTERNATIONALE SAMENWERKING

ARTIKEL 4.1

Doelstellingen van de politieke dialoog

1.    De Partijen komen overeen dat de politieke dimensie een essentieel onderdeel is van het bij deze overeenkomst ingestelde partnerschap en versterken en verdiepen de regelmatige politieke dialoog tussen de Partijen. De Partijen komen overeen een politieke agenda vast te stellen, samen te werken op gebieden van gemeenschappelijk belang en zich in te spannen om hun standpunten te coördineren met het oog op gezamenlijke initiatieven in de passende internationale fora.

2.    De politieke dialoog tussen de Partijen heeft tot doel:

a)    hun banden te versterken om bij te dragen tot vrede, stabiliteit, veiligheid en welvaart en hun strategische partnerschap te consolideren;

b)    internationale vrede en veiligheid, preventieve diplomatie, vertrouwenwekkende maatregelen en de vreedzame oplossing van geschillen te bevorderen, onder meer door de ontwikkeling van gezamenlijke acties ter versterking van het systeem van de Verenigde Naties (hierna “VN” genoemd) en het multilateralisme;

c)    de democratie, de rechtsstaat en de bevordering en bescherming van de mensenrechten en de fundamentele vrijheden te versterken;

d)    de menselijke en sociale ontwikkeling te bevorderen en hun gehechtheid aan duurzame ontwikkeling te bevestigen, zoals tot uitdrukking gebracht in de goedkeuring van de Agenda 2030. De Partijen werken samen om de doelstellingen inzake duurzame ontwikkeling (hierna “SDG’s” genoemd) uit te voeren en te verwezenlijken, in het besef dat hun brede en ambitieuze aard dringende actie, follow-up en evaluatie vereist;

e)    gendergelijkheid en de eerbiediging van alle rechten van vrouwen en meisjes te bevorderen, met nadruk op het genderperspectief, en discriminatie en geweld op grond van seksuele geaardheid aan te pakken, in overeenstemming met het interne recht van elke Partij;

f)    bij te dragen tot ontwapening en non-proliferatie van massavernietigingswapens en de overbrengingsmiddelen daarvoor, met volledige inachtneming en tot garantie van de nationale uitvoering van de respectieve internationale verplichtingen van de Partijen;

g)    de samenwerking bij de bestrijding van racisme, rassendiscriminatie, vreemdelingenhaat en aanverwante vormen van onverdraagzaamheid te versterken;

h)    gezamenlijke acties te ontwikkelen ter versterking van de samenwerking bij de bestrijding van mensenhandel, migrantensmokkel, illegale wapenhandel, drugshandel en daarmee verband houdende criminaliteit, cybercriminaliteit en andere vormen van grensoverschrijdende georganiseerde misdaad;

i)    gezamenlijke acties te bevorderen en te ontwikkelen om seksueel misbruik van kinderen uit te bannen, door onder andere de productie en verspreiding van materiaal van kindermisbruik en het plegen van seksuele delicten in het buitenland tegen te gaan;

j)    de samenwerking te versterken bij de bestrijding van corruptie en bij het voorkomen van het gebruik van hun financiële systemen voor het witwassen van opbrengsten van criminele activiteiten en voor de financiering van terrorisme, en bij het opsporen, terugvorderen en teruggeven van illegale vermogensbestanddelen;

k)    op te treden tegen straffeloosheid voor de ernstigste misdrijven naar internationaal recht met betrekking tot de internationale gemeenschap in haar geheel;

l)    de samenwerking bij het voorkomen en bestrijden van terroristische daden te versterken, overeenkomstig de internationale verdragen waarbij de lidstaten van de Europese Unie en de ondertekenende Mercosur-staten partij zijn, de desbetreffende VN-resoluties en de respectieve wet- en regelgeving van de Partijen;

m)    van gedachten te wisselen over internationale belastingaangelegenheden, met inbegrip van mondiale normen en transparantie, en de dialoog hierover te verbeteren;

n)    zich in te zetten voor hun respectieve regionale integratie, die wordt beschouwd als een van de middelen om duurzame ontwikkeling tot stand te brengen, alsook als instrument voor een concurrerende integratie in de wereldeconomie;

o)    wederzijds begrip te ontwikkelen en consensus over interregionale en internationale kwesties te bevorderen, met name door samenwerking in multilaterale fora en de ontwikkeling van gezamenlijke initiatieven;

p)    gezamenlijke acties te ontwikkelen om het VN-systeem en het multilateralisme te versterken teneinde de belangrijkste huidige en toekomstige uitdagingen doeltreffend, efficiënt en snel het hoofd te kunnen bieden;

q)    een brede politieke coördinatie op internationaal niveau tot stand te brengen ter ondersteuning en versterking van multilaterale, transparante en democratische multistakeholderprocessen voor internetgovernance, met betrokkenheid van regeringen, de particuliere sector, het maatschappelijk middenveld, internationale organisaties, technische en academische gemeenschappen en alle andere belanghebbenden, overeenkomstig hun respectieve rollen, verantwoordelijkheden en capaciteiten;

r)    juridische en gerechtelijke aangelegenheden van wederzijds belang te bespreken; en

s)    andere door de Partijen overeengekomen onderwerpen aan te pakken.

ARTIKEL 4.2

Doelstellingen voor internationale samenwerking en ontwikkeling

1.    De Partijen bevestigen opnieuw de noodzaak om hun partnerschap te versterken, onderstrepen het belang van internationale samenwerking en ontwikkeling en komen overeen dat een van de belangrijkste doelstellingen van de interregionale samenwerking en de modaliteiten daarvan erin bestaat de uitvoering van deze overeenkomst te vergemakkelijken.

2.    De Partijen voeren samenwerkingsprojecten en gezamenlijke activiteiten uit via alle bestaande en toekomstige instrumenten en methoden en beschikbare middelen, met inbegrip van driehoekssamenwerking. Deze samenwerking kan onder meer het volgende omvatten:

a)    bevordering van investeringen en het scheppen van banen door het mobiliseren van financiële middelen, onder meer door het aantrekken van subsidies en leningen om resultaten op het gebied van duurzame ontwikkeling te bereiken;

b)    ondersteuning van capaciteitsopbouw door middel van opleidingscursussen, workshops en seminars en de uitwisseling van deskundigen, studies, gezamenlijk onderzoek en goede praktijken;

c)    bevordering van institutionele knowhow in beide regio’s door middel van samenwerkingsactiviteiten;

d)    bevordering van ontwikkelingsfinanciering via alle instrumenten waarover elke Partij beschikt en andere vormen van innovatieve financiële mechanismen;

e)    bevordering van de toegang tot innovatieve technologieën en versterking van de nationale capaciteiten;

f)    ontwikkeling van specifieke acties om armoede terug te dringen, honger te bestrijden en sociale inclusie en cohesie te bevorderen;

g)    consolidatie van bestaande regionale samenwerkingsnetwerken en -platforms, en

h)    bevordering van de samenwerking tussen de overheidsdiensten en de instellingen van de Partijen.

3.    De Partijen komen overeen de mobilisering van financiële middelen voor de uitvoering van deze overeenkomst te bevorderen, in nauw partnerschap met de Europese Investeringsbank, Europese financiële instellingen en instellingen van de ondertekenende Mercosur-staten, alsmede internationale en regionale financiële instellingen.

ARTIKEL 4.3

Middelen

1.    Teneinde bij te dragen tot de verwezenlijking van de doelstellingen van de bij deze overeenkomst ingestelde samenwerking, verbinden de Partijen zich ertoe, binnen de grenzen van hun capaciteiten en via hun eigen kanalen, te voorzien in de passende middelen, waaronder financiële middelen, en ontwikkelingsgerelateerde publieke en particuliere financiële instellingen in beide regio’s aan te moedigen actief tot dat doel samen te werken.

2.    De Partijen moedigen de Europese Investeringsbank en andere financiële instellingen aan hun activiteiten in de ondertekenende Mercosur-staten voort te zetten, overeenkomstig hun procedures en financieringscriteria, overeenkomstig hun respectieve wet- en regelgeving en onverminderd de bevoegdheden van hun bevoegde autoriteiten.

HOOFDSTUK 5

SAMENWERKING OP HET GEBIED VAN DEMOCRATISCHE BEGINSELEN, DE MENSENRECHTEN, DE RECHTSSTAAT EN INTERNATIONALE VREDE EN VEILIGHEID

ARTIKEL 5.1

Samenwerking op het gebied van democratische beginselen, de mensenrechten en de rechtsstaat

1.    De Partijen werken samen aan de bevordering en bescherming van de mensenrechten, met inbegrip van de ratificatie en uitvoering van internationale mensenrechteninstrumenten, en aan de versterking van de democratische beginselen en de rechtsstaat.

2.    Deze samenwerking kan bestaan uit:

a)    de daadwerkelijke tenuitvoerlegging van de internationale mensenrechteninstrumenten waarbij zij partij zijn, alsmede van de aanbevelingen van de VN-verdragsorganen op het gebied van de mensenrechten, de speciale procedures van de Mensenrechtenraad van de Verenigde Naties en de universele periodieke doorlichting;

b)    de integratie van de mensenrechten in het nationale beleid en de nationale ontwikkelingsplannen;

c)    de versterking van hun capaciteit om democratische beginselen en praktijken toe te passen;

d)    de uitwisseling van goede praktijken voor nationale actieplannen inzake democratie en de mensenrechten;

e)    bewustmaking en voorlichting op het gebied van de mensenrechten, democratie en de cultuur van vrede;

f)    de versterking van democratische en mensenrechtengerelateerde instellingen, alsook van de wettelijke en institutionele kaders voor de bevordering en bescherming van de mensenrechten en de rechtsstaat;

g)    de ontwikkeling van gezamenlijke initiatieven van wederzijds belang in het kader van relevante mensenrechtengerelateerde instellingen van de VN en multilaterale fora;

h)    de bevordering van de democratie, het internationaal recht, met inbegrip van de mensenrechten, de fundamentele vrijheden en de rechtsstaat, ook in multilaterale fora;

i)    de samenwerking en coördinatie, in voorkomend geval ook in derde landen, met betrekking tot de praktische bevordering van democratische beginselen, de mensenrechten en de rechtsstaat, met name met betrekking tot politieke rechten en de fundamentele vrijheden, met inbegrip van het bevorderen van transparante, geloofwaardige en inclusieve verkiezingsprocessen in overeenstemming met internationale normen;

j)    de versterking van goed bestuur op nationaal, regionaal en lokaal niveau, met inbegrip van de verantwoordingsplicht en transparantie van instellingen, ondersteuning van de participatie van burgers en betrokkenheid van het maatschappelijk middenveld, en de bestrijding van corruptie; en

k)    de bevordering van de preventie van genocide, misdaden tegen de menselijkheid, oorlogsmisdaden en andere misdrijven die onder de rechtsmacht van het Internationaal Strafhof vallen.

ARTIKEL 5.2

Gendergelijkheid en vrouwen, vrede en veiligheid

1.    De Partijen bevorderen gendergelijkheid en empowerment van alle vrouwen en meisjes. Zij erkennen de noodzaak van gendergelijkheid en empowerment van vrouwen en meisjes als voorwaarde voor de volledige verwezenlijking van inclusieve ontwikkeling, democratie en veiligheid. De Partijen onderzoeken verdere samenwerkingsregelingen en mogelijke synergieën tussen hun respectieve beleidsmaatregelen en initiatieven, in overeenstemming met internationale normen en verbintenissen, zoals het Verdrag inzake de uitbanning van alle vormen van discriminatie van vrouwen (CEDAW), de Agenda 2030 en Resolutie 1325 van de VN-Veiligheidsraad over vrouwen, vrede en veiligheid.

2.    Deze samenwerking kan bestaan uit:

a)    het bevorderen van een doeltreffende gendermainstreaming;

b)    het bevorderen van politieke participatie en politiek leiderschap van vrouwen, van toegang tot kwaliteitsonderwijs voor vrouwen, van economisch empowerment en economisch leiderschap van vrouwen, en van een hogere arbeidsparticipatie van vrouwen;

c)    het versterken van nationale en regionale instellingen om problemen in verband met geweld tegen vrouwen aan te pakken en te behandelen, onder meer via preventie en bescherming tegen seksueel en gendergerelateerd geweld, mechanismen voor onderzoek en verantwoordingsplicht, ondersteuning van slachtoffers en de bevordering van de veiligheid en beveiliging van vrouwen en meisjes;

d)    het actief versterken van de mensenrechten van vrouwen, met inbegrip van de vrijwaring van mensenrechtenschendingen en alle vormen van geweld tegen vrouwen, en de toegang van vrouwen tot de rechter;

e)    het ondersteunen van de ontwikkeling en uitvoering van nationale actieplannen met betrekking tot Resolutie 1325 van de VN-Veiligheidsraad; en

f)    het versterken van de samenwerking met de betrokken organen van de VN en andere internationale organisaties.

ARTIKEL 5.3

Massavernietigingswapens

1.    De Partijen erkennen de centrale rol van het Verdrag inzake de niet-verspreiding van kernwapens, gedaan te Londen op 1 juli 1968, en de drie even belangrijke en zich onderling versterkende pijlers ervan: ontwapening, non-proliferatie, en vreedzaam gebruik van kernenergie.

2.    De Partijen zijn van mening dat de proliferatie van massavernietigingswapens en de overbrengingsmiddelen daarvoor, onder zowel overheids- als niet-overheidsactoren, een van de ernstigste bedreigingen van de internationale stabiliteit en veiligheid vormt. De Partijen komen daarom overeen samen te werken en bij te dragen tot de bestrijding van de proliferatie van massavernietigingswapens en de overbrengingsmiddelen daarvoor, door volledige naleving en nationale tenuitvoerlegging van hun bestaande verplichtingen op grond van de internationale ontwapenings- en non-proliferatieverdragen en -overeenkomsten en andere internationale verplichtingen op dit gebied. De Partijen komen overeen dat deze bepaling een essentieel element van deze overeenkomst vormt.

3.    De Partijen komen overeen samen te werken en bij te dragen aan de strijd tegen de verspreiding van massavernietigingswapens en de overbrengingsmiddelen daarvoor door:

a)    maatregelen te nemen die zijn gericht op de ondertekening of de ratificatie van alle andere internationale instrumenten ter zake of op aansluiting daarbij, al naargelang het geval, en op de volledige uitvoering daarvan; en

b)    een doeltreffend nationaal uitvoercontrolesysteem in te voeren, gericht op zowel de uitvoer als de doorvoer van goederen die verband houden met massavernietigingswapens, waaronder controle op het eindgebruik van technologieën voor tweeërlei gebruik in het kader van massavernietigingswapens, en door doeltreffende sancties op te leggen in het geval van overtreding van de uitvoercontroles.

4.    De Partijen stellen een regelmatige politieke dialoog in ter begeleiding en consolidatie van deze elementen.

ARTIKEL 5.4

Ernstige misdaden van internationaal belang en het Internationaal Strafhof

1.    De Partijen bevestigen opnieuw dat de ernstigste misdrijven die de internationale gemeenschap aangaan, zoals de misdrijven die onder de rechtsmacht van het Internationaal Strafhof vallen, niet ongestraft mogen blijven en dat deze misdrijven in voorkomend geval met nationale en internationale middelen moeten worden vervolgd, overeenkomstig het beginsel van complementariteit.

2.    Aangezien een effectief Internationaal Strafhof een belangrijke ontwikkeling vormt voor de internationale vrede en gerechtigheid, komen de Partijen overeen samen te werken bij de bevordering van universele toetreding tot het Statuut van Rome inzake het Internationaal Strafhof, gedaan te Rome op 17 juli 1998 (hierna “Statuut van Rome” genoemd), en daartoe:

a)    stappen te blijven ondernemen om het Statuut van Rome en de wijzigingen daarvan ten uitvoer te leggen, en de desbetreffende instrumenten te ratificeren en ten uitvoer te leggen, zoals het Verdrag betreffende de privileges en immuniteiten van het Internationaal Strafhof, dat op 9 september 2002 in New York is aangenomen;

b)    in voorkomend geval ervaringen uit te wisselen met betrekking tot de vaststelling van nationale wetgeving met het oog op de effectieve tenuitvoerlegging van het Statuut van Rome; en

c)    maatregelen te nemen om de integriteit van het Statuut van Rome te waarborgen.

ARTIKEL 5.5

Handvuurwapens en lichte wapens en andere conventionele wapens

1.    De Partijen verplichten zich ertoe met elkaar samen te werken, te zorgen voor coördinatie en complementariteit, en onderzoek te doen naar mogelijke synergieën bij het opstellen of verbeteren van de regelgeving voor de internationale handel in conventionele wapens, en bij het voorkomen, bestrijden en uitroeien van de illegale wapenhandel op mondiaal, regionaal en subregionaal niveau.

2.    Op mondiaal niveau benadrukken de Partijen het unieke kader dat wordt geboden door het Wapenhandelsverdrag, dat op 2 april 2013 in New York is aangenomen (hierna “WHV” genoemd), met het oog op deze samenwerking en complementariteit tussen de nationale controlesystemen voor de overdracht van conventionele wapens, met inbegrip van de bepalingen inzake samenwerking en bijstand. Zij zijn het ook eens over het belang van het bevorderen van de universalisering en volledige uitvoering van het WHV door alle VN-lidstaten.

3.    De Partijen erkennen dat de illegale productie, overdracht en verspreiding van handvuurwapens en lichte wapens en de buitensporige accumulatie en ongecontroleerde verspreiding ervan in veel regio’s van de wereld een breed spectrum van humanitaire en sociaal-economische gevolgen hebben en een ernstige bedreiging vormen voor vrede, verzoening, veiligheid, beveiliging, stabiliteit en duurzame ontwikkeling op individueel, lokaal, nationaal, regionaal en internationaal niveau.

4.    De Partijen komen overeen hun verplichtingen met betrekking tot de aanpak van de illegale handel in handvuurwapens en lichte wapens en munitie daarvoor, volledig ten uitvoer te leggen, overeenkomstig de bestaande internationale verdragen waarbij zij partij zijn, en de resoluties van de VN-Veiligheidsraad, evenals hun verbintenissen in het kader van andere internationale instrumenten op dit gebied, zoals het VN-actieprogramma ter voorkoming, bestrijding en uitbanning van de illegale handel in handvuurwapens en lichte wapens in al zijn aspecten.

5.    De Partijen onderkennen het belang van interne controlesystemen voor de overdracht van conventionele wapens in overeenstemming met de geldende internationale normen. De Partijen komen overeen die controles op verantwoordelijke wijze toe te passen en aldus bij te dragen tot de internationale en regionale vrede, veiligheid en stabiliteit, en tot het verminderen van menselijk leed, en te helpen voorkomen dat conventionele wapens op de illegale markt belanden.

ARTIKEL 5.6

Samenwerking op het gebied van de bestrijding van terrorisme

1.    De Partijen bevestigen opnieuw hun inzet voor de bestrijding van terrorisme in al zijn vormen en uitingen, in overeenstemming met het internationaal recht, het recht inzake de mensenrechten en het internationaal humanitair recht, de desbetreffende VN-resoluties en hun respectieve wetgeving.

2.    De Partijen komen overeen samen te werken, en wanneer er een gemeenschappelijk belang bestaat, alle terroristische daden te voorkomen, te bestrijden en strafbaar te stellen overeenkomstig de VN-instrumenten waarbij zij partij zijn.

3.    De Partijen komen overeen geen bijstand of toevlucht te bieden aan de auteurs of aanstichters van enige vorm van terroristische activiteit, noch aan enige andere deelnemer daaraan, overeenkomstig de Resoluties 1373 (2001) en 1624 (2005) van de VN-Veiligheidsraad. De Partijen werken in het bijzonder samen:

a)    in het kader van de volledige uitvoering van de Resoluties 1267 (1999), 1373 (2001), 1624 (2005), 1904 (2009), 2178 (2014), 2253 (2015), 2322 (2016) en 2331 (2016) van de VN-Veiligheidsraad en andere relevante VN-resoluties en internationale en regionale verdragen en instrumenten;

b)    door de samenwerking tussen VN-lidstaten bij de doeltreffende implementatie van de mondiale strategie voor terrorismebestrijding van de VN te bevorderen;

c)    door ervaringen en goede praktijken uit te wisselen op het gebied van de bescherming van de mensenrechten, het humanitair recht en het internationaal recht in de strijd tegen terrorisme;

d)    door van gedachten te wisselen over de middelen en methoden die worden gebruikt om terrorisme te bestrijden, met inbegrip van samenwerking op technisch gebied, en opleiding, en door ervaringen en goede praktijken uit te wisselen met betrekking tot het voorkomen van gewelddadig extremisme dat tot terrorisme leidt, met name in het kader van de uitvoering van de delen I en IV van de mondiale strategie voor terrorismebestrijding van de VN met betrekking tot de preventie van terrorisme; en

e)    door de structurele oorzaken van terrorisme en gewelddadig extremisme aan te pakken.

ARTIKEL 5.7

Samenwerking op het gebied van vredesopbouw en vredeshandhaving

1.    De Partijen bevestigen opnieuw hun verbintenis om samen te werken bij de bevordering van internationale vrede en veiligheid onder auspiciën van de VN.

2.    Met betrekking tot VN-vredesopbouw en vredeshandhaving voeren de Partijen een dialoog over vredes- en veiligheidskwesties met het oog op het initiëren van samenwerking op het gebied van onder meer capaciteitsopbouw en uitwisseling van beste praktijken.

ARTIKEL 5.8

Humanitaire hulp en rampenrisicobeheer

1.    De Partijen bevestigen opnieuw hun gehechtheid aan het VN-kader op het gebied van rampenrisicovermindering en -respons en komen overeen de vermindering van de kwetsbaarheid en het risico, alsmede de bevordering van weerbaarheid, als hun prioriteiten te erkennen.

2.    Met het oog op de in lid 1 genoemde doeleinden onderzoeken de Partijen de mogelijkheden om humanitaire bijstand en rampenbestrijdingsactiviteiten te coördineren.

ARTIKEL 5.9

Samenwerking in multilaterale, regionale en internationale fora en organisaties

1.    De Partijen bevestigen opnieuw hun gehechtheid aan de beginselen van het VN-Handvest. De Partijen zetten zich in voor multilateralisme en streven ernaar de doeltreffendheid van regionale en internationale fora en organisaties, zoals de VN en haar gespecialiseerde organisaties en agentschappen, en andere multilaterale fora, te verbeteren.

2.    De Partijen hanteren effectieve raadplegingsmechanismen in de marge van multilaterale fora. Binnen de VN zetten de Partijen passende raadplegingsmechanismen op in de Algemene Vergadering van de VN en de VN-bureaus, voor zover passend en overeengekomen door de Partijen.

ARTIKEL 5.10

Cyberveiligheid en informatie- en communicatietechnologieën

De Partijen erkennen het belang van de samenwerking en de uitwisseling van standpunten op het gebied van cyberbeveiliging en met betrekking tot het gebruik van informatie- en communicatietechnologieën (hierna “ICT” genoemd) in de context van internationale vrede en veiligheid, onder andere met betrekking tot normen, regelgeving voor en beginselen van verantwoord gedrag van de staten, de naleving van het internationale recht bij het gebruik van ICT, de ontwikkeling van vertrouwenwekkende maatregelen en capaciteitsopbouw.

ARTIKEL 5.11

Cybercriminaliteit

1.    De Partijen erkennen dat cybercriminaliteit een wijdverbreid mondiaal probleem wordt dat multilaterale, regionale en nationale reacties vereist. De Partijen versterken de samenwerking om cybercriminaliteit te voorkomen en te bestrijden door informatie uit te wisselen en praktische samenwerking, overeenkomstig hun respectieve rechtskader en wetgeving en de relevante internationale rechtsinstrumenten inzake cybercriminaliteit. De Partijen streven ernaar waar nodig samen te werken bij de ontwikkeling van doeltreffende wetgeving, beleidsmaatregelen en praktijken ter voorkoming en bestrijding van cybercriminaliteit, waar deze zich ook voordoet.

2.    De Partijen wisselen in voorkomend geval binnen hun respectieve rechtskaders informatie uit op een aantal gebieden, waaronder de opleiding van cybercriminaliteitsonderzoekers, het verrichten van onderzoeken in verband met cybercriminaliteit en digitaal forensisch onderzoek.

HOOFDSTUK 6

SAMENWERKING OP HET GEBIED VAN RECHT, VRIJHEID EN VEILIGHEID

ARTIKEL 6.1

Migratie en internationale bescherming van vluchtelingen

1.    De Partijen bevestigen opnieuw het belang dat zij hechten aan een doeltreffende aanpak van migratiestromen en komen overeen hun samenwerking op het gebied van migratievraagstukken te versterken op basis van het beginsel van nationale soevereiniteit, gedeelde verantwoordelijkheid en aanverwante kwesties, zoals de potentiële economische, sociale en culturele bijdrage van migranten aan de landen van herkomst, doorreis en bestemming.

2.    De Partijen richten zich in het bijzonder op:

a)    de hoofdoorzaken van migratie;

b)    de vergemakkelijking van het verkeer van hun onderdanen tussen hun grondgebieden overeenkomstig het toepasselijke recht en de respectieve bevoegdheden;

c)    de volledige eerbiediging van de mensenrechten van alle migranten en hun gezinnen, alsmede maatregelen tegen racisme en vreemdelingenhaat;

d)    het mainstreamen van een genderperspectief op migratie;

e)    gezinshereniging, overeenkomstig het toepasselijke recht, met inbegrip van het internationaal recht inzake de mensenrechten;

f)    de biregionale samenwerking voor het voorkomen en bestrijden van migrantensmokkel en mensenhandel, met name van kinderen en personen in kwetsbare situaties, waaronder vrouwen die gevaar lopen, en voor de bescherming van slachtoffers, overeenkomstig het Verdrag tegen grensoverschrijdende georganiseerde misdaad, aangenomen te New York op 15 november 2000, en de aanvullende protocollen inzake mensenhandel en smokkel van migranten;

g)    de regelmatige uitwisseling van informatie over wettelijke en bestuursrechtelijke maatregelen die van toepassing zijn op migranten, en van ervaringen met migratievraagstukken;

h)    kwesties die voortvloeien uit de tenuitvoerlegging van de relevante internationale instrumenten voor de bescherming van vluchtelingen en asielzoekers;

i)    het verkennen van mogelijkheden voor samenwerking op regionaal niveau op het gebied van vrijwillige hervestiging en andere vormen van toelating op humanitaire gronden van vluchtelingen, als onderdeel van het vinden van collectieve oplossingen voor het groeiende mondiale verschijnsel van grote vluchtelingenstromen; en

j)    biregionale samenwerking ter voorkoming van irreguliere migratie.

3.    De Partijen werken samen om een veilige, ordelijke en reguliere migratie te waarborgen, door hun eigen onderdanen die irregulier op het grondgebied van een andere Partij verblijven, over te nemen, en de strijd aan te gaan tegen mensenhandel en de migrantensmokkel. Zij werken ook samen aan de uitwisseling van informatie en aan de uitwisseling van gegevens en statistieken over migratie.

4.    Elke lidstaat van de EU en elke ondertekenende Mercosur-staat neemt op verzoek van de andere Partij zijn eigen onderdanen over die irregulier op het grondgebied van de andere Partij verblijven. Daartoe wordt voorzien in passende reisdocumenten die een doeltreffende terugkeer waarborgen. De Partijen waarborgen een veilige en waardige behandeling van irreguliere migranten. De terugkeer van niet-toegelaten personen wordt ook gewaarborgd onder menselijke, waardige en billijke voorwaarden, overeenkomstig het toepasselijke recht, met inbegrip van de rechtsmiddelen waarin dat recht voorziet.

5.    Op verzoek van een van de Partijen streven de ondertekenende Mercosur-staten afzonderlijk en de EU of een van de lidstaten afzonderlijk naar onderhandelingen over en sluiting van specifieke overeenkomsten, teneinde de samenwerking tussen de bevoegde autoriteiten voor de identificatie en documentatie van over te nemen onderdanen die irregulier op het grondgebied van de andere Partij verblijven, verder te vergemakkelijken. Dergelijke overeenkomsten zouden ook betrekking hebben op de overname van personen die niet hun onderdanen zijn, maar in het bezit zijn van een door een van de Partijen afgegeven geldige verblijfsvergunning of die rechtstreeks vanuit het grondgebied van de ene Partij het grondgebied van de andere Partij zijn binnengekomen.

6.    De Partijen bevorderen de ontwikkeling en uitvoering van nationale wetgeving en praktijken met betrekking tot de internationale bescherming van vluchtelingen, teneinde te voldoen aan de bepalingen van het Verdrag van de Verenigde Naties betreffende de status van vluchtelingen, gedaan te Genève op 28 juli 1951, en van het bijbehorende Protocol van 1967, en andere relevante regionale en internationale instrumenten om de eerbiediging van het beginsel van “non-refoulement” te waarborgen. De Partijen richten zich met name op het verkennen van mogelijkheden voor samenwerking op regionaal niveau op het gebied van vrijwillige hervestiging en andere vormen van toelating op humanitaire gronden van vluchtelingen, als onderdeel van het vinden van collectieve oplossingen voor het groeiende mondiale verschijnsel van grote vluchtelingenstromen.

ARTIKEL 6.2

Samenwerking op juridisch en justitieel gebied

1.    De Partijen komen overeen justitiële samenwerking in burgerlijke zaken uit te bouwen, met name wat betreft de onderhandeling, ratificatie en tenuitvoerlegging van multilaterale verdragen inzake justitiële samenwerking in burgerlijke zaken, en met name de verdragen van de Haagse Conferentie voor Internationaal Privaatrecht op het gebied van internationale juridische samenwerking en procesvoering alsmede de bescherming van kinderen.

2.    De Partijen komen overeen de justitiële samenwerking in strafzaken te versterken op basis van de desbetreffende normen van de VN, internationale en regionale organisaties zoals de Raad van Europa en de Organisatie van Amerikaanse Staten, met name op het gebied van wederzijdse rechtshulp, uitlevering en overbrenging van gevangenen.

ARTIKEL 6.3

Samenwerking bij de bestrijding van het wereldwijde drugsprobleem

1.    De Partijen werken, op basis van het beginsel van gemeenschappelijke en gedeelde verantwoordelijkheid, samen om te zorgen voor een evenwichtige en geïntegreerde aanpak van alle aspecten van het wereldwijde drugsprobleem, met inbegrip van uitdagingen zoals nieuwe psychoactieve stoffen. In dit verband zijn het beleid en de maatregelen met betrekking tot drugs gericht op het versterken van de structuren, het beperken van het aanbod aan, de handel in en de vraag naar illegale drugs, waarbij de schadelijke gevolgen voor de gezondheid en de maatschappelijke consequenties van drugsgebruik worden aangepakt, en op het doeltreffender voorkomen dat chemische precursoren onrechtmatig worden gebruikt voor de illegale productie van drugs en psychotrope stoffen.

2.    De Partijen komen overeen welke samenwerkingsmethoden nodig zijn om de in lid 1 genoemde doelstellingen te bereiken. De acties worden gebaseerd op gezamenlijk overeengekomen beginselen naar het voorbeeld van met name de drie VN-verdragen inzake drugscontrole van 1961, 1971 en 1988 en het slotdocument van de speciale zitting van de Algemene Vergadering van de VN over het wereldwijde drugsprobleem, dat op 19 april 2016 in New York is aangenomen.

3.    De Partijen komen overeen de ontwikkeling van beleid en maatregelen ter bestrijding van het wereldwijde drugsprobleem te ondersteunen en aan te moedigen.

ARTIKEL 6.4

Samenwerking bij de bestrijding van corruptie en grensoverschrijdende georganiseerde misdaad, witwaspraktijken en de financiering van terrorisme

1.    Overeenkomstig hun interne wet- en regelgeving en de toepasselijke bilaterale en internationale instrumenten, zoals het VN-Verdrag tegen grensoverschrijdende georganiseerde misdaad, aangenomen te New York op 15 december 2000, en de bijbehorende protocollen, en het VN-Verdrag tegen corruptie, aangenomen te New York op 31 oktober 2003, versterken de Partijen hun samenwerking bij de bestrijding van grensoverschrijdende georganiseerde criminaliteit en corruptie, met inbegrip van preventie- en onderzoeksactiviteiten, de vervolging van daders en wederzijdse rechtshulp.

2.    De Partijen zijn het erover eens dat moet worden gestreefd naar een doeltreffende preventie en bestrijding van het gebruik van hun financiële instellingen en aangewezen niet-financiële ondernemingen en beroepen voor de financiering van terrorisme en het witwassen van de opbrengsten van criminele activiteiten, waaronder drugshandel, mensenhandel, met name van kinderen, van vrouwen die risico lopen, en andere personen in kwetsbare situaties, wapenhandel en corruptie, overeenkomstig de aanbevelingen van de Financiële-actiegroep (hierna “FATF” genoemd) en rekening houdend met de werkzaamheden van de Latijns-Amerikaanse Financiële Actiegroep (hierna “Gafilat” genoemd).

3.    De Partijen komen overeen samen te werken om witwassen en terrorismefinanciering te bestrijden en te voorkomen en te zorgen voor een effectieve en volledige uitvoering van de FATF-aanbevelingen, rekening houdend met de werkzaamheden van de Gafilat. Deze samenwerking strekt zich uit tot de opsporing, identificatie, inbeslagneming, verbeurdverklaring, invordering en teruggave van vermogensbestanddelen of middelen die zijn verkregen uit de opbrengsten van misdrijven.

4.    De in lid 3 bedoelde samenwerking maakt het mogelijk relevante informatie uit te wisselen in het kader van de wet- en regelgeving van elke Partij en in overeenstemming met de internationale normen ter voorkoming en bestrijding van het witwassen van geld en de financiering van terrorisme, met inachtneming van de aanbevelingen van de FATF en rekening houdend met de werkzaamheden van de Gafilat.

5.    De Partijen komen overeen, met inachtneming van en in overeenstemming met hun respectieve wet- en regelgeving en de toepasselijke bilaterale en internationale instrumenten, maatregelen te nemen ter ondersteuning van de identificatie, opsporing, bevriezing, inbeslagneming en verbeurdverklaring van de opbrengsten van criminele activiteiten.

ARTIKEL 6.5

Persoonsgegevens

1.    De Partijen erkennen het belang van het bevorderen en beschermen van het grondrecht op de eerbiediging van het privéleven en de gegevensbescherming, met inbegrip van de veiligheid van persoonsgegevens, als een centrale factor van het vertrouwen van de consument in de digitale economie en een essentieel element voor de verdere ontwikkeling van commerciële uitwisselingen en samenwerking op het gebied van rechtshandhaving.

2.    De Partijen werken samen om de doeltreffende bescherming van de rechten als bedoeld in lid 1 te waarborgen, ook in het kader van de voorkoming en bestrijding van terrorisme en andere grensoverschrijdende misdrijven. Bij de samenwerking op bilateraal en multilateraal niveau wordt rekening gehouden met bestaande internationale verbintenissen en, in voorkomend geval, met de respectieve wet- en regelgeving van de Partijen. Dit kan capaciteitsopbouw, technische bijstand en de uitwisseling van informatie en deskundigheid omvatten.

ARTIKEL 6.6

Consulaire bescherming

1.    Elke ondertekenende Mercosur-staat stemt ermee in dat de diplomatieke en consulaire autoriteiten van elke vertegenwoordigde EU-lidstaat bescherming bieden aan alle onderdanen van een EU-lidstaat die niet over een permanente vertegenwoordiging op zijn grondgebied beschikt die effectief in staat is in een concreet geval consulaire bescherming te bieden, op dezelfde voorwaarden als aan de onderdanen van de betrokken EU-lidstaat.

2.    Elke EU-lidstaat stemt ermee in dat de diplomatieke en consulaire autoriteiten van elke vertegenwoordigde ondertekenende Mercosur-staat bescherming bieden aan alle onderdanen van een ondertekenende Mercosur-staat die niet over een permanente vertegenwoordiging op zijn grondgebied beschikt die in een bepaald geval consulaire bescherming kan bieden.

HOOFDSTUK 7

SAMENWERKING OP HET GEBIED VAN DUURZAME ONTWIKKELING

ARTIKEL 7.1

Doelstellingen en werkwijzen

1.    De Partijen bevestigen opnieuw hun verbintenis om duurzame en inclusieve economische ontwikkeling te bevorderen en bij te dragen tot de beginselen van de Verklaring van Rio inzake milieu en ontwikkeling die in 1992 is aangenomen door de Conferentie van de Verenigde Naties over milieu en ontwikkeling (hierna de “Verklaring van Rio inzake milieu en ontwikkeling van 1992” genoemd), ondersteund door het slotdocument van de Conferentie van de Verenigde Naties over duurzame ontwikkeling van 2012, dat is opgenomen in Resolutie 66/288 van de Algemene Vergadering van de Verenigde Naties van 27 juli 2012 getiteld “The Future We Want” (hierna “het slotdocument van de VN-conferentie over duurzame ontwikkeling van 2012 getiteld “The Future We Want” genoemd) en de Agenda 2030. In dat kader werken de Partijen samen om de SDG’s uit te voeren en te verwezenlijken, in het besef dat het brede en ambitieuze karakter ervan dringend optreden vereist.

2.    De Partijen erkennen het belang van dialoog en samenwerking als essentieel voor het aanpakken van de uitdagingen in verband met de verwezenlijking van de SDG’s en erkennen verder het belang van betrokkenheid van meerdere belanghebbenden, waaronder de particuliere sector en het maatschappelijk middenveld, bij internationale samenwerking.

3.    De Partijen streven ernaar de economische groei te consolideren op een wijze die ongelijkheden vermindert en de beginselen van duurzame ontwikkeling eerbiedigt.

4.    De Partijen bevorderen duurzame consumptie- en productiepatronen en vergroten het bewustzijn van de economische en sociale kosten van milieuschade en de gevolgen daarvan voor het welzijn van de mens.

5.    De Partijen bevorderen duurzame ontwikkeling door middel van dialoog, de uitwisseling van goede praktijken, goed bestuur en goed financieel beheer.

6.    De Partijen hebben een gemeenschappelijk doel, namelijk het uitbannen van armoede en het ondersteunen van inclusieve economische ontwikkeling, en zij werken waar mogelijk samen om dit doel te bereiken.

7.    De Partijen werken samen om de uitvoering te versterken van de Agenda 2030 en de methoden voor follow-up, de verantwoordingsplicht ten aanzien van hun burgers over de uitvoering van de resultaten in verband met het toezicht op de Agenda 2030 en de evaluatie van samenwerkingsacties, met inbegrip van kwalitatieve en kwantitatieve gegevens, rekening houdend met het effect op het terrein.

8.    Aangezien gendergelijkheid en de versterking van de positie van vrouwen en meisjes essentieel zijn voor duurzame ontwikkeling, zullen de Partijen verdere samenwerkingsmogelijkheden onderzoeken.

9.    De Partijen bevorderen structuren voor Zuid-Zuid- en trilaterale samenwerking. Deze samenwerking omvat het opzetten van gezamenlijke initiatieven met derde landen om samen te werken ter ondersteuning van het ontwerp en de uitvoering van meerlagige strategieën voor de Agenda 2030 en alle andere relevante toekomstige biregionale en internationale overeenkomsten inzake duurzame ontwikkeling.

10.    De Partijen zijn zich bewust van het alomvattende karakter van de SDG’s. In dit verband moeten de Partijen innovatieve partnerschappen aanmoedigen, waarbij een multistakeholderbenadering wordt gehanteerd om internationale ontwikkelingsinitiatieven te bevorderen en uit te voeren. Deze partnerschappen kunnen de particuliere sector, het georganiseerde maatschappelijk middenveld, filantropische organisaties en lokale en regionale overheden omvatten.

11.    De Partijen erkennen het belang van een alomvattende aanpak van sociale ontwikkeling, die hand in hand moet gaan met economische ontwikkeling en ecologische duurzaamheid. Zij geven prioriteit aan de bevordering van volledige werkgelegenheid, sociale inclusie en cohesie, alsook aan de participatie van het maatschappelijk middenveld. Overeenkomstig de doelstellingen van SDG 8 bevorderen zij fatsoenlijk werk voor iedereen, zoals bepaald in de verklaring van de Internationale Arbeidsorganisatie (hierna “IAO” genoemd) over sociale rechtvaardigheid voor een eerlijke mondialisering, die de Internationale Arbeidsconferentie tijdens haar 97e zitting op 10 juni 2008 in Genève heeft aangenomen (hierna de “IAO-verklaring over sociale rechtvaardigheid voor een eerlijke mondialisering” genoemd).

ARTIKEL 7.2

Uitvoering van EU-Mercosur en bilaterale samenwerking

1.    De bepalingen van deze overeenkomst hebben geen invloed op de uitvoering van programma’s, projecten en activiteiten in het kader van de interregionale kaderovereenkomst voor samenwerking van 1995 en doen geen afbreuk aan lopende of toekomstige bilaterale samenwerking die is ontwikkeld op basis van bilaterale programmeringsinstrumenten, zoals indicatieve programma’s of andere relevante instrumenten.

2.    De samenwerking vindt plaats in overeenstemming met de desbetreffende internationaal overeengekomen beginselen en beleidsmaatregelen die beide Partijen hebben onderschreven, en in overeenstemming met het relevante wetgevingskader van de EU enerzijds en van de Mercosur en zijn ondertekenende staten anderzijds.

ARTIKEL 7.3

Faciliteringsregelingen

De Partijen zorgen, in voorkomend geval, voor de douane- en belastingvrijstellingen en de visumfaciliteiten die nodig zijn voor de uitvoering van de samenwerkingsinitiatieven die in het kader van dit deel van de overeenkomst en in het kader van het samenwerkingsprotocol zijn overeengekomen.

ARTIKEL 7.4

Samenwerking op het gebied van openbaar bestuur

De Partijen zetten samenwerking en dialoog op om acties vast te stellen die gericht zijn op het ontwikkelen van capaciteiten voor het ontwerp, de doeltreffende uitvoering en de evaluatie van overheidsbeleid. In dit verband werken de Partijen samen op het gebied van overheidsdiensten en ‑instellingen met het oog op de versterking van de institutionele capaciteit, onder meer door de overdracht van expertise en de opleiding van overheidspersoneel te bevorderen, de beheersprocessen van overheidsdiensten te verbeteren en de modernisering van de regelgevingskaders voor de doeltreffende uitvoering van deze overeenkomst te vergemakkelijken.

ARTIKEL 7.5

Milieu

1.    Het doel van samenwerking op milieugebied moet zijn bij te dragen tot de bescherming, het behoud en het duurzame gebruik van natuurlijke hulpbronnen en tot de bevordering van duurzame ontwikkeling door middel van coördinatie, integratie en wederzijds ondersteunende overweging van de drie dimensies ervan — economisch, sociaal en ecologisch — in overeenstemming met de beginselen van de Verklaring van Rio inzake milieu en ontwikkeling van 1992, ondersteund door het slotdocument van de VN-conferentie over duurzame ontwikkeling van 2012 getiteld “The Future We Want” en de Agenda 2030, en rekening houdend met de verschillende nationale realiteiten, capaciteiten en ontwikkelingsniveaus en met inachtneming van nationale beleidsmaatregelen en prioriteiten.

2.    De samenwerking op milieugebied moet zich in het bijzonder richten op:

a)    de uitwisseling van informatie, technische expertise, milieupraktijken en ervaringen met programma’s, projecten en regelgeving ter bevordering van de bescherming, het behoud, het herstel en het duurzame gebruik van natuurlijke hulpbronnen en duurzame ontwikkeling, met name met betrekking tot de toepasselijke wetgeving, internationale verbintenissen en doelstellingen;

b)    de uitvoering van multilaterale milieuovereenkomsten en de resultaten van de Milieuvergadering van de VN en de bevordering van milieudoelstellingen;

c)    de integratie van milieuoverwegingen in alle samenwerkingssectoren;

d)    de instandhouding en het duurzame gebruik van de biologische diversiteit, en de eerlijke en billijke verdeling van de voordelen die voortvloeien uit het gebruik van genetische rijkdommen, ongeacht de vorm ervan, door middel van passende toegang tot die rijkdommen, overeenkomstig de nationale wetgeving, alsmede de samenwerking op het gebied van water, chemische stoffen, afval en andere onderling overeengekomen prioritaire gebieden;

e)    de samenwerking en aanmoediging van de ontwikkeling, bekendmaking, verspreiding en overdracht van milieuvriendelijke technologieën aan ontwikkelingslanden tegen gunstige voorwaarden, ook tegen concessionele en preferentiële voorwaarden, zoals onderling overeengekomen;

f)    het vergroten van de beschikbaarheid in ontwikkelingslanden van de uitvoeringsmiddelen met het oog op de volledige verwezenlijking van de nationale strategieën voor duurzame ontwikkeling, het erkennen van de urgentie die met het oog op het brede en ambitieuze karakter ervan vereist is, en het faciliteren van de participatie van belanghebbenden, waar nodig. In het kader van deze overeenkomst moet de samenwerking op milieugebied ook de ontwikkeling van milieuvriendelijke infrastructuur bevorderen.

ARTIKEL 7.6

Duurzame stedelijke ontwikkeling

1.    De Partijen erkennen het belang van beleid ter bevordering van duurzame stedelijke ontwikkeling en van de noodzaak om bij te dragen tot de doeltreffende uitvoering van de nieuwe stedelijke agenda die is aangenomen door de VN-conferentie over huisvesting en duurzame stedelijke ontwikkeling (Habitat III) en de aspecten van de Agenda 2030 die relevant zijn voor duurzame stedelijke ontwikkeling.

2.    De Partijen bevorderen samenwerking en partnerschap tussen alle belangrijke actoren die van belang zijn voor het beleid en de praktijk op het gebied van duurzame stedelijke ontwikkeling, met name betreffende manieren om stedelijke uitdagingen op geïntegreerde en alomvattende wijze aan te pakken.

3.    De Partijen bevorderen het delen van kennis en de uitwisseling van ervaringen op het gebied van, onder meer, beleid inzake rampenrisicovermindering en -beheer dat gericht is op het versterken van de veerkracht van steden en menselijke nederzettingen. De Partijen doen dit onder meer door de ontwikkeling van hoogwaardige infrastructuur en ruimtelijke ordening en de uitvoering van stedelijke ontwikkelingsplannen. In deze plannen moet rekening worden gehouden met belangrijke thema’s zoals het effectieve gebruik van hernieuwbare energiebronnen, stedelijke inclusie, rekening houdend met de verschillende niveaus van verstedelijking in het Mondiale Zuiden, en financieringsmechanismen voor stadsontwikkelingsprojecten op lokaal, nationaal en regionaal niveau.

4.    Daartoe verbinden de Partijen zich ertoe, waar mogelijk, de concrete mogelijkheden voor decentrale samenwerking tussen steden op regionaal en internationaal niveau uit te breiden, teneinde het stedelijke bestuur en de capaciteitsopbouw te verbeteren door de uitwisseling van ervaringen en praktijken, alsook door wederzijds leren over duurzame oplossingen voor stedelijke uitdagingen.

ARTIKEL 7.7

Klimaatverandering

1.    De Partijen erkennen dat de wereldwijde dreiging van klimaatverandering een zo breed mogelijke samenwerking van alle landen vereist om de wereldwijde uitstoot van broeikasgassen te verminderen en zich aan te passen aan de negatieve gevolgen van de klimaatverandering op een wijze die de voedselproductie niet in gevaar brengt, waarbij de ontwikkelde landen het voortouw blijven nemen. De Partijen herhalen hun gehechtheid aan de uitvoering van de Overeenkomst van Parijs, die is aangenomen in het kader van het Raamverdrag van de Verenigde Naties inzake klimaatverandering, gedaan te New York op 9 mei 1992 (hierna “UNFCCC” genoemd), waarin billijkheid en het beginsel van gemeenschappelijke maar gedifferentieerde verantwoordelijkheden en daaraan gerelateerde vermogens worden weerspiegeld, in het licht van de verschillende nationale omstandigheden.

2.    De Partijen werken, waar passend, samen op het gebied van handelsgerelateerde klimaatveranderingskwesties, zowel bilateraal, regionaal als in relevante internationale fora. In dit verband, erkennend dat handel een belangrijke rol speelt bij de respons op de dringende dreiging van klimaatverandering, blijft elke Partij te goeder trouw partij bij het UNFCCC en de Overeenkomst van Parijs ² .

3.    De Partijen komen overeen dat lid 2, tweede zin, een essentieel element van deze overeenkomst vormt.

4.    Niets in dit artikel doet afbreuk aan het recht van een Partij om gebruik te maken van procedures voor geschillenbeslechting die beschikbaar zijn in het kader van een andere internationale overeenkomst waarbij de Partijen partij zijn, met inbegrip van de WTO-overeenkomst.

5.    Binnen de grenzen van hun respectieve bevoegdheden en op basis van het UNFCCC en de Overeenkomst van Parijs versterken de Partijen de samenwerking en de beleidsdialoog om de overgang naar de ontwikkeling van lage broeikasgasemissies te stimuleren, overeenkomstig hun verantwoordelijkheden en capaciteiten, en informatie en ervaringen uit te wisselen over onder meer:

a)    de strijd tegen de klimaatverandering, op basis van billijkheid en wetenschappelijk bewijs, met name door de uitvoering van hun respectieve nationaal bepaalde bijdragen en verdere samenwerking op het gebied van mitigatie- en adaptatiemaatregelen voor de doeltreffende uitvoering van de Overeenkomst van Parijs;

b)    de versterking van publieke en private partnerschappen die maatregelen ter bestrijding van klimaatverandering en aanpassing aan de negatieve gevolgen ervan doeltreffend kunnen ondersteunen;

c)    de bevordering van gezamenlijke actie op het gebied van onderzoek, ontwikkeling, verspreiding, uitrol en overdracht van technologie om de weerbaarheid tegen de klimaatverandering te verbeteren en de uitstoot van broeikasgassen te verminderen, onder meer door middel van bedrijfsgerichte dialogen;

d)    de monitoring, rapportage en verificatie van broeikasgasemissies en de ontwikkeling en uitvoering van mitigatie- en adaptatieprogramma’s;

e)    de verwezenlijking van de uitvoering van de Overeenkomst van Parijs en het scheppen van voorwaarden om de ontwikkeling van lage broeikasgasemissies te bevorderen, het vermogen om zich aan te passen aan de negatieve gevolgen van de klimaatverandering te vergroten en de klimaatbestendigheid te bevorderen op een wijze die de voedselproductie niet in gevaar brengt, overeenkomstig artikel 2 van de Overeenkomst van Parijs;

f)    de snelle ontwikkeling van het transparantiekader van de Overeenkomst van Parijs voor acties en ondersteunende bepalingen, met inbegrip van beleidsdialoog en samenwerking op onderling overeengekomen prioritaire gebieden;

g)    de bevordering van binnenlandse klimaatbeleidsmaatregelen en -programma’s in het kader van de Overeenkomst van Parijs in verband met mitigatie en aanpassing, onder meer op het gebied van ontbossing en bosdegradatie en -herstel, alsmede middelen ter bevordering van hernieuwbare energie, energie-efficiëntie, duurzaam vervoer en duurzame en klimaatbestendige ontwikkeling van infrastructuur; en

h)    de versterking van andere gebieden van de bilaterale dialoog over het beleid inzake matiging van en aanpassing aan de klimaatverandering of andere kwesties van wederzijds belang die zich kunnen voordoen, onder meer in andere gerelateerde multilaterale fora zoals de Internationale Burgerluchtvaartorganisatie, de Internationale Maritieme Organisatie en het Protocol van Montréal, gesloten te Montréal op 16 september 1987, en de wijziging van Kigali daarbij, indien van toepassing.

6.    Daartoe komen de Partijen overeen de samenwerking en de uitwisseling van informatie en ervaringen op dit gebied te verbeteren en hun bestaande verplichtingen uit hoofde van het UNFCCC en de Overeenkomst van Parijs gestand te blijven doen. Daartoe zullen de ontwikkelde landen financiële middelen beschikbaar stellen voor mitigatie en adaptatie en klimaatfinanciering mobiliseren uit een breed spectrum van bronnen, instrumenten en kanalen, rekening houdend met de behoeften en prioriteiten van de Partijen die ontwikkelingslanden zijn, alsook met andere uitvoeringsmiddelen voor de verwezenlijking van de doelstellingen van de Overeenkomst van Parijs.

ARTIKEL 7.8

Oceanen en zeeën

1.    De Partijen erkennen het belang van de instandhouding en het duurzame gebruik van mariene hulpbronnen, met inbegrip van het duurzame en verantwoorde beheer van visserij, aquacultuur en andere maritieme activiteiten, en hun bijdrage aan het bieden van ecologische, economische en sociale kansen voor de huidige en toekomstige generaties, in het kader van het duurzame gebruik en de instandhouding van de oceanen, zeeën en mariene hulpbronnen, met als langetermijndoelstelling de verbetering van de toestand van de oceanen, onder meer door het kader van internationale instellingen en fora waar nodig te versterken.

2.    Op een wijze die in overeenstemming is met hun verplichtingen uit hoofde van het internationaal recht, met name het Unclos, verbinden de Partijen zich ertoe:

a)    samen te werken om SDG 14 — “Behoud en duurzaam gebruik van oceanen, zeeën en mariene hulpbronnen” — van de Agenda 2030 te verwezenlijken;

b)    in voorkomend geval, betere samenwerking en overleg te bevorderen binnen en tussen bevoegde internationale organisaties, instrumenten en organen, indien van toepassing;

c)    doeltreffende monitoring-, controle- en bewakingsmaatregelen vast te stellen om de doeltreffende uitvoering van visserijgerelateerde instandhoudingsmaatregelen te waarborgen;

d)    binnen de VN samen te werken aan de ontwikkeling van een internationaal juridisch bindend instrument in het kader van het Unclos inzake de instandhouding en het duurzame gebruik van de mariene biologische diversiteit van gebieden voorbij de grenzen van de nationale rechtsmacht; en

e)    waar passend samen te werken in relevante subregionale, regionale en multilaterale organen waarbij de Partijen betrokken zijn als lid, waarnemer of samenwerkende niet-verdragsluitende partij, teneinde SDG 14 en andere daarmee verband houdende SDG’s te verwezenlijken.

3.    De Partijen komen overeen de dialoog en de samenwerking te versterken met betrekking tot:

a)    de ondersteuning van duurzame visserijproductie en viskwekerij, en met name het behoud van visbestanden, met inbegrip van mogelijke interregionale samenwerking op verschillende gebieden, afhankelijk van het belang van de kuststaat, zoals wetenschappelijke, technologische, industriële, economische en commerciële samenwerking, alsmede institutionele opbouw en opleiding;

b)    de ondersteuning van het ontwikkelen van een ecologisch verantwoorde en economisch concurrerende aquacultuurbedrijfstak;

c)    de ondersteuning van marien wetenschappelijk onderzoek en de ontwikkeling van onderzoeks- en technologische capaciteit, alsmede het bevorderen van wetenschappelijk onderbouwde beslissingen;

d)    de uitwisseling van beste praktijken inzake de duurzame ontwikkeling van maritieme economische activiteiten van belang voor de Partijen, zoals oceaanenergie, scheepvaart, kust- en maritiem toerisme of mariene biotechnologie;

e)    de bestrijding van illegale, ongemelde en ongereglementeerde visserij (hierna “IOO-visserij” genoemd), met inbegrip van, in voorkomend geval, de uitwisseling van informatie over IOO-activiteiten en steun voor de opbouw van de technische en administratieve capaciteit om IOO-visserij aan te pakken;

f)    de ontwikkeling van gebiedsgerichte instandhoudingsmaatregelen en beheersinstrumenten, met inbegrip van beschermde mariene gebieden, overeenkomstig nationaal en internationaal recht en gebaseerd op de beste beschikbare wetenschappelijke gegevens, om kust- en mariene gebieden en hulpbronnen te beschermen en te herstellen;

g)    de vermindering van de druk op de oceanen, onder meer door de bestrijding van zwerfvuil op zee en verontreiniging, inclusief door bronnen op het land en maritieme menselijke activiteiten;

h)    de bevordering van mariene ruimtelijke ordening en het geïntegreerde beheer van kustgebieden; en

i)    de aanpak van klimaatgerelateerde kwesties zoals aanpassing aan en beperking van broeikasgasemissies, de stijging van de zeespiegel, de verzuring van oceanen en kustgebieden, en luchtverontreiniging.

ARTIKEL 7.9

Samenwerking op energiegebied

1.    De Partijen streven ernaar de uitwisseling van ideeën, ervaringen en beste praktijken te vergemakkelijken met betrekking tot de wijze waarop de toegang tot veilige, duurzame en betaalbare energie kan worden verbeterd, onder meer door het bevorderen van nieuwe investeringen en de overdracht van technologie tussen publieke en particuliere marktdeelnemers van de Partijen, met name met betrekking tot elektriciteit, koolwaterstoffen, hernieuwbare energie, met inbegrip van duurzame productie en duurzaam gebruik, biobrandstoffen en het efficiënte gebruik van energie.

2.    De samenwerking uit hoofde van dit artikel, gebaseerd op het beginsel van het soevereine recht van staten om hun eigen natuurlijke hulpbronnen te beheren, met het oog op de toegang tot betaalbare, betrouwbare, duurzame en moderne energie voor iedereen, neemt onder meer de vorm aan van:

a)    samenwerking tussen instellingen die zich bezighouden met beleids-, plannings- en modelleringskwesties in de energiesector;

b)    uitwisseling van wetenschappelijke, technische en andere resultaten van onderzoek op energiegebied, ervaringen, publicaties, informatie en gegevens, met inbegrip van de ontwikkeling van gezamenlijke databanken die door de exploitanten van de Partijen worden gedeeld, in overeenstemming met de wet- en regelgeving van elke Partij;

c)    bevordering van gezamenlijke conferenties en technische opleiding, ook op postdoctoraal niveau;

d)    technologieoverdracht, met name die welke verband houdt met hernieuwbare energiebronnen;

e)    bevordering van haalbaarheidsstudies en uitvoering van gezamenlijke projecten in de energiesector tussen publieke en particuliere marktdeelnemers en onderzoeksinstellingen van de Partijen;

f)    deelname van economische actoren uit de twee regio’s aan gezamenlijke projecten op het gebied van technologie, ontwikkeling en infrastructuur, met inbegrip van netwerken met andere landen; en

g)    rationalisering en geleidelijke afschaffing van inefficiënte subsidies voor fossiele brandstoffen die verspilling aanmoedigen, waarbij ten volle rekening wordt gehouden met de specifieke behoeften en voorwaarden van ontwikkelingslanden, en het mogelijk nadelige effect op hun ontwikkeling tot een minimum wordt beperkt op een wijze die armen en getroffen gemeenschappen beschermt.

ARTIKEL 7.10

Samenwerking op het gebied van grondstoffen

De Partijen werken samen op het gebied van grondstoffen met het oog op onder meer:

a)    de bevordering van efficiënte, flexibele, concurrerende en transparante internationale markten;

b)    de bevordering van de uitwisseling van marktgegevens op het gebied van grondstoffen;

d)    de bevordering van onderzoek, ontwikkeling en innovatie op het gebied van grondstoffen;

e)    de bevordering van de uitwisseling van informatie en beste praktijken inzake de ontwikkelingen van het binnenlands beleid; en

f)    de bevordering van normen inzake veiligheid en milieubescherming voor offshore-mijnbouwactiviteiten, door de transparantie te vergroten en informatie uit te wisselen, onder meer over de veiligheid van de industrie en de milieuprestaties.

HOOFDSTUK 8

SOCIAAL, ECONOMISCH EN CULTUREEL PARTNERSCHAP

ARTIKEL 8.1

Doelstellingen

1.    In het kader van hun samenwerking erkennen de Partijen dat alle volkeren het recht hebben hun economische, sociale en culturele ontwikkeling na te streven. De Partijen erkennen dat de sociale en de economische ontwikkeling gelijke tred moeten houden, en komen overeen samen te werken om de sociale inclusie en cohesie te verbeteren door armoede, onrechtvaardigheid en ongelijkheid terug te dringen.

2.    De belangrijkste doelstellingen van de economische samenwerking zijn bij te dragen tot de uitbreiding, diversificatie en verdieping van de economische en commerciële banden tussen de Partijen, de versterking van de productiesector, met bijzondere aandacht voor kmo’s, het scheppen van nieuwe kansen en het vergroten van het internationale concurrentievermogen en innovatie, en het versterken van het proces van regionale economische integratie.

3.    De economische samenwerking moet worden versterkt om bij te dragen tot het verlichten van de economische gevolgen die kunnen voortvloeien uit de structurele veranderingen die uit deze overeenkomst voortkomen.

4.    Alle maatregelen die kunnen bijdragen tot de verdere ontwikkeling van de regionale integratie of tot de versterking van de interregionale betrekkingen op sociaal, economisch en cultureel gebied tussen de Partijen, moeten worden aangemoedigd.

ARTIKEL 8.2

Maatschappelijk verantwoord ondernemen

1.    De Partijen bevorderen maatschappelijk verantwoord ondernemen overeenkomstig internationale normen, zoals de OESO-richtlijnen voor multinationale ondernemingen en de richtsnoeren voor passende zorgvuldigheid.

2.    De Partijen ondersteunen de verspreiding en uitvoering, op vrijwillige basis, van de leidende beginselen van de VN inzake bedrijfsleven en mensenrechten, waarbij zij het belang van een uitgebreide discussie met alle belanghebbenden benadrukken.

3.    De Partijen bevorderen de vrijwillige opname door ondernemingen in hun interne beleid van de beginselen van maatschappelijk verantwoord ondernemen of verantwoord ondernemerschap, onder meer door de toepassing van relevante praktijken aan te moedigen, in overeenstemming met de in dit artikel bedoelde internationale instrumenten.

ARTIKEL 8.3

Industriële samenwerking, zakelijke kansen en micro-, kleine en middelgrote ondernemingen en ondernemers

1.    De Partijen erkennen het belang van het bevorderen van kmo’s en het versterken van de industrie om inclusieve en duurzame economische groei in alle regio’s te bevorderen, hogere niveaus van sociale cohesie te bevorderen en territoriale kloven te dichten, waardoor de kansengelijkheid in achterstandsgebieden wordt verbeterd. De Partijen erkennen dat de bevordering van het concurrentievermogen van kmo’s een positieve bijdrage levert aan een versterkt sociaal weefsel, door het scheppen van banen en armoedebestrijding, alsook door het verminderen van andere economische gevolgen die kunnen voortvloeien uit structurele veranderingen als gevolg van deze overeenkomst.

2.    De Partijen ondersteunen de economische empowerment van vrouwen voor ondernemerschap en het oprichten van bedrijven.

3.    De Partijen bevorderen de industriële samenwerking en versterken de samenwerking op het gebied van kmo’s, teneinde de productiviteit te verhogen en het concurrentievermogen te verbeteren tot stimulering van handel en investeringen tussen de Partijen en tegelijkertijd een evenwicht te vinden tussen de mogelijkheden die deze overeenkomst aan beide Partijen biedt.

4.    De Partijen bevorderen een aantrekkelijk en stabiel klimaat voor meer wederzijds voordelige zakelijke kansen, onder meer voor kmo’s, en verbinden zich ertoe de samenwerking te versterken om bij te dragen tot de uitbreiding, diversificatie en verdieping van de economische en commerciële banden tussen de Partijen.

5.    De Partijen komen overeen de ontwikkeling van kmo’s te bevorderen, waarbij zowel plattelands- als stedelijke ondernemingen worden betrokken, en hun introductie op internationale markten aan te moedigen.

6.    De uitvoering van dit artikel kan de volgende acties omvatten, die betrekking hebben op alle soorten ondernemingen, met inbegrip van kmo’s:

a)    de ondersteuning van regelmatige contacten tussen de bedrijfssectoren van de Partijen door middel van business-to-business en cluster-tot-clusterevenementen of -missies, handelsbeurzen, seminars en rondetafelgesprekken, teneinde de identificatie en verspreiding van informatie over zakelijke mogelijkheden voor investeringen, industriële en technologische samenwerking op gebieden van wederzijds belang te bevorderen en informatienetwerken en samenwerking tussen marktdeelnemers, met name kmo’s en clusters, te bevorderen;

b)    de uitwisseling van beste praktijken ter ondersteuning van industriële ontwikkeling, innovatieprocessen en industriebeleid, met inbegrip van de versterking van het regionale industriebeleid om het concurrentievermogen in industriesectoren van wederzijds belang te vergroten;

c)    de bevordering van industriële samenwerkingsprojecten, met inbegrip van technologische ontwikkeling en innovatie, in sectoren van wederzijds belang;

d)    de bevordering van wederzijdse en gezamenlijke investeringen en de aanmoediging van joint ventures en clusters en het opzetten van associatieve processen in strategische sectoren;

e)    de ontwikkeling van mechanismen ter ondersteuning van de ontwikkeling van de particuliere sector, het vergemakkelijken van de toegang tot innovatieve financiering overeenkomstig de wet- en regelgeving van elke Partij en industriële samenwerking ter bevordering van productiviteit, innovatie en concurrentievermogen, met inbegrip van het verstrekken van actuele informatie over beschikbare financieringsinstrumenten voor kmo’s;

f)    de ondersteuning van ondernemingen om zich aan te passen aan de huidige trend van automatisering en gegevensuitwisseling op het gebied van productietechnologieën;

g)    de bevordering van gezamenlijke projecten van technologie-, industrie- en toepassingsgerichte onderzoekscentra van de EU en de Mercosur; en

h)    de versterking van biregionale en mondiale waarde- en toeleveringsketens, met inbegrip van de ontwikkeling van leveranciers voor de industrie.

7.    Naast de in lid 4 bedoelde samenwerking komen de Partijen overeen dat samenwerking met betrekking tot kmo’s onder meer betrekking kan hebben op:

a)    het faciliteren van de uitwisseling van beste praktijken op het gebied van overheidsbeleid en ‑programma’s, regelgevingskaders, ervaringen, relevante informatie en knowhow ter bevordering en ondersteuning van ondernemerschap en de oprichting, ontwikkeling en innovatie van kmo’s;

b)    het bevorderen van de deelname van kmo’s aan beurzen, commerciële missies en andere mechanismen op lokaal en internationaal niveau;

c)    het uitwisselen van beste praktijken ter ondersteuning van de toegang van kmo’s tot markten voor overheidsopdrachten;

d)    het voortbouwen op bestaande succesvolle partnerschappen en het ontwikkelen van nieuwe strategische partnerschappen en contacten tussen marktdeelnemers en bedrijfsnetwerken via bestaande of nieuwe horizontale EU- of Mercosur-programma’s voor kmo’s;

e)    het ondersteunen van de internationalisering van kmo’s, met inbegrip van samenwerking voor de ontwikkeling van gespecialiseerde websites;

f)    het bevorderen van de deelname van kmo’s aan gezamenlijke programma’s en proefprojecten, met name in sectoren als de digitale economie; en

g)    het aanbieden van ondersteuning en expertise op het gebied van bedrijfsontwikkelingsdiensten, met inbegrip van kwaliteitsbeheersystemen, en het bevorderen van e-handel ter versterking van kmo’s.

ARTIKEL 8.4

Belastingzaken

De Partijen komen overeen biregionaal samen te werken op belastinggebied en zich ertoe te verbinden de mondiale normen inzake transparantie en informatie-uitwisseling, alsmede de minimumnormen tegen grondslaguitholling en winstverschuiving (BEPS), toe te passen.

ARTIKEL 8.5

Macro-economische dialoog

De Partijen bevorderen de uitwisseling van informatie over hun respectieve macro-economische trends en beleid en de uitwisseling van hun ervaringen, met coördinatie van hun macro-economische beleid. Daartoe streven de Partijen ernaar de dialoog tussen hun autoriteiten over macro-economische aangelegenheden te verdiepen. De samenwerking op dit gebied kan de organisatie van seminars en conferenties omvatten.

ARTIKEL 8.6

Samenwerking op het gebied van consumentenrechten

De Partijen erkennen het belang van het waarborgen van een hoog niveau van consumentenbescherming en streven daartoe naar samenwerking op het gebied van consumentenbeleid. De Partijen komen overeen dat de samenwerking op dit gebied voor zover mogelijk kan inhouden:

a)    de uitwisseling van informatie over hun respectieve kaders voor consumentenbescherming, onder meer over consumentenwetgeving, de veiligheid van consumentenproducten, verhaalmogelijkheden voor consumenten en de handhaving van de consumentenwetgeving;

b)    de bevordering van de oprichting van onafhankelijke consumentenorganisaties en contacten tussen vertegenwoordigers van consumenten; en

c)    de uitwisseling van informatie en de bevordering van gezamenlijke activiteiten tussen de consumentenorganisaties van beide Partijen, mits zij daarmee instemmen.

ARTIKEL 8.7

Samenwerking op het gebied van statistiek

De Partijen werken samen op het gebied van statistiek met het oog op de vergelijkbaarheid van de statistische gegevens tussen de ondertekenende Mercosur-staten en tussen de Mercosur en de Europese Unie. De activiteiten kunnen worden ontwikkeld in de vorm van onder meer:

a)    steun voor de versterking van een statistisch systeem dat is opgezet op basis van administratieve structuren en rechtsgrondslagen die aan de eisen met betrekking tot statistische informatie kunnen voldoen;

b)    steun voor de toepassing van goede statistische praktijken op basis van internationaal erkende normen;

c)    de ontwikkeling van vergelijkbare statistische informatie, voornamelijk gericht op de handel in goederen en diensten en buitenlandse directe investeringen, alsmede op de ontwikkeling van vergelijkbare macro-economische indicatoren; en

d)    de uitwisseling van goede praktijken en ervaringen, onder meer door middel van opleiding, workshops en studiebezoeken.

ARTIKEL 8.8

Onderzoek en innovatie

1.    De Partijen werken samen op het gebied van wetenschappelijk onderzoek, technologische ontwikkeling en innovatie op basis van gemeenschappelijk belang en wederzijds voordeel en overeenkomstig hun respectieve wetgeving. Deze samenwerking is gericht op het bevorderen van duurzame ontwikkeling, het aanpakken van mondiale uitdagingen, het bereiken van wetenschappelijke excellentie, het verbeteren van het regionale concurrentievermogen en het versterken van de betrekkingen tussen de Partijen, rekening houdend met hun onderzoeks- en innovatiecapaciteiten en specifieke prioriteiten. De Partijen bevorderen de beleidsdialoog op regionaal niveau en gebruiken hun verschillende instrumenten, waaronder overeenkomsten voor wetenschap, technologie en innovatie, op complementaire wijze.

2.    Om de voorwaarden voor samenwerking te verbeteren, streven de Partijen ook naar:

a)    meer mobiliteit van onderzoekers, wetenschappers, deskundigen, studenten en ondernemers en het grensoverschrijdende verkeer van wetenschappelijke uitrusting;

b)    betere wederzijdse toegang tot elkaars programma’s voor wetenschap, technologie en innovatie, onderzoeksinfrastructuren en -faciliteiten, publicaties en wetenschappelijke gegevens;

c)    meer samenwerking op het gebied van normvoorbereidend onderzoek en normalisatie; en

d)    bevordering van intellectuele-eigendomsrechten in onderzoeks- en innovatieprojecten.

3.    De Partijen bevorderen onder meer de volgende activiteiten van overheidsorganisaties, openbare en particuliere onderzoekscentra, hogeronderwijsinstellingen, innovatieagentschappen en ‑netwerken en andere belanghebbenden, waaronder kmo’s:

a)    gezamenlijke initiatieven om meer bekendheid te geven aan programma’s voor wetenschap, technologie, innovatie en capaciteitsopbouw, en aan de mogelijkheden om aan elkaars programma’s deel te nemen;

b)    gezamenlijke bijeenkomsten en workshops om informatie en beste praktijken uit te wisselen en gebieden voor gezamenlijk onderzoek aan te wijzen;

c)    gezamenlijke onderzoeksacties op gebieden van gezamenlijk belang; en

d)    wederzijds erkende beoordeling en evaluatie van de wetenschappelijke samenwerking en verspreiding van de resultaten daarvan.

ARTIKEL 8.9

Samenwerking op het gebied van mededinging

1.    De Partijen ontplooien activiteiten voor capaciteitsopbouw op het gebied van het mededingingsbeleid, afhankelijk van de financiële middelen die daarvoor beschikbaar zijn in het kader van de samenwerkingsactiviteiten en -programma’s van de Partijen.

2.    De technische bijstand is gericht op institutionele capaciteitsopbouw en opleiding van personeel van de mededingingsautoriteiten, om hen te ondersteunen bij de vaststelling van hun respectieve mededingingsregelingen en doeltreffende handhaving. Doel is het mededingingsrecht op het gebied van concurrentieverstorende praktijken en concentraties tussen ondernemingen te versterken en effectief te handhaven, met inbegrip van belangenbehartiging op het gebied van mededinging.

ARTIKEL 8.10

Samenwerking op het gebied van de digitale economie

1.    De samenwerkingsactiviteiten op dit terrein beogen met name de bevordering van:

a)    de uitwisseling van ideeën, ervaringen en praktijken op het gebied van informatie- en communicatietechnologie met het oog op de opbouw van een inclusieve informatiemaatschappij, teneinde de digitale kloof te overbruggen door beleidsbeginselen, informatie, ervaringen en goede praktijken uit te wisselen om onze samenwerking te versterken, zowel bij het vormgeven van digitaal beleid en regelgevingskaders, het openstellen van markten en het bespreken van samenwerking op het gebied van onderzoek;

b)    het gebruik van ICT als instrument ter bevordering van sociale, culturele en economische ontwikkeling, sociale inclusie en culturele diversiteit, waarbij de nadruk wordt gelegd op de ondernemingsgeest en participatieve samenwerking;

c)    de samenwerking op het gebied van regelgevingsaspecten van telecommunicatie- en audiovisueel beleid, met inbegrip van e-handel en uitwisseling van informatie over normen, conformiteitsbeoordeling en typegoedkeuring, waarbij het maatschappelijk middenveld en de particuliere sector in voorkomend geval bij het proces worden betrokken;

d)    de ontwikkeling van e-handel als middel om bij te dragen tot economische groei;

e)    het efficiënte beheer van het spectrum, teneinde de beschikbaarheid ervan te maximaliseren en de toewijzing en het gebruik ervan te optimaliseren;

f)    beleid en gezamenlijke acties voor de verspreiding, het gebruik en de overdracht van nieuwe ICT, in voorkomend geval met deelname van het maatschappelijk middenveld en de particuliere sector;

g)    de samenwerking op het gebied van onderzoek en innovatie op het gebied van ICT binnen het toepasselijke onderzoeks- en innovatiekader;

h)    de ontwikkeling van digitale vaardigheden voor alle leeftijden in formele en informele leeromgevingen en het in kaart brengen van opleidingsbehoeften voor de digitale economie, met inbegrip van ICT-professionals;

i)    de gezamenlijke formulering van acties ter bevordering van banen en investeringen in kmo’s en voor zelfstandigen, alsook om tegemoet te komen aan de specifieke behoeften van kwetsbare sociale groepen, waarbij gebruik wordt gemaakt van de mogelijkheden die ICT biedt;

j)    de samenwerking op het gebied van e-overheid en vertrouwensdiensten, zoals elektronische handtekening en elektronische identificatie, met de nadruk op de uitwisseling van beleidsbeginselen, informatie en goede praktijken inzake het gebruik van ICT voor de modernisering van overheidsinstanties, de bevordering van hoogwaardige openbare diensten, de verbetering van organisatorische efficiëntie en een transparant beheer van overheidsmiddelen; en

k)    brede politieke coördinatie op internationaal niveau om ervoor te zorgen dat de mondiale internetgovernance de voortzetting en ontwikkeling van een zeer robuuste, dynamische en geografisch diverse internetregeling blijft ondersteunen, voortbouwend op het slotdocument van de WSIS+10 “Implementing World Summit on the Information Society results: a 10-year review”.

2.    De Partijen zijn van mening dat het wereldwijde beheer van het internet gebaseerd moet zijn op een transparant en democratisch multistakeholdermodel, met volledige betrokkenheid van onder meer regeringen, de particuliere sector, het maatschappelijk middenveld, de academische wereld, de wetenschappelijke en technologische gemeenschap en internationale organisaties, overeenkomstig hun respectieve taken en verantwoordelijkheden. Dit moet zorgen voor een billijk beheer van middelen en een vrije informatiestroom, de toegang voor iedereen vergemakkelijken en de veerkrachtige, stabiele en veilige werking van het internet waarborgen, rekening houdend met meertaligheid.

3.    De Partijen bevestigen opnieuw dat zij vastbesloten zijn samen te werken aan een mensgerichte, inclusieve en op ontwikkeling gerichte informatiemaatschappij en dat zij overeenkomen de standpunten voor de follow-up-mechanismen van de Wereldtop over de informatiemaatschappij (WSIS) en in andere fora of organisaties op het gebied van internetgovernance te blijven coördineren.

4.    De Partijen benadrukken dat alles in het werk moet worden gesteld in fora voor internetgovernance om alle landen, met name ontwikkelingslanden, met inbegrip van alle belanghebbenden, binnen hun eigen rol, zoals regeringen, de particuliere sector, het maatschappelijk middenveld, de academische wereld, de wetenschappelijke en technologische gemeenschap en internationale organisaties, te mobiliseren en op zinvolle en doeltreffende wijze deel te laten nemen.

ARTIKEL 8.11

Civiele ruimtevaartactiviteiten

Gezien het positieve effect dat ruimtevaartactiviteiten kunnen hebben op de economische en sociale ontwikkeling en het concurrentievermogen van de industrie, komen de Partijen overeen de samenwerking op het gebied van aangelegenheden van gemeenschappelijk belang op het gebied van civiele ruimtevaartactiviteiten te bevorderen overeenkomstig de naleving en uitvoering van de internationale verdragen en hun respectieve wetgeving, en met name op de volgende gebieden:

a)    aardobservatie en aardwetenschap, met inbegrip van samenwerking in multilaterale fora en met name de intergouvernementele Groep voor aardobservaties en het Comité voor aardobservatiesatellieten; met het oog op het aanpakken van maatschappelijke uitdagingen en het faciliteren van bedrijfs- en innovatiepartnerschappen op het gebied van aardobservatie in het kader van Copernicus door gebieden van gemeenschappelijk belang vast te stellen;

b)    satellietcommunicatie; en

c)    ander vreedzaam gebruik van de kosmische ruimte, met inbegrip van ruimtewetenschap, ruimteverkenning en duurzaamheid van de ruimte.

ARTIKEL 8.12

Vervoer

1.    De Partijen komen overeen samen te werken op de relevante terreinen van het vervoersbeleid, met inbegrip van geïntegreerd vervoersbeleid, met het oog op de ontwikkeling en ondersteuning van een doeltreffend, duurzaam, veilig, beveiligd en milieuvriendelijk vervoerssysteem voor zowel passagiers als goederen.

2.    Met deze samenwerking streven de Partijen ernaar het volgende te bevorderen:

a)    dialoog en uitwisseling van informatie over hun respectieve beleidsmaatregelen, normen, goede praktijken en andere zaken van gemeenschappelijk belang op het gebied van vervoer;

b)    dialoog met deskundigen en samenwerking binnen internationale vervoersfora;

c)    de interconnectie en interoperabiliteit van netwerken;

d)    een multimodale benadering van het vervoerssysteem;

e)    milieuvriendelijke, veilige en beveiligde vervoerssystemen;

f)    koolstofarme en koolstofvrije vervoersoplossingen, onderzoek en innovatie, en slimme en digitale oplossingen;

g)    oplossingen voor duurzaam vervoer, onder meer met betrekking tot stedelijke mobiliteit; en

h)    het faciliteren en efficiënter maken van vrachtbewegingen in alle vervoerswijzen door middel van digitalisering, de vereenvoudiging van de rapportagevereisten en de optimalisering van vervoersactiviteiten.

ARTIKEL 8.13

Samenwerking op het gebied van toerisme

1.    De samenwerking tussen de Partijen op het gebied van toerisme beoogt voornamelijk de uitwisseling van informatie te verbeteren en beste praktijken vast te stellen, teneinde een evenwichtige en duurzame ontwikkeling van het toerisme te waarborgen en het creëren van banen, de economische ontwikkeling en de verbetering van de levenskwaliteit te ondersteunen.

2.    Voor de toepassing van lid 1 richten de Partijen zich onder meer op:

a)    de ondersteuning van de totstandbrenging en consolidatie van toeristische producten en diensten, alsook van kanalen voor de bevordering van het toerisme;

b)    de bescherming van natuurlijk en cultureel erfgoed en de maximale benutting van het potentieel ervan;

c)    de eerbiediging van de integriteit en de belangen van lokale gemeenschappen;

d)    de verbetering van de opleiding en het onderwijs op het gebied van toeristische diensten, onder meer in de hotelsector; en

e)    de bevordering van informatie-uitwisseling en samenwerking voor creatieve sectoren en innovatie in de toeristische sector.

ARTIKEL 8.14

Samenwerking op het gebied van sociale ontwikkeling

1.    De Partijen erkennen dat sociale ontwikkeling hand in hand gaat met economische ontwikkeling en komen overeen prioriteit te geven aan het versterken van de sociale cohesie door middel van armoedebestrijding, de vermindering van ongelijkheid en de bevordering van sociale inclusie, met name met het oog op de verwezenlijking van de Agenda 2030 en de bijbehorende SDG’s.

2.    De Partijen komen overeen de samenwerking op het gebied van sociale zaken te versterken teneinde bij te dragen tot duurzame en inclusieve economische groei en ontwikkeling en de samenwerking en uitwisseling van informatie te bevorderen met betrekking tot onder meer:

a)    de bevordering van sociale rechten;

b)    de ontwikkeling van innovatieve en duurzame projecten waarbij kwetsbare sociale groepen worden betrokken, zoals gezinnen met een laag inkomen, mensen van Afrikaanse en inheemse afkomst en andere minderheden, alsook personen met een handicap, onder meer door integratie op de arbeidsmarkt;

c)    de bevordering van gendergelijkheid en de volledige empowerment van vrouwen op alle gebieden;

d)    de bevordering van de bescherming van moeders en kinderen en van toegankelijke en inclusieve kinderopvangfaciliteiten;

e)    de bevordering van specifieke programma’s voor jongeren, met name voor jongeren in kwetsbare sociale sectoren; en

f)    de verbetering van de leefomstandigheden in dichtbevolkte gebieden in armere streken.

ARTIKEL 8.15

Samenwerking op het gebied van arbeid en werkgelegenheid

1.    In overeenstemming met de internationaal overeengekomen doelstelling om eerlijke globalisering te bevorderen en rekening houdend met de doelstellingen van SDG 8, bevorderen de Partijen volledige werkgelegenheid, fatsoenlijk werk voor iedereen en de eerbiediging van de fundamentele beginselen en rechten op het werk die zijn vastgesteld in de IAO-verdragen (uitbanning van discriminatie, afschaffing van alle vormen van dwangarbeid, duurzame uitbanning van kinderarbeid, en vrijheid van vereniging en collectieve onderhandelingen) in overeenstemming met de IAO-verklaring van 2008 over sociale rechtvaardigheid voor een eerlijke mondialisering en andere internationale verbintenissen.

2.    De Partijen komen overeen de samenwerking op het gebied van werkgelegenheid te versterken en de samenwerking en uitwisseling van informatie te bevorderen, met name met betrekking tot:

a)    de bevordering van fatsoenlijk werk voor iedereen, sociaal welzijn en arbeidszekerheid en eerbiediging van de beginselen betreffende de grondrechten op het werk, overeenkomstig de Verklaring van de IAO over de fundamentele beginselen en rechten op het werk van 1998, en van internationaal erkende arbeidsnormen en andere relevante IAO-normen, alsmede aanhoudende en voortdurende inspanningen om andere IAO-instrumenten die nog niet zijn geratificeerd, te ratificeren;

b)    de ontwikkeling en modernisering van arbeidsverhoudingen, arbeidsomstandigheden en gezondheid en veiligheid op het werk, en de bevordering van programma’s op het gebied van arbeidsinspectie, beroepsopleiding, opleiding en bevordering van de werkgelegenheid;

c)    de ontwikkeling en modernisering van werkrelaties en -processen, met de nadruk op de bevordering van de sociale dialoog;

d)    de bevordering van het op elkaar afstemmen van de ontwikkeling van vaardigheden en de behoeften van de arbeidsmarkt;

e)    het voorrang geven aan onderwijs- en opleidingsprogramma’s die gericht zijn op kwetsbare sociale groepen, met betrekking tot werkgelegenheid en omscholing;

f)    het scheppen van werkgelegenheid in kmo’s;

g)    de ontwikkeling en modernisering van stelsels en programma’s voor sociale bescherming;

h)    de bevordering van non-discriminatie tussen vrouwen en mannen en de integratie van een genderperspectief in de ontwikkeling van het arbeidsbeleid; en

i)    de coördinatie, in de relevante internationale fora, om internationale verbintenissen na te komen.

ARTIKEL 8.16

Samenwerking op het gebied van onderwijs, opleiding, jeugd en sport

1.    De Partijen komen overeen samen te werken op het gebied van formeel en niet-formeel onderwijs, met inbegrip van beroepsonderwijs en -opleiding met het oog op een leven lang leren. Op deze gebieden wordt bijzondere aandacht besteed aan de bevordering van inclusief en hoogwaardig onderwijs en opleiding voor vrouwen en kwetsbare sociale groepen.

2.    Om capaciteiten en deskundigheid op te bouwen, bevorderen de Partijen de mobiliteit en samenwerking van hun belanghebbenden in het hoger onderwijs en onderzoek, en bevorderen zij de banden tussen universiteiten, onderzoek en bedrijven.

3.    De Partijen bevorderen interpersoonlijke contacten en wederzijds begrip door middel van samenwerking op het gebied van onderwijs, jeugd en sport, met inbegrip van financiële steun voor de mobiliteit van studenten, promovendi, academisch en administratief personeel van instellingen voor hoger onderwijs en onderzoekers, en acties voor capaciteitsopbouw.

ARTIKEL 8.17

Samenwerking op het gebied van cultuur, audiovisuele media en andere media

1.    De Partijen bevorderen de samenwerking op het gebied van cultuur, met inbegrip van cultureel erfgoed, met respect voor verscheidenheid. In overeenstemming met de respectieve wet- en regelgeving van de Partijen heeft deze samenwerking tot doel het wederzijdse begrip en de interculturele dialoog te bevorderen en evenwichtige culturele uitwisselingen en contacten met relevante actoren te bevorderen.

2.    De Partijen komen overeen nauw samen te werken in relevante internationale fora, zoals de Organisatie van de Verenigde Naties voor onderwijs, wetenschap en cultuur (Unesco), teneinde gemeenschappelijke doeleinden na te streven en culturele diversiteit te bevorderen, in het bijzonder door de tenuitvoerlegging van het Unesco-Verdrag betreffende de bescherming en de bevordering van de diversiteit van cultuuruitingen.

3.    De Partijen stimuleren de uitwisseling van informatie en ervaringen en ondersteunen en vergemakkelijken de samenwerking en dialoog tussen hun relevante instellingen en actoren op het gebied van cultuur, audiovisuele media en andere media.

ARTIKEL 8.18

Regionale integratie

1.    De Partijen komen overeen de uitwisseling van ervaringen tussen beide regio’s te bevorderen, teneinde hun respectieve integratieprocessen te versterken.

2.    De Partijen komen met name overeen nauwere samenwerking tussen de instellingen van de Partijen op het gebied van integratiekwesties te bevorderen, alsmede de uitwisseling van deskundigheid door middel van bijeenkomsten tussen het personeel van de Europese Unie en de instellingen van de Mercosur, regelmatige uitwisseling van informatie, studies, gezamenlijke projecten en opleiding.

3.    Om de samenwerking op het gebied van regionale en lokale ontwikkeling te bevorderen, wordt voorrang gegeven aan:

a)    de uitwisseling van informatie en het delen van kennis en ervaringen over onder meer methoden voor de formulering van regionaal en lokaal ontwikkelingsbeleid, multilevel governance en participatief bestuur;

b)    de uitvoering van regionaal en lokaal ontwikkelingsbeleid, met name ten aanzien van achtergestelde regio’s en gebieden, specifiek grensgebieden;

c)    de aanmoediging van de ontwikkeling van regionale infrastructuur en interconnectiviteit.

4.    De samenwerking op het gebied van regionale en lokale ontwikkeling kan het volgende omvatten:

a)    de organisatie van seminars en conferenties;

b)    opleiding en technische bijstand bij het ontwerp en de uitvoering van regionale ontwikkelingsprojecten;

c)    de voorbereiding van studies over onderwerpen van gemeenschappelijk belang die verband houden met integratie; en

d)    gezamenlijke actie van instellingen en centra voor onderwijs en opleiding op het gebied van integratie.

ARTIKEL 8.19

Grotere deelname van ondertekenende Mercosur-staten aan de uitvoer van diensten naar de Europese Unie

Met inachtneming van de bepalingen van hoofdstuk 4 komen de Partijen overeen samen te werken, onder meer door ondersteuning te verlenen voor technische bijstand, opleiding en capaciteitsopbouw op, onder meer, de volgende terreinen:

a)    de verbetering van het vermogen van dienstverleners uit ondertekenende Mercosur-staten om informatie te verzamelen over en te voldoen aan de voorschriften en normen van de EU op EU-, nationaal en subnationaal niveau;

b)    de verbetering van de uitvoercapaciteit van dienstverleners uit ondertekenende Mercosur-staten, met bijzondere aandacht voor de behoeften van kmo’s; en

c)    de vaststelling van mechanismen ter bevordering van investeringen en joint ventures tussen dienstverleners uit de EU en de ondertekenende Mercosur-staten.

DEEL III

HANDEL EN DAARMEE VERBAND HOUDENDE AANGELEGENHEDEN

HOOFDSTUK 9

HANDELSSPECIFIEKE INLEIDENDE EN INSTITUTIONELE BEPALINGEN

AFDELING A

HANDELSSPECIFIEKE INLEIDENDE BEPALINGEN

ARTIKEL 9.1

Totstandbrenging van een vrijhandelsruimte en verband met de WTO-overeenkomst

1.    De Partijen bij deze overeenkomst brengen hiermee een vrijhandelsruimte tot stand, in overeenstemming met artikel XXIV van de GATT 1994 en artikel V van de GATS.

2.    De Partijen bevestigen hun wederzijdse rechten en verplichtingen uit hoofde van de WTO-overeenkomst.

3.    Niets in dit deel van deze Overeenkomst mag zodanig worden uitgelegd dat een Partij verplicht wordt te handelen op een wijze die in strijd is met haar verplichtingen uit hoofde van de WTO-Overeenkomst.

ARTIKEL 9.2

Doelstellingen

De bepalingen van dit deel van deze overeenkomst hebben tot doel:

a)    een moderne en wederzijds voordelige handelsovereenkomst die een voorspelbaar kader creëert om handel en economische activiteit te stimuleren en tegelijkertijd onze gedeelde waarden en perspectieven inzake de rol van de overheid in de samenleving te bevorderen en te beschermen, en waarbij het recht van de Partijen om op alle bestuursniveaus regelgeving vast te stellen om de doelstellingen van het overheidsbeleid te verwezenlijken, wordt behouden;

b)    de ontwikkeling van de internationale handel en van de handel tussen de Partijen op een wijze die bijdraagt tot duurzame ontwikkeling op economisch, sociaal en milieugebied, in overeenstemming met en ter ondersteuning van hun respectieve internationale verplichtingen op deze gebieden;

c)    de bevordering van een duurzamere, rechtvaardigere en inclusievere economie om de levensstandaard te verhogen, armoede terug te dringen en nieuwe werkgelegenheidskansen te creëren;

d)    de consolidatie, uitbreiding en diversificatie van de handel in landbouw- en niet-landbouwproducten tussen de Partijen, door de vermindering of opheffing van tarifaire en non-tarifaire handelsbelemmeringen en de verdere integratie in de mondiale waardeketens;

e)    de facilitatie van de handel in goederen, met name door het toepassen van de overeengekomen bepalingen inzake douane en handelsbevordering, normen, technische voorschriften en procedures voor conformiteitsbeoordeling en sanitaire en fytosanitaire maatregelen;

f)    de liberalisering en facilitatie van de handel in diensten en de ontwikkeling van een klimaat dat bevorderlijk is voor een toename van de investeringsstromen, het concurrentievermogen en de economische groei, en in het bijzonder voor de verbetering van de vestigingsvoorwaarden voor ondernemingen tussen de Partijen;

g)    het vrije verkeer van kapitaal in verband met directe investeringen en van lopende betalingen overeenkomstig hoofdstuk 18;

h)    de doeltreffende, transparante en competitieve openstelling van de markten voor overheidsopdrachten van de Partijen;

i)    de bevordering van innovatie en creativiteit door te zorgen voor een adequaat en doeltreffend niveau van bescherming en handhaving van intellectuele-eigendomsrechten, in overeenstemming met de tussen de Partijen geldende internationale regels, teneinde het evenwicht tussen de rechten van de rechthebbenden en het algemeen belang te waarborgen;

j)    het uitoefenen van economische activiteiten, in het bijzonder tussen de Partijen, overeenkomstig het beginsel van vrije en onvervalste mededinging;

k)    de vaststelling van een kader voor de participatie van het maatschappelijk middenveld, met inbegrip van werkgevers, vakbonden, arbeids- en bedrijfsorganisaties en milieugroepen, om de doeltreffende uitvoering van dit deel van deze overeenkomst te ondersteunen;

l)    het creëren van een snel en effectief mechanisme voor geschillenbeslechting, en

m)    een transparant en voorspelbaar regelgevingsklimaat en efficiënte procedures voor marktdeelnemers, met name “kmo’s”, met behoud van het vermogen van de Partijen om hun eigen wet- en regelgeving vast te stellen en toe te passen die in het algemeen belang de economische activiteit regelt, en om legitieme doelstellingen van overheidsbeleid te verwezenlijken, zoals de bescherming en bevordering van de volksgezondheid, sociale diensten, openbaar onderwijs, openbare veiligheid, het milieu, de openbare zeden, sociale of consumentenbescherming, privacy en gegevensbescherming en de bevordering en bescherming van culturele diversiteit.

ARTIKEL 9.3

Algemene definities

Tenzij anders bepaald, wordt voor de toepassing van dit deel van deze overeenkomst verstaan onder:

a)    “landbouwproduct”: een in bijlage 1 bij de Overeenkomst inzake de landbouw opgenomen product;

b)    “douanerechten”: alle soorten rechten of heffingen die worden opgelegd bij of in verband met de invoer van goederen, met inbegrip van alle aanvullende heffingen of belastingen opgelegd bij of in verband met deze invoer ³ ; hieronder worden echter niet verstaan:

i)    interne belastingen en andere interne heffingen die in overeenstemming met artikel III van de GATT 1994 worden opgelegd;

ii)    antidumping- of compenserende rechten die worden toegepast overeenkomstig de artikelen VI en XVI van de GATT 1994 en de WTO-overeenkomst inzake de toepassing van artikel VI van de GATT 1994 en de WTO-overeenkomst inzake subsidies en compenserende maatregelen in overeenstemming met hoofdstuk 16;

iii)    maatregelen die worden toegepast overeenkomstig artikel XIX van de GATT 1994 en de WTO-overeenkomst inzake vrijwaringsmaatregelen, of overeenkomstig andere vrijwaringsmaatregelen die worden toegepast uit hoofde van hoofdstuk 16;

iv)    maatregelen die zijn toegestaan door het Orgaan voor Geschillenbeslechting van de WTO of uit hoofde van hoofdstuk 29;

v)    retributies of andere heffingen geheven in overeenstemming met artikel VIII van de GATT 1994; of

vi)    maatregelen die zijn genomen om de externe financiële positie en de betalingsbalans van een Partij te vrijwaren, overeenkomstig artikel XII van de GATT 1994 en het Memorandum van overeenstemming betreffende de betalingsbalansbepalingen van de GATT 1994;

c)    “CPC”: de Provisional Central Product Classification (de voorlopige centrale productenclassificatie) (Statistical Papers Series M No. 77, Department of International Economic and Social Affairs, Statistical Office of the United Nations, New York, 1991);

d)    “dagen”: kalenderdagen, met inbegrip van weekend- en feestdagen;

e)    “bestaand”: geldend op de datum van inwerkingtreding van deze overeenkomst;

f)    “goed van een Partij”: een binnenlands goed in de zin van de GATT 1994, waaronder de goederen van oorsprong van die Partij;

g)    “Geharmoniseerd Systeem” of “GS”: het Geharmoniseerd Systeem inzake de omschrijving en de codering van goederen, met inbegrip van de bijbehorende algemene interpretatieregels en de aantekeningen op de afdelingen en hoofdstukken, gedaan te Brussel op 14 juni 1983;

h)    “post”: de eerste vier cijfers van het tariefindelingsnummer overeenkomstig het Geharmoniseerd Systeem;

i)    “rechtspersoon”: een juridische entiteit, uit hoofde van toepasselijk recht opgericht of anderszins georganiseerd, met winst- of andere oogmerken, en in eigendom van particulieren of van de overheid, met inbegrip van kapitaalvennootschappen, trusts, personenvennootschappen, joint ventures, eenmanszaken of verenigingen;

j)    “maatregel”: elke maatregel van een Partij, in de vorm van een wet, regeling, voorschrift, procedure, besluit, administratieve handeling, vereiste of praktijk ⁴ ;

k)    “natuurlijke persoon van een Partij”: wat de Europese Unie betreft, een onderdaan van een lidstaat van de Europese Unie, en wat de Mercosur betreft, een onderdaan van een ondertekenende Mercosur-staat, in overeenstemming met hun respectieve toepasselijke wetgeving;

l)    “persoon”: een natuurlijke persoon of een rechtspersoon; en

m)    “sanitaire of fytosanitaire maatregel”: een maatregel als omschreven in bijlage A bij de SPS-overeenkomst.

ARTIKEL 9.4

WTO-overeenkomsten

a)    “Antidumpingovereenkomst”: de Overeenkomst inzake de toepassing van artikel VI van de GATT 1994;

b)    “Overeenkomst inzake de landbouw”: de Overeenkomst inzake de landbouw, opgenomen in bijlage 1A bij de WTO-overeenkomst;

c)    “DSU”: het Memorandum van overeenstemming inzake de regels en procedures betreffende de beslechting van geschillen, opgenomen in bijlage 2 bij de WTO-overeenkomst;

d)    “GATS”: de Algemene Overeenkomst inzake de handel in diensten, opgenomen in bijlage 1B bij de WTO-overeenkomst;

e)    “GATT 1994”: de Algemene Overeenkomst betreffende tarieven en handel 1994, opgenomen in bijlage 1A bij de WTO-overeenkomst;

f)    “Overeenkomst inzake vrijwaringsmaatregelen”: de Overeenkomst inzake vrijwaringsmaatregelen, opgenomen in bijlage 1A bij de WTO-overeenkomst;

g)    “SCM-overeenkomst”: de Overeenkomst inzake subsidies en compenserende maatregelen, opgenomen in bijlage 1A bij de WTO-overeenkomst;

h)    “SPS-overeenkomst”: de Overeenkomst inzake sanitaire en fytosanitaire maatregelen, opgenomen in bijlage 1A bij de WTO-overeenkomst;

i)    “TBT-overeenkomst”: de Overeenkomst inzake technische handelsbelemmeringen, opgenomen in bijlage 1 bij de WTO-overeenkomst;

j)    “TRIPS-overeenkomst”: de Overeenkomst inzake de handelsaspecten van de intellectuele eigendom, opgenomen in bijlage 1C bij de WTO-overeenkomst; en

k)    “WTO-overeenkomst”: de Overeenkomst tot oprichting van de Wereldhandelsorganisatie, gedaan op 15 april 1994.

ARTIKEL 9.5

Partijen

1.    De Europese Unie is verantwoordelijk voor de nakoming van de verbintenissen in dit deel van deze overeenkomst.

2.    Tenzij anders is bepaald, is elk van de ondertekenende Mercosur-staten verantwoordelijk voor de nakoming van de verbintenissen in dit deel van deze overeenkomst.

ARTIKEL 9.6

Regionale integratie

1.    Onder erkenning van de verschillen in hun respectieve regionale integratieprocessen en onverminderd de verbintenissen die zij in het kader van dit deel van deze overeenkomst zijn aangegaan, bevorderen de partijen de voorwaarden die het verkeer van goederen en diensten tussen en binnen de twee regio’s vergemakkelijken.

2.    Met betrekking tot het verkeer van goederen, geldt overeenkomstig lid 1:

a)    goederen van oorsprong uit een ondertekenende Mercosur-staat die in de Europese Unie in het vrije verkeer worden gebracht, komen in aanmerking voor het vrije verkeer van goederen op het grondgebied van de Europese Unie onder de voorwaarden die zijn vastgesteld in het Verdrag betreffende de werking van de Europese Unie;

b)    de ondertekenende Mercosur-staten passen op goederen van oorsprong uit de Europese Unie die uit een andere ondertekenende Mercosur-staat op hun grondgebied worden ingevoerd, douaneprocedures toe die niet minder gunstig zijn dan die welke van toepassing zijn op goederen van oorsprong uit die ondertekenende Mercosur-staat.

De onder a) en b) van dit lid bedoelde behandeling omvat niet de tariefbehandeling voor goederen, die onder hoofdstuk 10 valt;

c)    de ondertekenende Mercosur-staten evalueren op gezette tijden hun douaneprocedures om het verkeer van goederen van de Europese Unie tussen hun grondgebieden te vergemakkelijken en overlapping van procedures en controles te voorkomen wanneer dit haalbaar is en in overeenstemming met de ontwikkeling van hun integratieproces; en

d)    de voordelen van de harmonisatie door de Mercosur van technische voorschriften en conformiteitsbeoordelingsprocedures, SPS-vereisten en goedkeuringsprocedures, met inbegrip van invoercertificaten en -controles, worden onder niet-discriminerende voorwaarden uitgebreid tot goederen van oorsprong uit de Europese Unie indien zij zijn ingevoerd in overeenstemming met de wet- en regelgeving van de importerende ondertekenende Mercosur-staat.

3.    Met betrekking tot het verkeer van diensten, geldt overeenkomstig lid 1:

a)    de lidstaten van de Europese Unie streven ernaar, in voorkomend geval, het vrij verrichten van diensten op het grondgebied van de Europese Unie te vergemakkelijken voor ondernemingen die eigendom zijn of onder zeggenschap staan van natuurlijke of rechtspersonen van een ondertekenende Mercosur-staat en die gevestigd zijn in een lidstaat van de Europese Unie; en

b)    de ondertekenende Mercosur-staten streven ernaar, in voorkomend geval, het vrij verrichten van diensten tussen hun grondgebieden te vergemakkelijken voor ondernemingen die eigendom zijn van of onder zeggenschap staan van natuurlijke of rechtspersonen van een lidstaat van de Europese Unie en die gevestigd zijn in een ondertekenende Mercosur-staat.

AFDELING B

HANDELSSPECIFIEKE INSTITUTIONELE BEPALINGEN

ARTIKEL 9.7

Specifieke taken van de Gezamenlijke Raad in zijn samenstelling voor handelsvraagstukken

1.    Wanneer de op grond van artikel 2.2 ingestelde Gezamenlijke Raad kwesties behandelt die verband houden met dit deel van deze overeenkomst,

is hij bevoegd om:

a)    toezicht te houden op de verwezenlijking van de doelstellingen en op de uitvoering van dit deel van de overeenkomst;

b)    alle onder dit deel van de overeenkomst vallende aangelegenheden te bespreken en, onverminderd hoofdstuk 29, alle belangrijke kwesties die zich bij de uitvoering ervan voordoen, te behandelen;

c)    besluiten te nemen en passende aanbevelingen aan de Partijen te doen, zoals bepaald in dit deel van de overeenkomst;

d)    door middel van besluiten interpretaties van de bepalingen van dit deel van de overeenkomst te geven die bindend zijn voor de Partijen en alle subcomités en andere organen die krachtens dit deel van de overeenkomst zijn opgericht, met inbegrip van panels die zijn ingesteld op grond van hoofdstuk 29;

e)    andere maatregelen in de uitvoering van zijn taken te nemen zoals de Partijen overeenkomen; en

f)    ter verwezenlijking van de doelstellingen van dit deel van de overeenkomst besluiten vast te stellen tot wijziging van:

i)    bijlage 10-A overeenkomstig artikel 10.4, lid 9;

ii)    aanhangsel 10-D-1, overeenkomstig bijlage 10-D, artikel 10, lid 6;

iii)    aanhangsel 10-D-2, overeenkomstig bijlage 10-D, artikel 4, lid 3;

iv)    aanhangsel 10-D-3, overeenkomstig bijlage 10-D, artikel 5, lid 4;

v)    hoofdstuk 11 overeenkomstig artikel 11.34.

vi)    deel A van bijlage 13-A overeenkomstig artikel 13.8, lid 9;

vii)    bijlage 14-A overeenkomstig artikel 14.18;

viii)    de bijlagen 20-A tot en met 20-E overeenkomstig artikel 20.26;

ix)    de bijlagen 20-F tot en met 20-J overeenkomstig artikel 20.12;

x)    bijlage 21-A overeenkomstig artikel 21.39;

xi)    bijlage 21-B overeenkomstig artikel 21.39;

xii)    bijlage 21-C overeenkomstig artikel 21.39;

xiii)    bijlage 21-E overeenkomstig artikel 21.39;

xiv)    bijlage 25-A overeenkomstig artikel 25.7;

xv)    de bijlagen 29-A en 29-B overeenkomstig artikel 29.22; en

xvi)    alle andere bepalingen, bijlagen, aanhangsels of protocollen waarvoor in dit deel van de overeenkomst uitdrukkelijk in de mogelijkheid van een dergelijk besluit is voorzien.

2.    Op de in lid 1, punt f), bedoelde besluiten is artikel 30.5, lid 2, van toepassing.

3.    Tenzij de partijen anders overeenkomen, leidt de Gezamenlijke Raad in zijn samenstelling voor handelsvraagstukken 3 (drie) jaar na de inwerkingtreding van deze overeenkomst en vervolgens om de 5 (vijf) jaar een evaluatieproces van deel III van deze overeenkomst in. Op basis van de resultaten van elke evaluatie bespreekt de Gezamenlijke Raad in zijn samenstelling voor handelsvraagstukken of deel III van deze overeenkomst moet worden gewijzigd.

ARTIKEL 9.8

Specifieke taken van het Gemengd Comité in zijn samenstelling voor handelsvraagstukken

1.    Wanneer het bij artikel 2.3 ingestelde Gemengd Comité kwesties behandelt die verband houden met dit deel van de overeenkomst, is het bevoegd om:

a)    toezicht te houden op de werkzaamheden van alle overeenkomstig dit deel van de overeenkomst opgerichte subcomités;

b)    te zoeken naar de meest geschikte manier om moeilijkheden in verband met de uitlegging en de toepassing van dit deel van de overeenkomst te voorkomen of op te lossen, onverminderd hoofdstuk 29;

c)    extra subcomités in te stellen, onder zijn bevoegdheid vallende verantwoordelijkheden toe te wijzen aan subcomités, te besluiten de taken van de door hem ingestelde subcomités te wijzigen, onder meer door er nieuwe taken aan toe te wijzen, of de subcomités te ontbinden;

d)    besluiten voor te bereiden met het oog op de vaststelling ervan door de Gezamenlijke Raad in zijn samenstelling voor handelsvraagstukken, in overeenstemming met de specifieke doelstellingen van dit deel van de overeenkomst, met inbegrip van de in artikel 9.7, lid 1, punt f), bedoelde wijzigingen, of dergelijke besluiten vast te stellen in de perioden tussen de vergaderingen van de Gezamenlijke Raad in zijn samenstelling voor handelsvraagstukken of wanneer de Gezamenlijke Raad in zijn samenstelling voor handelsvraagstukken niet bijeen kan komen; en

e)    in het kader van de uitvoering van zijn taken andere maatregelen te nemen zoals de Partijen overeenkomen of de Gezamenlijke Raad in zijn samenstelling voor handelsvraagstukken gelast.

f)    de uitvoering van deel III van deze overeenkomst te evalueren, onder meer met het oog op de beoordeling van de gevolgen ervan voor de werkgelegenheid, de investeringen en de handel tussen de Partijen; bij de evaluatie worden standpunten of aanbevelingen van actoren uit het maatschappelijk middenveld, waaronder niet-gouvernementele organisaties, bedrijfs- en werkgeversorganisaties, sociale bewegingen en vakbonden, in aanmerking genomen, waarbij met name rekening wordt gehouden met de bepalingen van de artikelen 2.6 tot en met 2.8, in overeenstemming met de wet- en regelgeving van elke Partij;

2.    Op de in artikel 2.3, lid 7, en lid 1, punt d), van dit artikel bedoelde besluiten tot wijziging van deze overeenkomst is artikel 30.5, lid 2, van toepassing.

ARTIKEL 9.9

Subcomités

1.    De krachtens lid 4 opgerichte subcomités bestaan uit vertegenwoordigers van de Europese Unie, enerzijds, en vertegenwoordigers van elke ondertekenende Mercosur-staat, anderzijds.

2.    De subcomités komen op een passend niveau bijeen op verzoek van een Partij, en hoe dan ook ten minste eenmaal per jaar. Bijeenkomsten in persoon worden afwisselend in Brussel en in een van de ondertekenende Mercosur-staten gehouden. De subcomités kunnen ook via telefonische conferentie, videoconferentie of via andere middelen bijeenkomen, als onderling overeengekomen door de Partijen. De subcomités staan onder het gezamenlijke voorzitterschap van een vertegenwoordiger van de Europese Unie en een vertegenwoordiger van de Mercosur.

3.    Elk subcomité stelt in onderling overleg zelf zijn vergaderrooster en agenda vast.

4.    De volgende subcomités, die onder toezicht van het Gemengd Comité in zijn samenstelling voor handelsvraagstukken staan, worden opgericht:

a)    het Subcomité voor de handel in goederen;

b)    het Subcomité voor de handel in wijnbouwproducten en gedistilleerde dranken;

c)    het Subcomité voor douane, handelsbevordering en oorsprongsregels;

d)    het Subcomité voor SPS-aangelegenheden;

e)    het Subcomité voor dialogen over kwesties in verband met de agrovoedingsketen;

f)    het Subcomité voor de handel in diensten en vestiging;

g)    het Subcomité voor overheidsopdrachten;

h)    het Subcomité voor intellectuele-eigendomsrechten; en

i)    het Subcomité voor handel en duurzame ontwikkeling.

5.    Met betrekking tot aangelegenheden die verband houden met hun bevoegdheidsgebied, zijn de subcomités bevoegd om:

a)    toezicht te houden op de uitvoering van dit deel van deze overeenkomst en de goede werking ervan te verzekeren;

b)    in overeenstemming tussen de Partijen besluiten aan te nemen en aanbevelingen te doen betreffende alle aangelegenheden waarin dit deel van de overeenkomst voorziet;

c)    uit de uitvoering van dit deel van deze overeenkomst of van eventuele aanvullende overeenkomsten voortvloeiende kwesties te bespreken teneinde deze op te lossen, onverminderd hoofdstuk 29; en

d)    de Partijen een forum te verschaffen om informatie uit te wisselen, onder meer door beste praktijken te bespreken en ervaringen met de uitvoering te delen.

6.    De taken van de subcomités worden nader omschreven in de desbetreffende hoofdstukken van dit deel van de overeenkomst en kunnen indien nodig bij besluit van het Gemengd Comité in zijn samenstelling voor handelsvraagstukken worden gewijzigd.

7.    De subcomités verrichten de nodige voorbereidende technische werkzaamheden ter ondersteuning van de taken van de Gezamenlijke Raad in zijn samenstelling voor handelsvraagstukken en van het Gemengd Comité in zijn samenstelling voor handelsvraagstukken, onder andere wanneer die organen besluiten moeten vaststellen of aanbevelingen moeten doen.

ARTIKEL 9.10

Coördinatoren voor dit deel van de overeenkomst

1.    De Europese Unie en elke ondertekenende Mercosur-staat benoemen elk een coördinator voor dit deel van de overeenkomst en stellen de andere Partij daarvan binnen 30 (dertig) dagen na de inwerkingtreding van deze overeenkomst in kennis.

2.    De coördinatoren:

a)    stellen de agenda op en coördineren de voorbereiding van de vergaderingen van de Gezamenlijke Raad in zijn samenstelling voor handelsvraagstukken en het Gemengd Comité in zijn samenstelling voor handelsvraagstukken overeenkomstig de artikelen 9.7 en 9.8;

b)    geven in voorkomend geval follow-up aan de besluiten van de Gezamenlijke Raad in zijn samenstelling voor handelsvraagstukken en het Gemengd Comité in zijn samenstelling voor handelsvraagstukken;

c)    fungeren als contactpunt voor de communicatie tussen de partijen over kwesties die onder dit deel van de overeenkomst vallen, tenzij in dit deel van de overeenkomst anders is bepaald;

d)    ontvangen alle kennisgevingen en informatie die in het kader van dit deel van de overeenkomst worden ingediend, met inbegrip van alle kennisgevingen of informatie die worden ingediend bij de Gezamenlijke Raad in zijn samenstelling voor handelsvraagstukken of het Gemengd Comité in zijn samenstelling voor handelsvraagstukken, tenzij in dit deel van de overeenkomst anders is bepaald; en

e)    verrichten alle andere taken op verzoek van de Gezamenlijke Raad in zijn samenstelling voor handelsvraagstukken of het Gemengd Comité in zijn samenstelling voor handelsvraagstukken.

HOOFDSTUK 10

HANDEL IN GOEDEREN

ARTIKEL 10.1

Doel en toepassingsgebied

1.    De Partijen brengen een vrijhandelsruimte voor goederen tot stand met een overgangsperiode die ingaat op de datum van inwerkingtreding van deze overeenkomst.

2.    Tenzij in dit deel van de overeenkomst anders is bepaald, zijn de bepalingen van dit hoofdstuk van toepassing op de handel in goederen van een Partij.

AFDELING A

DOUANERECHTEN

ARTIKEL 10.2

Nationale behandeling

Elke Partij behandelt goederen van de andere Partij als nationale goederen, in overeenstemming met artikel III van de GATT 1994 en de aantekeningen en aanvullende bepalingen daarbij. Daartoe worden artikel III van de GATT 1994 en de aantekeningen en aanvullende bepalingen daarbij mutatis mutandis in deze overeenkomst opgenomen en maken zij daar integrerend deel van uit.

ARTIKEL 10.3

Definities

Voor de toepassing van dit hoofdstuk wordt onder “goed van oorsprong” verstaan: een goed dat volgens de oorsprongsregels van hoofdstuk 11 als van oorsprong uit een Partij wordt aangemerkt.

ARTIKEL 10.4

Verlaging en afschaffing van douanerechten

1.    Tenzij in dit deel van de overeenkomst anders is bepaald, verlaagt elke Partij haar douanerechten op goederen van oorsprong of schaft zij die af overeenkomstig bijlage 10-A.

2.    De indeling van goederen in het handelsverkeer tussen de Partijen geschiedt volgens de respectieve tariefnomenclatuur van elke partij in overeenstemming met het Geharmoniseerd Systeem. Elke Partij specificeert in haar respectieve aanhangsel van bijlage 10-A de daartoe gebruikte versie van het Geharmoniseerd Systeem.

3.    Een Partij kan een nieuwe tariefpost creëren. In dat geval en voor zover het de handel tussen de Partijen betreft, is het douanerecht dat van toepassing is op de overeenkomstige goederen onder de nieuwe tariefpost gelijk aan of lager dan het douanerecht dat van toepassing is op de overeenkomstige goederen onder de oorspronkelijke tariefpost in bijlage 10-A en blijft de overeengekomen tariefconcessie ongewijzigd.

4.    Voor elk goed van oorsprong uit de andere Partij wordt het basistarief van de invoerrechten waarop de opeenvolgende verlagingen krachtens lid 1 van toepassing zijn, vermeld in bijlage 10-A.

5.    Onverminderd de leden 1 en 3 voert de Europese Unie gedurende een periode van 2 (twee) jaar vanaf de datum van inwerkingtreding van deze overeenkomst geen verhoging door van de douanerechten die op 31 december 2017 werden toegepast op goederen van oorsprong uit Paraguay die onder de volgende tariefposten van aanhangsel 10-A-1 als “PY”-goederen zijn ingedeeld: 20019030, 21012098, 21069098 en 33021029. Voor de toepassing van dit lid wordt onder “goederen van oorsprong uit Paraguay” verstaan goederen die voldoen aan de oorsprongsvereisten van titel II, hoofdstuk 1, afdeling 2, onderafdelingen 2 en 3, van Gedelegeerde Verordening (EU) 2015/2446 van de Commissie van 28 juli 2015 tot aanvulling van Verordening (EU) nr. 952/2013 van het Europees Parlement en de Raad met nadere regels betreffende een aantal bepalingen van het douanewetboek van de Unie ⁵ en titel II, hoofdstuk 2, afdeling 2, onderafdelingen 3 tot en met 9, van Uitvoeringsverordening (EU) 2015/2447 van de Commissie van 24 november 2015 houdende nadere uitvoeringsvoorschriften voor enkele bepalingen van Verordening (EU) nr. 952/2013 van het Europees Parlement en de Raad tot vaststelling van het douanewetboek van de Unie ⁶ .

6.    Tenzij in dit deel van de overeenkomst anders is bepaald, mag een Partij vanaf de datum van inwerkingtreding van deze overeenkomst geen nieuwe douanerechten invoeren of de douanerechten verhogen die reeds overeenkomstig de in bijlage 10-A vastgestelde basistarieven worden toegepast op de handel in goederen van oorsprong tussen de Partijen. Voor alle duidelijkheid: een douanerecht dat van toepassing is op de handel tussen de Partijen zoals vastgesteld in bijlage 10-A en dat eenzijdig is verlaagd tot het in die bijlage vastgestelde niveau voor het respectieve jaar, mag na die eenzijdige verlaging wel door een Partij worden verhoogd.

7.    Indien een Partij het door haar toegepaste meestbegunstigingsrecht verlaagt tot een niveau dat lager is dan het basistarief voor een bepaalde in bijlage 10-A vermelde tariefpost, wordt voor de berekening van het preferentiële tarief voor die tariefpost dat recht geacht in de plaats te komen van het basisrecht in bijlage 10-A, indien en zolang het lager is dan het basistarief. In dit verband past de Partij, om het toepasselijke douanerecht te berekenen, de tariefverlaging toe op het meestbegunstigingsrecht, waarbij zij te allen tijde de relatieve preferentiemarge voor elke tariefpost handhaaft. Die relatieve preferentiemarge voor een tariefpost komt overeen met het verschil tussen het basistarief zoals vastgesteld in bijlage 10-A en het toegepaste recht voor die tariefpost volgens bijlage 10-A, gedeeld door dat basistarief, en wordt uitgedrukt als percentage.

8.    Elke Partij kan de afschaffing van de douanerechten op goederen van oorsprong uit de andere Partij versnellen of de voorwaarden voor markttoegang voor goederen van oorsprong uit de andere Partij anderszins verbeteren, indien haar algemene economische situatie en de situatie van de betrokken economische sector dit toelaten.

9.    Indien een Partij daarom verzoekt, neemt het in artikel 10.14 bedoelde Subcomité voor de handel in goederen vanaf 3 (drie) jaar na de datum van inwerkingtreding van deze overeenkomst maatregelen in overweging om de markttoegang te verbeteren. De Gezamenlijke Raad in zijn samenstelling voor handelsvraagstukken is bevoegd besluiten vast te stellen tot wijziging van bijlage 10-A. Dergelijke besluiten komen in de plaats van de in bijlage 10-A voor dergelijke goederen van oorsprong vastgestelde rechten of afbouwcategorieën.

ARTIKEL 10.5

Na reparatie opnieuw binnengekomen goederen

1.    Voor de toepassing van dit artikel wordt onder “reparatie” verstaan elke op een goed uitgevoerde bewerkingshandeling die ten doel heeft defecten of materiële schade te herstellen zodat de oorspronkelijke functie ervan wordt hersteld of ervoor te zorgen dat de goederen aan de technische eisen voor gebruik ervan voldoen, zonder welke handeling de goederen niet meer op de normale wijze kunnen worden gebruikt voor het doel waarvoor zij bestemd zijn. Reparatie van een goed omvat het herstel en onderhoud, maar omvat geen bewerkingen of processen waardoor:

a)    de wezenlijke kenmerken van een goed teniet worden gedaan, of een nieuw of commercieel verschillend goed ontstaat;

b)    een onafgewerkt goed in een afgewerkt goed wordt getransformeerd, of

c)    de technische prestaties van een goed worden verbeterd.

2.    Een Partij past geen douanerechten toe op goederen, ongeacht de oorsprong ervan, die het douanegebied van die Partij opnieuw binnenkomen nadat de goederen tijdelijk uit haar douanegebied naar het douanegebied van de andere Partij zijn uitgevoerd voor reparatie, ongeacht of die reparatie had kunnen worden verricht in het douanegebied van de Partij waaruit de goederen voor reparatie werden uitgevoerd als omschreven in lid 1.

3.    Lid 2 is niet van toepassing op goederen die in een douane-entrepot in vrijhandelszones of zones met een soortgelijke status zijn ingevoerd, vervolgens worden uitgevoerd ter reparatie en niet opnieuw worden ingevoerd in een douane-entrepot in vrijhandelszones of zones met een soortgelijke status.

4.    Een Partij past geen douanerechten toe op goederen, ongeacht de oorsprong ervan, die ter reparatie tijdelijk uit het douanegebied van de andere Partij worden ingevoerd.

AFDELING B

NIET-TARIFAIRE MAATREGELEN

ARTIKEL 10.6

Vergoedingen en andere heffingen op in- en uitvoer

1.    Elke Partij ziet erop toe, overeenkomstig artikel VIII van de GATT 1994 en de aantekeningen en aanvullende bepalingen daarbij, dat alle vergoedingen en andere heffingen van welke aard ook ⁷ , met uitzondering van invoer- en uitvoerrechten op of in verband met in- of uitvoer, beperkt blijven tot, bij benadering, de kosten van de verleende diensten, niet op ad-valorembasis worden berekend en geen indirecte bescherming van binnenlandse goederen of een belasting op in- of uitvoer voor fiscale doeleinden vormen.

2.    Douaneautoriteiten kunnen echter wel heffingen opleggen of kosten in rekening brengen voor met name de volgende specifieke diensten:

a)    de aanwezigheid, op verzoek, van douanepersoneel buiten de officiële kantooruren of op een andere plaats dan op een douanekantoor;

b)    analyses of deskundigenverslagen van goederen en portokosten voor het retourneren van goederen aan een aanvrager, met name bij besluiten betreffende bindende inlichtingen of het verstrekken van inlichtingen over de toepassing van de douanewet- en regelgeving;

c)    het onderzoek of de monsterneming van goederen voor controledoeleinden, of de vernietiging van goederen, indien andere kosten dan die voor de inzet van douanepersoneel zijn gemaakt, of

d)    uitzonderlijke controlemaatregelen, wanneer de aard van de goederen of een potentieel risico dergelijke maatregelen vereisen.

3.    Een Partij legt in verband met de invoer van goederen van de andere Partij geen consulaire formaliteiten, waaronder retributies en heffingen, op. De Partijen beschikken vanaf de datum van inwerkingtreding van deze overeenkomst over een overgangsperiode van 3 (drie) jaar om aan de vereisten van dit lid te voldoen ⁸ .

4.    Elke Partij publiceert een lijst van de vergoedingen en heffingen die zij in verband met de invoer of uitvoer van goederen oplegt.

ARTIKEL 10.7

Procedures voor in- en uitvoervergunningen

1.    De Partijen zien erop toe dat alle procedures voor invoer- en uitvoervergunningen die van toepassing zijn op de handel in goederen tussen de Partijen, wat de toepassing ervan betreft neutraal zijn en op een eerlijke, billijke, niet-discriminerende en transparante wijze worden beheerd.

2.    Vergunningsprocedures worden door een Partij alleen ingesteld of gehandhaafd als voorwaarde voor invoer in haar grondgebied uit het grondgebied van de andere Partij of uitvoer uit haar grondgebied naar dat van de andere Partij, als er voor het bereiken van een administratief doel redelijkerwijs geen andere passende procedures beschikbaar zijn.

3.    De Partijen stellen geen niet-automatische procedures voor invoer- of uitvoervergunningen ⁹ in of handhaven deze niet, tenzij dat noodzakelijk is voor de uitvoering van een maatregel die in overeenstemming met dit deel van de overeenkomst is. Een Partij die niet-automatische invoer- of uitvoervergunningsprocedures vaststelt, vermeldt duidelijk welke maatregel via een dergelijke vergunningsprocedure ten uitvoer wordt gelegd.

4.    De Partijen voeren vergunningsprocedures in en beheren deze overeenkomstig de artikelen 1 tot en met 3 van de WTO-overeenkomst inzake invoervergunningen (hierna “de Overeenkomst inzake invoervergunningen” genoemd). Daartoe worden de artikelen 1 tot en met 3 van de Overeenkomst inzake invoervergunningen mutatis mutandis in deze overeenkomst opgenomen en maken zij daar integrerend deel van uit, en zijn zij van toepassing op alle uitvoervergunningsprocedures.

5.    Elke Partij die een invoer- of uitvoervergunningsprocedure introduceert of wijzigt, stelt alle relevante informatie beschikbaar op een officiële website. Deze informatie wordt, waar mogelijk, 21 (eenentwintig) dagen vóór de toepassingsdatum van de invoering of wijziging van vergunningsprocedures ter beschikking gesteld, maar in ieder geval niet later dan die datum. De op internet beschikbare informatie bevat de gegevens die vereist zijn op grond van artikel 5 van de Overeenkomst inzake invoervergunningen. Elke Partij stelt de andere Partij in kennis van elke invoering of wijziging van uitvoervergunningsprocedures; een dergelijke kennisgeving bevat dezelfde informatie als bedoeld in artikel 5 van de Overeenkomst inzake invoervergunningen.

6.    Op verzoek van een Partij verstrekt de andere Partij onverwijld alle relevante informatie over invoer- en uitvoervergunningsprocedures die de Partij waaraan het verzoek gericht is, voornemens is vast te stellen of heeft vastgesteld of gehandhaafd, met inbegrip van de informatie als bedoeld in de artikelen 1 tot en met 3 van de Overeenkomst inzake invoervergunningen, mutatis mutandis.

ARTIKEL 10.8

Mededinging bij uitvoer

1.    De Partijen bevestigen hun verbintenissen die zijn neergelegd in het ministerieel besluit van de WTO van 19 december 2015 (WT/MIN(15)/45, WT/L/980) (hierna het “ministerieel besluit inzake mededinging bij de uitvoer” genoemd).

2.    Voor de toepassing van dit artikel wordt onder “uitvoersubsidies” verstaan: subsidies in de zin van de artikelen 1 en 3 van de SCM-overeenkomst die afhankelijk zijn van uitvoerprestaties, met inbegrip van de subsidies vermeld in bijlage I bij de SCM-overeenkomst en de subsidies vermeld in artikel 9 van de Overeenkomst inzake de landbouw.

3.    Een Partij mag geen uitvoersubsidies handhaven, introduceren of herintroduceren voor een landbouwproduct dat wordt uitgevoerd of wordt verwerkt in een product dat wordt uitgevoerd.

4.    Een Partij mag geen exportkredieten, exportkredietgaranties, verzekeringsprogramma’s, staatshandelsondernemingen of internationale voedselhulp handhaven, introduceren of herintroduceren, noch andere maatregelen die een gelijkwaardig effect hebben als een uitvoersubsidie, voor een landbouwproduct dat wordt uitgevoerd of geïntegreerd in een goed dat naar het grondgebied van de andere Partij wordt uitgevoerd, tenzij die maatregelen in overeenstemming zijn met de verplichtingen van de Partij van uitvoer uit hoofde van de WTO-overeenkomsten en -besluiten van de Ministeriële Conferentie en de Algemene Raad van de WTO, waaronder met name het ministerieel besluit inzake mededinging bij de uitvoer.

5.    De Partijen bevestigen hun verbintenis in de ministeriële verklaring van Bali van 7 december 2013 (WT/MIN(13)/DEC) van de WTO, versterkt door het ministerieel besluit inzake mededinging bij de uitvoer, om de transparantie te vergroten en het toezicht te verbeteren met betrekking tot alle vormen van uitvoersubsidies en exportkredieten, exportkredietgaranties, verzekeringsprogramma’s, staatshandelsondernemingen en internationale voedselhulp, alsmede andere maatregelen die een gelijkwaardig effect hebben als een uitvoersubsidie.

6.    De Partijen bevestigen de verbintenissen aangegaan in het kader van het ministerieel besluit inzake mededinging bij de uitvoer met betrekking tot internationale voedselhulp, en werken samen om in de relevante internationale fora de beste praktijken voor de verstrekking van voedselhulp aan te moedigen door ernaar te streven het te gelde maken van voedselhulp en de verstrekking van voedselhulp in natura tot noodsituaties te beperken.

ARTIKEL 10.9

Rechten, belastingen en andere vergoedingen en heffingen op de uitvoer

Een Partij mag gedurende 3 (drie) jaar na de datum van inwerkingtreding van deze overeenkomst geen rechten of heffingen van welke aard ook introduceren of handhaven ter zake van of in verband met de uitvoer van een goed naar de andere Partij, tenzij dit in overeenstemming is met bijlage 10-B.

ARTIKEL 10.10

Staatshandelsondernemingen

1.    Niets in dit deel van de overeenkomst belet een Partij een staatshandelsonderneming te handhaven of op te richten overeenkomstig artikel XVII van de GATT 1994 en de aantekeningen en aanvullende bepalingen daarbij alsmede het WTO-memorandum van overeenstemming betreffende de interpretatie van artikel XVII van de GATT 1994, die mutatis mutandis in dit deel van de overeenkomst worden opgenomen en er integrerend deel van uitmaken.

2.    Indien een Partij de andere Partij om informatie verzoekt over individuele gevallen van staatshandelsondernemingen, hun activiteiten of de gevolgen van hun activiteiten voor de bilaterale handel, zorgt de aangezochte Partij voor volledige transparantie overeenkomstig artikel XVII van de GATT 1994.

3.    Niettegenstaande lid 1 mag een Partij geen aangewezen invoer- of uitvoermonopolie aanwijzen of handhaven, behalve in gevallen waarin deze reeds door een Partij zijn ingesteld of in haar grondwet zijn voorgeschreven zoals vermeld in bijlage 10-C. Voor de toepassing van dit lid wordt onder invoer- of uitvoermonopolie verstaan het exclusieve recht of de exclusieve verlening van een machtiging door een Partij aan een entiteit om een goed uit de andere Partij in te voeren of naar de andere Partij uit te voeren.

ARTIKEL 10.11

Verbod op kwantitatieve beperkingen

1.    Een Partij mag geen verbod of beperking instellen of handhaven op de invoer van enig goed uit de andere Partij of op de uitvoer, of de verkoop ten uitvoer, van enig goed dat voor de andere Partij bestemd is, of dit nu de vorm heeft van contingenten, vergunningen of andere maatregelen, tenzij het in overeenstemming is met artikel XI van de GATT 1994 en de aantekeningen en aanvullende bepalingen daarbij. Daartoe worden artikel XI van de GATT 1994 en de aantekeningen en aanvullende bepalingen daarbij mutatis mutandis in dit deel van de overeenkomst opgenomen en maken zij daar integrerend deel van uit.

2.    Een Partij mag geen vereisten voor uitvoer- of invoerprijzen instellen of handhaven, tenzij dit is toegestaan in het kader van de handhaving van beslissingen inzake compenserende rechten en antidumpingrechten of prijsverbintenissen.

ARTIKEL 10.12

Preferentiegebruik

1.    Met het oog op het toezicht op de werking van dit deel van overeenkomst en de berekening van het preferentiegebruik wisselen de Partijen jaarlijks invoerstatistieken uit gedurende een periode die 1 (één) jaar na de datum van inwerkingtreding van deze overeenkomst begint en 10 (tien) jaar nadat de tariefafschaffing voor alle goederen overeenkomstig bijlage 10-A is voltooid, eindigt. Tenzij het Gemengd Comité in zijn samenstelling voor handelsvraagstukken anders besluit, wordt deze periode automatisch met 5 (vijf) jaar verlengd; het Gemend Comité in zijn samenstelling voor handelsvraagstukken kan besluiten deze periode verder te verlengen.

2.    De in lid 1 bedoelde uitwisseling van invoerstatistieken heeft betrekking op gegevens over het meest recente beschikbare jaar en omvat de waarde, en indien van toepassing het volume, op tariefpostniveau voor de invoer van goederen van de andere Partij die in het kader van dit deel van de overeenkomst in aanmerking komen voor een preferentieel recht, en voor de invoer van goederen waaraan geen preferentiële behandeling is toegekend.

3.    Onverminderd lid 2 en met inachtneming van vertrouwelijkheidsvereisten uit hoofde van de wet- en regelgeving van elke Partij, is een Partij niet verplicht invoerstatistieken uit te wisselen.

ARTIKEL 10.13

Specifieke maatregelen met betrekking tot beheer van preferentiële behandeling

1.    De Partijen werken samen bij het voorkomen, opsporen en bestrijden van inbreuken op hun wet- en regelgeving, onregelmatigheden en fraude in verband met de uit hoofde van dit hoofdstuk toegekende preferentiële behandeling, overeenkomstig hoofdstuk 11 en bijlage 12-A.

2.    Een Partij kan volgens de procedure van lid 4 besluiten de preferentiële behandeling van de betrokken producten tijdelijk te schorsen, indien zij op basis van objectieve, dwingende en verifieerbare informatie vaststelt dat:

a)    er sprake is geweest van grootschalige systematische inbreuken op de desbetreffende wet- en regelgeving, onregelmatigheden of fraude om een preferentiële tariefbehandeling uit hoofde van dit hoofdstuk te verkrijgen, en

b)    de andere Partij systematisch weigert of anderszins verzuimt haar in lid 1 bedoelde verplichtingen na te komen, overeenkomstig hoofdstuk 11 en bijlage 12-A.

3.    Voor de toepassing van dit artikel wordt onder niet-nakoming van de in lid 1 bedoelde verplichtingen onder meer verstaan een duidelijk aangetoonde en systematische:

a)    niet-naleving van de verplichting om de oorsprong van de betrokken producten te controleren overeenkomstig de procedures van de artikelen 11.24 en 11.25; en

b)    weigering of ongerechtvaardigde vertraging bij het meedelen van het resultaat van een overeenkomstig de artikelen 11.25 en 11.26 verrichte controle van de oorsprong, of

c)    gebrek aan administratieve samenwerking in de zin van bijlage 12-A.

4.    De Partij die een bevinding als bedoeld in lid 2 heeft gedaan, stelt het Gemengd Comité in zijn samenstelling voor handelsvraagstukken daarvan onverwijld in kennis en verstrekt het de informatie die de basis voor haar bevinding vormt.

5.    Wanneer aan de vereisten van lid 4 is voldaan, treedt de Partij die een bevinding heeft gedaan binnen het Gemengd Comité in zijn samenstelling voor handelsvraagstukken in overleg met de andere Partij om tot een voor beide Partijen aanvaardbare oplossing te komen. Indien de Partijen binnen 3 (drie) maanden na de datum van kennisgeving geen overeenstemming bereiken over een wederzijds aanvaardbare oplossing, kan de Partij die tot de bevinding is gekomen, besluiten de desbetreffende preferentiële behandeling van de betrokken producten tijdelijk te schorsen. In dergelijke gevallen stelt de Partij die de bevinding heeft gedaan, het Gemengd Comité in zijn samenstelling voor handelsvraagstukken onverwijld in kennis van de tijdelijke schorsing.

6.    Een besluit om de preferentiële behandeling van het betrokken product overeenkomstig lid 4 tijdelijk te schorsen, geldt slechts voor een periode die in verhouding staat tot de gevolgen voor de financiële belangen van de betrokken Partij en niet langer dan 3 (drie) maanden. Indien objectief en verifieerbaar kan worden vastgesteld dat de omstandigheden die tot dat schorsingsbesluit hebben geleid bij het verstrijken van de schorsingstermijn voortduren, kan de betrokken Partij besluiten dat schorsingsbesluit met een gelijke termijn te verlengen. Elke schorsing is het voorwerp van periodiek overleg binnen het Gemengd Comité in zijn samenstelling voor handelsvraagstukken. In geval van verlenging vindt ten minste 15 (vijftien) dagen vóór het verstrijken van de schorsingstermijn overleg in het Gemengd Comité in zijn samenstelling voor handelsvraagstukken plaats.

7.    Elke Partij publiceert overeenkomstig haar interne procedures berichten aan importeurs over alle kennisgevingen van bevindingen in de zin van lid 4 en besluiten tot tijdelijke schorsing als bedoeld in de leden 5 en 6.

AFDELING C

INSTITUTIONELE BEPALINGEN

ARTIKEL 10.14

Subcomité voor de handel in goederen

1.    Het bij artikel 9.9, lid 4, ingestelde Subcomité voor de handel in goederen heeft, naast de in de artikelen 2.4, 9.9 en 13.14 genoemde taken, de volgende taken:

a)    het bevorderen van de handel in goederen tussen de Partijen;

b)    een jaarlijkse evaluatie van het gebruik en het beheer van de bij dit deel van de overeenkomst toegekende contingenten en preferenties, en

c)    het bespreken, verduidelijken en behandelen van technische kwesties die zich tussen de Partijen kunnen voordoen met betrekking tot aangelegenheden in verband met de toepassing van de tariefnomenclatuur van elke Partij, zoals gedefinieerd in de punten 3 en 4 van bijlage 10-A.

ARTIKEL 10.15

Subcomité voor de handel in wijnbouwproducten en gedistilleerde dranken

1.    Het bij artikel 9.9, lid 4, ingestelde Subcomité voor de handel in wijnbouwproducten en gedistilleerde dranken heeft, naast de in de artikelen 2.4 en 9.9 genoemde taken, de volgende taken:

a)    zorgen voor de tijdige kennisgeving van wijzigingen van wet- en regelgeving inzake onder bijlage 10-D vallende aangelegenheden die gevolgen hebben voor wijnbouwproducten en gedistilleerde dranken die tussen de Partijen worden verhandeld, en

b)    besluiten vaststellen tot nadere bepaling van de regels van punt 2 van aanhangsel 10-D-3, met name de te gebruiken formulieren en de details van de in het analyseverslag te verstrekken informatie.

ARTIKEL 10.16

Samenwerking op het gebied van handel in wijnbouwproducten en gedistilleerde dranken en steunpunten

1.    De Partijen werken samen aan en behandelen kwesties in verband met de handel in wijnbouwproducten en gedistilleerde dranken, met name:

a)    productdefinities, certificering en etikettering van wijnbouwproducten;

b)    het gebruik van wijnstokrassen bij de wijnbereiding en de etikettering daarvan; en

c)    productdefinities, certificering en etikettering van gedistilleerde dranken.

2.    De Partijen werken nauw samen en zoeken naar manieren om de wederzijdse bijstand bij de toepassing van bijlage 10-D te verbeteren, met name met het oog op het bestrijden van frauduleuze praktijken.

3.    Om de wederzijdse bijstand tussen de handhavingsinstanties en -autoriteiten van de Partijen met betrekking tot onder deze bijlage vallende aangelegenheden te vergemakkelijken, wijst elke Partij de instanties en autoriteiten aan die verantwoordelijk zijn voor de toepassing en handhaving van bijlage 10-D. Indien een Partij meer dan één bevoegde instantie of autoriteit aanwijst, ziet zij erop toe dat de werkzaamheden van die instanties en autoriteiten worden gecoördineerd. In dergelijke gevallen wijst een Partij ook één verbindingsinstantie of -autoriteit aan die fungeert als centraal contactpunt voor de instantie of de autoriteit van de andere Partij.

4    De Partijen stellen elkaar via het Subcomité voor de handel in wijnproducten en gedistilleerde dranken uiterlijk 6 (zes) maanden na de datum van inwerkingtreding van deze overeenkomst in kennis van de contactgegevens van de in lid 3 bedoelde organen, autoriteiten en contactpunten. De Partijen stellen elkaar in kennis van elke wijziging van de contactgegevens van deze organen, autoriteiten en contactpunten.

HOOFDSTUK 11

OORSPRONGSREGELS EN OORSPRONGSPROCEDURES

AFDELING A

OORSPRONGSREGELS

ARTIKEL 11.1

Definities

Voor de toepassing van dit hoofdstuk wordt verstaan onder:

a)    “ingedeeld”: de indeling van een product of materiaal onder een bepaalde afdeling, onder een bepaald hoofdstuk, onder een bepaalde post of postonderverdeling van het Geharmoniseerd Systeem;

b)    “zending”: producten die gelijktijdig van één exporteur naar één geadresseerde worden verzonden of die vergezeld gaan van een enkel vervoersdocument voor de verzending van de exporteur naar de geadresseerde, of bij gebreke daarvan, een enkele factuur;

c)    “douaneautoriteit of bevoegde overheidsinstantie”:

i)    in de Europese Unie, de voor douanezaken bevoegde diensten van de Europese Commissie en de douanediensten alsook alle andere autoriteiten van de lidstaten van de Europese Unie die belast zijn met de toepassing en de handhaving van de douanewetgeving; en

ii)    in de Mercosur, de bevoegde autoriteiten van de ondertekenende Mercosur-staten of hun opvolgers, zoals hieronder vermeld:

A)    Argentinië: Secretaría de Industria y Gestión Comercio van het Ministerio de Economía;

B)    Brazilië: Secretaria de Comércio Exterior do Ministério do Desenvolvimento, Indústria, Comércio e Serviços en Secretaria Especial da Receita Federal do Brasil van het Ministério da Fazenda;

C)    Paraguay: Subsecretaría de Estado de Comercio y Servicios van het Ministerio de Industria y Comercio; en

D)    Uruguay: Asesoría de Política Comercial van het Ministerio de Economía y Finanzas;

d)    “exporteur”: een in een Partij gevestigde persoon die het product van oorsprong uitvoert en een attest van oorsprong opstelt;

e)    “onderling vervangbare materialen”: materialen van dezelfde soort en handelskwaliteit, met dezelfde technische en fysieke kenmerken en waartussen geen onderscheid mogelijk is zodra zij in het product zijn verwerkt;

f)    “goederen”: zowel materialen als producten;

g)    “importeur”: een persoon die het product van oorsprong invoert en daarvoor om preferentiële tariefbehandeling verzoekt;

h)    “vervaardiging”: elke soort be- of verwerking, met inbegrip van assemblage of specifieke behandelingen;

i)    “materiaal”: alle ingrediënten, grondstoffen, componenten of delen die bij de vervaardiging van een product worden gebruikt; en

j)    “product”: het product dat wordt vervaardigd, zelfs indien dit bestemd is om later bij de vervaardiging van een ander product te worden gebruikt.

ARTIKEL 11.2

Algemene vereisten

1.    Voor de toepassing van de preferentiële tariefbehandeling door een Partij op de goederen van oorsprong uit de andere Partij overeenkomstig dit deel van de overeenkomst, worden de volgende producten, op voorwaarde dat zij aan alle andere toepasselijke voorwaarden van dit hoofdstuk voldoen, beschouwd als van oorsprong uit de Europese Unie:

a)    volledig in de Europese Unie verkregen producten zoals bedoeld in artikel 11.4;

b)    in de Europese Unie uitsluitend uit materialen van oorsprong verkregen producten; of

c)    in de Europese Unie verkregen producten waarin niet van oorsprong zijnde materialen zijn verwerkt, mits daarbij aan de voorwaarden van bijlage 11-B is voldaan.

2.    Voor de toepassing van de preferentiële tariefbehandeling door een Partij ten aanzien van de goederen van oorsprong uit de andere Partij overeenkomstig dit deel van de overeenkomst worden de volgende producten beschouwd als van oorsprong uit de Mercosur, mits zij aan alle andere toepasselijke voorwaarden van dit hoofdstuk voldoen:

a)    volledig binnen de Mercosur verkregen producten zoals bedoeld in artikel 11.4;

b)    in de Mercosur uitsluitend uit materialen van oorsprong verkregen producten; of

c)    in de Mercosur verkregen producten waarin niet van oorsprong zijnde materialen zijn verwerkt, mits daarbij aan de voorwaarden van bijlage 11-B is voldaan.

3.    Als een product de oorsprongsstatus heeft verkregen, worden de niet van oorsprong zijnde materialen die zijn gebruikt bij de vervaardiging van dat product niet als niet van oorsprong beschouwd wanneer dat product als materiaal in een ander product wordt verwerkt.

ARTIKEL 11.3

Bilaterale cumulatie van de oorsprong

1.    Producten van oorsprong uit de Europese Unie worden beschouwd als materialen van oorsprong uit de Mercosur wanneer zij in een aldaar verkregen product zijn verwerkt, mits zij een be- of verwerking hebben ondergaan die verder gaat dan de in artikel 11.6 genoemde behandelingen.

2.    Producten van oorsprong uit de Mercosur worden beschouwd als materialen van oorsprong uit de Europese Unie wanneer zij in een aldaar verkregen product zijn verwerkt, mits zij een be- of verwerking hebben ondergaan die verder gaat dan de in artikel 11.6 genoemde behandelingen.

ARTIKEL 11.4

Geheel en al verkregen producten

1.    De volgende producten worden beschouwd als volledig in de Europese Unie of in de Mercosur verkregen:

a)    minerale producten en andere natuurlijke stoffen die uit hun bodem of zeebodem worden geëxtraheerd;

b)    aldaar gekweekte of geoogste planten en producten van het plantenrijk;

c)    aldaar geboren en gehouden levende dieren;

d)    producten afkomstig van aldaar opgefokte levende dieren;

e)    producten afkomstig van aldaar geboren en opgefokte geslachte dieren;

f)    producten afkomstig van aldaar bedreven jacht en visserij;

g)    producten van de aquacultuur, indien de vis, schaaldieren, weekdieren en andere ongewervelde waterdieren daar zijn geboren en opgefokt;

h)    producten van de visserij en andere door hun schepen uit de zee gewonnen producten ¹⁰ ;

i)    producten die, uitsluitend uit de in punt h) bedoelde producten, aan boord van hun fabrieksschepen zijn vervaardigd;

j)    minerale producten en andere niet-levende natuurlijke hulpbronnen die zijn gewonnen of geëxtraheerd uit de zeebodem, ondergrond of oceaanbodem van:

i)    de exclusieve economische zone van de ondertekenende Mercosur-staten of van de lidstaten van de Europese Unie, zoals bepaald in hun wet- en regelgeving en in overeenstemming met deel V van het Unclos;

ii)    het continentale plat van de ondertekenende Mercosur-staten of van de lidstaten van de Europese Unie, zoals bepaald in hun wet- en regelgeving en in overeenstemming met deel VI van het Unclos; of

iii)    het gebied, zoals gedefinieerd in artikel 1, lid 1, van het Unclos, wanneer een Partij of een persoon uit een Partij exclusieve exploitatierechten heeft, overeenkomstig deel XI van het Unclos en de Overeenkomst betreffende de uitvoering van deel XI van het Unclos;

k)    aldaar verzamelde gebruikte artikelen die slechts voor de terugwinning van grondstoffen kunnen dienen;

l)    afval en schroot afkomstig van aldaar verrichte industriële fabricagehandelingen ¹¹ ; of

m)    goederen die aldaar uitsluitend uit de in de punten a) tot en met l) bedoelde producten zijn vervaardigd.

2.    De termen “hun schepen” en “hun fabrieksschepen” in lid 1, punten h) en i), zijn slechts van toepassing op schepen en fabrieksschepen die:

a)    zijn geregistreerd in een lidstaat van de Europese Unie of in een ondertekenende Mercosur-staat en, in voorkomend geval, beschikken over visvergunningen die door een ondertekenende Mercosur-staat of de Europese Unie zijn afgegeven op naam van visserijbedrijven die naar behoren zijn geregistreerd om in die lidstaat van de Europese Unie of in die ondertekenende Mercosur-staat actief te zijn;

b)    de vlag voeren van dezelfde lidstaat van registratie van de Europese Unie of ondertekenende Mercosur-staat ¹² ; en

c)    aan een van de volgende voorwaarden voldoen:

i)    ten minste voor 50 % eigendom zijn van één of meer natuurlijke personen ¹³ uit de Partijen;

ii)    eigendom zijn van rechtspersonen ¹⁴ :

A)    die hun maatschappelijke zetel en belangrijkste handelsactiviteit in een Partij hebben; en

B)    die voor ten minste 50 % eigendom zijn van natuurlijke of rechtspersonen uit de Partijen; of

iii)    ten minste twee derde van de bemanning bestaat uit natuurlijke personen uit de Partijen.

ARTIKEL 11.5

Toleranties

1.    Wanneer een bij de vervaardiging van een product gebruikt niet van oorsprong zijnd materiaal niet aan de vereisten van bijlage 11-B voldoet, wordt dat product als van oorsprong uit een Partij beschouwd, op voorwaarde dat:

a)    de totale waarde van de niet van oorsprong zijnde materialen niet hoger is dan 10 % (tien procent) van de prijs af fabriek van het product; en

b)    een van de in bijlage 3-B vermelde percentages voor de maximumwaarde of het maximumgewicht van niet-oorsprongsmaterialen door de toepassing van dit lid niet wordt overschreden.

2.    Lid 1 is niet van toepassing op producten die onder de hoofdstukken 50 tot en met 63 van het Geharmoniseerd Systeem vallen, waarvoor de afwijkingen gelden die in de aantekeningen 6 en 7 bij bijlage 11-A vermeld zijn.

ARTIKEL 11.6

Ontoereikende be- of verwerking

1.    Niettegenstaande artikel 11.2, lid 1, punt c), en artikel 11.2, lid 2, punt c), wordt een product niet als van oorsprong uit een Partij beschouwd indien de vervaardiging van dat product in die Partij slechts bestaat in een of meer van de volgende behandelingen ten aanzien van niet van oorsprong zijnde materialen:

a)    conserverende behandelingen die ervoor moeten zorgen dat de producten tijdens vervoer en opslag in goede staat blijven;

b)    het veranderen van verpakkingen, splitsen en samenvoegen van colli;

c)    het wassen, het schoonmaken, het stofvrij maken of het verwijderen van roest, olie, verf of dergelijke;

d)    het strijken of persen van textiel;

e)    het eenvoudig schilderen en polijsten;

f)    het ontvliezen of doppen, het geheel of gedeeltelijk bleken, het polijsten of vlampolijsten van granen of rijstdoppen;

g)    het kleuren of aromatiseren van suiker of vormen van suikerklonten; en het geheel of gedeeltelijk vermalen van kristalsuiker;

h)    het pellen, ontpitten of schillen van noten, vruchten of groenten;

i)    het aanscherpen, eenvoudig vermalen, het scheiden of versnijden;

j)    het zeven, sorteren, classificeren en assorteren, daaronder begrepen het samenstellen van stellen of assortimenten van artikelen;

k)    het eenvoudig plaatsen in flessen, flacons, blikken, zakken, kratten of dozen, bevestigen op kaarten of platen en alle andere eenvoudige handelingen in verband met de opmaak;

l)    het aanbrengen of opdrukken van merken, etiketten, beeldmerken of andere soortgelijke onderscheidingstekens op de producten zelf of op de verpakking;

m)    het eenvoudig mengen van producten, ook indien van verschillende soorten, en het mengen van suiker met andere stoffen;

n)    het eenvoudig samenvoegen van niet van oorsprong zijnde delen tot een volledig product en het uit elkaar nemen van producten in onderdelen;

o)    het eenvoudig toevoegen van water of het verdunnen, drogen of denatureren van producten;

p)    twee of meer van de in de punten a) tot en met o) vermelde behandelingen tezamen; of

q)    het slachten van dieren.

2.    Voor de toepassing van lid 1 worden behandelingen als eenvoudig beschouwd indien voor het uitvoeren daarvan geen bijzondere vaardigheden nodig zijn noch speciaal daarvoor gemaakte of geïnstalleerde machines, apparaten of gereedschappen.

ARTIKEL 11.7

Determinerende eenheid

1.    De voor de toepassing van dit hoofdstuk in aanmerking te nemen eenheid is het bepaalde product zoals ingedeeld overeenkomstig het Geharmoniseerde Systeem.

2.    Indien een product, bestaande uit een groep of verzameling van artikelen, onder één enkele post van het Geharmoniseerd Systeem wordt ingedeeld, vormt het geheel de in aanmerking te nemen eenheid.

3.    Indien een zending bestaat uit een aantal identieke producten die onder dezelfde post van het Geharmoniseerd Systeem zijn ingedeeld, is dit hoofdstuk op elk van die producten op zich beschouwd van toepassing.

ARTIKEL 11.8

Verpakking en verpakkingsmiddelen

1.    Indien volgens algemene regel 5 voor de interpretatie van het Geharmoniseerd Systeem de verpakking meetelt voor het vaststellen van de indeling, telt deze ook mee voor het vaststellen van de oorsprong.

2.    Bij de bepaling van de oorsprongsstatus van producten wordt geen rekening gehouden met het verpakkingsmateriaal en de verpakkingsmiddelen voor verzending die worden gebruikt ter bescherming van die producten tijdens het vervoer.

ARTIKEL 11.9

Toebehoren, vervangingsonderdelen en gereedschappen

Toebehoren, vervangingsonderdelen en gereedschappen die samen met materieel, machines, apparaten of voertuigen worden verzonden en die gebruikelijk zijn voor dat product en in de prijs ervan zijn begrepen of niet afzonderlijk in rekening worden gebracht, worden geacht een geheel te vormen met het materieel of de machines, apparaten of voertuigen in kwestie.

ARTIKEL 11.10

Gescheiden boekhouding

1.    Indien van oorsprong en niet van oorsprong zijnde onderling vervangbare materialen bij de vervaardiging van een product worden gebruikt, worden die materialen tijdens de opslag fysiek gescheiden, volgens de oorsprong ervan, zodat de materialen van oorsprong hun oorsprongsstatus behouden.

2.    Niettegenstaande lid 1 is de fysieke scheiding van van oorsprong zijnde en niet van oorsprong zijnde onderling vervangbare materialen niet nodig bij de vervaardiging van een product, indien de oorsprong van dat product volgens de methode van gescheiden boekhouding voor het beheer van voorraden wordt bepaald.

3.    De gescheiden boekhouding wordt bijgehouden en gevoerd overeenkomstig de algemeen aanvaarde boekhoudbeginselen die van toepassing zijn op het grondgebied van de Partij waar het product is vervaardigd.

4.    De methode van gescheiden boekhouding mag alleen worden gehanteerd indien mee te allen tijde wordt gewaarborgd dat niet meer producten de oorsprongsstatus verkrijgen dan het geval zou zijn wanneer de materialen fysiek gescheiden waren.

5.    Een Partij kan verlangen dat de toepassing van de methode van gescheiden boekhouding afhankelijk wordt gesteld van voorafgaande toestemming van de relevante bevoegde autoriteiten. De bevoegde autoriteiten kunnen een vergunning verlenen onder de voorwaarden die zij passend achten, en in dergelijke gevallen houden zij toezicht op het gebruik van de vergunning. Deze autoriteiten kunnen de vergunning te allen tijde intrekken indien de begunstigde van de vergunning op enigerlei wijze oneigenlijk gebruik maakt van de methode van gescheiden boekhouding of niet aan een van de andere in dit hoofdstuk vastgestelde voorwaarden voldoet.

ARTIKEL 11.11

Stellen en assortimenten

Stellen en assortimenten in de zin van algemene regel 3 voor de interpretatie van het Geharmoniseerd Systeem worden als van oorsprong beschouwd indien alle samenstellende delen ervan van oorsprong zijn. Een stel of assortiment bestaande uit producten van oorsprong en producten die niet van oorsprong zijn, wordt evenwel als van oorsprong beschouwd indien de waarde van de producten die niet van oorsprong zijn niet meer dan 15 procent (vijftien procent) van de prijs af fabriek van het stel of assortiment bedraagt.

ARTIKEL 11.12

Neutrale elementen

Om te bepalen of een product van oorsprong is, behoeft niet te worden nagegaan wat de oorsprong is van de volgende bij de vervaardiging van dat product gebruikte elementen:

a)    energie en brandstof;

b)    fabrieksuitrusting;

c)    machines en werktuigen; of

d)    goederen die in de uiteindelijke samenstelling van het product niet voorkomen en ook niet bedoeld waren om daarin voor te komen.

ARTIKEL 11.13

Territorialiteitsbeginsel

1.    Aan de in dit hoofdstuk genoemde voorwaarden met betrekking tot het verkrijgen van de oorsprongsstatus moet in de Europese Unie of in de Mercosur zonder onderbreking zijn voldaan.

2.    Wanneer goederen van oorsprong uit de Europese Unie of de Mercosur die naar een derde land zijn uitgevoerd, worden geretourneerd, worden zij als niet van oorsprong aangemerkt, tenzij ten genoegen van de douaneautoriteiten kan worden aangetoond dat de terugkerende goederen:

a)    dezelfde zijn als de uitgevoerde goederen; en

b)    terwijl zij zich in dat derde land bevonden of toen zij werden uitgevoerd, geen andere behandelingen hebben ondergaan dan die welke noodzakelijk waren om ze in goede staat te bewaren.

ARTIKEL 11.14

Vervoersomstandigheden

1.    De voor invoer in een Partij aangegeven producten zijn dezelfde producten als die welke zijn uitgevoerd uit de Partij waarin zij geacht worden van oorsprong te zijn. Zij mogen niet zijn gewijzigd of enige andere be- of verwerkingen hebben ondergaan dan die welke noodzakelijk waren voor hun bewaring in goede staat of welke bestaan in toevoeging of aanbrenging van merken, etiketten, zegels of andere onderscheidingstekens om te waarborgen dat aan specifieke binnenlandse vereisten van de Partij van invoer wordt voldaan, voordat zij ten invoer werden aangegeven.

2.    De producten of zendingen kunnen worden opgeslagen en de zendingen kunnen worden gesplitst indien dit onder de verantwoordelijkheid van de exporteur of een daaropvolgende houder van de goederen gebeurt en de producten in het land of de landen van doorvoer onder het toezicht van de douane blijven.

3.    In geval van twijfel over de vraag of aan de voorwaarden van de leden 1 en 2 wordt voldaan, kunnen de douaneautoriteiten van de Partij van invoer de importeur verzoeken te bewijzen dat hij aan de voorwaarden voldoet, welke bewijs met alle middelen kan worden geleverd, onder meer aan de hand van vervoersovereenkomsten zoals cognossementen of feitelijk of concreet bewijsmateriaal zoals merktekens of nummering van de colli of ander bewijsmateriaal betreffende het product zelf.

ARTIKEL 11.15

Tentoonstellingen

1.    Dit deel van de overeenkomst is van toepassing op producten van oorsprong die naar een tentoonstelling in een derde land zijn verzonden en die na de tentoonstelling zijn verkocht ter invoer in de Europese Unie of in de Mercosur indien ten genoegen van de douaneautoriteiten van de Partij van invoer wordt aangetoond dat:

a)    een exporteur deze producten vanuit de Europese Unie of de Mercosur naar het derde land heeft verzonden en ze daar heeft tentoongesteld;

b)    die exporteur de producten aan een persoon in de Europese Unie of in de Mercosur heeft verkocht of op andere wijze heeft afgestaan;

c)    de producten tijdens of onmiddellijk na de tentoonstelling in dezelfde staat als waarin zij naar de tentoonstelling zijn gegaan, zijn verzonden; en

d)    de producten sinds hun verzending naar de tentoonstelling niet voor andere doeleinden zijn gebruikt dan om op die tentoonstelling te worden vertoond.

2.    Er moet een attest van oorsprong worden opgesteld overeenkomstig afdeling B, dat bij de douaneautoriteiten van de Partij van invoer moet worden ingediend. Op dat bewijs moeten de naam en het adres van de tentoonstelling zijn vermeld.

3.    Lid 1 is van toepassing op alle tentoonstellingen, beurzen of soortgelijke openbare evenementen met een commercieel, industrieel, agrarisch of ambachtelijk karakter die voor andere dan particuliere doeleinden in winkels of bedrijfsruimten met het oog op de verkoop van buitenlandse producten worden gehouden, en gedurende welke de producten onder douanetoezicht zijn gebleven.

AFDELING B

OORSPRONGSPROCEDURES

ARTIKEL 11.16

Algemene vereisten

Producten van oorsprong uit de Europese Unie bij invoer in de Mercosur en producten van oorsprong uit de Mercosur bij invoer in de Europese Unie komen in aanmerking voor een preferentiële tariefbehandeling uit hoofde van dit deel van de overeenkomst na indiening van een attest van oorsprong overeenkomstig artikel 11.17 en de wet- en regelgeving van elke Partij ¹⁵ .

ARTIKEL 11.17

Voorwaarden voor het opstellen van een attest van oorsprong

1.    Een attest van oorsprong als bedoeld in artikel 11.16 kan worden opgesteld door:

a)    een exporteur in overeenstemming met de desbetreffende wet- en regelgeving van de Partij van uitvoer; of

b)    een exporteur voor kleine zendingen bestaande uit een of meer colli die producten van oorsprong bevatten waarvan de totale waarde niet hoger is dan de drempel die is vastgesteld in de desbetreffende wet- en regelgeving van de Partij van uitvoer.

2.    De Partijen wisselen informatie uit over de in lid 1 bedoelde relevante wet- en regelgeving:

a)    op de datum van de inwerkingtreding van deze overeenkomst;

b)    in geval van wijzigingen van die wettelijke en bestuursrechtelijke bepalingen, vóór de inwerkingtreding van die wijzigingen; en

c)    op verzoek van een van de Partijen, te allen tijde na de inwerkingtreding van deze overeenkomst.

3.    Een attest van oorsprong kan worden opgesteld indien de producten producten van oorsprong uit de Europese Unie of uit de Mercosur zijn en zij aan de andere voorwaarden van dit protocol voldoen.

4.    De exporteur die een attest van oorsprong opstelt moet op verzoek van de douaneautoriteiten of de bevoegde overheidsinstanties van de Partij van uitvoer te allen tijde bereid zijn de nodige documenten over te leggen waaruit blijkt dat de betrokken producten van oorsprong zijn en dat aan de andere vereisten van dit hoofdstuk is voldaan.

5.    De exporteur stelt op de factuur, de pakbon of een ander handelsdocument waarin het product van oorsprong voldoende nauwkeurig is omschreven om het te kunnen identificeren, een attest van oorsprong op in een van de in bijlage 11-C vermelde taalversies, overeenkomstig de wet- en regelgeving van de Partij van uitvoer.

6.    Een attest van oorsprong draagt de originele, handgeschreven handtekening van de exporteur, tenzij in de desbetreffende wet- en regelgeving van de Partij van uitvoer anders is bepaald.

7.    Een attest van oorsprong kan door de exporteur worden opgesteld bij of na de uitvoer van de producten waarop het betrekking heeft, doch moet binnen 2 (twee) jaar na de invoer van deze producten in de Partij van invoer worden aangeboden.

ARTIKEL 11.18

Geldigheid van een attest van oorsprong

1.    Een attest van oorsprong is 12 (twaalf) maanden geldig vanaf de datum waarop het door de exporteur is opgesteld, en wordt binnen die termijn ingediend bij de douaneautoriteiten van de Partij van invoer.

2.    Attesten van oorsprong die na de in lid 1 genoemde termijn zijn ingediend, kunnen voor de toepassing van de preferentiële behandeling alleen worden aanvaard indien de niet-indiening ervan binnen die termijn te wijten was aan uitzonderlijke omstandigheden.

3.    In andere gevallen van verlate indiening kunnen de douaneautoriteiten van de Partij van invoer de attesten van oorsprong aanvaarden indien de producten vóór het verstrijken van genoemde termijn bij hen zijn aangebracht.

ARTIKEL 11.19

Invoer in deelzendingen

Wanneer, op verzoek van de importeur en onverlet de door de douaneautoriteiten van de Partij van invoer vastgestelde voorwaarden, gedemonteerde of niet-gemonteerde producten in de zin van algemene regel 2, punt a), voor de interpretatie van het Geharmoniseerd Systeem, die zijn ingedeeld onder de afdelingen XV tot en met XXI van het Geharmoniseerd Systeem, in deelzendingen worden ingevoerd, wordt bij de invoer van de eerste deelzending een enkel attest van oorsprong voor die producten ingediend bij de douaneautoriteiten.

ARTIKEL 11.20

Vrijstellingen van een attest van oorsprong

1.    Producten die in kleine colli door particulieren aan particulieren worden verzonden of die deel uitmaken van de persoonlijke bagage van reizigers, worden als producten van oorsprong toegelaten zonder dat een attest van oorsprong behoeft te worden overgelegd, indien deze producten niet als handelsgoederen worden ingevoerd en bij hun aangifte verklaard is dat zij aan de voorwaarden van dit hoofdstuk voldoen en er over de juistheid van de verklaring geen twijfel bestaat. Voor postzendingen kan deze verklaring op het douaneaangifteformulier CN22/CN23 of op een daaraan gehecht blad worden gesteld.

2.    Invoer van incidentele aard van producten die uitsluitend bestemd zijn voor persoonlijk gebruik door de ontvanger of de reiziger of de leden van hun gezin worden niet als invoer van handelsgoederen aangemerkt indien noch de aard, noch de hoeveelheid van de producten op commerciële doeleinden wijst.

3.    De totale waarde van de in lid 1 bedoelde producten mag niet hoger zijn dan de in de wet- en regelgeving van de Partij van invoer vastgestelde waarden. De Partijen wisselen informatie uit over die waarden.

ARTIKEL 11.21

Bewijsstukken

De in lid 11.17, lid 4, bedoelde documenten kunnen het volgende omvatten:

a)    een rechtstreeks bewijs, bijvoorbeeld aan de hand van de boekhouding of de interne administratie van de exporteur of leverancier, van de door hem uitgevoerde be- of verwerkingen om de betrokken goederen te verkrijgen;

b)    in de Europese Unie of in de Mercosur afgegeven of opgestelde en overeenkomstig de wet- en regelgeving van die Partij gebruikte, afgegeven of opgestelde documenten waaruit de oorsprongsstatus van de gebruikte materialen blijkt;

c)    in de Europese Unie of in de Mercosur afgegeven of opgestelde en overeenkomstig de wet- en regelgeving van die Partij afgegeven of opgestelde documenten waaruit de be- of verwerking van materialen in de Europese Unie of in de Mercosur blijkt; en

d)    een attest van oorsprong waaruit de oorsprongsstatus van in de Europese Unie of in de Mercosur gebruikte materialen blijkt, en dat overeenkomstig dit hoofdstuk is opgesteld.

ARTIKEL 11.22

Vereisten inzake het bijhouden van administratie

De exporteur die een attest van oorsprong opstelt, bewaart gedurende ten minste 3 (drie) jaar na de datum waarop het attest van oorsprong is opgesteld, een kopie van dat attest en van de in artikel 11.17, lid 4, bedoelde documenten. De importeur bewaart dat attest van oorsprong, of een kopie daarvan indien het origineel in het bezit is van de douaneautoriteit of de bevoegde overheidsinstantie, gedurende ten minste 3 (drie) jaar na de datum van invoer van de producten waarop dat attest betrekking heeft.

ARTIKEL 11.23

Verschillen en vormfouten

1.    Geringe verschillen tussen de gegevens op het attest van oorsprong en de gegevens op de documenten die voor het vervullen van de invoerformaliteiten bij het douanekantoor worden ingediend, maken het attest van oorsprong niet automatisch ongeldig indien blijkt dat het attest van oorsprong met de aangebrachte goederen overeenstemt.

2.    Kennelijke vormfouten in een attest van oorsprong leiden niet tot afwijzing van het attest van oorsprong indien deze fouten geen twijfel doen rijzen over de juistheid van de informatie in het attest van oorsprong.

ARTIKEL 11.24

Samenwerking tussen douaneautoriteiten en bevoegde overheidsinstanties

1.    De douaneautoriteiten of bevoegde overheidsinstanties van de lidstaten van de Europese Unie en van de ondertekenende Mercosur-staat verstrekken elkaar door middel van communicatie tussen de Europese Commissie en het secretariaat van de Mercosur de adressen van de douaneautoriteiten of de bevoegde overheidsinstanties die verantwoordelijk zijn voor de controle van de attesten van oorsprong.

2.    Met het oog op de correcte toepassing van dit hoofdstuk verlenen de Europese Unie en de Mercosur elkaar, via hun douaneautoriteiten of bevoegde overheidsinstanties, bijstand bij de controle op de echtheid van attesten van oorsprong en de juistheid van de daarin vermelde gegevens.

3.    Om inbreuken op de douanewetgeving te voorkomen, te onderzoeken en te bestrijden, voorziet bijlage 12-A in samenwerking tussen douaneautoriteiten of bevoegde overheidsinstanties, met inbegrip van de aanwezigheid van naar behoren gemachtigde ambtenaren van de ene Partij op het grondgebied van de andere Partij, mits de Partij op het grondgebied waarvan de bijstand wordt verleend, daarmee instemt en er aan de door de laatstgenoemde Partij gestelde voorwaarden wordt voldaan.

ARTIKEL 11.25

Controle van attesten van oorsprong

1.    Controles vinden plaats van de attesten van oorsprong door middel van steekproeven, of, wanneer de douaneautoriteiten of de bevoegde overheidsinstanties van de Partij van invoer gegronde redenen hebben om te twijfelen aan de echtheid van de attesten, van de oorsprongsstatus van de betrokken goederen of van de naleving van de andere voorwaarden van dit hoofdstuk.

2.    Voor de toepassing van lid 1 zenden de douaneautoriteiten of bevoegde overheidsinstanties van de Partij van invoer het attest van oorsprong of een kopie daarvan terug aan de douaneautoriteiten of de bevoegde overheidsinstanties van de Partij van uitvoer, met opgave van de redenen voor het verzoek om controle. Zij verstrekken bij deze aanvraag om controle alle documenten en gegevens die het vermoeden hebben doen rijzen dat de gegevens op het attest van oorsprong onjuist zijn.

3.    Het verzoek om controle en het daaropvolgende antwoord worden ingediend in een officiële taal van de douaneautoriteit of van de bevoegde overheidsinstantie van de Partij van invoer die om de controle verzoekt, in een voor die Partij aanvaardbare taal of overeenkomstig artikel 5, lid 3, van bijlage 12-A.

4.    De controle wordt verricht door de douaneautoriteiten of de bevoegde overheidsinstanties van de Partij van uitvoer. Te dien einde zijn die autoriteiten of instanties gerechtigd bewijsmateriaal op te vragen en de boeken van de exporteur in te zien en elke andere controle te verrichten die zij passend achten.

5.    Indien de douaneautoriteiten of de bevoegde overheidsinstanties van de Partij van invoer besluiten de preferentiële behandeling van de betrokken producten in afwachting van de resultaten van de controle op te schorten, bieden zij vrijgave van de producten aan de importeur aan, onder voorbehoud van eventuele conservatoire maatregelen die de douaneautoriteiten of de bevoegde overheidsinstanties noodzakelijk achten. Een schorsing van de preferentiële behandeling wordt zo spoedig mogelijk beëindigd nadat de Partij van invoer de oorsprong van de producten heeft vastgesteld.

6.    De douaneautoriteiten of de bevoegde overheidsinstanties van de Partij van uitvoer stellen de autoriteiten van de Partij van invoer die om de controle verzoeken, zo spoedig mogelijk van de resultaten daarvan in kennis. De Partij van uitvoer verstrekt de douaneautoriteiten of de bevoegde overheidsinstanties van de Partij van invoer de volgende informatie:

a)    de resultaten van de controle;

b)    een omschrijving van het gecontroleerde product en de voor de toepassing van de oorsprongsregels geldende tariefindeling;

c)    een beschrijving van en een toelichting bij het vervaardigingsproces waarmee de oorsprong van het product wordt gestaafd;

d)    informatie over de wijze waarop de controle is uitgevoerd; en

e)    indien van toepassing, ondersteunende bewijsstukken.

7.    Behoudens in uitzonderlijke omstandigheden weigeren de verzoekende douaneautoriteiten of de bevoegde overheidsinstanties de preferentiële tariefbehandeling voor de door het attest van oorsprong bestreken producten, indien binnen 10 (tien) maanden na de datum waarop het controleverzoek is gedaan, geen antwoord is ontvangen, of indien het antwoord onvoldoende gegevens bevat om de echtheid van het betrokken attest of de oorsprong van de producten vast te stellen. De periode van 10 (tien) maanden kan in onderlinge overeenstemming tussen de Partijen worden verlengd, rekening houdend met het aantal verzoeken om controle en de complexiteit van de controles.

8.    De douaneautoriteiten of de bevoegde overheidsinstanties van de Partij van invoer die om de controle verzoeken, stellen deze autoriteiten of instanties op verzoek van de douaneautoriteiten of de bevoegde overheidsinstanties van de Partij van uitvoer in kennis van hun besluit over het controleproces.

ARTIKEL 11.26

Overleg

1.    Indien de douaneautoriteiten of de bevoegde overheidsinstanties van de Partij van invoer met betrekking tot de controleprocedures van artikel 11.25 voornemens zijn een oorsprong vast te stellen die niet strookt met het antwoord van de douaneautoriteiten of de bevoegde overheidsinstanties van de Partij van uitvoer overeenkomstig artikel 11.25, lid 6, stelt de Partij van invoer de Partij van uitvoer binnen 60 (zestig) dagen na ontvangst van het antwoord overeenkomstig artikel 11.25, lid 6, van dit voornemen in kennis.

2.    Op verzoek van een van de Partijen plegen de Partijen binnen 90 (negentig) dagen na de datum van de in lid 1 bedoelde kennisgeving of binnen een overeengekomen termijn overleg om meningsverschillen met betrekking tot de controleprocedures op te lossen. De Partijen kunnen per geval de termijn voor overleg door schriftelijke wederzijdse overeenstemming verlengen.

3.    Indien er met betrekking tot de controleprocedures meningsverschillen zijn ten aanzien waarvan geen overeenstemming kan worden bereikt tussen de douaneautoriteiten of de bevoegde overheidsinstanties van de Partij van invoer die om de controle verzoekt, en de douaneautoriteiten of de bevoegde overheidsinstanties van de Partij van uitvoer die verantwoordelijk zijn voor de uitvoering van deze controle, of indien deze meningsverschillen vragen doen rijzen over de interpretatie van dit hoofdstuk, worden deze meningsverschillen of vragen voorgelegd aan het in artikel 11.32 bedoelde Subcomité voor douane, handelsbevordering en oorsprongsregels.

4.    De douaneautoriteiten of bevoegde overheidsinstanties van de Partij van invoer die om een controle verzoeken, kunnen de oorsprong vaststellen na overleg in het Subcomité voor douane, handelsbevordering en oorsprongsregels, en uitsluitend op basis van voldoende motivering, nadat de importeur het recht heeft gekregen te worden gehoord. De Partij van uitvoer wordt van de vaststelling in kennis gesteld.

5.    Niets in dit artikel doet afbreuk aan de procedures of de rechten van de Partijen uit hoofde van hoofdstuk 29.

6.    Geschillen tussen de importeur en de douaneautoriteiten of de bevoegde overheidsinstanties van de Partij van invoer worden in alle gevallen beslecht volgens de wetgeving van die Partij.

ARTIKEL 11.27

Vertrouwelijkheid

1.    Elke Partij respecteert in overeenstemming met haar wet- en regelgeving de vertrouwelijke aard van de op grond van dit hoofdstuk verzamelde informatie en beschermt die gegevens tegen openbaarmaking.

2.    De door de autoriteiten van de Partij van invoer verkregen informatie mag alleen met het oog op de toepassing van dit hoofdstuk door die autoriteiten worden gebruikt. Elke Partij zorgt ervoor dat de vertrouwelijke informatie die krachtens dit hoofdstuk wordt verzameld, niet wordt gebruikt voor andere doeleinden dan het beheer en de handhaving van oorsprongsbepaling en douanezaken, tenzij de persoon of Partij die de vertrouwelijke informatie heeft verstrekt, daarvoor toestemming heeft gegeven.

3.    Niettegenstaande lid 2 kan de Partij van invoer toestaan dat op grond van dit hoofdstuk verzamelde informatie wordt gebruikt of meegedeeld in administratieve, rechterlijke of buitengerechtelijke procedures die zijn ingeleid wegens niet-naleving van douanegerelateerde wet- en regelgeving waarmee aan dit hoofdstuk uitvoering wordt gegeven. In dat geval stelt de Partij van invoer de Partij van uitvoer in kennis van het gebruik of de mededeling van de informatie.

ARTIKEL 11.28

Administratieve maatregelen en sancties

Een Partij voorziet overeenkomstig haar wet- en regelgeving in administratieve maatregelen en sancties tegen elke persoon die een document met onjuiste informatie opstelt of laat opstellen met het doel producten onder een preferentiële tariefbehandeling te doen vallen.

AFDELING C

SLOTBEPALINGEN

ARTIKEL 11.29

Ceuta en Melilla

1.    Voor de toepassing van dit hoofdstuk vallen van de zijde van de Europese Unie Ceuta en Melilla niet onder de term “Partij”.

2.    Producten van oorsprong uit de Mercosur die in Ceuta en Melilla worden ingevoerd, zijn in elk opzicht krachtens deze overeenkomst voorwerp van dezelfde douanebehandeling als die welke op grond van Protocol nr. 2 bij de Akte van Toetreding van het Koninkrijk Spanje en de Republiek Portugal tot de Europese Unie van toepassing is op producten van oorsprong uit het douanegebied van de Europese Unie. De Mercosur past op de invoer van onder deze overeenkomst vallende producten van oorsprong uit Ceuta en Melilla dezelfde douanebehandeling toe als op de invoer van producten van oorsprong uit de Europese Unie.

3.    De oorsprongsregels en oorsprongsprocedures in het kader van dit hoofdstuk zijn van overeenkomstige toepassing op producten die vanuit de Mercosur naar Ceuta en Melilla worden uitgevoerd en op goederen die vanuit Ceuta en Melilla naar de Mercosur worden uitgevoerd.

4.    Ceuta en Melilla worden als één grondgebied beschouwd.

5.    De exporteur vermeldt in veld 2 van de tekst van het attest van oorsprong “Mercosur” of “Ceuta en Melilla”, afhankelijk van de oorsprong van het product.

6.    De douaneautoriteiten van het Koninkrijk Spanje zijn verantwoordelijk voor de toepassing en tenuitvoerlegging van dit hoofdstuk in Ceuta en Melilla.

ARTIKEL 11.30

Tariefcontingenten

Producten die in het kader van door de Europese Unie toegekende tariefcontingenten worden uitgevoerd, gaan vergezeld van een officieel document dat is afgegeven door de ondertekenende Mercosur-staten, en waarvan het model uiterlijk op de datum van inwerkingtreding van deze overeenkomst door de Mercosur aan de Europese Unie moet worden meegedeeld ¹⁶ .

ARTIKEL 11.31

Goederen in doorvoer of in opslag

Deze overeenkomst kan worden toegepast op goederen die aan dit hoofdstuk voldoen en die zich op de datum van inwerkingtreding van deze overeenkomst in doorvoer of in tijdelijke opslag bevinden in entrepots of vrije zones in de Europese Unie of in de Mercosur, mits binnen 6 (zes) maanden na die datum bij de douaneautoriteiten van de Partij van invoer een attest van oorsprong en, in voorkomend geval, de documenten waaruit blijkt dat de goederen aan artikel 11.14 voldoen, worden ingediend.

ARTIKEL 11.32

Subcomité voor douane, handelsbevordering en oorsprongsregels

1.    Het bij artikel 9.9, lid 4, ingestelde Subcomité voor douane, handelsbevordering en oorsprongsregels heeft, naast de in artikel 2.4, artikel 9.9, artikel 12.6, lid 10, en artikel 12.21 genoemde taken, de volgende taken:

a)    de voorbereidende interne werkzaamheden verrichten die nodig zijn voor het Gemengd Comité in zijn samenstelling voor handelsvraagstukken op het gebied van:

i)    de uitvoering en de werking van dit hoofdstuk; en

ii)    eventuele door een Partij voorgestelde wijzigingen van dit hoofdstuk;

b)    het opstellen van toelichtingen om de uitvoering van dit hoofdstuk te vergemakkelijken; en

c)    het zo nodig plegen van het in artikel 11.26 bedoelde overleg.

ARTIKEL 11.33

Toelichtingen

Het Subcomité voor douane, handelsbevordering en oorsprongsregels stelt in voorkomend geval toelichtingen vast betreffende de interpretatie, de toepassing en het beheer van dit hoofdstuk.

ARTIKEL 11.34

Wijzigingen van dit hoofdstuk

De Gezamenlijke Raad in zijn samenstelling voor handelsvraagstukken kan dit hoofdstuk uit hoofde van artikel 9.7, lid 1, punt f), wijzigen.

HOOFDSTUK 12

DOUANE EN HANDELSBEVORDERING

ARTIKEL 12.1

Doelstellingen en toepassingsgebied

1.    De Partijen erkennen het belang van douane en handelsbevordering bij de ontwikkeling van het mondiale handelsstelsel.

2.    De Partijen erkennen dat internationale instrumenten en normen op het gebied van handel en douane de basis vormen voor invoer-, uitvoer- en doorvoervoorschriften en -procedures.

3.    De Partijen erkennen dat hun wetgeving niet-discriminerend moet zijn en dat de douane- en andere handelsgerelateerde procedures moeten zijn gebaseerd op het gebruik van moderne methoden en doeltreffende controles om fraude te bestrijden, de gezondheid en veiligheid van consumenten te beschermen en legitieme handel te bevorderen. Elke Partij dient haar wetgeving en douaneprocedures periodiek te evalueren. De Partijen erkennen tevens dat hun douane- en andere handelsgerelateerde procedures niet meer administratieve lasten of handelsbeperkingen mogen meebrengen dan nodig is om de legitieme doelstellingen te verwezenlijken en dat zij op voorspelbare, consistente en transparante wijze moeten worden toegepast.

4.    De Partijen versterken hun samenwerking om ervoor te zorgen dat de desbetreffende wet- en regelgeving en de administratieve capaciteit van de bevoegde overheidsdiensten voldoen aan de doelstellingen de handel te bevorderen en tegelijkertijd te zorgen voor een doeltreffende controle op de invoer, uitvoer en doorvoer van goederen aan de grens.

5.    De Partijen werken samen om de ontwikkeling van de regionale integratie in zowel de Europese Unie als de Mercosur te ondersteunen.

ARTIKEL 12.2

Douanesamenwerking

1.    De Partijen werken via hun respectieve autoriteiten samen op het gebied van douane- en andere handelsgerelateerde zaken om de doelstellingen van artikel 12.1 te verwezenlijken.

2.    De samenwerking kan omvatten:

a)    de uitwisseling van informatie over douane- en andere handelsgerelateerde wetgeving, de tenuitvoerlegging van dergelijke wetgeving en douaneprocedures, met name op de volgende gebieden:

i)    vereenvoudiging en modernisering van de douaneprocedures;

ii)    handhaving van intellectuele-eigendomsrechten door de douaneautoriteiten;

iii)    vrij verkeer van goederen en regionale integratie;

iv)    vergemakkelijking van doorvoer en overlading;

v)    coördinatie tussen instanties aan de grens;

vi)    betrekkingen met het bedrijfsleven;

vii)    veiligheid van de toeleveringsketen en risicobeheer; en

viii)    gebruik van informatietechnologie, gegevens- en documentatievereisten en éénloketsystemen, met inbegrip van het streven naar de toekomstige interoperabiliteit ervan;

b)    uitwisseling van informatie over internationale instrumenten en normen op het gebied van handel en douane;

c)    samenwerking inzake de douanegerelateerde aspecten van de beveiliging en bevordering van de internationale handelstoeleveringsketen overeenkomstig het SAFE Framework of Standards to Secure and Facilitate Global Trade van de Werelddouaneorganisatie (hierna “WDO” genoemd);

d)    ontwikkeling van gezamenlijke initiatieven met betrekking tot invoer- en uitvoerprocedures, met inbegrip van technische bijstand, capaciteitsopbouw en maatregelen om het bedrijfsleven doeltreffende dienstverlening te bieden;

e)    versterking van de samenwerking tussen de Partijen op het gebied van douane en handelsbevordering in internationale organisaties als de WTO, de WDO en de Conferentie van de Verenigde Naties inzake handel en ontwikkeling (hierna “UNCTAD” genoemd);

f)    waar nodig en passend, wederzijdse erkenning van handelspartnerschapsprogramma's en douanecontroles, met inbegrip van gelijkwaardige maatregelen voor handelsbevordering;

g)    de bevordering van samenwerking tussen douanediensten en andere overheidsautoriteiten of -instanties met betrekking tot programma's voor geautoriseerde marktdeelnemers, bijvoorbeeld door de vereisten op elkaar af te stemmen, de toegang tot voordelen te vergemakkelijken en onnodige doublures tot een minimum te beperken;

h)    in samenwerking streven naar een gemeenschappelijke aanpak van kwesties met betrekking tot de bepaling van de douanewaarde; en

i)    in samenwerking streven naar verdere verkorting van de vrijgavetijden en onverwijlde vrijgave van goederen, en met name van bederfelijke goederen.

3.    De Partijen verlenen elkaar wederzijdse administratieve bijstand in douaneaangelegenheden overeenkomstig de bepalingen van bijlage 12-A.

ARTIKEL 12.3

Douane- en andere handelsgerelateerde wet- en regelgeving

1.    De douane- en handelsgerelateerde wet- en regelgeving ¹⁷ van elke Partij is gebaseerd op:

a)    internationale instrumenten en normen op het gebied van douane en handel, waaronder: de WTO-overeenkomst inzake handelsfacilitatie, opgesteld te Bali op 7 december 2013 (hierna “de WTO-overeenkomst inzake handelsfacilitatie” genoemd); het Internationaal Verdrag betreffende het geharmoniseerde systeem inzake de omschrijving en de codering van goederen, gedaan te Brussel op 14 juni 1983; het Safe Framework en het Data Model van de WDO, aangenomen in juni 2005, en, voor zover mogelijk, de inhoudelijke elementen van de Herziene Overeenkomst van Kyoto inzake de vereenvoudiging en harmonisatie van douaneprocedures, gedaan te Kyoto op 18 mei 1973;

b)    het gemeenschappelijke doel rechtmatige handel te bevorderen door een doeltreffende handhaving en naleving van wettelijke vereisten; en

c)    wetgeving die evenredig en niet-discriminerend is, geen onnodige last aan marktdeelnemers oplegt, voorziet in verdere facilitatie voor marktdeelnemers met een hoog nalevingsniveau, met inbegrip van een gunstige behandeling met betrekking tot douanecontroles voorafgaand aan de vrijgave van goederen, en garanties biedt tegen fraude en onrechtmatige of schadelijke activiteiten.

2.    Teneinde de werkmethoden te verbeteren en te zorgen voor een niet-discriminatoire, transparante, efficiënte en integere werkwijze waarvoor verantwoording wordt afgelegd, neemt elke Partij de volgende maatregelen:

a)    waar mogelijk de vereisten en formaliteiten vereenvoudigen en evalueren met het oog op een snelle vrijgave en douaneafhandeling van goederen;

b)    ernaar streven de door de douaneautoriteiten en andere instanties verlangde gegevens en documentatie verder te vereenvoudigen en te standaardiseren. en

c)    erop toezien dat ter zake van integriteit uiterst strenge normen worden nageleefd, door de toepassing van maatregelen die voldoen aan de in de desbetreffende internationale overeenkomsten en instrumenten neergelegde beginselen.

ARTIKEL 12.4

Vrijgave van goederen

1.    Elke Partij stelt voorschriften en procedures vast dan wel handhaaft voorschriften en procedures die:

a)    voorzien in de onmiddellijke vrijgave van goederen binnen een tijdvak dat niet langer is dan vereist om te waarborgen dat aan haar douane- en andere handelsgerelateerde wetgeving en formaliteiten wordt voldaan;

b)    ervoor zorgen dat de documentatie en alle andere vereiste informatie vóór de aankomst van de goederen elektronisch worden ingediend en elektronisch worden verwerkt, zodat goederen bij aankomst kunnen worden vrijgegeven ¹⁸ ; en

c)    de vrijgave van goederen mogelijk maken vóór de definitieve vaststelling van douanerechten, belastingen, retributies en heffingen, indien die vaststelling niet vóór, bij of zo snel mogelijk na aankomst plaatsvindt, en indien aan alle andere wettelijke voorschriften is voldaan.

2.    Voor de toepassing van lid 1, punt c), kan elke Partij als voorwaarde voor een dergelijke vrijgave een zekerheid eisen voor elk bedrag dat nog niet is vastgesteld in de vorm van een zekerheid, een borgsom of een ander passend instrument waarin haar wet- en regelgeving voorziet. Een dergelijke garantie mag niet uitgaan boven het bedrag dat de Partij verlangt ter verzekering van de betaling van de douanerechten, belastingen, retributies en heffingen die uiteindelijk worden verschuldigd voor de goederen waarvoor garantie is gesteld. De zekerheid wordt vrijgegeven wanneer zij niet langer vereist is ¹⁹ .

3.    Elke Partij streeft ernaar de vrijgavetermijnen verder te verkorten en de goederen onverwijld vrij te geven.

ARTIKEL 12.5

Aan bederf onderhevige goederen

1.    Aan bederf onderhevige goederen in de zin van deze bepaling zijn goederen die vanwege hun natuurlijke kenmerken snel vergaan, met name wanneer zij niet onder de juiste voorwaarden worden opgeslagen.

2.    Elke Partij kent bij het vaststellen van het tijdschema voor eventueel vereiste onderzoeken alsook bij het uitvoeren daarvan passende prioriteit toe aan aan bederf onderhevige goederen.

3.    Op verzoek van een marktdeelnemer moet elke Partij, indien zulks uitvoerbaar en in overeenstemming met haar wet- en regelgeving is:

a)    voorzien in de inklaring van een zending aan bederf onderhevige goederen buiten de kantooruren van de douane- en andere bevoegde autoriteiten; en

b)    toestaan dat zendingen aan bederf onderhevige goederen in de bedrijfsruimten van de marktdeelnemer worden ingeklaard.

ARTIKEL 12.6

Voorafgaande besluiten

1.    Voor de toepassing van dit artikel wordt verstaan onder “voorafgaand besluit”: een schriftelijk besluit dat voorafgaand aan de invoer van een goed waarop de aanvraag betrekking heeft, aan een aanvrager wordt verstrekt en waarin wordt beschreven welke behandeling de Partij ten tijde van de invoer op het goed zal toepassen wat betreft:

a)    de tariefindeling van het goed; en

b)    de oorsprong van het goed.

2.    Elke Partij stelt via haar douaneautoriteiten een voorafgaand besluit vast waarin de op de betrokken goederen toe te passen behandeling wordt omschreven. Indien een aanvrager een schriftelijk verzoek indient, ook in elektronische vorm, dat alle nodige informatie bevat overeenkomstig de wet- en regelgeving van de uitvaardigende Partij, wordt dat besluit op passende wijze en tijdig vastgesteld.

3.    Het voorafgaande besluit is geldig voor een periode van ten minste 3 (drie) jaar vanaf de datum waarop het wordt vastgesteld, tenzij het recht, de feiten of de omstandigheden die aan het oorspronkelijke voorafgaande besluit ten grondslag liggen, wijzigen.

4.    Een Partij kan weigeren een voorafgaand besluit vast te stellen indien de opgeworpen vraag voorwerp is van administratieve of rechterlijke toetsing of indien de aanvraag geen betrekking heeft op een voorgenomen gebruik van het voorafgaande besluit. Wanneer een Partij weigert een voorafgaand besluit vast te stellen, stelt zij de aanvrager hiervan onverwijld schriftelijk in kennis, met vermelding van de relevante feiten en de redenen voor haar beslissing.

5.    Elke Partij maakt ten minste het volgende bekend:

a)    de vereisten voor de aanvraag voor een voorafgaand besluit, met inbegrip van de te verstrekken informatie en het formaat;

b)    de termijn waarbinnen zij een voorafgaand besluit zal afgeven; en

c)    de periode gedurende welke het voorafgaande besluit geldig is.

6.    Wanneer een Partij een voorafgaand besluit intrekt, wijzigt of ongeldig verklaart, stelt zij de aanvrager daarvan schriftelijk in kennis, met vermelding van de relevante feiten en de redenen voor haar besluit. Een Partij kan een voorafgaand besluit alleen met terugwerkende kracht intrekken, wijzigen of ongeldig verklaren wanneer dat was gebaseerd op onvolledige, onjuiste, bedrieglijke of misleidende informatie.

7.    Een door een Partij vastgesteld voorafgaand besluit is voor die Partij bindend ten aanzien van de aanvrager die om het voorafgaand besluit heeft verzocht. De Partij kan bepalen dat het voorafgaande besluit bindend is voor de aanvrager.

8.    Elke Partij verstrekt, op schriftelijk verzoek van een aanvrager, een herziening van het voorafgaande besluit of van het besluit tot intrekking, wijziging of ongeldigverklaring ervan ²⁰ .

9.    Met inachtneming van eventuele vertrouwelijkheidsvereisten worden inhoudelijke elementen van deze besluiten online of in andere passende formaten gepubliceerd.

10.    Om de handel te bevorderen, bespreekt het in artikel 12.21 bedoelde Subcomité voor douane, handelsbevordering en oorsprongsregels regelmatig updates over wijzigingen in de respectieve wet- en regelgeving van de Partijen met betrekking tot de in dit artikel vermelde aangelegenheden.

11.    De Partijen kunnen overeenstemming bereiken over voorafgaande besluiten over andere aangelegenheden.

ARTIKEL 12.7

Doorvoer en overlading

1.    Elke Partij waarborgt de vrije doorvoer over haar gebied volgens de route die daarvoor het meest geschikt is.

2.    Onverminderd rechtmatige controle behandelt elke Partij de doorvoer van of naar het grondgebied van de andere Partij niet minder gunstig dan haar eigen soortgelijke goederen en het verkeer daarvan, met inbegrip van in- en uitvoer, wanneer dergelijke goederen op dezelfde route onder soortgelijke voorwaarden worden vervoerd.

3.    Elke Partij past, voor zover mogelijk, op overgeladen goederen douaneprocedures toe die minder belastend zijn dan die welke op doorvoer van toepassing zijn.

4.    Elke Partij voert regelingen in om goederen, behoudens een passende zekerheidstelling, zonder betaling van rechten en andere heffingen onder douanecontrole te kunnen vervoeren.

5.    Elke Partij bevordert regionale doorvoerregelingen en legt die ten uitvoer teneinde doorvoer te bevorderen en handelsbelemmeringen te verminderen.

6.    De Partijen passen internationale normen en instrumenten betreffende doorvoer toe.

7.    Douanevervoerregelingen kunnen ook worden gebruikt wanneer het vervoer van goederen op het grondgebied van een Partij begint of eindigt (intern douanevervoer).

8.    De Partijen zorgen ervoor dat alle betrokken autoriteiten en instanties op hun respectieve grondgebied inzake douaneaangelegenheden samenwerken en hun activiteiten coördineren teneinde doorvoer te bevorderen.

ARTIKEL 12.8

Geautoriseerde marktdeelnemer

1.    Elke Partij stelt een partnerschapsprogramma voor handelsbevordering in dan wel handhaaft een dergelijk partnerschapsprogramma voor deelnemers die voldoen aan specifieke criteria (hierna “geautoriseerde marktdeelnemers” genoemd).

2.    De specifieke criteria waaraan marktdeelnemers moeten voldoen om als geautoriseerde marktdeelnemers te worden aangemerkt, hierna “de specifieke criteria” genoemd, houden verband met de naleving of het risico van niet-naleving van de in de wet- en regelgeving van elke Partij gespecificeerde vereisten. De specifieke criteria, die moeten worden bekendgemaakt, zijn onder meer:

a)    geen ernstige of herhaalde overtredingen van de douane- en belastingwetgeving en -voorschriften en geen strafblad met zware misdrijven in verband met de economische activiteit van de aanvrager;

b)    de aanvrager kan aantonen dat hij zijn handelingen en de goederenstroom goed onder controle heeft dankzij een handels- en, waar passend, vervoersadministratie die passende douanecontroles mogelijk maakt;

c)    financiële solvabiliteit die geacht wordt aangetoond te zijn als de aanvrager een goede financiële positie heeft die hem in staat stelt aan zijn verplichtingen te voldoen, waarbij naar behoren wordt gelet op de kenmerken van het type zakelijke activiteiten in kwestie;

d)    aangetoonde bekwaamheid of beroepskwalificaties die rechtstreeks samenhangen met de verrichte activiteit; en

e)    passende veiligheidsnormen.

3.    De specifieke criteria worden niet zodanig ontworpen of toegepast dat ze in gelijke omstandigheden willekeurige of ongerechtvaardigde discriminatie tussen marktdeelnemers in de hand werken of meebrengen, en staan de deelname van kleine en middelgrote ondernemingen toe.

4.    Het partnerschapsprogramma voor handelsbevordering omvat ten minste vier van de volgende voordelen:

a)    minder eisen aan documenten en gegevens, naargelang van het geval;

b)    laag percentage fysieke controles en onderzoeken, naargelang van het geval;

c)    korte vrijgavetermijn, naargelang van het geval;

d)    uitgestelde betaling van rechten, belastingen, retributies en heffingen;

e)    gebruikmaking van doorlopende garanties of garanties met korte looptijd;

f)    één enkele douaneaangifte voor alle in- en uitvoer in een bepaalde periode; en

g)    douane-afhandeling van goederen in de bedrijfsruimten van de geautoriseerde marktdeelnemer of op een andere door de douaneautoriteiten goedgekeurde plaats.

5.    De Partijen moeten zorgen voor coördinatie tussen douaneautoriteiten en andere grensinstanties bij de ontwikkeling van hun respectieve programma’s voor geautoriseerde marktdeelnemers door middel van bijvoorbeeld de onderlinge afstemming van vereisten, de beperking van onnodige doublures tot een minimum en de toegang tot voordelen in verband met controles en vereisten beheerd door andere instanties dan douaneautoriteiten.

ARTIKEL 12.9

Eén loket

Elke Partij streeft ernaar éénloketsystemen op te zetten die handelaren in staat stellen de documentatie en gegevens die vereist zijn voor de invoer, uitvoer of doorvoer van goederen via een centraal toegangspunt in te dienen bij de deelnemende autoriteiten of agentschappen.

ARTIKEL 12.10

Transparantie

1.    De Partijen erkennen het belang van tijdig overleg met vertegenwoordigers van het bedrijfsleven over de door een Partij voorgestelde wetgeving en procedures met betrekking tot douane en handelsbevordering.

2.    Elke Partij ziet erop toe dat haar respectieve douane- en overige handelsgerelateerde voorschriften en procedures blijven voldoen aan de behoeften van de handelsgemeenschap, beste praktijken volgen en de handel zo min mogelijk blijven beperken.

3.    Elke Partij voorziet in voorkomend geval in regelmatig overleg tussen haar grensagentschappen en de handelaren of andere belanghebbenden die zich op haar grondgebied bevinden.

4.    Elke Partij publiceert onverwijld, op niet-discriminerende en gemakkelijk toegankelijke wijze en voor zover mogelijk langs elektronische weg, nieuwe wet- en regelgeving en algemene procedures in verband met douane en handelsbevordering, voorafgaand aan de toepassing van dergelijke wet- en regelgeving en algemene procedures, alsmede wijzigingen en interpretaties van die wet- en regelgeving en algemene procedures. Dit omvat:

a)    de procedures bij invoer, uitvoer en doorvoer, met inbegrip van de procedures bij binnenkomst via havens, luchthavens en andere punten van binnenkomst, alsmede de openingstijden daarvan, en de daarvoor vereiste formulieren en documenten;

b)    de toegepaste tarieven wat betreft rechten en belastingen van welke aard ook ter zake van of in verband met de invoer of uitvoer;

c)    de retributies en heffingen die worden opgelegd door of voor overheidsinstanties ter zake van of in verband met de invoer, uitvoer of doorvoer;

d)    de voorschriften voor de indeling of waardebepaling van producten voor douanedoeleinden;

e)    de algemeen toepasselijke wet- en regelgeving en administratieve besluiten van algemene toepassing die betrekking hebben op de oorsprongsregels;

f)    de beperkingen of verboden met betrekking tot invoer, uitvoer of doorvoer;

g)    de sanctiebepalingen ten aanzien van niet-inachtneming van de invoer-, uitvoer- of doorvoerformaliteiten;

h)    bezwaar- en beroepsprocedures;

i)    de overeenkomsten of delen daarvan met welk land of welke landen dan ook in verband met de invoer, uitvoer of doorvoer;

j)    de procedures voor het beheer van tariefcontingenten;

k)    de contactpunten voor verzoeken om informatie. en

l)    andere relevante mededelingen van administratieve aard in verband met het voorgaande.

5.    Elke Partij ziet erop toe dat er een redelijke tijdspanne ligt tussen de bekendmaking en de inwerkingtreding van nieuwe of gewijzigde wet- en regelgeving en algemene procedures, en retributies of heffingen.

6.    Elke Partij stelt het volgende online beschikbaar en actualiseert dit, naargelang het geval:

a)    een beschrijving van de invoer-, uitvoer- en doorvoerprocedures, met inbegrip van bezwaar- en beroepsprocedures, informatie over de praktische stappen die nodig zijn voor in- en uitvoer en voor doorvoer;

b)    de formulieren en documenten die nodig zijn voor de invoer in, de uitvoer uit of de doorvoer door het grondgebied van die Partij, en

c)    de contactgegevens van de informatiepunten.

7.    Elke Partij richt een of meer informatiepunten op of houdt die in stand om redelijke vragen van overheden, handelaren en andere belanghebbenden over douane- en andere handelsgerelateerde aangelegenheden binnen een redelijke termijn te beantwoorden. De Partijen eisen geen betaling van een retributie voor het beantwoorden van verzoeken om inlichtingen of het verstrekken van de nodige formulieren en documenten. De informatiepunten beantwoorden de verzoeken om inlichtingen en verstrekken de formulieren en documenten binnen een door elke Partij vastgestelde redelijke termijn, die kan verschillen naargelang de aard of de ingewikkeldheid van het verzoek.

ARTIKEL 12.11

Douanewaarde

Bij de wederzijdse handel tussen de Partijen is op de voorschriften inzake de douanewaarde de Overeenkomst inzake de toepassing van artikel VII van de GATT 1994 van toepassing. De bepalingen van die overeenkomst worden hierbij in deze overeenkomst opgenomen en maken daarvan integrerend deel uit.

ARTIKEL 12.12

Risicobeheer

1.    Elke Partij stelt een risicobeheersysteem voor douanecontrole in dan wel handhaaft een risicobeheersysteem.

2.    Elke Partij ontwerpt en past het risicobeheer toe op zodanige wijze dat willekeurige of ongerechtvaardigde discriminatie of een verkapte beperking van de internationale handel wordt vermeden.

3.    Elke Partij concentreert de douanecontroles en andere relevante grenscontroles op zendingen met een hoog risico en bespoedigt de vrijgave van zendingen met een laag risico. Elke Partij kan als onderdeel van zijn risicobeheer ook op willekeurige basis zendingen voor dergelijke controles selecteren.

4.    Elke Partij baseert haar risicobeheer op een beoordeling van de risico’s aan de hand van passende selectiviteitscriteria.

5.    De bepalingen van dit artikel zijn, waar mogelijk, van toepassing op procedures die door andere grensinstanties worden beheerd.

ARTIKEL 12.13

Controle na douaneafhandeling

1.    Ter bespoediging van de vrijgave van de goederen voorziet elke Partij in controles na douaneafhandeling, of handhaaft deze, teneinde de naleving van de douane‑ en andere daarmee verband houdende wet- en regelgeving te verzekeren.

2.    Elke Partij voert de controles na douaneafhandeling op risicogebaseerde wijze uit.

3.    Elke Partij voert de controles na douaneafhandeling op transparante wijze uit. Als een controle is verricht en uitsluitsel heeft gegeven, stelt de Partij de persoon wiens administratie het voorwerp van de controle is, onverwijld in kennis van de resultaten, van zijn rechten en plichten alsmede van de redenen voor de resultaten.

4.    De Partijen erkennen dat de bij controles na douaneafhandeling verkregen informatie kan worden gebruikt in verdere administratieve of gerechtelijke procedures.

5.    De Partijen gebruiken, voor zover praktisch uitvoerbaar, de resultaten van een controle na douaneafhandeling bij de toepassing van het risicobeheer.

ARTIKEL 12.14

Douane-expediteurs

Elke Partij maakt haar maatregelen inzake de gebruikmaking van douane-expediteurs bekend. Elke Partij past transparante, niet-discriminerende en evenredige voorschriften toe indien en wanneer zij douane-expediteurs een toelating verleent. Een Partij stelt geen nieuwe maatregelen vast waarbij het gebruik van douane-expediteurs verplicht wordt gesteld.

ARTIKEL 12.15

Inspectie vóór verzending

Een Partij eist noch verplichte uitvoering van inspecties vóór verzending zoals gedefinieerd in de WTO-overeenkomst inzake inspectie vóór verzending, noch verplichte uitvoering van enige andere inspectieactiviteit op de plaats van bestemming, vóór douaneafhandeling, door particuliere ondernemingen.

ARTIKEL 12.16

Beroepsprocedures

1.    Elk van beide Partijen voorziet in doeltreffende, snelle, niet-discriminerende en gemakkelijk toegankelijke procedures die de uitoefening van het recht van beroep tegen administratieve maatregelen, uitspraken en besluiten van de douaneautoriteiten of andere bevoegde instanties betreffende de in-, uit- of doorvoer van goederen garanderen.

2.    Bij beroepsprocedures kan het gaan om administratieve toetsing door de toezichthoudende instantie en om een toetsing door de rechter van besluiten die op administratief niveau zijn genomen overeenkomstig de wet- en regelgeving van elke Partij.

3.    Eenieder die bij de douaneautoriteiten om een besluit heeft verzocht, doch binnen de toepasselijke termijnen geen besluit over dat verzoek heeft verkregen, heeft eveneens het recht beroep in te stellen.

4.    Elke Partij stelt een persoon ten aanzien van wie zij een administratief besluit neemt, in kennis van de redenen voor dat besluit, zodat die persoon zo nodig beroep kan instellen.

ARTIKEL 12.17

Invoer-, uitvoer- en doorvoerformaliteiten en gegevens- en documentatievereisten

1.    Elke Partij zorgt ervoor dat invoer-, uitvoer- en doorvoerformaliteiten en vereisten ten aanzien van gegevens en documentatie:

a)    worden vastgesteld of toegepast met het oog op een snelle vrijgave van goederen, in het bijzonder aan bederf onderhevige goederen, mits aan de voorwaarden voor de vrijgave is voldaan;

b)    zodanig worden vastgesteld of toegepast dat de voor het naleven van de voorschriften benodigde tijd en de daarmee verbonden kosten voor handelaren en marktdeelnemers worden verminderd;

c)    de minst handelsbeperkende maatregel zijn die wordt gekozen wanneer twee of meer alternatieve maatregelen redelijkerwijs beschikbaar zijn om aan de betrokken beleidsdoelstelling(en) te voldoen; en

d)    niet worden gehandhaafd, met inbegrip van delen daarvan, indien zij of delen daarvan niet langer nodig zijn.

2.    De Mercosur streeft naar de toepassing van gemeenschappelijke douaneprocedures en uniforme vereisten inzake douanegegevens voor de vrijgave van goederen.

ARTIKEL 12.18

Gebruik van informatietechnologie

1.    Elke Partij maakt gebruik van informatietechnologie die procedures voor de vrijgave van goederen bespoedigt, ter bevordering van de handel tussen de Partijen.

2.    Elke Partij:

a)    stelt douaneaangiften en, waar mogelijk, andere documenten die nodig zijn voor de invoer, doorvoer of uitvoer van goederen, langs elektronische weg beschikbaar;

b)    staat toe dat een douaneaangifte en, waar mogelijk, andere gegevens die vereist zijn voor de in- en uitvoer van goederen in elektronische vorm worden ingediend;

c)    stelt een manier vast om de elektronische uitwisseling van douane-informatie met haar handelsgemeenschap mogelijk te maken;

d)    bevordert de elektronische uitwisseling van gegevens tussen haar respectieve handelaren, douanediensten en andere handelsgerelateerde instanties; en

e)    maakt gebruik van elektronische risicobeheersystemen voor beoordeling en gerichtheid die haar douaneautoriteiten en, indien mogelijk, andere grensinstanties in staat stellen hun inspecties toe te spitsen op risicogoederen en die de vrijgave en het verkeer van goederen met een laag risico vergemakkelijken.

3.    Elke Partij stelt procedures in dan wel handhaaft procedures die elektronische betaling mogelijk maken van rechten, belastingen, retributies en heffingen die door de douaneautoriteiten en, zo mogelijk en van toepassing, andere grensinstanties worden geïnd.

ARTIKEL 12.19

Sancties

1.    Elke Partij zorgt ervoor dat haar wet- en regelgeving op douanegebied bepaalt dat sancties wegens schendingen van haar regelgeving of procedurele vereisten op douanegebied evenredig en niet-discriminerend zijn.

2.    Sancties voor een inbreuk op de wet- of regelgeving of procedurele vereisten op douanegebied van een Partij worden alleen opgelegd aan de persoon die krachtens het recht van die Partij voor een dergelijke inbreuk verantwoordelijk is.

3.    Welke sancties worden opgelegd, hangt af van de feiten en omstandigheden van het geval, en de sancties zijn evenredig aan de omvang en de ernst van de overtreding. Elke Partij vermijdt stimulansen of belangenconflicten bij het opleggen en innen van sancties.

4.    In geval van vrijwillige voorafgaande bekendmaking aan een douanedienst van de omstandigheden rond een schending van wet en -regelgeving en procedurele vereisten op douanegebied, wordt elke Partij aangemoedigd dit bij de vaststelling van een sanctie als een mogelijke verzachtende factor te beschouwen.

5.    Wanneer een sanctie wordt opgelegd wegens overtreding van de wet- en regelgeving of een procedurele vereiste op douanegebied, wordt een schriftelijke toelichting verstrekt aan de persoon aan wie de sanctie wordt opgelegd, met vermelding van de aard van de overtreding en de toepasselijke wet, de toepasselijke regeling of de toepasselijke procedure krachtens welke het bedrag of de duur van de sanctie wegens overtreding is vastgesteld.

ARTIKEL 12.20

Tijdelijke invoer

1.    Voor de toepassing van dit artikel wordt onder de term “tijdelijke invoer” verstaan de douaneregeling waaronder bepaalde goederen, met inbegrip van de betrokken vervoermiddelen, voor een bepaald doel in een douanegebied worden binnengebracht met voorwaardelijke vrijstelling van de betaling van rechten en heffingen bij invoer, zonder de toepassing van invoerverboden of -beperkingen van economische aard. Dergelijke goederen moeten bestemd zijn om binnen een bepaalde termijn te worden wederuitgevoerd zonder dat zij een wijziging hebben ondergaan, met uitzondering van een normale waardevermindering als gevolg van het gebruik dat van die goederen is gemaakt.

2.    Niets in dit artikel mag zodanig worden uitgelegd dat ingevoerde goederen worden vrijgesteld van handelsgerelateerde vereisten van niet-economische aard, met name sanitaire en fytosanitaire maatregelen.

3.    Elke Partij staat, overeenkomstig haar wetgeving, tijdelijke invoer toe, met volledige voorwaardelijke vrijstelling van rechten en heffingen bij invoer en zonder toepassing van invoerbeperkingen of -verboden van economische aard, voor de volgende goederen:

a)    goederen die bestemd zijn op tentoonstellingen, beurzen, congressen en dergelijke te worden getoond of gebruikt;

b)    professioneel materiaal voor pers, radio en televisie; filmmateriaal; al het andere materiaal benodigd voor de uitoefening van het ambacht of beroep van een persoon die zich naar het grondgebied van een ander land begeeft om er een bepaald werk uit te voeren.

c)    goederen die in het kader van een handelsactiviteit worden ingevoerd, maar waarvan de invoer op zich geen handelsverrichting is:

d)    goederen die worden ingevoerd in verband met een fabricagehandeling (zoals platen, tekeningen, vormen, plannen en modellen, bestemd voor gebruik tijdens een fabricageproces); vervangende productiemiddelen;

e)    goederen ingevoerd uitsluitend ten behoeve van onderwijs, wetenschap of cultuur;

f)    persoonlijke bezittingen van passagiers en goederen die voor sportdoeleinden worden ingevoerd;

g)    toeristisch reclamemateriaal;

h)    goederen die voor humanitaire doeleinden worden ingevoerd; en

i)    dieren die voor specifieke doeleinden worden ingevoerd.

3.    Elke Partij aanvaardt, voor de tijdelijke invoer van de in lid 2 bedoelde goederen en ongeacht hun oorsprong, ATA-carnets die door de andere Partij overeenkomstig de Douaneovereenkomst inzake het carnet ATA voor de tijdelijke invoer van goederen, gedaan te Brussel op 6 december 1961, zijn afgegeven, daar zijn bekrachtigd door een vereniging die deel uitmaakt van de internationale garantieketen, zijn gecertificeerd door de bevoegde autoriteiten en geldig zijn op het grondgebied van de Partij van invoer ²¹ .

ARTIKEL 12.21

Subcomité voor douane, handelsbevordering en oorsprongsregels

Het bij artikel 9.9, lid 4, ingestelde Subcomité voor douane, handelsbevordering en oorsprongsregels heeft, naast de in de artikel 2.4, artikel 9.9, artikel 11.32 en artikel 12.6, lid 10, genoemde taken, tot taak de samenwerking op het gebied van de ontwikkeling, toepassing en handhaving van douane- en handelsgerelateerde procedures, wederzijdse administratieve bijstand in douanezaken, oorsprongsregels en administratieve samenwerking te versterken.

ARTIKEL 12.22

Gezamenlijke Raad in zijn samenstelling voor handelsvraagstukken

Voor de uitvoering van de desbetreffende bepalingen van dit hoofdstuk heeft de Gezamenlijke Raad in zijn samenstelling voor handelsvraagstukken de bevoegdheid besluiten vast te stellen met betrekking tot programma’s voor geautoriseerde marktdeelnemers en de wederzijdse erkenning daarvan, alsmede met betrekking tot gezamenlijke initiatieven op het gebied van douaneprocedures en handelsbevordering.

HOOFDSTUK 13

TECHNISCHE HANDELSBELEMMERINGEN

ARTIKEL 13.1

Doelstelling

Dit hoofdstuk heeft tot doel de handel in goederen tussen de Partijen te bevorderen door onnodige technische handelsbelemmeringen (hierna “TBT” genoemd (Technical Barriers to Trade)) op te sporen, te voorkomen en weg te nemen en de samenwerking tussen de Partijen in onder dit hoofdstuk vallende aangelegenheden uit te breiden.

ARTIKEL 13.2

Verhouding tot TBT-overeenkomst

1.    De Partijen bekrachtigen hun rechten en verplichtingen uit hoofde van de TBT-overeenkomst, die hierbij in deze overeenkomst wordt opgenomen en hiervan deel uitmaakt.

2.    Verwijzingen naar “deze overeenkomst” in de TBT-Overeenkomst moeten in voorkomend geval worden gelezen als verwijzingen naar de partnerschapsovereenkomst tussen de Europese Unie en haar lidstaten, enerzijds, en de Zuidelijke Gemeenschappelijke Markt, de Argentijnse Republiek, de Federale Republiek Brazilië, de Republiek Paraguay en de Republiek ten oosten van de Uruguay, anderzijds.

3.    Onder “Leden” in de TBT-overeenkomst worden de Partijen bij deze overeenkomst verstaan.

ARTIKEL 13.3

Werkingssfeer

1.    Dit hoofdstuk is van toepassing op het opstellen, het aannemen en het toepassen van normen, technische voorschriften en conformiteitsbeoordelingsprocedures die de handel in goederen tussen de Partijen kunnen beïnvloeden.

2.    Dit hoofdstuk is niet van toepassing op:

a)    aankoopspecificaties die door overheidsinstanties zijn opgesteld om te voorzien in de productie- of verbruiksbehoeften van overheidsorganen, en

b)    in bijlage A bij de SPS-overeenkomst omschreven sanitaire en fytosanitaire maatregelen.

ARTIKEL 13.4

Definities

Voor de toepassing van dit hoofdstuk zijn de volgende definities van toepassing:

a)    de definities in bijlage 1 bij de TBT-overeenkomst;

b)    “conformiteitsverklaring van de leverancier”: een eigen verklaring van de fabrikant onder de uitsluitende verantwoordelijkheid van die fabrikant op basis van de resultaten van een geschikt type conformiteitsbeoordeling, waarbij een verplichte beoordeling door een derde wordt uitgesloten;

c)    “ISO”: Internationale Organisatie voor Normalisatie;

d)    “IEC”: Internationale Elektrotechnische Commissie;

e)    “ITU”: Internationale Telecommunicatie-unie;

f)    “Codex Alimentarius”: Codex Alimentarius-Commissie (hierna “Codex Alimentarius” genoemd);

g)    “ILAC”: Internationale Conferentie over de erkenning van testlaboratoria;

h)    “IAF”: Internationaal Accreditatieforum, en

i)    “ IECEE/CB-regeling ”: de regeling van het IEC System of Conformity Assessment Schemes for Electrotechnical Equipment and Components for Mutual Recognition of Test Certificates for Electrical Equipment.

ARTIKEL 13.5

Onderlinge samenwerking op het gebied van handelsbevorderende initiatieven

1.    De Partijen erkennen dat het belangrijk is hun samenwerking te intensiveren teneinde het wederzijds begrip van hun respectieve systemen te vergroten en het opwerpen van technische handelsbelemmeringen teniet te doen of te vermijden. In dit verband streven de Partijen ernaar om zo nodig, per geval, handelsbevorderende initiatieven vast te stellen, te bevorderen, te ontwikkelen en uit te voeren.

2.    Een Partij kan de andere Partij sectorspecifieke initiatieven voorstellen in aangelegenheden die onder dit hoofdstuk vallen. Deze voorstellen worden toegezonden aan de overeenkomstig artikel 13.13 aangewezen coördinator van het TBT-hoofdstuk en kunnen het volgende omvatten:

a)    de uitwisseling van informatie over regelgevingsbenaderingen en -praktijken;

b)    gezamenlijke analyse van een sector of groep producten;

c)    initiatieven om technische voorschriften en conformiteitsbeoordelingsprocedures verder af te stemmen op toepasselijke internationale normen;

d)    bevordering van het gebruik van accreditatie om de bekwaamheid van conformiteitsbeoordelingsinstanties te beoordelen, en

e)    de overweging van wederzijdse of eenzijdige erkenning van conformiteitsbeoordelingsresultaten.

3.    Wanneer een van de Partijen een specifiek handelsfaciliterend initiatief voorstelt, neemt de andere Partij dit voorstel naar behoren in overweging en antwoordt zij binnen een redelijke termijn. Indien de andere Partij het voorgestelde initiatief afwijst, deelt zij de redenen voor dit besluit mee aan de Partij die het voorstel heeft gedaan.

4.    De voorwaarden van de in dit artikel bedoelde werkzaamheden worden vastgesteld door enerzijds de Europese Unie en anderzijds de Mercosur of de ondertekenende Mercosur-staten die betrokken zijn bij elke handelsfaciliterende activiteit, indien nodig, en kunnen de oprichting van ad-hocwerkgroepen omvatten. Om gebruik te kunnen maken van niet-gouvernementele standpunten over aangelegenheden die verband houden met dit artikel, kan elke Partij in voorkomend geval en in overeenstemming met haar regels en procedures belanghebbenden en andere betrokken partijen raadplegen.

5.    Het bij artikel 9.9, lid 4, ingestelde Subcomité voor de handel in goederen bespreekt de resultaten van de krachtens dit artikel verrichte werkzaamheden en kan passende maatregelen overwegen.

6.    Niets in dit artikel wordt zodanig uitgelegd dat een Partij verplicht is:

a)    af te wijken van interne procedures ter voorbereiding en vaststelling van regelgevingsmaatregelen;

b)    te handelen op een wijze die de tijdige vaststelling van regelgevingsmaatregelen ter verwezenlijking van haar doelstellingen van openbaar beleid zou ondermijnen of belemmeren, of

c)    een specifiek resultaat inzake regelgeving te bereiken.

7.    Indien de in dit artikel bedoelde initiatieven worden overeengekomen en dit noodzakelijk is voor de uitvoering ervan, faciliteert elke Partij de interactie tussen technische teams om hun conformiteitsbeoordelingsregelingen en -systemen te demonstreren teneinde het wederzijds begrip te vergroten.

8.    Voor de toepassing van dit artikel treedt de Europese Commissie op namens de Europese Unie.

ARTIKEL 13.6

Technische voorschriften

1.    Elke Partij maakt optimaal gebruik van goede regelgevingspraktijken met betrekking tot de opstelling, vaststelling en toepassing van technische voorschriften, zoals bepaald in de TBT-overeenkomst, met inbegrip van bijvoorbeeld de voorkeur voor prestatiegerelateerde technische voorschriften, het gebruik van effectbeoordelingen of raadpleging van belanghebbenden.

2.    Met name doen de Partijen het volgende:

a)    zij maken gebruik van relevante internationale normen als basis voor hun technische voorschriften, met inbegrip van eventuele conformiteitsbeoordelingselementen, tenzij dergelijke internationale normen een ondoeltreffend of ongeschikt middel zouden zijn om de nagestreefde legitieme doelstellingen te verwezenlijken; indien internationale normen niet worden gebruikt als basis voor een technisch voorschrift dat een aanzienlijk effect op het handelsverkeer kan hebben, licht een Partij op verzoek van de andere Partij toe waarom deze normen ongeschikt of ondoeltreffend worden geacht voor de verwezenlijking van de nagestreefde legitieme doelstelling;

b)    bij de evaluatie van hun respectieve technische voorschriften, verbeteren zij – in aanvulling op artikel 2.3 van de TBT-overeenkomst en onverminderd de artikelen 2.4 en 12.4 van de TBT-overeenkomst – de aanpassing van die voorschriften aan de relevante internationale normen; daarbij houdt een Partij onder meer rekening met eventuele nieuwe ontwikkelingen bij de toepasselijke internationale normen en met de vraag of de omstandigheden op grond waarvan wordt afgeweken van een toepasselijke internationale norm, nog steeds bestaan;

c)    zij bevorderen de ontwikkeling van regionale technische voorschriften en moedigen aan dat deze op nationaal niveau worden vastgesteld en bestaande voorschriften vervangen, teneinde de handel tussen de Partijen te vergemakkelijken;

d)    zij ruimen voor de marktdeelnemers van de andere Partij een redelijke termijn voor aanpassing in tussen de bekendmaking van technische voorschriften en de inwerkingtreding ervan ²² ;

e)    zij verrichten effectbeoordelingen van voorgenomen technische voorschriften overeenkomstig haar respectieve regels en procedures, en

f)    zij houden bij het opstellen van technische voorschriften terdege rekening met de kenmerken en bijzondere behoeften van kmo’s.

ARTIKEL 13.7

Normen

1.    De Partijen bekrachtigen hun verplichtingen uit hoofde van artikel 4, lid 1, van de TBT-Overeenkomst, met name wat betreft het nemen van alle redelijke maatregelen om ervoor te zorgen dat alle normalisatie-instellingen op hun grondgebied de in bijlage 3 bij de TBT-Overeenkomst opgenomen Gedragscode voor de opstelling en toepassing van normen aanvaarden en naleven.

2.    De internationale normen die zijn ontwikkeld door de ISO, IEC, ITU of de Codex Alimentarius worden beschouwd als de relevante internationale normen in de zin van de artikelen 2 en 5 van, en bijlage 3 bij de TBT-overeenkomst.

3.    Ook een door andere internationale organisaties ontwikkelde norm kan als een relevante internationale norm in de zin van de artikelen 2 en 5 van en bijlage 3 bij de TBT-overeenkomst worden beschouwd, mits:

a)    die is ontwikkeld door een normalisatie-instelling die consensus nastreeft tussen hetzij

i)    nationale delegaties van de deelnemende WTO-leden waarin alle nationale normalisatie-instellingen op hun grondgebied vertegenwoordigd zijn die voor het onderwerp van de internationale normalisatieactiviteit normen hebben vastgesteld of verwachten vast te stellen, hetzij

ii)    overheidsinstanties van deelnemende WTO-leden, en

b)    die is ontwikkeld overeenkomstig het Besluit van de WTO-Commissie technische handelsbelemmeringen inzake de beginselen voor de ontwikkeling van internationale normen, richtsnoeren en aanbevelingen met betrekking tot de artikelen 2 en 5 van en bijlage 3 bij de TBT-overeenkomst.

4.    Teneinde normen op een zo breed mogelijke grondslag te harmoniseren, moedigt elke Partij – binnen de grenzen van haar bevoegdheid en middelen – de normalisatie-instellingen op haar grondgebied, alsmede de regionale normalisatie-instellingen waarvan een Partij of de normalisatie-instellingen op haar grondgebied lid zijn, ertoe aan:

a)    binnen hun mogelijkheden mee te werken aan de opstelling van internationale normen door de bevoegde internationale normalisatie-instellingen;

b)    bij internationale normalisatieactiviteiten samen te werken met de betrokken nationale en regionale normalisatie-instellingen van de andere Partij;

c)    de toepasselijke internationale normen te gebruiken als grondslag voor de normen die zij formuleren, behalve wanneer dergelijke internationale normen ondoeltreffend of ongeschikt zouden zijn, bijvoorbeeld omdat zij onvoldoende bescherming bieden of wegens fundamentele klimatologische of geografische omstandigheden of fundamentele technologische problemen;

d)    doublures of overlappingen met de werkzaamheden van de internationale normalisatie-instellingen te voorkomen;

e)    de ontwikkeling van normen op regionaal niveau en de vaststelling van dergelijke normen door nationale normalisatie-instellingen te bevorderen, ter vervanging van bestaande nationale normen;

f)    niet op de toepasselijke internationale normen gebaseerde nationale en regionale normen regelmatig te evalueren, teneinde de aanpassing ervan aan de toepasselijke internationale normen te verbeteren, en

g)    de bilaterale samenwerking met de normalisatie-instellingen van de andere Partij te bevorderen.

5.    De Partijen wisselen via de overeenkomstig artikel 13.13 aangewezen coördinatoren van het TBT-hoofdstuk informatie uit over:

a)    hun toepassing van normen als basis voor, of ter ondersteuning van technische voorschriften;

b)    samenwerkingsovereenkomsten die door een van de Partijen in het kader van normalisatie worden uitgevoerd, bijvoorbeeld over normalisatiekwesties in het kader van vrijhandelsovereenkomsten met derde landen, en

c)    hun respectieve normalisatieprocessen, en het gebruik van internationale, regionale of subregionale normen als basis voor hun nationale normen.

ARTIKEL 13.8

Conformiteitsbeoordelingsprocedures en accreditatie

1.    De in artikel 13.6 vastgestelde bepalingen betreffende de opstelling, aanneming en toepassing van technische voorschriften zijn ook van toepassing op conformiteitsbeoordelingsprocedures.

2.    Indien een Partij een conformiteitsbeoordeling verlangt als positieve garantie dat een product in overeenstemming met een technisch voorschrift is:

a)    kiest die Partij conformiteitsbeoordelingsprocedures die evenredig zijn met de desbetreffende risico’s;

b)    overweegt die Partij, in het regelgevingsproces, gebruik te maken van de conformiteitsverklaring van de leverancier als conformiteitsgarantie, onder meer om aan te tonen dat aan de technische voorschriften is voldaan, en

c)    verstrekt zij de andere Partij op verzoek informatie over de redenen om een bepaalde conformiteitsbeoordelingsprocedures voor specifieke producten te selecteren.

3.    Indien een Partij een conformiteitsbeoordeling door een derde verlangt als positieve garantie dat een product in overeenstemming met een technisch voorschrift is, en die Partij die taak niet aan een overheidsinstantie als bedoeld in lid 4 heeft voorbehouden, dan moet die Partij:

a)    bij voorkeur gebruikmaken van accreditatie voor de kwalificatie van conformiteitsbeoordelingsinstanties;

b)    optimaal gebruikmaken van internationale normen voor accreditatie en conformiteitsbeoordeling, alsook van internationale overeenkomsten waarbij de accreditatie-instanties van de Partijen betrokken zijn, bijvoorbeeld via de mechanismen van de ILAC en het IAF;

c)    overwegen toe te treden tot of – naar gelang van het geval – haar test-, inspectie- en certificeringsinstanties aanmoedigen toe te treden tot functionerende internationale overeenkomsten of regelingen voor de harmonisatie of bevordering van de aanvaarding van de resultaten van conformiteitsbeoordelingen;

d)    op haar grondgebied de concurrentie bevorderen tussen de conformiteitsbeoordelingsinstanties die voor een bepaald product of een bepaalde groep producten door de autoriteiten zijn aangewezen, zodat de marktdeelnemers een keuze kunnen maken uit deze instanties;

e)    ervoor zorgen dat conformiteitsbeoordelingsinstanties onafhankelijk zijn van fabrikanten, importeurs en distributeurs, in die zin dat zij hun activiteiten objectief en onafhankelijk verrichten;

f)    waarborgen dat er geen belangenconflicten zijn tussen accreditatie-instanties en conformiteitsbeoordelingsinstanties, of tussen activiteiten van markttoezichtautoriteiten en activiteiten van conformiteitsbeoordelingsinstanties;

g)    voor zover mogelijk conformiteitsbeoordelingsinstanties toestaan om onderaannemers in te schakelen voor het uitvoeren van proeven of het verrichten van inspecties in verband met de conformiteitsbeoordeling, waaronder ook onderaannemers die zijn gevestigd op het grondgebied van de andere Partij, en

h)    op internet een lijst bekendmaken van de instanties die zij heeft aangewezen om dergelijke conformiteitsbeoordelingen te verrichten, alsook relevante informatie over de reikwijdte van de aanwijzing van elk van die instanties.

4.    Geen van de bepalingen van lid 3, punt g), kan zo worden uitgelegd dat zij een Partij verbiedt van onderaannemers te verlangen dat zij voldoen aan de vereisten als die waaraan de conformiteitsbeoordelingsinstantie waarmee zij een verbintenis is aangegaan, zou moeten voldoen om de uitbestede tests of controles zelf te verrichten.

5.    Niets in dit artikel belet een Partij te eisen dat de conformiteitsbeoordeling voor specifieke producten wordt verricht door specifieke overheidsinstanties van die Partij. In dergelijke gevallen moet de Partij:

a)    de conformiteitsbeoordelingsvergoedingen vaststellen op basis van de geschatte kosten van de verleende diensten en – op verzoek van een aanvrager van een conformiteitsbeoordeling – de verschillende elementen verstrekken die in die vergoedingen zijn opgenomen, en

b)    in beginsel de conformiteitsbeoordelingsvergoedingen openbaar maken of, indien dergelijke informatie niet openbaar is, deze op verzoek verstrekken.

6.    Niettegenstaande de leden 3, 4 en 5 van dit artikel waarborgt de ondertekenende Mercosur-staat, op de in bijlage 13-A vermelde gebieden waarop de Europese Unie de conformiteitsverklaring van de leverancier aanvaardt als garantie dat een product in overeenstemming is met een technisch vereiste, en waarin een ondertekenende Mercosur-staat verplichte beproeving of certificering door derden verlangt, als garantie dat een product voldoet aan de vereisten van de technische voorschriften van een ondertekenende Mercosur-staat, certificaten te aanvaarden of – indien de desbetreffende wet- en regelgeving niet in een dergelijke aanvaarding voorziet – testrapporten te aanvaarden die zijn afgegeven door conformiteitsbeoordelingsinstanties die op het grondgebied van de Europese Unie zijn gevestigd en die voor de desbetreffende toepassingsgebieden zijn geaccrediteerd door een accreditatie-instantie die is aangesloten bij de internationale regelingen voor wederzijdse erkenning van de ILAC en de IAF, of certificaten aanvaarden die zijn afgegeven in het kader van de IECEE CB-regeling. Als voorwaarde om dergelijke certificaten of testrapporten te aanvaarden, kan een ondertekenende Mercosur-staat in zijn relevante wet- en regelgeving verlangen dat er bilaterale regelingen, met inbegrip van memoranda van overeenstemming, bestaan tussen de op het grondgebied van de Europese Unie gevestigde conformiteitsbeoordelingsinstantie en de op het grondgebied van de ondertekenende Mercosur-staat gevestigde conformiteitsbeoordelingsinstantie.

7.    Indien conformiteitsverklaringen van leveranciers als geldige conformiteitsbeoordelingsprocedure in de Europese Unie worden beschouwd, worden testrapporten die zijn afgegeven door conformiteitsbeoordelingsinstanties die zich op het grondgebied van de ondertekenende Mercosur-staat bevinden, aanvaard als geldig document om aan te tonen dat een product aan de vereisten van de technische voorschriften van de Europese Unie voldoet. De fabrikant blijft in alle gevallen verantwoordelijk voor de conformiteit van het product.

8.    Lid 6 is ook van toepassing wanneer een ondertekenende Mercosur-staat nieuwe vereisten invoert voor verplichte beproeving of certificering door derden voor de in bijlage 13-A vermelde gebieden, overeenkomstig lid 10 van dit artikel. Indien de Europese Unie overeenkomstig lid 10 van dit artikel vereisten voor verplichte beproeving of certificering door derden invoert voor de in bijlage 13-A vermelde gebieden, bespreken de Partijen in het in artikel 13.14 bedoelde Subcomité voor de handel in goederen of er stappen moeten worden ondernomen om wederkerigheid te waarborgen wat betreft de aanvaarding van testrapporten of certificaten die zijn afgegeven door conformiteitsbeoordelingsinstanties die gevestigd zijn op het grondgebied van de ondertekenende Mercosur-staat.

9.    De Gezamenlijke Raad in zijn samenstelling voor handelsvraagstukken kan een besluit tot wijziging van afdeling A van bijlage 13-A vaststellen.

10.    Niettegenstaande punt 6 van dit artikel kan een Partij vereisten invoeren voor verplichte beproeving of certificering door derden voor de in bijlage 13-A vermelde gebieden voor producten die binnen de reikwijdte van die bijlage vallen, mits aan de volgende voorwaarden is voldaan:

a)    de invoering van dergelijke vereisten of procedures is gerechtvaardigd op grond van de legitieme doelstellingen als bedoeld in artikel 2.2 van de TBT-overeenkomst;

b)    de redenen voor de invoering van bovenbedoelde vereisten of procedures worden gestaafd door goed onderbouwde technische of wetenschappelijke informatie over de prestatie van de producten in kwestie;

c)    bovenbedoelde voorschriften of procedures beperken de handel niet meer dan nodig is om een legitiem doel van de partij te bereiken, rekening houdend met de risico's die aan het niet bereiken van dat doel verbonden zouden zijn; en

d)    de Partij kon op de datum van inwerkingtreding van deze overeenkomst redelijkerwijs niet voorzien dat bovenbedoelde vereisten of procedures noodzakelijk zouden zijn.

11.    Lid 6 doet geen afbreuk aan de uitoefening, op niet-discriminerende basis, van markttoezichtbevoegdheden door de autoriteiten van een Partij, met inbegrip van aanvullende tests op monsters op het punt van binnenkomst.

ARTIKEL 13.9

Transparantie

1.    Met betrekking tot de opstelling, vaststelling en toepassing van normen, technische voorschriften en conformiteitsbeoordelingsprocedures doet elke Partij het volgende:

a)    zij houdt rekening met de standpunten van de andere Partij indien de procedure voor de ontwikkeling van een technisch voorschrift geheel of gedeeltelijk openstaat voor openbare raadpleging;

b)    bij de ontwikkeling van belangrijke technische voorschriften en conformiteitsbeoordelingsprocedures die een aanzienlijk effect op de handel kunnen hebben, zorgt zij er overeenkomstig haar respectieve wet- en regelgeving voor dat er transparantieprocedures bestaan die personen van de Partijen in staat stellen via een formele openbare raadpleging input te leveren, behalve wanneer zich dringende problemen op het gebied van veiligheid, gezondheid, milieubescherming of nationale veiligheid voordoen of dreigen voor te doen;

c)    zij staat personen van de andere Partij toe aan de in punt b) vermelde raadplegingsprocedure deel te nemen onder voorwaarden die niet ongunstiger zijn dan die welke voor haar eigen personen gelden, en maakt de resultaten van die raadplegingsprocedure, voor zover mogelijk, openbaar;

d)    zij verleent de andere Partij in beginsel een termijn van ten minste 60 (zestig) dagen om schriftelijke opmerkingen over de voorgestelde technische voorschriften en conformiteitsbeoordelingsprocedures in te dienen, en neemt een redelijk verzoek om verlenging van de termijn voor het indienen van opmerkingen in overweging;

e)    zij verstrekt, wanneer de aangemelde tekst niet in een van de officiële talen van de WTO is gesteld, een duidelijke gedetailleerde en uitvoerige beschrijving van de inhoud van de maatregel in de vorm van de model-kennisgeving van de WTO;

f)    indien zij van de andere Partij schriftelijke opmerkingen over haar voorstel voor een technisch voorschrift of voor een conformiteitsbeoordelingsprocedure ontvangt, dan:

i)    bespreekt zij op verzoek van de andere Partij de schriftelijke opmerkingen, voor zover mogelijk met de medewerking van haar bevoegde regelgevende instantie en op een tijdstip waarop daarmee rekening kan worden gehouden, en

ii)    beantwoordt zij, zo mogelijk uiterlijk op de dag van de bekendmaking van het technisch voorschrift of de conformiteitsbeoordelingsprocedure, de opmerkingen schriftelijk;

g)    verstrekt zij de andere Partij desgevraagd nadere informatie over het doel, de rechtsgrondslag en de grondgedachte van een technisch voorschrift dat of een conformiteitsbeoordelingsprocedure die zij heeft vastgesteld of voornemens is vast te stellen;

h)    verstrekt zij de WTO informatie over de vaststelling en de inwerkingtreding van het technische voorschrift of de conformiteitsbeoordelingsprocedure en de vastgestelde definitieve tekst in de vorm van een addendum bij de oorspronkelijke kennisgeving;

i)    neemt zij een redelijk verzoek van de andere Partij in overweging, dat zij heeft ontvangen voordat de termijn voor het indienen van opmerkingen was verstreken, en dat strekt tot verlenging van de termijn tussen de bekendmaking van het technisch voorschrift en de dag waarop het van toepassing wordt, tenzij die verlenging niet doeltreffend zou zijn om de nagestreefde legitieme doelstellingen te verwezenlijken, en

j)    verschaft zij elke partij gratis toegang tot de elektronische versie van de aangemelde tekst met de kennisgeving.

2.    Voor de toepassing van lid 1, punt d), zijn de artikelen 2.10 en 5.7 van de TBT-overeenkomst van toepassing wanneer zich dringende problemen op het gebied van veiligheid, gezondheid, milieubescherming of nationale veiligheid voordoen of dreigen voor te doen.

3.    Wanneer normen door opname of verwijzing in een ontwerp van een technisch voorschrift of conformiteitsbeoordelingsprocedure verplicht worden gesteld, moet worden voldaan aan de transparantieverplichtingen in verband met TBT-kennisgeving als bedoeld in dit artikel en in artikel 2 of 5 van de TBT-overeenkomst.

4.    Elke Partij ziet erop toe dat alle aangenomen en geldende technische voorschriften en verplichte conformiteitsbeoordelingsprocedures kosteloos openbaar toegankelijk zijn op een officiële website. Elke Partij verleent altijd onbeperkte toegang tot alle informatie die relevant is om overeenstemming met een technisch voorschrift te bereiken. Indien normen een vermoeden van conformiteit met technische voorschriften vestigen en deze normen niet in die technische voorschriften worden vermeld, waarborgt elke Partij de toegang tot de informatie over overeenkomstige normen.

5.    Elke Partij verstrekt op redelijk verzoek van de andere Partij of haar marktdeelnemers onverwijld informatie over de geldende technische voorschriften en, in voorkomend geval en voor zover beschikbaar, schriftelijke richtsnoeren inzake de naleving van de technische voorschriften.

ARTIKEL 13.10

Markering en etikettering

1.    De technische voorschriften van de Partijen die bindende markerings- of etiketteringsvoorschriften omvatten, of uitsluitend daarop betrekking hebben, moeten aan de beginselen van artikel 2 van de TBT-overeenkomst voldoen.

2.    Met name indien een Partij voorschrijft dat producten van een markering of etiket moeten worden voorzien, geldt het volgende:

a)    zij verlangt uitsluitend informatie die van belang is voor de consumenten of de gebruikers van het product of de autoriteiten, waaruit blijkt dat het product voldoet aan de verplichte technische vereisten,

b)    en indien een Partij een voorafgaande goedkeuring, registratie of certificering van de etiketten of merktekens van de producten vereist als voorwaarde voor het in de handel brengen van producten die anderszins aan haar verplichte technische vereisten voldoen, zorgt zij ervoor dat onverwijld en op niet-discriminerende wijze over de door de marktdeelnemers van de andere Partij ingediende verzoeken wordt beslist,

c)    en indien een Partij verlangt dat een uniek identificatienummer wordt gebruikt, kent de Partij een dergelijk nummer onverwijld en op niet-discriminerende wijze toe aan de marktdeelnemers van de andere Partij,

d)    en onder voorwaarde dat dit niet misleidend, tegenstrijdig of verwarrend is met betrekking tot de regelgevingsvereisten van de Partij van invoer en de legitieme doelstellingen van de TBT-overeenkomst daardoor niet in het gedrang komen, staat de Partij toe dat:

i)    informatie wordt verstrekt in meer talen dan alleen de taal die in de Partij van invoer van de goederen is voorgeschreven, en

ii)    nomenclaturen, pictogrammen, symbolen of grafieken in internationale normen worden overgenomen;

e)    zij aanvaardt voor zover mogelijk dat etikettering, met inbegrip van aanvullende etikettering of correcties op de etikettering, plaatsvindt in douane-entrepots of andere aangewezen zones als alternatief voor etikettering in het land van herkomst;

f)    indien zij van oordeel is dat de bescherming van de volksgezondheid en het milieu, de bescherming tegen bedrieglijke praktijken en andere legitieme doelstellingen in het kader van de TBT-overeenkomst daardoor niet in het gedrang komen, streeft zij ernaar niet-permanente of afneembare etiketten, of de opname van relevante informatie in de begeleidende documentatie, te aanvaarden in plaats van fysiek aan het product bevestigde etiketten.

3.    Lid 2 is niet van toepassing op markering of etikettering van geneesmiddelen.

4.    Indien een Partij van oordeel is dat de markerings- of etiketteringsvereisten voor een product of een sector in de andere Partij kunnen worden verbeterd, kan zij een handelsfaciliterend initiatief voorstellen om haar zorgen weg te nemen overeenkomstig artikel 13.5.

ARTIKEL 13.11

Samenwerking en technische bijstand

1.    Elke Partij zal bijdragen tot de verwezenlijking van de doelstellingen van dit hoofdstuk, onder meer door:

a)    het bevorderen van samenwerking en gezamenlijke activiteiten en projecten tussen hun respectieve publieke of private, nationale of regionale organisaties op het gebied van technische voorschriften, normalisatie, conformiteitsbeoordeling, metrologie en accreditatie;

b)    het bevorderen van goede regelgevingspraktijken door de uitwisseling van informatie, ervaringen en beste praktijken op het gebied van onder meer effectbeoordeling van regelgeving, voorraadbeheer en risicobeoordeling en openbare raadpleging;

c)    het wisselen van gedachten over markttoezicht;

d)    het versterken van de technische en institutionele capaciteit van de nationale instanties voor regelgeving, metrologie, normalisatie, conformiteitsbeoordeling en accreditatie, het ondersteunen van de ontwikkeling van hun technische infrastructuur, met inbegrip van laboratoria en testapparatuur, en het ondersteunen van de permanente opleiding van personele middelen;

e)    het bevorderen, vergemakkelijken en – waar mogelijk – coördineren van de deelname van deze instanties aan internationale organisaties en andere fora op het gebied van technische voorschriften, conformiteitsbeoordeling, normen, accreditatie en metrologie;

f)    het ondersteunen van activiteiten op het gebied van technische bijstand door nationale, regionale en internationale organisaties op het gebied van technische voorschriften, normalisatie, conformiteitsbeoordeling, metrologie en accreditatie, en

g)    het streven naar beschikbare wetenschappelijke gegevens en het delen van technische informatie tussen de regelgevende instanties van de Partijen, voor zover dat nodig is om samen te werken of technische besprekingen in het kader van dit hoofdstuk voort te zetten, met uitzondering van vertrouwelijke of andere gevoelige informatie.

2.    Indien een Partij voorstellen doet voor samenwerking in het kader van dit hoofdstuk, zal de andere Partij deze desgevraagd naar behoren in overweging nemen.

ARTIKEL 13.12

Technisch overleg

1.    Elke Partij kan verzoeken alle punten van zorg in verband met dit hoofdstuk te bespreken, met inbegrip van ontwerp- of voorgestelde technische voorschriften of conformiteitsbeoordelingsprocedures van de andere Partij die volgens de Partij de handel tussen de Partijen aanzienlijk ongunstig kunnen beïnvloeden. De verzoekende Partij dient haar verzoek in bij de op grond van artikel 13,13 benoemde TBT-coördinator van de andere Partij en vermeldt:

a)    de kwestie;

b)    de bepalingen van dit hoofdstuk waarop de bezorgdheid betrekking heeft, en

c)    de redenen voor het verzoek, met inbegrip van een beschrijving van de punten van zorg van de verzoekende Partij.

2.    Alle overeenkomstig lid 1 gevraagde informatie of toelichting wordt uiterlijk 60 (zestig) dagen na de datum van het verzoek van een Partij overeenkomstig lid 1 verstrekt. De termijn kan met voorafgaande motivering door de aangezochte Partij worden verlengd.

3.    Indien een kwestie eerder door de Partijen in enig forum is behandeld, kan een Partij uiterlijk 60 (zestig) dagen na de datum van dat verzoek rechtstreeks verzoeken om een bespreking, hetzij in persoon, hetzij via video- of teleconferentie. In dergelijke gevallen stelt de aangezochte Partij alles in het werk om deze besprekingen mogelijk te maken.

4.    Indien de Partijen in de voorafgaande periode van twaalf maanden geen bespreking uit hoofde van dit artikel hebben gehad, kan de andere Partij het verzoek niet afwijzen. Indien de verzoekende Partij van mening is dat de zaak dringend is, kan zij verzoeken dat een vergadering binnen een kortere termijn plaatsvindt. In dergelijke gevallen neemt de antwoordende Partij een dergelijk verzoek in welwillende overweging. De Partijen doen alles wat in hun vermogen ligt om de aangelegenheid op een voor beide Partijen bevredigende wijze op te lossen.

5.    Voor alle duidelijkheid: een Partij kan verzoeken om technisch overleg met de andere Partij overeenkomstig lid 2, ook met betrekking tot technische voorschriften of conformiteitsbeoordelingsprocedures van nationale, regionale of lokale overheden, naargelang van het geval, op het niveau direct onder dat van de centrale overheid, die aanzienlijke gevolgen voor het handelsverkeer kunnen hebben.

6.    Na de technische bespreking kunnen de Partijen concluderen dat de kwestie beter kan worden aangepakt door middel van een handelsfaciliterend initiatief, overeenkomstig artikel 13.5.

7.    Dit artikel laat de rechten en verplichtingen van een Partij uit hoofde van hoofdstuk 29 onverlet.

ARTIKEL 13.13

TBT-coördinator

1.    Elke Partij benoemt een TBT-coördinator en stelt de andere Partij in kennis van eventuele wijzigingen. De TBT-coördinatoren bevorderen gezamenlijk de uitvoering van dit hoofdstuk en de samenwerking tussen de Partijen in alle aangelegenheden op het gebied van technische handelsbelemmeringen.

2.    De taken van de TBT-coördinator omvatten:

a)    het ondersteunen van het in artikel 13.14 bedoelde Subcomité voor de handel in goederen bij de uitoefening van de functies;

b)    ondersteuning van handelsbevorderende initiatieven en technische besprekingen, naargelang het geval, overeenkomstig respectievelijk artikel 13.5 en artikel 13.12;

c)    uitwisseling van informatie over werkzaamheden in niet-gouvernementele, regionale en multilaterale fora in verband met normen, technische voorschriften en conformiteitsbeoordelingsprocedures, en

d)    het rapporteren van alle relevante ontwikkelingen in verband met de uitvoering van dit hoofdstuk aan het in artikel 13.14 bedoelde Subcomité voor de handel in goederen, wanneer dit nodig is.

3.    De TBT-coördinatoren communiceren met elkaar via enigerlei overeengekomen methode die geschikt is voor de uitvoering van hun taken, zoals e-mail, teleconferenties, videoconferenties en vergaderingen.

ARTIKEL 13.14

Subcomité voor de handel in goederen

Het bij artikel 9.9, lid 4, ingestelde Subcomité voor de handel in goederen heeft, naast de in de artikelen 2.4, 9.9 en 10.14 genoemde taken, de volgende taken:

a)    de resultaten van de overeenkomstig artikel 13.5 verrichte werkzaamheden bespreken en passende maatregelen overwegen;

b)    de Partijen een forum bieden om te bespreken of er maatregelen moeten worden genomen om wederkerigheid te waarborgen overeenkomstig artikel 13.8, lid 8;

c)    samenwerking bevorderen overeenkomstig artikel 13.11 en in voorkomend geval technische besprekingen ondersteunen overeenkomstig artikel 13.12;

d)    trachten om ten minste eenmaal per jaar de kwesties te bespreken die onder punt 2 van afdeling C van bijlage 13-B vallen, en

e)    de Partijen een forum bieden om samen te werken en informatie uit te wisselen over alle kwesties die van belang zijn voor de uitvoering van bijlage 13-B.

HOOFDSTUK 14

SANITAIRE EN FYTOSANITAIRE MAATREGELEN

ARTIKEL 14.1

Doelstellingen

De doelstellingen van dit hoofdstuk zijn:

a)    beschermen van het leven en de gezondheid van mensen, dieren en planten op het grondgebied van de Partijen en tegelijkertijd vergemakkelijken van de handel, voor zover het gaat om sanitaire en fytosanitaire maatregelen (hierna “SPS-maatregelen” genoemd);

b)    samenwerking tot stand brengen bij de uitvoering van de SPS-overeenkomst;

c)    ervoor zorgen dat sanitaire en fytosanitaire maatregelen geen ongerechtvaardigde belemmeringen voor de handel tussen de Partijen opwerpen;

d)    de samenwerking inzake technische en wetenschappelijke kwesties in verband met de vaststelling en toepassing van SPS-maatregelen verbeteren;

e)    de informatieuitwisseling en het overleg tussen de Partijen over SPS-aangelegenheden verbeteren, en

f)    samenwerking tot stand brengen in multilaterale fora voor sanitaire en fytosanitaire aangelegenheden.

ARTIKEL 14.2

Toepassingsgebied

1.    Dit hoofdstuk is van toepassing op SPS-maatregelen ²³ die het handelsverkeer tussen de Partijen al dan niet rechtstreeks kunnen beïnvloeden.

2.    Dit hoofdstuk is van toepassing op samenwerking in multilaterale fora voor sanitaire en fytosanitaire aangelegenheden.

ARTIKEL 14.3

Definities

1.    Voor de toepassing van dit hoofdstuk zijn de volgende definities van toepassing:

a)    de definities in bijlage A bij de SPS-overeenkomst;

b)    de door de Codex Alimentarius vastgestelde definities;

c)    de definities die zijn vastgesteld door de Wereldorganisatie voor diergezondheid (World Organisation for Animal Health, hierna “WOAH” genoemd);

d)    de definities die zijn aangenomen door het Internationaal Verdrag voor de bescherming van planten (International Plant Protection Convention, hierna “IPPC” genoemd), en

e)    “beschermd gebied”: een officieel afgebakend geografisch deel van het grondgebied van de Europese Unie waarvan bekend is dat een specifiek gereglementeerd plaagorganisme ondanks gunstige omstandigheden en de aanwezigheid ervan in andere delen van het grondgebied van de Europese Unie niet is vastgesteld.

Beschermde gebieden zijn ziektevrije gebieden onder toezicht van de Europese Unie op het grondgebied van de Europese Unie. Zij worden erkend door Verordening (EU) 2016/2031 van het Europees Parlement en de Raad van 26 oktober 2016 betreffende beschermende maatregelen tegen plaagorganismen bij planten, tot wijziging van de Verordeningen (EU) nr. 228/2013, (EU) nr. 652/2014 en (EU) nr. 1143/2014 van het Europees Parlement en de Raad en tot intrekking van de Richtlijnen 69/464/EEG, 74/647/EEG, 93/85/EEG, 98/57/EG, 2000/29/EG, 2006/91/EG en 2007/33/EG van de Raad ²⁴ . Dit begrip wordt niet toegepast buiten het grondgebied van de Europese Unie. Voor handelsdoeleinden verplicht de Europese Unie de andere Partij niet om op haar grondgebied beschermde gebieden in te stellen. In dergelijke gevallen zijn de voorwaarden voor ziektevrije gebieden van toepassing. Voor de toepassing van hoofdstuk 6 en voor de erkenning van beschermde gebieden gelden dezelfde voorwaarden als voor ziektevrije gebieden.

2.    In geval van strijdigheid tussen de definities in bijlage A bij de SPS-overeenkomst en de door de Partijen overeengekomen definities of de door de Codex Alimentarius, de WOAH en het IPPC vastgestelde definities, hebben de definities in bijlage A bij de SPS-overeenkomst voorrang.

ARTIKEL 14.4

Rechten en verplichtingen

De Partijen bevestigen hun rechten en verplichtingen uit hoofde van de SPS-overeenkomst. Dit hoofdstuk laat de rechten en verplichtingen van elke Partij uit hoofde van de SPS-overeenkomst onverlet.

ARTIKEL 14.5

Bevoegde autoriteiten

1.    Voor de toepassing van dit hoofdstuk is de officiële bevoegde autoriteit van een Partij de autoriteit die overeenkomstig de wetgeving van een Partij bevoegd is om haar wet- en regelgeving die binnen de reikwijdte van dit hoofdstuk valt, te handhaven om de naleving van haar vereisten te waarborgen, of enige andere autoriteit waaraan die autoriteiten die bevoegdheid hebben gedelegeerd (hierna “bevoegde autoriteiten” genoemd).

2.    Op de datum van inwerkingtreding van deze overeenkomst verstrekt elke Partij de andere Partij schriftelijk de naam van de in lid 1 bedoelde bevoegde autoriteiten, met een vermelding waar deze informatie openbaar wordt gemaakt, en een beschrijving van de bevoegdheidsverdeling tussen de respectieve bevoegde autoriteiten.

3.    De Partijen stellen elkaar overeenkomstig artikel 14.11, lid 4, in kennis van elke wijziging van deze bevoegde autoriteiten.

ARTIKEL 14.6

Algemene verplichtingen

1.    Producten die uit een Partij worden uitgevoerd, moeten voldoen aan de toepasselijke SPS-vereisten van de Partij van invoer.

2.    De SPS-vereisten van de Partij van invoer zijn dezelfde voor het gehele grondgebied van de Partij van uitvoer, zolang op dat grondgebied dezelfde sanitaire en fytosanitaire voorwaarden gelden, onverminderd de overeenkomstig artikel 14.10 vastgestelde besluiten en maatregelen. Elke Partij ziet erop toe dat haar SPS-maatregelen op evenredige wijze worden toegepast en geen willekeurige of ongerechtvaardigde discriminatie inhouden tussen lidstaten van de Europese Unie of ondertekenende Mercosur-staten waar identieke of soortgelijke omstandigheden gelden, ook niet tussen haar eigen grondgebied en dat van de andere Partij. Sanitaire en fytosanitaire maatregelen mogen niet worden toegepast op een manier die een verkapte beperking van het handelsverkeer tussen de Partijen zou inhouden.

3.    De in dit hoofdstuk bedoelde procedures worden onverwijld en op transparante wijze toegepast en de gevraagde informatie wordt beperkt tot wat nodig is voor passende erkennings-, controle-, inspectie- en verificatiedoeleinden.

4.    Elke Partij ziet erop toe dat vergoedingen die worden opgelegd voor invoerprocedures om de naleving van de SPS-vereisten te controleren en te waarborgen, billijk zijn ten opzichte van vergoedingen die in rekening worden gebracht voor soortgelijke binnenlandse producten of producten van oorsprong uit een ander WTO-lid en niet hoger zijn dan de werkelijke kosten van de dienst.

5.    Behoudens het bepaalde in artikel 14.14 staat elke Partij, en in voorkomend geval de Mercosur, bij de wijziging van de SPS-invoervereisten een overgangsperiode toe, rekening houdend met de aard van de wijziging, om onnodige onderbreking of verstoring van de handelsstromen van producten te voorkomen en de Partij van uitvoer in staat te stellen haar uitvoerprocedures aan te passen aan een dergelijke wijziging.

6.    De uitvoering van dit hoofdstuk mag geen afbreuk doen aan de op de datum van inwerkingtreding van deze overeenkomst bestaande SPS-vereisten voor de handel tussen de Partijen.

7.    Onverminderd soortgelijke bepalingen in andere hoofdstukken van dit deel van de overeenkomst doet niets in dit hoofdstuk afbreuk aan de rechten en verplichtingen van elke Partij om vertrouwelijke informatie te beschermen overeenkomstig de desbetreffende wet- en regelgeving van elke Partij. Elke Partij zorgt ervoor dat er procedures zijn om te voorkomen dat vertrouwelijke informatie die tijdens de in dit hoofdstuk bedoelde procedures is verkregen, openbaar wordt gemaakt.

8.    Elke Partij ziet erop toe dat de nodige middelen beschikbaar zijn voor de doeltreffende uitvoering van dit hoofdstuk.

ARTIKEL 14.7

Handelsbevorderende maatregelen

Erkenning van inrichtingen voor de invoer van dieren, dierlijke producten, producten van dierlijke oorsprong en dierlijke bijproducten

1.    De Partij van invoer kan de erkenning vereisen van inrichtingen op het grondgebied van de Partij van uitvoer voor het invoeren van dieren, dierlijke producten, producten van dierlijke oorsprong en dierlijke bijproducten uit dergelijke inrichtingen.

2.    Een dergelijke erkenning wordt verleend zonder voorafgaande inspectie van afzonderlijke inrichtingen door de Partij van invoer indien:

a)    de Partij van invoer het officiële controlesysteem van de bevoegde autoriteit van de Partij van uitvoer heeft erkend;

b)    de Partij van invoer de invoer van de betrokken producten heeft toegestaan, en

c)    de bevoegde autoriteit van de Partij van uitvoer voldoende garanties heeft geboden dat dergelijke inrichtingen aan de sanitaire voorschriften van de Partij van invoer voldoen.

3.    De Partij van uitvoer verleent alleen toestemming voor uitvoer uit erkende inrichtingen als bedoeld in lid 1. De Partij van uitvoer schorst haar erkenning van inrichtingen die niet aan de sanitaire voorschriften van de Partij van invoer voldoen, of trekt deze in, en stelt de Partij van invoer in kennis van deze schorsing of intrekking.

4.    De Partij van uitvoer stelt de Partij van invoer een lijst van te erkennen inrichtingen voor. Deze lijst gaat vergezeld van de garanties van de bevoegde autoriteit van de Partij van uitvoer dat de inrichtingen voldoen aan de in lid 2, punt c), bedoelde garanties.

5.    De Partij van invoer staat de invoer uit erkende inrichtingen toe uiterlijk 40 (veertig) werkdagen na ontvangst van de in lid 4 van de Partij van uitvoer bedoelde lijst en garanties. Indien om aanvullende informatie wordt verzocht en als gevolg daarvan niet binnen de termijn van 40 (veertig) werkdagen een vergunning kan worden verleend, stelt de Partij van invoer de Partij van uitvoer daarvan in kennis en stelt zij een nieuwe termijn voor die vergunning vast. Die termijn mag niet meer dan 40 (veertig) werkdagen na ontvangst van de aanvullende informatie bedragen.

6.    De Partij van invoer stelt lijsten van erkende inrichtingen op en maakt die lijsten toegankelijk voor het publiek.

7.    De Partij van invoer kan de erkenning weigeren van inrichtingen die niet aan haar sanitaire voorschriften voldoen. In dergelijke gevallen stelt de Partij van invoer de Partij van uitvoer in kennis van een dergelijke weigering, met inbegrip van de redenen daarvoor.

8.    De Partij van invoer kan verificaties van het officiële controlesysteem verrichten overeenkomstig artikel 14.15. De Partij van invoer kan de lijst van inrichtingen wijzigen aan de hand van de resultaten van deze verificaties.

SPS-invoercontroles

9.    Elke Partij verbindt zich tot het vaststellen van procedures met betrekking tot SPS-invoercontroles, of handhaaft deze procedures, die het mogelijk maken producten onverwijld voor invoer vrij te geven.

10.    Elke Partij vereenvoudigt in voorkomend geval de controles en verificaties en verlaagt de frequentie van de SPS-invoercontroles die de Partij van invoer verricht op producten van de Partij van uitvoer. Elke Partij baseert haar beslissing op:

a)    de daaraan verbonden risico’s;

b)    de door de producenten of importeurs verrichte controles die door de bevoegde autoriteiten van de Partijen zijn gevalideerd;

c)    de door de bevoegde autoriteit van de Partij van uitvoer gegeven garanties dat de inrichtingen aan de sanitaire voorschriften van de Partij van invoer voldoen, en

d)    de internationale richtsnoeren, normen en aanbevelingen van de Codex Alimentarius, WOAH of IPPC, naargelang het geval.

11.    Elke Partij kan andere criteria toepassen om de controles en verificaties uit hoofde van lid 10 te vereenvoudigen indien deze de daarin vermelde gezamenlijk overeengekomen criteria niet ondermijnen.

12.    Indien uit invoercontroles blijkt dat niet aan de SPS-invoervereisten is voldaan en producten of zendingen worden afgewezen, stelt de Partij van invoer de Partij van uitvoer daarvan zo spoedig mogelijk en uiterlijk 5 (vijf) werkdagen na de afwijzing in kennis overeenkomstig de in artikel 14.12 bedoelde procedure.

13.    Indien uit invoercontroles blijkt dat niet aan de toepasselijke SPS-invoervereisten is voldaan, dan moeten de door de Partij van invoer genomen maatregelen worden gemotiveerd op basis van de geconstateerde niet-naleving, en mogen deze maatregelen de handel niet meer beperken dan nodig is om het door de Partij vastgestelde adequate niveau van sanitaire of fytosanitaire bescherming te verwezenlijken.

Vereenvoudiging van de invoer- en goedkeuringsprocedures van de Mercosur

14.    De Partijen zijn zich bewust van de uiteenlopende niveaus van regionale integratie binnen de Europese Unie, enerzijds, en de Mercosur, anderzijds. Om de handel tussen hun respectieve grondgebieden te vergemakkelijken, stelt de Mercosur alles in het werk om voor invoer- en goedkeuringsprocedures voor producten en inrichtingen van de Europese Unie geleidelijk de volgende documenten vast te stellen, voor zover van toepassing:

a)    een enkele vragenlijst;

b)    een enkel certificaat, en

c)    een enkele lijst van erkende inrichtingen.

15.    De Mercosur zal alles in het werk stellen om de SPS-invoervereisten, certificaten en invoercontroles van de afzonderlijke ondertekenende Mercosur-staten te harmoniseren.

ARTIKEL 14.8

Alternatieve maatregelen

1.    Op verzoek van de Partij van uitvoer doet de Partij van invoer onderzoek of een andere SPS-maatregel dan de SPS-maatregel van de Partij van invoer bij wijze van uitzondering het passende beschermingsniveau van de Partij van invoer waarborgt. De alternatieve maatregel kan gebaseerd worden op internationale richtsnoeren, normen en aanbevelingen van de Codex Alimentarius, WOAH of IPPC of op SPS-maatregelen van de Partij van uitvoer.

2.    Artikel 14.9 is niet van toepassing op alternatieve SPS-maatregelen.

ARTIKEL 14.9

Gelijkwaardigheid

1.    Een Partij van uitvoer mag van de Partij van invoer verlangen dat een specifieke SPS-maatregel of specifieke SPS-maatregelen met betrekking tot een product of groep producten of op een systeembrede basis gelijkwaardig zijn aan haar eigen SPS-maatregelen.

2.    Met het oog op de uitvoering van dit artikel doet het in artikel 14.18 bedoelde subcomité aanbevelingen tot vaststelling van een procedure voor de erkenning van gelijkwaardigheid op basis van het Besluit inzake de uitvoering van artikel 4 van de Overeenkomst inzake sanitaire en fytosanitaire maatregelen van het WTO-Comité voor sanitaire en fytosanitaire maatregelen ²⁵ en alle latere actualiseringen daarvan, en de internationale richtsnoeren, normen en aanbevelingen die zijn vastgesteld in het kader van de Codex Alimentarius, de WOAH en het IPPC. Deze procedure moet een proces omvatten waarbij de Partijen overleg plegen over de gelijkwaardigheid van SPS-maatregelen, de van de Partijen te verlangen informatie, de verantwoordelijkheden van de Partijen en de termijnen voor de erkenning van gelijkwaardigheid.

3.    Na ontvangst van een specifiek verzoek treden de Partijen in overleg op basis van de krachtens lid 2 vast te stellen procedure, teneinde tot overeenstemming te komen over de erkenning van gelijkwaardigheid.

4.    Op verzoek van de Partij van uitvoer stelt de Partij van invoer de Partij van uitvoer in kennis van de fase van de procedure voor de beoordeling van de gelijkwaardigheid.

ARTIKEL 14.10

Erkenning van de status inzake diergezondheid en plantenplagen alsmede van regionale omstandigheden

1.    De Partijen erkennen het concept van zonering en compartimentering, met inbegrip van plaagorganismevrije gebieden of ziektevrije gebieden en gebieden met een lage prevalentie van plaagorganismen of van ziekten, en passen dit concept toe in de handel tussen de Partijen, overeenkomstig de SPS-overeenkomst, met inbegrip van de richtsnoeren ter bevordering van de praktische uitvoering van artikel 6 van de Overeenkomst inzake sanitaire en fytosanitaire maatregelen die door het WTO-comité voor sanitaire en fytosanitaire maatregelen ²⁶ zijn aangenomen, en de desbetreffende richtsnoeren, aanbevelingen en normen van de WOAH of het IPPC.

2.    Op verzoek van de Partij van uitvoer neemt de Partij van invoer – hetzij voor het eerst, hetzij na een uitbraak van een dierziekte of plantenplaag – een besluit of zij plagen- en ziektevrije gebieden, gebieden met een lage prevalentie van plagen en ziekten en compartimenten van de Partij van uitvoer erkent. De Partij van invoer baseert dit besluit op de informatie die door de Partij van uitvoer is verstrekt in overeenstemming met de SPS-overeenkomst en de normen van het WOAH en het IPPC, en houdt rekening met de instelling door de Partij van uitvoer van plagen- en ziektevrije gebieden, gebieden met een lage prevalentie van plagen en ziekten en compartimenten. De Partijen volgen de procedures die zijn vastgesteld in bijlage 14-A.

3.    Het besluit van de Partij van invoer overeenkomstig lid 2 wordt onverwijld genomen. Indien de Partij van invoer, onverminderd artikel 14.14, besluit plagen- en ziektevrije gebieden, gebieden met een lage prevalentie van plagen en ziekten en compartimenten van de Partij van uitvoer te erkennen, staat zij de handel vanuit die gebieden of compartimenten onverwijld toe.

4.    Het in artikel 14.18 bedoelde subcomité kan nadere bijzonderheden vaststellen voor de in lid 2 bedoelde procedure voor de erkenning van plagen- en ziektevrije gebieden, gebieden met een lage prevalentie van plagen en ziekten en compartimenten, rekening houdend met de SPS-overeenkomst en de richtsnoeren, normen en aanbevelingen van het IPPC en de WOAH.

Dieren, dierlijke producten, producten van dierlijke oorsprong en dierlijke bijproducten

5.    De procedure voor de erkenning van ziektevrije zones of compartimenten voor dieren, dierlijke producten, producten van dierlijke oorsprong en dierlijke bijproducten is vastgesteld in de punten 7, 8 en 9 en in bijlage 14-A.

6.    Bij de instelling of handhaving van de in lid 2 bedoelde zones of compartimenten voor dieren, dierlijke producten, producten van dierlijke oorsprong en dierlijke bijproducten houden de partijen rekening met factoren als geografische ligging, ecosystemen, epidemiologische surveillance en de doeltreffendheid van sanitaire controles.

7.    Uiterlijk 60 (zestig) werkdagen na ontvangst van de in lid 2 bedoelde informatie van de Partij van uitvoer kan de Partij van invoer:

a)    uitdrukkelijk bezwaar maken tegen het verzoek om erkenning van ziektevrije zones of compartimenten voor dieren, dierlijke producten, producten van dierlijke oorsprong en dierlijke bijproducten;

b)    de Partij van uitvoer verzoeken om aanvullende informatie, of

c)    verzoeken om verificaties op grond van artikel 14.15.

De Partij van invoer beoordeelt eventuele aanvullende informatie uiterlijk 30 (dertig) werkdagen na ontvangst ervan. Indien de Partij van invoer verificaties verlangt, wordt de termijn voor de beoordeling van de aanvullende informatie onderbroken.

8.    De Partij van invoer versnelt de in lid 7 vastgestelde procedure indien de zones of compartimenten waarvoor de Partij van uitvoer erkenning aanvraagt, door de WOAH officieel als ziektevrij worden erkend of indien de ziektevrije status na een uitbraak is hersteld.

9.    Indien de Partij van invoer na de procedure van lid 7 te hebben gevolgd, besluit de zones of compartimenten waarvoor de Partij van uitvoer om erkenning heeft verzocht, niet te erkennen, stelt zij de Partij van uitvoer in kennis van haar besluit en licht zij toe waarom de betrokken zones of compartimenten niet worden erkend, en pleegt zij op verzoek overleg overeenkomstig artikel 14.13.

Planten en plantaardige producten

10.    Elke Partij stelt een lijst op van gereguleerde plaagorganismen en gereguleerde planten en plantaardige producten waarvoor fytosanitaire voorschriften bestaan. De Partij van invoer stelt haar lijst van gereguleerde plaagorganismen, gereguleerde planten en plantaardige producten en de fytosanitaire invoervoorschriften die daarop van toepassing zijn, ter beschikking van de andere Partij. De fytosanitaire invoervoorschriften voor gereguleerde planten en plantaardige producten moeten beperkt blijven tot hetgeen nodig is om de gezondheid van planten te beschermen of het beoogde gebruik van de planten en plantaardige producten te waarborgen. De Partij van invoer stelt de andere Partij in kennis van alle vereiste aanvullende verklaringen.

11.    Bij de vaststelling van de fytosanitaire voorschriften van de Partij van invoer wordt rekening gehouden met de fytosanitaire status in de Partij van uitvoer en, indien de Partij van invoer dit vereist, met het resultaat van een fytosanitaire risicoanalyse. De fytosanitaire risicoanalyse wordt verricht overeenkomstig de toepasselijke internationale normen voor fytosanitaire maatregelen van het IPPC. Bij deze risicoanalyse wordt rekening gehouden met de beschikbare wetenschappelijke en technische informatie en met het beoogde gebruik van de desbetreffende planten en plantaardige producten.

12.    De Partij van invoer actualiseert de in lid 10 bedoelde lijsten wanneer de Partij van uitvoer een verzoek om uitvoer van nieuwe producten naar de andere Partij indient. Wanneer de Partij van invoer verlangt dat een fytosanitaire risicoanalyse de invoer van een bepaald product toestaat, kan – om het proces te versnellen – een fytosanitaire risicoanalyse die reeds voor dezelfde of soortgelijke producten is verricht, worden gebruikt als basis, samen met alle aanvullende informatie die de Partij van invoer nodig acht om te worden geanalyseerd.

13.    Tijdens de procedure voor de bepaling van de status inzake plaagorganismen van de Partij van uitvoer houdt de Partij van invoer rekening met de leden 10 tot en met 17 van dit artikel, bijlage 14-A en de aanbevelingen van de internationale normen voor fytosanitaire maatregelen van het IPPC.

14.    De Partijen erkennen de begrippen plaagorganismevrije gebieden, plaagorganismevrije productieplaatsen en plaagorganismevrije productielocaties, alsmede gebieden met een lage prevalentie van plaagorganismen zoals gespecificeerd in de internationale normen voor fytosanitaire maatregelen van het IPPC, en van beschermde gebieden die zij in hun onderlinge handelsverkeer toepassen.

15.    Bij de vaststelling of handhaving van fytosanitaire maatregelen houdt de Partij van invoer rekening met plaagorganismevrije gebieden, plaagorganismevrije productieplaatsen, plaagorganismevrije productielocaties en gebieden met een lage prevalentie van plaagorganismen alsook met beschermde gebieden, indien deze door de Partij van uitvoer zijn ingesteld.

16.    De Partij van uitvoer meldt plaagorganismevrije gebieden, plaagorganismevrije productieplaatsen, plaagorganismevrije productielocaties of gebieden met een lage prevalentie van plaagorganismen aan de andere Partij en geeft op verzoek toelichting en ondersteunende informatie zoals voorgeschreven in de desbetreffende internationale normen voor fytosanitaire maatregelen of wanneer dit anderszins passend wordt geacht. Tenzij de Partij van invoer:

a)    uitdrukkelijk bezwaar maakt tegen het verzoek om goedkeuring van plaagorganismevrije gebieden, plaagorganismevrije productieplaatsen, plaagorganismevrije productielocaties of gebieden met een lage prevalentie van plaagorganismen bij de andere Partij of beschermde gebieden indien deze door de Partij van uitvoer zijn ingesteld;

b)    de Partij van uitvoer verzoekt om aanvullende informatie;

c)    verzoekt om verificaties op grond van artikel 14.15; of

d)    uiterlijk 150 (honderdvijftig) werkdagen na ontvangst van deze informatie overeenkomstig artikel 14.13 overleg opent, wordt de status van de Partij van uitvoer erkend door de Partij van invoer.

17.    De Partij van invoer beoordeelt alle overeenkomstig lid 16 gevraagde aanvullende informatie uiterlijk 90 (negentig) dagen na ontvangst ervan. Alle door de Partij van invoer overeenkomstig lid 16 gevraagde verificaties worden verricht overeenkomstig artikel 14.15, rekening houdend met de biologie van het betrokken plaagorganisme en de betrokken plant. Indien de Partij van invoer om dergelijke verificaties verzoekt, wordt de termijn voor de beoordeling van aanvullende informatie onderbroken.

18.    Indien de Partij van invoer, na de procedure van lid 16 te hebben gevolgd, besluit om plaagorganismevrije gebieden, plaagorganismevrije productieplaatsen, productielocaties of gebieden met een lage prevalentie van plaagorganismen of beschermde gebieden, indien deze zijn ingesteld door de Partij van uitvoer waarvoor de Partij van uitvoer erkenning heeft aangevraagd, niet goed te keuren, stelt zij de Partij van uitvoer in kennis van haar besluit en licht zij toe waarom zij niet worden goedgekeurd, en voert zij op verzoek overleg overeenkomstig artikel 14.13.

ARTIKEL 14.11

Transparantie en uitwisseling van informatie

1.    Op verzoek van een Partij en uiterlijk 15 (vijftien) werkdagen na de datum van een dergelijk verzoek wisselen de Partijen informatie uit over:

a)    procedures voor de verlening van een vergunning voor de invoer van een product, met inbegrip van, indien mogelijk, het verwachte tijdschema;

b)    vereisten voor de invoer van specifieke producten, met inbegrip van het model voor een certificaat, naargelang het geval;

c)    hun status inzake plaagorganismen, met inbegrip van bewakings-, uitroeiings- en inperkingsprogramma’s en de resultaten daarvan, ter ondersteuning van die status inzake plantenplagen en fytosanitaire invoermaatregelen;

d)    de voortgang van de procedure voor de goedkeuring van de invoer van specifieke producten, en

e)    het verband tussen een SPS-maatregel en de internationale richtsnoeren, normen en aanbevelingen en – indien een SPS-maatregel niet is gebaseerd op internationale richtsnoeren, normen en aanbevelingen – de wetenschappelijke informatie over in welke zin de SPS-maatregel niet voldoet aan internationale richtsnoeren, normen en aanbevelingen en een toelichting van de redenen voor die maatregel.

2.    In gevallen waarin het relevante wetenschappelijke bewijs ontoereikend is, verstrekt een Partij die een voorlopige SPS-maatregel vaststelt, de beschikbare relevante informatie waarop de maatregel is gebaseerd en, indien beschikbaar, aanvullende informatie voor een objectievere risicobeoordeling, en herziet zij de SPS-maatregel binnen een redelijke termijn.

3.    De Partijen maken op enigerlei wijze bijgewerkte informatie openbaar over:

a)    hun SPS-invoervereisten en goedkeuringsprocedures, en

b)    een lijst van gereguleerde plaagorganismen.

4.    De Partijen informeren elkaar over:

a)    elke wijziging in de sanitaire en fytosanitaire status die de handel tussen de Partijen kan beïnvloeden;

b)    aangelegenheden in verband met de ontwikkeling en toepassing van SPS-maatregelen die van invloed kunnen zijn op de handel tussen de Partijen, en

c)    andere relevante informatie voor de doeltreffende uitvoering van dit hoofdstuk.

5.    Onverminderd lid 1 is, indien de in dit artikel bedoelde informatie door de Partijen beschikbaar is gesteld door middel van een kennisgeving aan de WTO of aan het relevante internationale normalisatie-orgaan overeenkomstig de desbetreffende regels, of op voor het publiek toegankelijke en kosteloze websites van de Partijen, de uitwisseling van informatie op grond van lid 1 niet vereist.

6.    Elke Partij wijst een contactpunt aan voor communicatie over alle aangelegenheden die onder dit hoofdstuk vallen en stelt de andere Partij daarvan uiterlijk 1 (één) maand na de datum van inwerkingtreding van deze overeenkomst in kennis. De Partijen stellen elkaar onverwijld in kennis van alle wijzigingen van die gegevens over het contactpunt.

ARTIKEL 14.12

Kennisgevingen

1.    Elk ernstig of significant risico voor het leven of de gezondheid van mensen, dieren of planten, met inbegrip van noodsituaties op het gebied van levensmiddelen- of voedercontroles, wordt binnen 2 (twee) werkdagen na de vaststelling van dat risico gemeld aan de in artikel 14.11 aangewezen contactpunten van de andere Partij.

2.    Niet-ernstige risico’s voor het leven of de gezondheid van mensen, dieren of planten worden eveneens aan de contactpunten van de andere Partij gemeld binnen een redelijke termijn die volstaat om te voorkomen dat het leven of de gezondheid van mensen, dieren of planten wordt bedreigd of de bestaande handel tussen de Partijen in gevaar wordt gebracht.

3.    De in de leden 1 en 2 bedoelde kennisgevingen worden gedaan door middel van een bestaand systeem van kennisgevingen of specifieke kennisgevingen op ad-hocbasis, overeenkomstig de wetgeving van de kennisgevende Partij. In beide gevallen wordt de kennisgeving toegezonden aan de bevoegde autoriteiten van de betrokken Partijen.

4.    Indien de kennisgevende Partij een SPS-maatregel met betrekking tot de kennisgeving vaststelt of handhaaft (met inbegrip van de afwijzing van een product of zending), moet die kennisgeving vergezeld gaan van een toelichting van de redenen die een dergelijke maatregel rechtvaardigen.

5.    De kennisgevende Partij trekt elke kennisgeving in die is gebaseerd op informatie die in een later stadium niet onderbouwd blijkt te zijn of die ten onrechte is doorgegeven. Een dergelijke intrekking vindt zo spoedig mogelijk plaats en wordt ter kennis van de Partij van uitvoer gebracht, teneinde negatieve gevolgen voor de handel tussen de Partijen te voorkomen.

6.    De Partijen wijzen contactpunten aan voor de kennisgevingen uit hoofde van dit artikel en stellen de andere Partij daarvan in kennis indien zij niet dezelfde zijn als de overeenkomstig artikel 14.11, lid 6, aangewezen contactpunten.

ARTIKEL 14.13

Overleg

1.    Onverminderd hoofdstuk 29 treden de Partijen, indien de SPS-maatregelen of ontwerpmaatregelen van de Partij van invoer of de uitvoering daarvan als onverenigbaar met dit hoofdstuk worden beschouwd, in overleg uiterlijk 60 (zestig) dagen nadat de Partij van uitvoer een met redenen omkleed verzoek om dergelijk overleg heeft ingediend.

2.    Niettegenstaande lid 1 wordt, indien een Partij overeenkomstig artikel 14.12 een kennisgeving heeft gedaan of indien een Partij ernstige bezorgdheid heeft over een risico voor de gezondheid van mens, dier of plant dat van invloed is op producten die tussen de Partijen worden verhandeld, op verzoek van een Partij zo spoedig mogelijk overleg gepleegd. Elke Partij streeft ernaar onder dergelijke voorwaarden de informatie te verstrekken die nodig is om verstoring van de handel, met inbegrip van een beperking daarvan, te voorkomen.

3.    Op verzoek van de Partij van uitvoer verstrekt de Partij van invoer de informatie die nodig is om een verstoring van het handelsverkeer, met inbegrip van een beperking daarvan, te voorkomen. Deze informatie omvat de in artikel 14.11, lid 1, bedoelde informatie.

4.    Overleg kan plaatsvinden gedurende een redelijke termijn die de Partijen in staat stelt om tot een voor beide Partijen bevredigende oplossing te komen.

5.    Het overleg kan plaatsvinden per e-mail, video, audioconferentie of elk ander communicatiemiddel waarover beide Partijen beschikken. De Partij die om overleg heeft verzocht, is verantwoordelijk voor het opstellen van de notulen. De notulen moeten formeel worden goedgekeurd door de partijen bij het overleg.

6.    Indien de partijen bij het overleg niet tot een voor beide partijen bevredigende oplossing komen, kan de kwestie worden voorgelegd aan het in artikel 14.18 bedoelde subcomité.

ARTIKEL 14.14

Noodmaatregelen

1.    Indien een Partij maatregelen neemt om ernstige risico’s voor het leven of de gezondheid van mensen, dieren en planten te beheersen, moet die maatregel, onverminderd lid 2, ook als doel hebben te voorkomen dat sanitaire en fytosanitaire risico’s worden binnengebracht op het grondgebied van de andere Partij.

2.    De Partij van invoer kan, in geval van ernstige risico’s voor het leven of de gezondheid van mensen, dieren of planten, noodmaatregelen tegen die risico’s nemen.

3.    Voor producten die in transito zijn tussen de Partijen, onderzoekt de Partij van invoer welke de meest geschikte en evenredige oplossing is om onnodige verstoringen van het handelsverkeer te voorkomen.

4.    De in lid 2 bedoelde maatregelen kunnen worden vastgesteld zonder voorafgaande kennisgeving overeenkomstig artikel 14.12. De Partij die noodmaatregelen vaststelt, stelt de andere Partij zo spoedig mogelijk en uiterlijk 48 (achtenveertig) uur daarna in kennis van de vaststelling van die maatregelen.

5.    Elk van beide Partijen mag verzoeken om informatie over de sanitaire en fytosanitaire situatie en over de vastgestelde noodmaatregelen. Elke Partij voldoet aan dit verzoek zodra de gevraagde informatie beschikbaar is.

6.    Op verzoek van een van de Partijen en overeenkomstig artikel 14.13 plegen de Partijen uiterlijk 15 (vijftien) werkdagen na de kennisgeving van de noodmaatregelen overleg over de noodmaatregel. De partijen kunnen opties overwegen om de uitvoering of vervanging van de noodmaatregelen te vergemakkelijken.

ARTIKEL 14.15

Verificaties van het officiële controlesysteem

1.    Elke Partij heeft, binnen de reikwijdte van dit hoofdstuk, het recht om:

a)    verificaties te verrichten, met inbegrip van audits, van het officiële controlesysteem van de andere Partij, met inbegrip van controlebezoeken, en

b)    informatie te ontvangen over het officiële controlesysteem van de andere Partij en de resultaten van de in het kader van die regeling verrichte controles.

2.    De aard en de frequentie van de verificaties, met inbegrip van audits, worden vastgesteld door de Partij van invoer, rekening houdend met de invoervereisten, de inherente kenmerken van het betrokken product, de staat van dienst van eerdere invoercontroles en andere beschikbare informatie, zoals audits en inspecties door de bevoegde autoriteit van de Partij van uitvoer.

3.    Het doel van de controles is te beoordelen of de bevoegde autoriteiten van de Partij van uitvoer kunnen waarborgen dat de uitgevoerde of uit te voeren producten voldoen aan de SPS-vereisten van de Partij van invoer.

4.    Controlebezoeken worden onverwijld verricht en worden ten minste 60 (zestig) werkdagen voordat dergelijke controles worden verricht, ter kennis van de Partij van uitvoer gebracht, behalve in noodgevallen of indien de Partijen anders besluiten. Enigerlei wijziging ten aanzien van dat bezoek wordt door de Partijen overeengekomen.

5.    De verificaties worden verricht in overeenstemming met het door de betrokken Partijen overeengekomen auditplan, op basis van de richtsnoeren voor het ontwerp, de werking, de beoordeling en de accreditatie van invoer- en uitvoerinspectie- en certificeringssystemen voor levensmiddelen ²⁷ . De Partij van invoer verstrekt de andere Partij de redenen voor elke wijziging van het auditplan van het bezoek.

6.    De kosten die worden gemaakt door de Partij die de verificatie verricht, komen ten laste van die Partij.

7.    De Partij die de verificatie verricht, zendt uiterlijk 60 (zestig) werkdagen na het einde van het controlebezoek een ontwerpverslag over de verificatie toe aan de Partij waarop de verificatie betrekking heeft. De Partij waarop de verificatie betrekking heeft, kan uiterlijk 60 (zestig) werkdagen na ontvangst van het ontwerpverslag opmerkingen maken over het ontwerpverslag. Opmerkingen en, indien nodig, een actieplan worden bij het eindverslag gevoegd. De Partij die de verificatie verricht, zendt het eindverslag uiterlijk 30 (dertig) werkdagen na ontvangst van de opmerkingen over het ontwerpverslag toe aan de Partij waarop de verificatie betrekking heeft.

8.    Elke maatregel die naar aanleiding van verificaties wordt genomen, moet evenredig zijn met de vastgestelde tekortkomingen of risico’s. Desgevraagd vindt hierover technisch overleg plaats overeenkomstig artikel 14.13.

9.    Wanneer in de loop van de verificatie een aanmerkelijk gezondheidsrisico voor mensen, dieren of planten wordt vastgesteld, wordt de Partij waarop de verificatie betrekking heeft, hiervan zo spoedig mogelijk en in ieder geval uiterlijk 10 (tien) werkdagen na het einde van de verificatie in kennis gesteld.

ARTIKEL 14.16

Samenwerking in multilaterale fora

1.    De Partijen bevorderen onderlinge samenwerking in multilaterale fora die relevant zijn voor SPS-kwesties, met name in internationale normalisatie-instellingen die zijn erkend in het kader van de SPS-overeenkomst en wisselen daartoe informatie uit.

2.    Het in artikel 14.18 bedoelde Subcomité voor sanitaire en fytosanitaire aangelegenheden is het forum voor de bevordering van de samenwerking als bedoeld in lid 1.

ARTIKEL 14.17

Samenwerking

1.    De Partijen streven ernaar samen te werken bij de uitvoering van dit hoofdstuk en de resultaten ervan te optimaliseren om de mogelijkheden uit te breiden en de grootste voordelen voor de Partijen te behalen. Deze samenwerking wordt ontwikkeld binnen het wettelijk en institutioneel kader voor de samenwerkingsbetrekkingen tussen de Partijen.

2.    Om de in lid 1 bedoelde doelstellingen te verwezenlijken, houden de Partijen rekening met de samenwerkingsbehoeften die zijn vastgesteld door het in artikel 6.18 bedoelde Subcomité voor SPS- aangelegenheden.

ARTIKEL 4.18

Subcomité voor SPS-aangelegenheden

1.    Het bij artikel 9.9, lid 4, ingestelde Subcomité voor SPS-aangelegenheden komt uiterlijk 1 (één) jaar na de inwerkingtreding van deze overeenkomst voor het eerst bijeen.

2.    Naast de in de artikelen 2.4 en 9.9 genoemde taken heeft het subcomité de volgende taken:

a)    een forum bieden om problemen in verband met de toepassing van de SPS-maatregelen te bespreken teneinde tot wederzijds aanvaardbare oplossingen te komen, mits de Partijen eerst hebben getracht deze problemen aan te pakken door middel van technisch overleg overeenkomstig artikel 14.13 en de kwestie vervolgens aan het subcomité is voorgelegd;

b)    een forum bieden om de overeenkomstig artikel 14.11 uitgewisselde informatie te bespreken;

c)    de uitwisseling van informatie en de samenwerking in multilaterale fora overeenkomstig artikel 14.16 bevorderen;

d)    de lijsten van contactpunten overeenkomstig artikel 14.11, lid 6; uitwisselen om informatie met betrekking tot dit hoofdstuk uit te wisselen;

e)    de voorbereidende interne werkzaamheden verrichten die nodig zijn voor de wijziging van bijlage 14-A door de Gezamenlijke Raad in zijn samenstelling voor handelsvraagstukken;

f)    aanbevelingen doen voor de vaststelling van een procedure voor de erkenning van gelijkwaardigheid overeenkomstig artikel 14.9, lid 2;

g)    eventueel nadere bijzonderheden vaststellen voor de procedure voor de erkenning van plagen- en ziektevrije gebieden, gebieden met een lage prevalentie van plagen en ziekten en compartimenten overeenkomstig artikel 14.10, lid 4, en

h)    de samenwerkingsbehoeften bij de uitvoering van dit hoofdstuk in kaart brengen, overeenkomstig artikel 14.17, lid 2.

ARTIKEL 14.19

Bijzondere en gedifferentieerde behandeling

Overeenkomstig artikel 10 van de SPS-overeenkomst kan Paraguay, indien dat land moeilijkheden constateert met een door de Europese Unie aangemelde voorgestelde maatregel, in zijn opmerkingen die het overeenkomstig bijlage B bij de SPS-overeenkomst bij de Europese Unie indient, om een gelegenheid voor overleg hierover verzoeken. De Europese Unie en Paraguay treden, onverminderd artikel 14.13, in overleg om overeenstemming te bereiken over:

a)    alternatieve invoervoorwaarden die door de Partij van invoer moeten worden toegepast overeenkomstig artikel 14.8 van dit hoofdstuk;

b)    het verlenen van technische bijstand overeenkomstig artikel 14.17 van dit hoofdstuk, of

c)    een overgangsperiode van 6 (zes) maanden voor voorgestelde maatregelen voor producten uit Paraguay, die bij wijze van uitzondering kan worden verlengd met nog een periode van ten hoogste 6 (zes) maanden.

HOOFDSTUK 15

DIALOGEN OVER KWESTIES IN VERBAND MET DE AGROVOEDINGSKETEN

ARTIKEL 15.1

Doelstellingen

Om hun wederzijds vertrouwen en wederzijds begrip te versterken, zetten de Partijen dialogen op en wisselen zij informatie uit over de volgende onderwerpen:

a)    dierenwelzijn;

b)    toepassing van landbouwbiotechnologie;

c)    bestrijding van antimicrobiële resistentie (hierna “AMR” genoemd); en

d)    wetenschappelijke kwesties in verband met voedselveiligheid en gezondheid van dieren en planten.

ARTIKEL 15 2

Subcomité voor dialogen over kwesties in verband met de agrovoedingsketen

Het bij artikel 9.9, lid 4, opgerichte Subcomité voor dialogen over kwesties in verband met de agrovoedingsketen komt, naast de in de artikelen 2.4, 9.9 en 15.7 genoemde taken, bijeen op deskundigenniveau om de in artikel 15.1 bedoelde dialogen te voeren.

ARTIKEL 15.3

Dierenwelzijn

Aangezien dieren wezens met gevoel zijn, voert het Subcomité voor dialogen over kwesties in verband met de agrovoedingsketen een dialoog over onder meer de volgende aangelegenheden:

a)    specifieke onderwerpen inzake dierenwelzijn die van invloed kunnen zijn op de wederzijdse handel;

b)    uitwisseling van informatie, deskundigheid en ervaringen op het gebied van dierenwelzijn om, in het belang van de Partijen, hun respectieve benaderingen van regelgevingsnormen met betrekking tot het fokken, houden, hanteren, vervoeren en slachten van dieren te verbeteren;

c)    versterking van hun samenwerking op het gebied van onderzoek; en

d)    samenwerking in internationale fora ter bevordering van de verdere ontwikkeling van internationale normen inzake dierenwelzijn door de WOAH en beste praktijken op het gebied van dierenwelzijn en de uitvoering daarvan.

ARTIKEL 15.4

Biotechnologie in de landbouw

Het Subcomité voor dialogen over kwesties in verband met de agrovoedingsketen voert een dialoog over landbouwbiotechnologie, die onder meer de volgende aangelegenheden bestrijkt:

a)    uitwisseling van informatie over beleid, wetgeving, richtsnoeren, goede praktijken en projecten inzake biotechnologische producten;

b)    besprekingen over specifieke onderwerpen in verband met biotechnologie die van invloed kunnen zijn op de wederzijdse handel, met inbegrip van samenwerking bij het testen van genetisch gemodificeerde organismen (hierna “GGO’s” genoemd);

c)    uitwisseling van informatie over onderwerpen in verband met asynchrone vergunningen voor ggo’s om de mogelijke gevolgen voor de handel tot een minimum te beperken;

d)    uitwisseling van informatie over de economische en handelsvooruitzichten voor vergunningen voor ggo’s; en

e)    uitwisseling van informatie over gevallen van geringe aanwezigheid van ggo’s die niet door de Partij van invoer zijn toegelaten, maar door de Partij van uitvoer zijn toegestaan.

ARTIKEL 15.5

Bestrijding van resistentie tegen antimicrobiële stoffen

Het Subcomité voor dialogen over kwesties in verband met de agrovoedingsketen voert een dialoog over de bestrijding van antimicrobiële resistentie, die onder meer de volgende aangelegenheden bestrijkt:

a)    samenwerking met het oog op een follow-up van bestaande en toekomstige richtsnoeren, normen, aanbevelingen en acties die zijn ontwikkeld in relevante internationale organisaties, initiatieven en nationale plannen ter bevordering van het voorzichtige en verantwoorde gebruik van antibiotica en met betrekking tot dierlijke productie en dierenartspraktijken;

b)    samenwerking bij de uitvoering van de aanbevelingen van de OIE, de Wereldgezondheidsorganisatie (hierna “WHO” genoemd) en de Codex Alimentarius, met name de “praktijkcode om de overdracht van AMR via voeding te beheersen en tot een minimum te beperken” (Code of Practice to Minimise and Contain Foodborne Antimicrobial Resistance) (CAC/RCP 61-2005);

c)    de uitwisseling van informatie over goede landbouwpraktijken;

d)    de bevordering van onderzoek, innovatie en ontwikkeling; en

e)    de bevordering van multidisciplinaire benaderingen ter bestrijding van antimicrobiële resistentie, met inbegrip van de “één gezondheid”-benadering van de Wereldgezondheidsorganisatie, de WOAH en de Codex Alimentarius.

ARTIKEL 15.6

Wetenschappelijke kwesties in verband met voedselveiligheid en gezondheid van dieren en planten

1.    De Partijen moeten de samenwerking bevorderen tussen hun respectieve officiële wetenschappelijke instanties die verantwoordelijk zijn voor voedselveiligheid en dier- en plantgezondheidswetenschap. Deze samenwerking heeft tot doel de wetenschappelijke informatie waarover de Partijen beschikken, te verdiepen ter ondersteuning van hun respectieve benaderingen van regelgevingsnormen die van invloed kunnen zijn op de wederzijdse handel.

2.    Het subcomité voert een dialoog over wetenschappelijke aangelegenheden in verband met voedselveiligheid en de gezondheid van dieren en planten, die onder meer betrekking heeft op de volgende aangelegenheden:

a)    uitwisseling van wetenschappelijke en technische informatie over de veiligheid van levensmiddelen en diervoeders en over de gezondheid van dieren en planten, met inbegrip van risicobeoordeling en de wetenschappelijke informatie ter ondersteuning van de vaststelling van maximumresidugehalten;

b)    gegevensverzameling; en

c)    samenwerking bij het tot stand brengen van een gemeenschappelijk begrip van de OIE, het IPPC en de normen van de Codex Alimentarius.

ARTIKEL 15.7

Aanvullende bepalingen

1.    De Partijen zien erop toe dat de activiteiten van het in artikel 15.2 bedoelde subcomité de onafhankelijkheid van hun respectieve nationale of regionale agentschappen niet in gevaar brengen. Het Subcomité voor dialogen over kwesties in verband met de agrovoedingsketen stelt de regels inzake belangenconflicten voor de deelnemers aan zijn vergaderingen vast.

2.    Geen enkele bepaling in dit hoofdstuk doet afbreuk aan de rechten en verplichtingen van elke Partij om vertrouwelijke informatie te beschermen overeenkomstig de relevante wetgeving van elke Partij. Elke Partij zorgt ervoor dat er procedures zijn om te voorkomen dat vertrouwelijke informatie die tijdens de in dit hoofdstuk vastgestelde procedure is verkregen, openbaar wordt gemaakt.

3.    Met volledige inachtneming van het recht van de Partijen om regels vast te stellen, wordt geen enkele bepaling in dit hoofdstuk uitgelegd als een verplichting voor een Partij om:

a)    af te wijken van interne procedures ter voorbereiding en vaststelling van regelgevingsmaatregelen;

b)    te handelen op een wijze die de tijdige vaststelling van regelgevingsmaatregelen ter verwezenlijking van haar doelstellingen van openbaar beleid zou ondermijnen of belemmeren; of

c)    een specifiek resultaat inzake regelgeving te bereiken.

HOOFDSTUK 16

HANDELSBESCHERMING EN ALGEMENE VRIJWARINGSMAATREGELEN

AFDELING A

ALGEMENE BEGINSELEN

ARTIKEL 16.1

Verhouding tot de WTO-overeenkomsten

1.    Dit hoofdstuk doet geen afbreuk aan de rechten en verplichtingen van de Partijen uit hoofde van de Antidumpingovereenkomst (ADO), de Overeenkomst inzake subsidies en compenserende maatregelen (SCM-overeenkomst), de Overeenkomst inzake vrijwaringsmaatregelen en het Memorandum van overeenstemming inzake de regels en procedures betreffende de beslechting van geschillen (DSU).

2.    De Partijen stellen bilaterale handel waarop een preferentiële behandeling van toepassing is vrij van de toepassing van het bijzondere landbouwvrijwaringsmechanisme van de Overeenkomst inzake de landbouw.

3.    De preferentiële oorsprongsregels in het kader van dit deel van de overeenkomst zijn niet van toepassing op handelsbeschermingsonderzoeken en algemene vrijwaringsonderzoeken die overeenkomstig dit hoofdstuk worden uitgevoerd.

ARTIKEL 16.2

Transparantie

1.    Handelsbeschermende maatregelen en vrijwaringsmaatregelen moeten met volledige inachtneming van de toepasselijke WTO-voorschriften worden genomen en moeten op een eerlijk en transparant systeem gebaseerd zijn.

2.    Zo spoedig mogelijk na de instelling van een voorlopige maatregel verleent een Partij de belanghebbenden volledige toegang tot de feiten die ten grondslag liggen aan de vaststellingen, de schadebeoordeling, de berekening van de dumping- en subsidiemarges en het oorzakelijk verband. Bovendien maakt een Partij vóór de definitieve vaststelling volledig en op zinvolle wijze alle essentiële feiten en overwegingen bekend die aan het besluit tot toepassing van een maatregel ten grondslag liggen. Dit lid doet geen afbreuk aan artikel 6.5 van de ADO, artikel 12.4 van de SCM-overeenkomst en artikel 3.2 van de Overeenkomst inzake vrijwaringsmaatregelen.

3.    Een Partij zendt alle in lid 2 bedoelde informatie schriftelijk, bij voorkeur in elektronische vorm, en de belanghebbenden moeten voldoende tijd krijgen om opmerkingen te maken. Voor Partijen waarvan de onderzoekende autoriteiten elektronische dossiers bijhouden, kan alle in lid 2 bedoelde informatie online beschikbaar worden gesteld.

AFDELING B

ANTIDUMPING- EN COMPENSERENDE MAATREGELEN

ARTIKEL 16.3

Bepalingen over antidumping- en compenserende maatregelen

Elke Partij moet:

a)    met bijzondere zorg voorstellen voor prijsverbintenissen van exporteurs van de andere Partij analyseren;

b)    voorstander zijn van de instelling van een recht dat lager is dan de dumpingmarge of de subsidiemarge, indien dat niveau toereikend is om de schade voor de interne bedrijfstak weg te nemen;

c)    met bijzondere zorg verzoeken om verlenging van de ten aanzien van exporteurs van de andere Partij geldende maatregelen te analyseren, alsmede

d)    rekening houden met de informatie die is verstrekt door industriële gebruikers van het onderzochte product, importeurs en, indien van toepassing, representatieve consumentenorganisaties in het kader van artikel 6.12 van de ADO en artikel 12.10 van de SCM-overeenkomst.

AFDELING C

ALGEMENE VRIJWARINGSMAATREGELEN

ARTIKEL 16.4

Transparantie over algemene vrijwaringsmaatregelen

1.    Op verzoek van de Partij van uitvoer en mits zij een aanzienlijk belang heeft bij de uitvoer van het betrokken product in de zin van lid 3 van dit artikel, verstrekt de Partij die een vrijwaringsonderzoek opent of voornemens is voorlopige of definitieve vrijwaringsmaatregelen vast te stellen, onmiddellijk:

a)    de informatie bedoeld in artikel 12.2 van de Overeenkomst inzake vrijwaringsmaatregelen, in het formaat dat door het Vrijwaringscomité van de WTO is voorgeschreven;

b)    de openbare versie van de door de interne bedrijfstak ingediende klacht, indien van toepassing, alsmede

c)    het openbare verslag met de bevindingen en gemotiveerde conclusies over alle in het vrijwaringsonderzoek aan de orde gekomen relevante feitelijke en juridische kwesties.

Het in punt c) van dit lid bedoelde openbare verslag bevat een analyse waarin schade wordt toegeschreven aan de factoren die de schade veroorzaken, en bevat een beschrijving van de methode die is gebruikt om de vrijwaringsmaatregelen vast te stellen.

2.    Wanneer informatie op grond van dit artikel wordt verstrekt, biedt de Partij van invoer aan met de Partij van uitvoer informeel in overleg te treden om de verstrekte informatie te onderzoeken.

3.    Voor de toepassing van dit artikel wordt een Partij geacht een aanmerkelijk belang te hebben wanneer zij, in termen van absolute hoeveelheid of waarde, behoort tot de 5 (vijf) grootste leveranciers van de ingevoerde betrokken producten in de meest recente periode van 3 (drie) jaar.

ARTIKEL 16.5

Toepassing van definitieve maatregelen

1.    Wanneer een Partij vrijwaringsmaatregelen vaststelt, beijvert zij zich die maatregelen op zodanige wijze toe te passen dat zij de bilaterale handel zo weinig mogelijk beïnvloeden.

2.    De Partij van invoer biedt aan met de Partij van uitvoer informeel in overleg te treden, om de in lid 1 bedoelde aangelegenheid te bespreken. De Partij van invoer neemt geen maatregelen binnen 30 (dertig) dagen na de datum waarop het aanbod tot informeel overleg is gedaan.

AFDELING D

GESCHILLENBESLECHTING

ARTIKEL 16.6

Niet-toepassing van geschillenbeslechting

Geen van de Partijen kan voor geschillen die in het kader van dit hoofdstuk ontstaan, een beroep doen op de procedures voor geschillenbeslechting waarin hoofdstuk 29 voorziet.

HOOFDSTUK 17

BILATERALE VRIJWARINGSMAATREGELEN

AFDELING A

TOEPASSINGSGEBIED

ARTIKEL 17.1

Werkingssfeer

1.    De afdelingen B tot en met I van dit hoofdstuk zijn van toepassing op alle andere goederen dan voertuigen die zijn ingedeeld onder de GS-posten 8703 en 8704.

2.    De bepalingen die van toepassing zijn op voertuigen die zijn ingedeeld onder de GS-posten 8703 en 8704 zijn opgenomen in bijlage 17-A.

AFDELING B

DEFINITIES

ARTIKEL 17.2

Definities

Voor de toepassing van dit hoofdstuk zijn de volgende definities van toepassing:

a)    “bevoegde onderzoeksautoriteit”:

i)    wat de Europese Unie betreft, de Europese Commissie, alsmede

ii)    wat de Mercosur betreft, het Ministerio de Economía of de opvolger ervan in Argentinië, het Secretaria de Comércio Exterior van het Ministério do Desenvolvimento, Indústria, Comércio e Serviços of de opvolger ervan in Brazilië, het Ministerio de Industria y Comercio of de opvolger ervan in Paraguay, en de Asesoría de Política Comercial van het Ministerio de Economía y Finanzas of de opvolger ervan in Uruguay;

b)    “interne bedrijfstak”: alle producenten van soortgelijke of rechtstreeks concurrerende producten die actief zijn op het grondgebied van een Partij of, bij gebreke daarvan, die wier gezamenlijke productie van soortgelijke of rechtstreeks concurrerende producten gewoonlijk meer dan 50 % (vijftig procent) bedraagt en in uitzonderlijke omstandigheden niet minder dan 25 % (vijfentwintig procent) van de totale productie van dergelijke producten;

c)    “belanghebbenden” omvatten:

i)    exporteurs of buitenlandse producenten of importeurs van een product dat wordt onderzocht, of een vereniging van producenten of handelaars waarvan de meeste leden producenten, exporteurs of importeurs van dit product zijn;

ii)    de overheid van de Partij van uitvoer, alsmede

iii)    producenten van het soortgelijke of rechtstreeks concurrerende product in de Partij van invoer of een handels- en brancheorganisatie waarvan de meeste leden het soortgelijke of rechtstreeks concurrerende product produceren op het grondgebied van de Partij van invoer;

deze lijst belet niet dat Partijen andere binnen- of buitenlandse partijen dan bovengenoemde als belanghebbende partij kunnen beschouwen.

d)    “soortgelijk of rechtstreeks concurrerend product”:

i)    een product dat identiek is aan het betrokken product, dus soortgelijk is in alle opzichten;

ii)    een ander product dat, hoewel niet in alle opzichten soortgelijk, kenmerken vertoont die sterk lijken op die van het betrokken product, of

iii)    een product dat rechtstreeks concurreert op de interne markt van de Partij van invoer, gelet op de mate van substitueerbaarheid, de fysieke basiskenmerken en technische specificaties, het uiteindelijke gebruik en de distributiekanalen ervan.

Deze lijst van factoren is niet limitatief, noch zijn een of meer van deze factoren noodzakelijkerwijs doorslaggevend.

e)    “ernstige schade”: een aanmerkelijke algemene achteruitgang van de situatie van een interne bedrijfstak;

f)    “dreiging van ernstige schade”: ernstige schade die, op basis van feiten en niet louter van beweringen, vermoedens of vage mogelijkheden, duidelijk ophanden is, alsmede

g)    “overgangsperiode”:

i)    12 (twaalf) jaar na de datum van inwerkingtreding van deze overeenkomst, of

ii)    voor andere goederen dan voertuigen die zijn ingedeeld onder de GS-posten 8703 en 8704 waarvoor de lijst inzake tariefafschaffing van de Partij die de maatregelen toepast, voorziet in tariefafschaffing binnen 10 (tien) of meer jaar, 18 (achttien) jaar na de datum van inwerkingtreding van deze overeenkomst.

AFDELING C

VOORWAARDEN VOOR DE TOEPASSING VAN BILATERALE VRIJWARINGSMAATREGELEN

ARTIKEL 17.3

Toepassing van bilaterale vrijwaringsmaatregelen

1.    Onverminderd de in hoofdstuk 16 bedoelde rechten en verplichtingen kan een Partij in uitzonderlijke omstandigheden voor andere goederen dan voertuigen die zijn ingedeeld onder de GS-posten 8703 en 8704 bilaterale vrijwaringsmaatregelen toepassen onder de in deze afdeling vastgestelde voorwaarden, indien na de datum van inwerkingtreding van deze overeenkomst de invoer uit de andere Partij van een product onder preferentiële voorwaarden in zodanige hoeveelheden, absoluut of in verhouding tot de binnenlandse productie of het binnenlandse verbruik en onder zodanige voorwaarden is toegenomen dat haar interne bedrijfstak van soortgelijke of rechtstreeks concurrerende producten ernstige schade lijdt of dreigt te lijden.

2.    Voor de in lid 1 genoemde goederen worden bilaterale vrijwaringsmaatregelen slechts toegepast voor zover dat noodzakelijk is om ernstige schade of dreigende ernstige schade te voorkomen of te verhelpen.

3.    Bilaterale vrijwaringsmaatregelen worden toegepast na een onderzoek door de bevoegde onderzoekende autoriteiten van de Partij van invoer in het kader van de in dit hoofdstuk vastgestelde procedures.

ARTIKEL 17.4

Tijdschema voor de toepassing van bilaterale vrijwaringsmaatregelen

Een Partij mag na het verstrijken van de overgangsperiode geen bilaterale vrijwaringsmaatregel toepassen, verlengen of handhaven.

ARTIKEL 17.5

Voorwaarden en beperkingen

1.    De Mercosur kan bilaterale vrijwaringsmaatregelen nemen ten aanzien van de invoer uit de Europese Unie:

a)    als enige entiteit, mits is voldaan aan alle vereisten om het bestaan van ernstige schade of de dreiging van ernstige schade door de invoer van een product onder preferentiële voorwaarden vast te stellen, op basis van de voorwaarden die op de Mercosur worden toegepast, of

b)    namens een of meer ondertekenende Mercosur-staten, in welk geval de vereisten voor de vaststelling van het bestaan van ernstige schade of de dreiging van ernstige schade als gevolg van de invoer van een product onder preferentiële voorwaarden worden gebaseerd op de voorwaarden die gelden in de betrokken ondertekenende Mercosur-staat of de ondertekenende Mercosur-staten van de douane-unie, en de maatregel is beperkt tot die ondertekenende Mercosur-staat of die ondertekenende Mercosur-staten. De vaststelling van een bilaterale vrijwaringsmaatregel door de Mercosur namens een of meer ondertekenende Mercosur-staten belet niet dat een andere ondertekenende Mercosur-staat achteraf een maatregel met betrekking tot hetzelfde product vaststelt.

2.    De Europese Unie kan bilaterale vrijwaringsmaatregelen toepassen op de invoer uit de Mercosur als enige entiteit of uit een of meer ondertekenende Mercosur-staten indien de ernstige schade of dreiging van ernstige schade wordt veroorzaakt door de invoer van producten onder preferentiële voorwaarden.

3.    Indien de Europese Unie vaststelt dat een maatregel van toepassing is op de Mercosur als enige entiteit, wordt Paraguay vrijgesteld van de toepassing van de maatregel, tenzij uit een onderzoek blijkt dat het bestaan van ernstige schade of de dreiging van ernstige schade ook wordt veroorzaakt door de invoer onder preferentiële voorwaarden van producten uit Paraguay.

AFDELING D

VORM EN DUUR VAN BILATERALE VRIJWARINGSMAATREGELEN

ARTIKEL 17.6

Vorm van bilaterale vrijwaringsmaatregelen

Voor andere goederen dan voertuigen die zijn ingedeeld onder de GS-posten 8703 en 8704 bestaan de krachtens dit hoofdstuk vastgestelde bilaterale vrijwaringsmaatregelen uit:

a)    een tijdelijke schorsing van bijlage 10-A voor het betrokken product overeenkomstig deze overeenkomst, of

b)    een tijdelijke verlaging van de tariefpreferentie voor het betrokken product, zodat het douanerecht niet hoger is dan het laagste van de volgende bedragen:

i)    het op het product toegepaste meestbegunstigingsdouanerecht dat geldt op het tijdstip waarop de maatregel wordt genomen, alsmede

ii)    het basistarief van het douanerecht op het in bijlage 10-A bedoelde product.

ARTIKEL 17.7

Preferentiemarge

Bij beëindiging van de bilaterale vrijwaringsmaatregel is de preferentiemarge die welke op het product zou worden toegepast indien de maatregel uit hoofde van bijlage 10-A niet zou worden genomen.

ARTIKEL 17.8

Duur van bilaterale vrijwaringsmaatregelen

Bilaterale vrijwaringsmaatregelen worden slechts toegepast voor de periode die nodig is om ernstige schade te voorkomen of te verhelpen en om de aanpassing van de interne bedrijfstak te vergemakkelijken. Die periode, met inbegrip van de toepassingsperiode van eventuele voorlopige maatregelen, mag niet langer zijn dan 2 (twee) jaar.

ARTIKEL 17.9

Verlenging van bilaterale vrijwaringsmaatregelen

1.    Bilaterale vrijwaringsmaatregelen kunnen eenmaal worden verlengd met een maximumperiode die gelijk is aan de oorspronkelijk voorziene toepassingsperiode, indien overeenkomstig de procedures van dit hoofdstuk is vastgesteld dat de maatregel noodzakelijk blijft om ernstige schade te voorkomen of te verhelpen en indien de interne bedrijfstak het bewijs levert dat hij zich aanpast. De maatregelen mogen na verlenging niet restrictiever zijn dan zij aan het einde van de oorspronkelijke periode waren.

2.    Vrijwaringsmaatregelen worden niet opnieuw toegepast op de invoer van een onder bijlage 10-A vallend product waarop een dergelijke maatregel van toepassing is, tenzij een periode die gelijk is aan de helft van de totale duur van de vorige vrijwaringsmaatregel is verstreken.

AFDELING E

ONDERZOEKS- EN TRANSPARANTIEPROCEDURES

ARTIKEL 17.10

Onderzoek

1.    Bij het onderzoek om vast te stellen of een toename van de invoer ernstige schade heeft veroorzaakt of dreigt te veroorzaken voor een interne bedrijfstak als bedoeld in artikel 17.3, beoordeelt de bevoegde onderzoekende autoriteit alle relevante factoren van objectieve en kwantificeerbare aard die van invloed zijn op de situatie van die bedrijfstak, met name het tempo en de omvang van de toename van de invoer van het betrokken product in absolute en relatieve termen; het aandeel van de toegenomen invoer op de binnenlandse markt, en veranderingen in het verkoopniveau, met inbegrip van prijzen, productie, productiviteit, bezettingsgraad, winst en verlies, en werkgelegenheid.

2.    De bevoegde onderzoekende autoriteit toont aan de hand van objectief bewijsmateriaal aan dat er een oorzakelijk verband bestaat tussen de toegenomen invoer van het betrokken product en ernstige schade of de dreiging van ernstige schade. De bevoegde onderzoekende autoriteit beoordeelt ook alle andere bekende factoren dan de toegenomen invoer in het kader van de preferentiële voorwaarden van deze overeenkomst die tegelijkertijd schade kunnen berokkenen aan de interne bedrijfstak. De gevolgen van een toename van de invoer van de betrokken producten uit andere landen worden niet toegeschreven aan de invoer onder preferentiële voorwaarden.

3.    Bij het verrichten van een schadeonderzoek als bedoeld in lid 1 moet een bevoegde onderzoekende autoriteit gegevens verzamelen over een periode van ten minste 36 (zesendertig) maanden die zo dicht mogelijk bij de datum van indiening van een verzoek om een onderzoek als praktisch haalbaar is, eindigt.

ARTIKEL 17.11

Opening van een onderzoek

1.    Indien er voldoende voorlopig bewijsmateriaal is om een dergelijke opening te rechtvaardigen, kan een bilateraal vrijwaringsonderzoek worden geopend op verzoek van:

a)    de interne bedrijfstak of een handels- en bedrijfsorganisatie die optreedt namens binnenlandse producenten van soortgelijke of rechtstreeks concurrerende producten in de Partij van invoer, of

b)    een of meer invoerende lidstaten van de Europese Unie of ondertekenende Mercosur-staten.

2.    Het verzoek om een onderzoek te openen bevat ten minste de volgende informatie:

a)    de naam en omschrijving van het ingevoerde betrokken product, de tariefpost en de geldende tariefbehandeling, alsmede de naam en de omschrijving van het soortgelijke of rechtstreeks concurrerende product;

b)    de namen en adressen van de producenten of verenigingen die het verzoek indienen, indien van toepassing;

c)    indien redelijkerwijs beschikbaar, een lijst van alle bekende producenten van het soortgelijke of rechtstreeks concurrerende product, alsmede

d)    bewijs dat aan de voorwaarden voor het opleggen van de vrijwaringsmaatregel van artikel 17.3, lid 1, is voldaan.

Voor de toepassing van punt d) van dit lid bevat het verzoek om een onderzoek te openen de volgende informatie:

i)    het productievolume van de verzoekende of in het verzoek vertegenwoordigde producenten, en een raming van de productie van andere bekende producenten van het soortgelijke of rechtstreeks concurrerende product;

ii)    het tempo en de omvang van de toename van de totale en de bilaterale invoer van het betrokken product, in absolute en relatieve termen, gedurende ten minste 36 (zesendertig) maanden voorafgaand aan de datum van indiening van een verzoek om een onderzoek te openen, waarvoor informatie beschikbaar is;

iii)    het niveau van de invoerprijzen in dezelfde periode, alsmede

iv)    indien informatie beschikbaar is, objectieve en kwantificeerbare gegevens over het soortgelijke of rechtstreeks concurrerende product, over het volume van de totale productie en van de totale verkoop op de interne markt, voorraden, prijzen voor de interne markt, productiviteit, bezettingsgraad, werkgelegenheid, winst en verlies, en marktaandeel van de verzoekende of in het verzoek vertegenwoordigde ondernemingen gedurende ten minste de laatste 36 (zesendertig) maanden voorafgaand aan de indiening van het verzoek, waarvoor informatie beschikbaar is.

ARTIKEL 17.12

Vertrouwelijke informatie

1.    De bevoegde onderzoekende autoriteiten behandelen, wanneer redenen worden aangevoerd, alle informatie die naar haar aard vertrouwelijk is of die op vertrouwelijke basis is verstrekt, als zodanig. Die inlichtingen worden niet bekendgemaakt zonder machtiging van de belanghebbende die ze heeft verstrekt. Een belanghebbende die vertrouwelijke inlichtingen verstrekt, kan worden verzocht niet-vertrouwelijke samenvattingen daarvan te verschaffen of, indien deze belanghebbende verklaart dat de betrokken inlichtingen niet kunnen worden samengevat, de redenen waarom geen samenvatting kan worden verstrekt.

2.    Onverminderd lid 1, indien de bevoegde autoriteiten van mening zijn dat een verzoek om vertrouwelijke behandeling niet gegrond is en indien de belanghebbende de inlichtingen niet openbaar wil maken noch machtiging wil geven tot bekendmaking ervan in algemene bewoordingen of in de vorm van een samenvatting hebben zij het recht met de betrokken inlichtingen geen rekening te houden, tenzij hun op overtuigende wijze, uit passende bron, kan worden aangetoond dat de inlichtingen juist zijn.

3.    Indien informatie over de productie, de productiecapaciteit, de werkgelegenheid, de lonen, het volume en de waarde van de binnenlandse verkoop of de gemiddelde prijs op vertrouwelijke basis wordt gepresenteerd, zorgen de bevoegde onderzoekende autoriteiten ervoor dat zinvolle niet-vertrouwelijke samenvattingen worden ingediend die ten minste geaggregeerde gegevens bevatten of, in gevallen waarin de openbaarmaking van geaggregeerde gegevens de vertrouwelijkheid van de gegevens van de onderneming in gevaar zou brengen, indexen voor elke onderzochte periode van 12 (twaalf) maanden, teneinde het passende recht van verweer van de belanghebbenden te waarborgen. In dit verband moeten verzoeken om vertrouwelijkheid in aanmerking worden genomen in situaties waarin een bepaalde structuur van de markt of de interne bedrijfstak dit rechtvaardigt. Deze bepaling verhindert niet de presentatie van meer gedetailleerde niet-vertrouwelijke samenvattingen.

4.    Verzoeken om vertrouwelijkheid zijn niet gerechtvaardigd met betrekking tot informatie over fundamentele technische en kwaliteitsnormen of het gebruik van het betrokken product. Verzoeken om vertrouwelijkheid met betrekking tot informatie over de identiteit van de aanvragers en andere bekende productiebedrijven die geen deel uitmaken van het verzoekschrift, zijn alleen gerechtvaardigd in uitzonderlijke omstandigheden, die door de bevoegde onderzoekende autoriteiten naar behoren moeten worden gemotiveerd. In dit verband volstaan loutere beweringen niet om verzoeken om vertrouwelijke behandeling te rechtvaardigen. Indien de identiteit van de aanvragers niet kan worden bekendgemaakt, delen de bevoegde onderzoekende autoriteiten het totale aantal producenten in de interne bedrijfstak en het aandeel van de productie in de totale productie van de interne bedrijfstak mee.

ARTIKEL 17.13

Tijdschema voor het onderzoek

De periode tussen de datum van bekendmaking van het besluit tot opening van het onderzoek en de bekendmaking van het definitieve besluit mag niet langer zijn dan 1 (één) jaar. In uitzonderlijke omstandigheden kan deze termijn worden verlengd, maar deze mag in geen geval langer zijn dan 18 (achttien) maanden. Een Partij past geen vrijwaringsmaatregelen toe indien deze termijn door de bevoegde onderzoekende autoriteiten niet in acht is genomen.

ARTIKEL 17.14

Transparantie

Elke Partij stelt transparante, doeltreffende en billijke procedures in of handhaaft deze voor de onpartijdige en redelijke toepassing van vrijwaringsmaatregelen, overeenkomstig dit hoofdstuk.

AFDELING F

VOORLOPIGE VRIJWARINGSMAATREGELEN

ARTIKEL 17.15

Voorlopige vrijwaringsmaatregelen

1.    In kritieke omstandigheden waarin vertraging moeilijk te herstellen schade kan veroorzaken, kan een Partij, na daarvan kennis te hebben gegeven, een voorlopige vrijwaringsmaatregel nemen nadat voorlopig is vastgesteld dat er duidelijk bewijs is dat de invoer onder preferentiële voorwaarden is toegenomen en dat die invoer ernstige schade heeft veroorzaakt of dreigt te veroorzaken. De voorlopige maatregel duurt niet langer dan 200 (tweehonderd) dagen, gedurende welke periode aan de vereisten van dit hoofdstuk moet worden voldaan. Indien in de definitieve vaststelling wordt geconcludeerd dat invoer onder preferentiële voorwaarden geen ernstige schade of dreiging voor de interne bedrijfstak heeft veroorzaakt, wordt het verhoogde tarief of de voorlopige garantie, indien geïnd of opgelegd in het kader van voorlopige maatregelen, onverwijld terugbetaald, overeenkomstig de interne regelgeving van de desbetreffende Partij.

2.    Ten aanzien van Paraguay worden geen voorlopige vrijwaringsmaatregelen genomen, tenzij uit de voorlopige vaststelling overeenkomstig lid 1 blijkt dat het bestaan van ernstige schade of de dreiging van ernstige schade ook wordt veroorzaakt door de invoer van producten uit Paraguay onder preferentiële voorwaarden.

AFDELING G

OPENBARE KENNISGEVING

ARTIKEL 17.16

Openbare kennisgeving van de opening van een onderzoek

Het openbare bericht van opening van een vrijwaringsonderzoek bevat de volgende informatie:

a)    de naam van de aanvrager;

b)    de volledige beschrijving van het ingevoerde onderzochte product en de indeling ervan volgens het geharmoniseerd systeem;

c)    de uiterste datum voor het indienen van een verzoek om hoorzittingen;

d)    de termijnen voor registratie als belanghebbende en voor de indiening van informatie, verklaringen en andere documenten;

e)    het adres waar de aanvraag en andere documenten in verband met het onderzoek kunnen worden ingezien;

f)    naam, adres en e-mailadres of telefoon- of faxnummer van de instelling die nadere inlichtingen kan verstrekken, alsmede

g)    een samenvatting van de feiten waarop de opening van het onderzoek was gebaseerd, met inbegrip van gegevens over de invoer die in absolute of relatieve cijfers ten opzichte van de totale productie zou zijn gestegen, en een analyse van de situatie van de interne bedrijfstak op basis van alle elementen die in het verzoek naar voren zijn gebracht.

ARTIKEL 17.17

Openbare kennisgeving over de toepassing van bilaterale vrijwaringsmaatregelen

De openbare bekendmaking van het besluit om een voorlopige vrijwaringsmaatregel toe te passen en een definitieve vrijwaringsmaatregel al dan niet toe te passen, bevat de volgende informatie:

a)    de volledige omschrijving van de producten waarop de vrijwaringsmaatregel van toepassing is en de tariefindeling ervan volgens het geharmoniseerde systeem;

b)    informatie en bewijsmateriaal die tot het besluit hebben geleid, zoals:

i)    de toename of verhoging van de preferentiële invoer, indien van toepassing;

ii)    de situatie van de interne bedrijfstak;

iii)    het bestaan van een oorzakelijk verband tussen de toegenomen preferentiële invoer van de betrokken producten en de ernstige schade of dreiging van ernstige schade voor de interne bedrijfstak, indien van toepassing, alsmede

iv)    in het geval van een voorlopige vaststelling, het bestaan van kritieke omstandigheden;

c)    andere gemotiveerde bevindingen en conclusies over alle relevante feitelijke en juridische kwesties;

d)    een beschrijving van de te nemen maatregel, indien van toepassing, alsmede

e)    de datum van inwerkingtreding van de maatregel en de duur ervan, indien van toepassing.

AFDELING H

KENNISGEVINGEN EN OVERLEG

ARTIKEL 17.18

Kennisgevingen

1.    De Partij van invoer stelt de Partij van uitvoer schriftelijk in kennis van het besluit om:

a)    een bilateraal vrijwaringsonderzoek op grond van dit hoofdstuk te openen;

b)    een voorlopige vrijwaringsmaatregel toe te passen, alsmede

c)    al dan niet een definitieve vrijwaringsmaatregel toe te passen.

2.    De Partij van invoer stelt het besluit uiterlijk 10 (tien) dagen na de bekendmaking ervan ter kennis en het gaat vergezeld van een passende openbare kennisgeving. In het geval van een besluit tot opening van een onderzoek wordt in de kennisgeving een kopie van het verzoek tot opening van het onderzoek opgenomen.

ARTIKEL 17.19

Overleg

1.    Indien een Partij vaststelt dat aan de voorwaarden voor het opleggen van een definitieve maatregel is voldaan, stelt zij de andere Partij daarvan schriftelijk in kennis en nodigt zij tegelijkertijd de andere Partij uit voor overleg.

2.    De in lid 1 bedoelde kennisgeving en uitnodiging tot overleg vinden plaats ten minste 30 (dertig) dagen voordat een definitieve maatregel naar verwachting in werking zal treden. Een Partij past geen definitieve maatregel toe wanneer een dergelijke kennisgeving ontbreekt.

3.    De in lid 1 bedoelde kennisgeving bevat:

a)    de gegevens en objectieve informatie waaruit blijkt dat er sprake is van ernstige schade of dreiging van ernstige schade voor de interne bedrijfstak als gevolg van de toegenomen invoer onder preferentiële voorwaarden;

b)    een volledige beschrijving van het ingevoerde product waarop de maatregel van toepassing is en de indeling ervan volgens het geharmoniseerde systeem;

c)    een beschrijving van de voorgestelde maatregel;

d)    de datum van inwerkingtreding van de maatregel en de duur ervan, alsmede

e)    de uitnodiging tot overleg.

4.    Het in lid 1 bedoelde overleg heeft tot doel wederzijds inzicht te verwerven in de algemeen bekende feiten en standpunten uit te wisselen om tot een voor beide Partijen bevredigende oplossing te komen. Indien binnen 30 (dertig) dagen na de in lid 1 bedoelde kennisgeving geen bevredigende oplossing wordt gevonden, kan de Partij de maatregel toepassen aan het einde van de periode van 30 (dertig) dagen.

5.    In elk stadium van het onderzoek kan de in kennis gestelde Partij verzoeken om overleg met de andere Partij of om aanvullende informatie die zij noodzakelijk acht.

AFDELING I

ULTRAPERIFERE GEBIEDEN VAN DE EUROPESE UNIE ²⁸

ARTIKEL 17.20

Ultraperifere gebieden van de Europese Unie

1.    In afwijking van artikel 17.3 kan de Europese Unie, indien een product van oorsprong uit een of meer ondertekenende Mercosur-staten onder preferentiële voorwaarden in dermate toegenomen hoeveelheden en onder zodanige voorwaarden op het grondgebied van een of meer ultraperifere gebieden van de Europese Unie wordt ingevoerd dat de economische situatie van dat ultraperifere gebied of die ultraperifere gebieden van de Europese Unie ernstig verslechtert of dreigt te verslechteren, bij wijze van uitzondering vrijwaringsmaatregelen nemen die beperkt zijn tot het grondgebied van het betrokken gebied of de betrokken gebieden, tenzij een voor beide Partijen bevredigende oplossing wordt gevonden.

2.    Onverminderd lid 1 zijn andere in dit hoofdstuk vastgestelde regels die van toepassing zijn op bilaterale waarborgen ook van toepassing op alle uit hoofde van dit artikel vastgestelde waarborgen.

3.    Voor de toepassing van lid 1 wordt onder “ernstige verslechtering” verstaan grote moeilijkheden in een economische bedrijfstak die soortgelijke of rechtstreeks concurrerende producten vervaardigt. Een ernstige verslechtering wordt vastgesteld op basis van objectieve factoren, met inbegrip van de volgende elementen:

a)    de toename van de omvang van de invoer, hetzij absoluut, hetzij ten opzichte van de interne productie en de invoer uit andere landen, alsmede

b)    het effect van die invoer op de situatie van de desbetreffende bedrijfstak of de betrokken economische sector, met inbegrip van het effect op de verkoop, de productie, de financiële situatie en de werkgelegenheid.

HOOFDSTUK 18

HANDEL IN DIENSTEN EN VESTIGING

AFDELING A

ALGEMENE BEPALINGEN

ARTIKEL 18.1

Doel en toepassingsgebied

1.    De Partijen bevestigen opnieuw hun respectieve verbintenissen uit hoofde van de WTO-overeenkomst, en stellen hierbij de nodige regelingen vast voor de liberalisering van de handel in diensten en van vestiging.

2.    Geen enkele bepaling in dit hoofdstuk wordt zo uitgelegd dat de privatisering van overheidsdiensten vereist is of dat enigerlei verplichting ten aanzien van overheidsopdrachten wordt opgelegd.

3.    De bepalingen van dit hoofdstuk zijn niet van toepassing op door een Partij verstrekte subsidies of toelagen, met inbegrip van door de overheid gesteunde leningen, garanties en verzekeringen.

4.    Overeenkomstig de bepalingen van dit hoofdstuk behoudt elke Partij het recht te regelgeving vast te stellen, nieuwe regelgeving in te voeren of diensten te verlenen om haar beleidsdoelstellingen te bereiken.

5.    De bepalingen van dit hoofdstuk zijn niet van toepassing op de socialezekerheidsstelsels van elke Partij.

6.    De bepalingen van dit hoofdstuk zijn niet van toepassing op diensten die worden verleend of activiteiten die worden verricht in het kader van de uitoefening van overheidsgezag, namelijk noch op commerciële basis, noch in concurrentie met een of meer dienstverleners of investeerders verleende diensten of verrichte activiteiten.

7.    De bepalingen van dit hoofdstuk zijn van toepassing op maatregelen van elke Partij die van invloed zijn op de handel in diensten en vestiging, met uitzondering van:

a)    nationale cabotage in het zeevervoer ²⁹ ;

b)    binnenlandse en internationale luchtvervoerdiensten, ongeacht of het gaat om lijndiensten, en diensten die rechtstreeks verband houden met de uitoefening van verkeersrechten, andere dan:

i)    reparatie en onderhoud van luchtvaartuigen waarbij het luchtvaartuig buiten dienst wordt gesteld;

ii)    de verkoop en marketing van luchtvervoerdiensten;

iii)    geautomatiseerde boekingssystemen (CRS); en

iv)    grondafhandelingsdiensten;

c)    binnenvaart; en

d)    audiovisuele diensten.

ARTIKEL 18.2

Definities

Voor de toepassing van dit hoofdstuk wordt verstaan onder:

a)    “consumptie in het buitenland”: het verlenen van een dienst op het grondgebied van een Partij aan de gebruiker van de dienst uit de andere Partij (vorm van dienstverlening 2);

b)    “grensoverschrijdende dienstverlening”: het verlenen van een dienst vanaf het grondgebied van een Partij naar het grondgebied van de andere Partij (vorm van dienstverlening 1);

c)    “economische activiteit”: elke activiteit van economische aard, ongeacht of deze verband houdt met diensten of met niet-dienstensectoren, met inachtneming van het bepaalde in artikel 18.1;

d)    “onderneming”: een rechtspersoon uit een Partij, of een filiaal of een vertegenwoordiging van een dergelijke rechtspersoon uit een Partij, opgericht door middel van vestiging, zoals gedefinieerd in dit artikel;

e)    “tijdelijke toegang en tijdelijk verblijf van natuurlijke personen”: de toegang en het tijdelijke verblijf van stafpersoneel, afgestudeerde stagiairs, handelsverkopers, dienstverleners op contractbasis en beoefenaars van een vrij beroep uit een Partij op het grondgebied van de andere Partij, overeenkomstig afdeling B van dit hoofdstuk;

f)    “vestiging”:

i)    de oprichting, overname of handhaving van een rechtspersoon ³⁰ ; of

ii)    de oprichting of handhaving van een filiaal of vertegenwoordiging van een rechtspersoon op het grondgebied van een Partij met als doel een economische activiteit uit te oefenen;

g)    “investeerder” uit een Partij: een persoon die een economische activiteit wil uitoefenen of uitoefent via vestiging op het grondgebied van de andere Partij ³¹ ;

h)    “rechtspersoon”: een juridische entiteit, uit hoofde van toepasselijk recht opgericht of anderszins georganiseerd, met winst- of andere oogmerken, en in eigendom van particulieren of van de overheid, met inbegrip van kapitaalvennootschappen, trusts, personenvennootschappen, joint ventures, eenmanszaken of verenigingen;

i)    een rechtspersoon:

i)    is “eigendom” van natuurlijke of rechtspersonen uit een Partij indien meer dan 50 % van het aandelenkapitaal ervan in handen is van natuurlijke of rechtspersonen uit die Partij die volledig over hun aandeel kunnen beschikken; en

ii)    staat onder “zeggenschap” van natuurlijke of rechtspersonen uit een Partij indien die personen bevoegd zijn een meerderheid van de bestuurders te benoemen of de handelingen van de rechtspersoon rechtens te sturen;

j)    “rechtspersoon uit een Partij” een rechtspersoon die:

i)    naar het recht van die Partij is opgericht of anderszins georganiseerd, en op het grondgebied van die Partij of de andere Partij omvangrijke zakelijke activiteiten verricht; of

ii)    in het geval van vestiging, eigendom is van of onder zeggenschap staat van:

A)    natuurlijke personen uit die Partij; of

B)    onder j), i), genoemde rechtspersonen uit die Partij;

in afwijking van het vermelde in punt ii), zijn de bepalingen van dit hoofdstuk ook van toepassing op buiten de Europese Unie of de Mercosur-staten gevestigde scheepvaartmaatschappijen waarover natuurlijke personen die de nationaliteit hebben van een lidstaat van de Europese Unie respectievelijk van een ondertekenende Mercosur-staat zeggenschap hebben, indien de vaartuigen van deze maatschappijen overeenkomstig de wetgeving in die lidstaat van de Europese Unie of die ondertekenende Mercosur-staat geregistreerd zijn en de vlag van een lidstaat van de Europese Unie of van een ondertekenende Mercosur-staat voeren ³² ;

k)    “maatregel”: elke maatregel van een Partij, in de vorm van een wet, regeling, voorschrift, procedure, besluit, administratieve handeling dan wel in enige andere vorm;

l)    “door een Partij vastgestelde of gehandhaafde maatregelen”: maatregelen genomen door:

i)    centrale, regionale of lokale overheden en autoriteiten; en

ii)    niet-gouvernementele instanties bij de uitoefening van door centrale, regionale of lokale overheden of autoriteiten gedelegeerde bevoegdheden;

m)    “maatregelen van de Partijen met betrekking tot vestiging, grensoverschrijdende dienstverlening, consumptie in het buitenland en binnenkomst en tijdelijk verblijf van natuurlijke personen” omvatten maatregelen met betrekking tot:

i)    de aankoop, de betaling of het gebruik van een dienst;

ii)    de met de uitoefening van een economische activiteit samenhangende toegang tot en het gebruik van diensten ten aanzien waarvan die Partijen eisen dat die algemeen aan het publiek worden aangeboden; en

iii)    de toegang, onder meer door vestiging, van personen uit een Partij tot het grondgebied van de andere Partij om op dat grondgebied een economische activiteit uit te oefenen;

n)    “natuurlijke persoon”: een persoon die de nationaliteit heeft van of een vaste verblijfplaats ³³ heeft in een van de ondertekenende Mercosur-staten of een van de lidstaten van de Europese Unie overeenkomstig de respectieve wetgeving ervan;

o)    “sector” van een economische activiteit:

i)    met betrekking tot een specifieke verbintenis, een of meer of alle subsectoren van die dienst of niet-dienst, zoals gespecificeerd in de specifieke verbintenissen in de bijlagen 18-A tot en met 18-E; of

ii)    anders, de gehele desbetreffende diensten- of niet-dienstensector, met inbegrip van alle subsectoren;

p)    “dienstverlener”: elke persoon die een dienst aanbiedt of verleent ³⁴ ; en

q)    “verlenen van een dienst”: de productie, distributie, marketing, verkoop en levering van een dienst.

ARTIKEL 18.3

Markttoegang

1.    Met betrekking tot markttoegang via vestiging, de grensoverschrijdende dienstverlening, consumptie in het buitenland en de toegang en het tijdelijke verblijf van natuurlijke personen als bedoeld in afdeling B, behandelt elke Partij ondernemingen, investeerders, diensten en dienstverleners uit de andere Partij niet minder gunstig dan voorzien in de voorwaarden en beperkingen die zijn overeengekomen en gespecificeerd in de specifieke verbintenissen in de bijlagen 18-A tot en met 18-E.

2.    Voor sectoren waarvoor verbintenissen betreffende markttoegang worden aangegaan worden de maatregelen die een Partij niet mag handhaven of vaststellen voor een bepaalde regionale onderverdeling of voor haar gehele grondgebied, tenzij anderszins bepaald in de bijlagen 18-A tot en met 18-E, omschreven als:

a)    beperkingen van het aantal dienstverleners of ondernemingen, in de vorm van numerieke quota, monopolies, exclusieve rechten dan wel in de vorm van eisen van een onderzoek naar de economische behoefte;

b)    beperkingen van de totale waarde van transacties of activa, in de vorm van numerieke quota of van de eis van een onderzoek naar de economische behoefte;

c)    beperkingen van het totale aantal transacties of het totale volume van de output, uitgedrukt in bepaalde numerieke eenheden, in de vorm van quota of de eis van een onderzoek naar de economische behoefte;

d)    beperkingen van de participatie van buitenlands kapitaal, uitgedrukt als een maximumpercentage voor buitenlands aandeelhouderschap of de totale waarde van individuele of geaggregeerde buitenlandse investeringen;

e)    maatregelen die specifieke soorten juridische entiteiten of joint ventures via welke een investeerder of een dienstverlener uit de andere Partij een economische activiteit kan uitoefenen, vereisen of ten aanzien van die entiteiten of joint ventures beperkingen opleggen; of

f)    beperkingen van het totale aantal natuurlijke personen dat in een bepaalde sector mag werken of dat een onderneming in dienst mag hebben en die nodig zijn voor en zich rechtstreeks bezighouden met het uitoefenen van een economische activiteit, in de vorm van numerieke quota of de eis van een onderzoek naar de economische behoefte.

3.    Onderzoek naar de economische behoefte wordt beknopt en duidelijk beschreven, met vermelding van de elementen op grond waarvan dit in strijd is met dit artikel, en met vermelding van de criteria waarop het onderzoek is gebaseerd.

ARTIKEL 18.4

Nationale behandeling

1.    In de in de bijlagen 18-A tot en met 18-E vermelde sectoren en met inachtneming van de daarin vermelde voorwaarden en kwalificaties behandelt elke Partij ondernemingen, investeerders, diensten en dienstverleners uit de andere Partij met betrekking tot alle maatregelen die van invloed zijn op vestiging ³⁵ , de grensoverschrijdende dienstverlening, consumptie in het buitenland en de toegang en het tijdelijke verblijf van natuurlijke personen als bedoeld in afdeling B, niet minder gunstig dan haar eigen soortgelijke ondernemingen, investeerders, diensten en dienstverleners.

2.    Een Partij kan aan de vereiste in lid 1 voldoen door aan ondernemingen, investeerders, diensten en dienstverleners uit de andere Partij een behandeling toe te kennen die naar de vorm identiek is dan wel naar de vorm afwijkt van de behandeling die zij aan haar eigen soortgelijke ondernemingen, investeerders, diensten en dienstverleners toekent.

3.    Een naar de vorm identieke of naar de vorm afwijkende behandeling wordt geacht minder gunstig te zijn indien zij de mededingingsvoorwaarden wijzigt ten gunste van ondernemingen, investeerders, diensten of dienstverleners van de betrokken Partij, in vergelijking met soortgelijke ondernemingen, investeerders. diensten of dienstverleners uit de andere Partij.

4.    De op grond van dit artikel aangegane specifieke verbintenissen worden niet zodanig uitgelegd dat een Partij verplicht is tot compensatie van concurrentienadelen die inherent zijn aan het buitenlandse karakter van de desbetreffende ondernemingen, investeerders, diensten of dienstverleners.

ARTIKEL 18.5

Lijst van specifieke verbintenissen

1.    De door elke Partij ingevolge dit hoofdstuk geliberaliseerde sectoren en de beperkingen, door middel van voorbehouden, van de markttoegang en van de nationale behandeling voor diensten, dienstverleners, ondernemingen en investeerders uit de andere Partij in die sectoren, worden vermeld in de bijlagen 18-A tot en met 18-E.

2.    De Partijen passen geen andere beperkingen inzake markttoegang of nationale behandeling toe dan die welke zijn opgenomen in de bijlagen 18-A tot en met 18-E.

AFDELING B

TOEGANG EN TIJDELIJK VERBLIJF VAN NATUURLIJKE PERSONEN DIE DIENSTEN VERLENEN EN VOOR ZAKELIJKE DOELEINDEN

ARTIKEL 18.6

Werkingssfeer

1.    Deze afdeling is van toepassing op maatregelen van een Partij betreffende de toelating tot en het tijdelijke verblijf op haar grondgebied van stafpersoneel, trainees, handelsvertegenwoordigers, dienstverleners op contractbasis en beoefenaren van een vrij beroep uit de andere Partij, overeenkomstig de leden 2 en 3.

2.    Deze afdeling is niet van toepassing op maatregelen betreffende natuurlijke personen die toegang zoeken tot de arbeidsmarkt van een Partij, noch op maatregelen van een Partij aangaande staatsburgerschap, verblijf of werk op permanente basis.

3.    De bepalingen van deze afdeling beletten geen van de Partijen de maatregelen toe te passen die nodig zijn om de binnenkomst, het tijdelijke verblijf en het ordelijke verkeer van natuurlijke personen op haar grondgebied te reguleren of om de integriteit van haar grenzen te beschermen, indien dergelijke maatregelen de voordelen die een van de Partijen op grond van een specifieke verbintenis geniet, niet tenietdoen of uit te hollen ³⁶ .

4.    Onverminderd het bepaalde in de artikelen 18.17 en 18.18, belet geen enkele bepaling in deze afdeling een Partij te eisen dat natuurlijke personen de kwalificaties en/of de beroepservaring hebben die op het grondgebied waar de dienst wordt verleend, voor de betrokken sector van activiteit zijn voorgeschreven.

ARTIKEL 18.7

Definities

1.    Voor de toepassing van deze afdeling wordt verstaan onder:

a)    “handelsvertegenwoordigers”: natuurlijke personen die vertegenwoordiger zijn van een rechtspersoon uit een Partij en die toegang tot en tijdelijk verblijf op het grondgebied van de andere Partij beogen om over de verkoop van diensten of goederen te onderhandelen, of voor die dienstverlener of leverancier overeenkomsten voor de verkoop van diensten of goederen te sluiten. Zij verrichten geen directe transacties met het publiek en ontvangen geen beloning uit een in de ontvangende Partij gevestigde bron; evenmin zijn zij commissionairs;

b)    dienstverleners op contractbasis: natuurlijke personen in dienst bij een rechtspersoon uit een Partij die niet gevestigd is op het grondgebied van de andere Partij, en die een contract voor de verlening van diensten aan een eindverbruiker in die andere Partij heeft gesloten, zodat de tijdelijke aanwezigheid van zijn werknemers in die Partij vereist is voor de uitvoering van het dienstverleningscontract; ³⁷

c)    “afgestudeerde stagiairs”: natuurlijke personen die ten minste 1 (één) jaar in dienst zijn van een rechtspersoon uit een Partij, die universitair afgestudeerd zijn en die voor loopbaanontwikkeling of een opleiding in bedrijfskundige technieken of methoden tijdelijk naar een onderneming op het grondgebied van de andere Partij worden overgeplaatst ³⁸ ;

d)    “beoefenaars van een vrij beroep”: natuurlijke personen die als zelfstandige dienstverlener op het grondgebied van een Partij zijn gevestigd, geen vestiging op het grondgebied van de andere Partij hebben en een contract voor de verlening van diensten aan een eindverbruiker in die andere Partij hebben gesloten, zodat hun tijdelijke aanwezigheid aldaar vereist is voor de uitvoering van het dienstverleningscontract ³⁹ ;

e)    stafpersoneel: natuurlijke personen die bij een rechtspersoon uit een Partij, niet zijnde een organisatie zonder winstoogmerk, werkzaam zijn en verantwoordelijk zijn voor het opzetten van dan wel voor een goed toezicht op, een goede administratie en exploitatie van een onderneming, en bestaat uit:

i)    “zakelijke bezoekers”: natuurlijke personen met een hogere functie die verantwoordelijk zijn voor de oprichting van een onderneming; zij verrichten geen directe transacties met het publiek en ontvangen geen beloning uit een bron die in de ontvangende Partij gevestigd is; en

ii)    “binnen een onderneming overgeplaatste personen”: natuurlijke personen die gedurende ten minste 1 (één) jaar in dienst zijn geweest van of partners zijn in een rechtspersoon uit een Partij, die tijdelijk zijn overgeplaatst naar een onderneming of hoofdkantoor van die rechtspersoon op het grondgebied van de andere Partij en die tot een van de volgende categorieën behoren:

A)    leidinggevenden:

natuurlijke personen die deel uitmaken van het hoger leidinggevend personeel van een rechtspersoon, die in de eerste plaats verantwoordelijk zijn voor het management van de onderneming, onder het algemene toezicht of de leiding van de raad van bestuur of de aandeelhouders of daarmee gelijkgestelde personen, waaronder natuurlijke personen die:

–    leiding geven aan een onderneming of een afdeling of onderafdeling daarvan;

–    toezicht houden op de werkzaamheden van andere toezichthoudende, gespecialiseerde of leidinggevende werknemers en die werkzaamheden controleren; of

–    persoonlijk bevoegd zijn werknemers in dienst te nemen en te ontslaan of de indienstneming of het ontslag van werknemers of andere maatregelen in het kader van het personeelsbeleid aan te bevelen;

B)    specialisten:

binnen een rechtspersoon werkzame natuurlijke personen die beschikken over gespecialiseerde kennis die essentieel is voor de economische activiteit, de technieken of het management van de onderneming.

ARTIKEL 18.8

Stafpersoneel en afgestudeerde stagiairs

Voor elke sector waarvoor verbintenissen zijn aangegaan met betrekking tot vestiging zoals vermeld in de bijlagen 18-B tot en met 18-E, en met inachtneming van de in de bijlagen 18-C tot en met 18-E vermelde voorbehouden, staat elke Partij investeerders uit de andere Partij toe in hun onderneming natuurlijke personen uit die andere Partij in dienst te nemen, indien die werknemers stafpersoneel of afgestudeerde stagiairs zijn in de zin van artikel 18.7. De toegang en het tijdelijke verblijf van stafpersoneel en afgestudeerde stagiairs geldt:

a)    voor de periode die nodig is voor de uitvoering van het contract of tot 3 (drie) jaar voor binnen een onderneming overgeplaatste personen, indien dit korter is;

b)    maximaal 60 (zestig) dagen in een periode van 12 (twaalf) maanden voor zakelijke bezoekers; en

c)    maximaal 1 (één) jaar voor afgestudeerde stagiairs.

ARTIKEL 18.9

Handelsvertegenwoordigers

Voor elke in de bijlagen 18-A, 18-B en 18-E vermelde sector waarvoor verbintenissen zijn aangegaan voor de grensoverschrijdende dienstverlening en voor vestiging, en met inachtneming van de in de bijlagen 18-C en 18-E vermelde voorbehouden, staat elke Partij de toegang en het tijdelijke verblijf van handelsverkopers toe voor een periode van ten hoogste 90 (negentig) dagen in een periode van 12 (twaalf) maanden ⁴⁰ .

ARTIKEL 18.10

Dienstverleners op contractbasis en beoefenaren van een vrij beroep

1.    Voor de in de bijlagen 18-D en 18-E vermelde sectoren en met inachtneming van de daarin vermelde voorbehouden, staat elke Partij toe dat dienstverleners op contractbasis uit de andere Partij op haar grondgebied diensten verlenen door middel van de aanwezigheid van natuurlijke personen, mits aan de volgende voorwaarden wordt voldaan:

a)    de rechtspersoon die de natuurlijke persoon in dienst heeft, moet een dienstencontract hebben gesloten voor een periode van ten hoogste 12 (twaalf) maanden;

b)    de natuurlijke personen die de andere Partij binnenkomen, moeten beschikken over een passende opleiding of ervaring die relevant is voor de te verlenen dienst;

c)    de natuurlijke persoon ontvangt gedurende zijn verblijf op het grondgebied van de andere Partij geen andere beloning voor de dienstverlening dan die welke door de dienstverlener op contractbasis wordt betaald;

d)    de tijdelijke toegang tot en het tijdelijke verblijf van natuurlijke personen op het grondgebied van de betrokken Partij vinden plaats voor een periode van bij elkaar opgeteld maximaal 6 (zes) maanden binnen enige periode van 12 (twaalf) maanden, dan wel voor de duur van het contract indien dit een kortere looptijd heeft; en

e)    de in het kader van dit artikel verleende toegang heeft uitsluitend betrekking op de dienstenactiviteit waarop het contract betrekking heeft, en geeft natuurlijke personen niet het recht tot het voeren van de beroepstitel van de Partij waarin de dienst wordt verleend.

2.    Voor de in de bijlagen 18-D en 18-E vermelde sectoren, en met inachtneming van de daarin vermelde voorbehouden, staat elke Partij toe dat beoefenaars van een vrij beroep uit de andere Partij op haar grondgebied diensten verlenen door middel van de aanwezigheid van natuurlijke personen, mits aan de volgende voorwaarden wordt voldaan:

a)    de natuurlijke personen moeten een dienstencontract hebben gesloten voor een periode van ten hoogste 12 (twaalf) maanden;

b)    de natuurlijke personen die de andere Partij binnenkomen, moeten beschikken over een passende opleiding en beroepskwalificaties die relevant zijn voor de te verlenen dienst;

c)    de tijdelijke toegang tot en het tijdelijke verblijf van natuurlijke personen in de betrokken Partij vinden plaats voor een periode van bij elkaar opgeteld maximaal 6 (zes) maanden binnen enige periode van 12 (twaalf) maanden, dan wel voor de duur van het contract indien dit een kortere looptijd heeft; en

d)    de in het kader van dit artikel verleende toegang heeft uitsluitend betrekking op de dienstenactiviteit waarop het contract betrekking heeft, en geeft de natuurlijke persoon niet het recht tot het voeren van de beroepstitel van de Partij waarin de dienst wordt verleend.

AFDELING C

REGELGEVINGSKADER

ONDERAFDELING 1

ALGEMEEN TOEPASSELIJKE BEPALINGEN

ARTIKEL 18.11

Wederzijdse erkenning

1.    Geen enkele bepaling in dit hoofdstuk belet een Partij te eisen dat natuurlijke personen de kwalificaties of de beroepservaring hebben die op het grondgebied waar de dienst wordt verleend, voor de betrokken sector van activiteit zijn voorgeschreven.

2.    Met het oog op de volledige of gedeeltelijke naleving van haar normen of criteria voor de machtiging, vergunningverlening of certificering van investeerders en dienstverleners, kan een Partij overgaan tot erkenning van de in de andere Partij verkregen opleiding of ervaring, vergunningen of certificeringen alsmede vereisten waaraan in de andere Partij is voldaan. Deze erkenning, die kan worden bereikt door harmonisatie of op andere wijze, kan plaatsvinden op grond van een overeenkomst of regeling, of autonoom geschieden.

ARTIKEL 18.12

Transparantie

1.    Elke Partij maakt alle relevante maatregelen van algemene strekking die met de werking van dit hoofdstuk verband houden of deze raken, onverwijld en uiterlijk op het moment van de inwerkingtreding ervan bekend, tenzij er sprake is van een noodsituatie.

2.    De in lid 1 bedoelde maatregelen omvatten maatregelen die van toepassing zijn op alle vormen van dienstverlening, met inbegrip van de procedure voor toegang en tijdelijk verblijf van de in artikel 18.7 omschreven categorieën natuurlijke personen. De informatie over deze maatregelen wordt bijgewerkt. Elke Partij vergemakkelijkt de toegang tot relevante informatie door aan de andere Partij aan te geven waar relevante publicaties en websites te vinden zijn.

3.    Indien de bekendmaking van de in lid 1 bedoelde maatregelen niet haalbaar is, worden deze anderszins openbaar gemaakt.

4.    Elke Partij reageert onverwijld op alle verzoeken van de andere Partij om specifieke informatie over alle relevante maatregelen van algemene strekking als bedoeld in lid 1, met inbegrip van maatregelen betreffende de toegang en het tijdelijke verblijf van dienstverleners als bedoeld in lid 2.

5.    Elke Partij richt een of meer informatiepunten op om op verzoek specifieke informatie te verstrekken aan dienstverleners uit de andere Partij over de in lid 1 bedoelde maatregelen van algemene strekking. De Partijen stellen elkaar uiterlijk een jaar na de datum van inwerkingtreding van deze overeenkomst in kennis van hun informatiepunten. Het is niet nodig dat de informatiepunten depositaris zijn van wet- en regelgeving.

6.    Geen enkele bepaling van dit hoofdstuk verplicht een Partij tot verstrekking van vertrouwelijke informatie waarvan bekendmaking de rechtshandhaving zou belemmeren of anderszins in strijd zou zijn met het openbaar belang of schadelijk zou zijn voor de rechtmatige handelsbelangen van bepaalde openbare of particuliere ondernemingen.

ONDERAFDELING 2

INTERNE REGELGEVING

ARTIKEL 18.13

Toepassingsgebied

1.    Deze onderafdeling is alleen van toepassing op sectoren waarvoor een Partij specifieke verbintenissen is aangegaan zoals vermeld in de bijlagen 18-A tot en met 18-E en in de mate dat die specifieke verbintenissen van toepassing zijn.

2.    Deze onderafdeling is niet van toepassing op maatregelen voor zover zij beperkingen vormen op grond van de artikelen 18.3 en 18.4.

3.    In sectoren waar specifieke verbintenissen worden aangegaan als vermeld in de bijlagen 18-A tot en met 18-E, ziet elke Partij erop toe dat alle maatregelen van algemene strekking die van invloed zijn op de handel in diensten en vestiging, op redelijke, objectieve en onpartijdige wijze worden beheerd.

4.    Elke Partij voldoet aan deze onderafdeling met betrekking tot maatregelen inzake vergunningsvereisten en -procedures en kwalificatievereisten en -procedures.

5.    Deze onderafdeling geldt voor maatregelen van elke Partij die betrekking hebben op vergunningsvereisten en -procedures alsmede kwalificatievereisten en -procedures die van invloed zijn op:

a)    grensoverschrijdende dienstverlening;

b)    de vestiging op hun grondgebied van een onderneming als omschreven in artikel 18.2; of

c)    het tijdelijke verblijf op hun grondgebied van de in artikel 18.2 omschreven categorieën natuurlijke personen.

ARTIKEL 18.14

Definities

Voor de toepassing van deze onderafdeling wordt verstaan onder:

a)    “bevoegde autoriteit”: een centrale, regionale of lokale overheid of autoriteit of niet-gouvernementele instantie die door centrale, regionale of lokale overheden of autoriteiten gedelegeerde bevoegdheden uitoefent, een besluit mag nemen over de afgifte van een vergunning voor het verlenen van een dienst, of over de afgifte van een vergunning om een onderneming te vestigen teneinde een economische activiteit uit te oefenen;

b)    “vergunningsprocedures”: administratieve en procedureregels waaraan een dienstverlener of een investeerder die verzoekt om een vergunning om een dienst te verlenen of een onderneming op te richten, moet voldoen om aan te tonen dat is voldaan aan de vergunningsvereisten;

c)    “vergunningsvereisten”: andere materiële vereisten dan kwalificatievereisten waaraan een dienstverlener of investeerder moet voldoen om van een bevoegde autoriteit een besluit te verkrijgen over de vergunning voor het verlenen van een dienst of over de vergunning om een onderneming op te richten met het oog op de uitoefening van een economische activiteit, met inbegrip van een besluit tot wijziging of verlenging van die vergunning;

d)    “kwalificatieprocedures”: administratieve of procedureregels waaraan een natuurlijke persoon moet voldoen om aan te tonen dat is voldaan aan de kwalificatievereisten om een vergunning voor het verlenen van een dienst te kunnen krijgen; en

e)    “kwalificatievereisten”: materiële eisen met betrekking tot de bekwaamheid van een natuurlijke persoon om een dienst te verlenen, die moeten worden aangetoond om een vergunning voor het verlenen van een dienst te kunnen krijgen.

ARTIKEL 18.15

Voorwaarden voor vergunningverlening

1.    De maatregelen van elke Partij met betrekking tot vergunningsvereisten zijn gebaseerd op criteria die moeten voldoen aan de volgende voorwaarden:

a)    evenredig met een doelstelling van het overheidsbeleid;

b)    duidelijk en ondubbelzinnig;

c)    objectief; en

d)    vooraf bekendgemaakt zijn.

2.    Een vergunning wordt door de bevoegde autoriteit verleend zodra na een passend onderzoek is vastgesteld dat aan de voorwaarden voor het verkrijgen van een vergunning is voldaan.

3.    Indien het aantal voor een bepaalde activiteit beschikbare vergunningen beperkt is vanwege de schaarste aan beschikbare natuurlijke hulpbronnen of de gebrekkige technische capaciteit, selecteert elke Partij kandidaten door middel van een onpartijdige en transparante selectieprocedure, met inbegrip van in het bijzonder een passende bekendmaking wat de aanvang, het verloop en de afronding van de procedure betreft. Met inachtneming van de bepalingen van dit artikel kan elke Partij bij de vaststelling van de regels voor de selectieprocedures rekening houden met doelstellingen van overheidsbeleid.

ARTIKEL 18.16

Vergunningsprocedures

1.    De vergunningsprocedures moeten duidelijk zijn en vooraf openbaar worden gemaakt. Elke Partij ziet erop toe dat de procedures die de bevoegde autoriteiten volgen en de besluiten die zij nemen objectief en onpartijdig zijn ten aanzien van alle aanvragers.

2.    Vergunningsprocedures mogen geen ontmoedigend effect hebben en mogen de verlening van de dienst niet onnodig bemoeilijken of vertragen.

3.    Voor de vergunning verschuldigde vergoedingen ⁴¹ die de aanvragers in verband met hun aanvraag moeten betalen, moeten redelijk zijn en mogen als zodanig de verlening van de dienst niet beperken. Voor zover mogelijk moeten die vergoedingen in verhouding staan tot de kosten van de desbetreffende vergunningsprocedures.

4.    De bevoegde autoriteiten van een Partij verstrekken voor zover praktisch haalbaar een indicatief tijdschema voor de behandeling van een aanvraag. Aanvragen moeten binnen een redelijke termijn worden behandeld. De termijn vangt pas aan wanneer de bevoegde autoriteiten alle documentatie hebben ontvangen. Indien de complexiteit van de aangelegenheid dat rechtvaardigt, kan de termijn door de bevoegde autoriteiten met een redelijke periode worden verlengd. De verlenging en de duur ervan worden naar behoren gemotiveerd en worden, voor zover mogelijk, vóór het verstrijken van de oorspronkelijke termijn aan de aanvrager meegedeeld.

5.    Wanneer de aanvraag onvolledig is, wordt de aanvrager er zo spoedig mogelijk van in kennis gesteld dat aanvullende documentatie moet worden ingediend. In dat geval kan de in lid 4 bedoelde termijn door de bevoegde autoriteiten worden opgeschort totdat zij alle documentatie hebben ontvangen.

6.    Indien een verzoek wordt afgewezen omdat het niet voldoet aan de vereiste procedures of formaliteiten, wordt de aanvrager zo spoedig mogelijk in kennis gesteld van de afwijzing en van de beschikbare rechtsmiddelen.

ARTIKEL 18.17

Kwalificatievereisten

1.    Kwalificatie-eisen worden gebaseerd op criteria die:

a)    evenredig met een doelstelling van het overheidsbeleid;

b)    duidelijk en ondubbelzinnig;

c)    objectief; en

d)    vooraf bekendgemaakt zijn.

2.    Indien een Partij kwalificatie-eisen oplegt voor de verlening van een dienst, ziet zij erop toe dat er adequate procedures bestaan voor de controle en beoordeling van de kwalificaties van dienstverleners uit de andere Partij. Indien de bevoegde autoriteit van een Partij van oordeel is dat het lidmaatschap van een relevante beroepsvereniging op het grondgebied van een andere Partij een aanwijzing vormt voor het niveau van bekwaamheid of de omvang van de ervaring van de aanvrager, wordt dat lidmaatschap naar behoren in aanmerking genomen.

3.    Voor de verlening van professionele diensten houdt de reikwijdte van de examens en van alle andere kwalificatievereisten die een bevoegde autoriteit stelt, verband met de rechten om een beroep uit te oefenen waarvoor een vergunning wordt aangevraagd, teneinde te voorkomen dat personen uit de andere Partij onnodig worden beperkt om een aanvraag in te dienen.

4.    Op voorwaarde dat een aanvrager alle nodige bewijsstukken van zijn kwalificaties heeft overgelegd, stelt de bevoegde autoriteit bij de verificatie en beoordeling van die kwalificaties alle tekortkomingen vast en stelt zij de aanvrager in kennis van de vereisten om aan deze tekortkoming te voldoen. Dergelijke vereisten kunnen cursuswerk, examens en opleiding omvatten. De overlegging door een aanvrager uit een Partij van een op het grondgebied van een derde land verkregen opleidingstitel vormt op zich voor de bevoegde autoriteit van de andere Partij op zich geen reden om de aanvraag a priori af te wijzen en zich te onthouden van een beoordeling van de ingediende kwalificaties.

5.    Indien examens vereist zijn, ziet elke Partij erop toe dat deze met redelijk frequente tussenpozen worden gepland. Aanvragers van examens krijgen een redelijke termijn om een aanvraag in te dienen.

6.    Zodra aan de kwalificatievereisten en andere toepasselijke wettelijke vereisten is voldaan, moet elke Partij ervoor zorgen dat een dienstverlener de dienst zonder onnodige vertraging mag verlenen.

ARTIKEL 18.18

Kwalificatieprocedures

1.    Kwalificatieprocedures zijn gebaseerd op criteria die:

a)    duidelijk en ondubbelzinnig;

b)    objectief; en

c)    vooraf bekendgemaakt zijn.

2.    Elke Partij ziet erop toe dat de kwalificatieprocedures die de bevoegde autoriteit volgt en de besluiten die zij neemt onpartijdig zijn ten aanzien van alle aanvragers.

3.    Een aanvrager mag in beginsel niet meer dan 1 (één) bevoegde autoriteit voor kwalificatieprocedures benaderen.

4.    Indien voor aanvragen specifieke termijnen bestaan, moet een aanvrager voor het indienen van een aanvraag over een redelijke termijn beschikken. De bevoegde autoriteit behandelt een aanvraag zonder onnodige vertraging. Waar mogelijk aanvaardt de bevoegde autoriteit aanvragen in elektronisch formaat onder dezelfde voorwaarden inzake echtheid als een aanvraag op papier.

5.    Indien mogelijk moeten door de bevoegde autoriteit in de plaats van originele documenten gewaarmerkte kopieën worden aanvaard.

6.    Indien de bevoegde autoriteit een aanvraag afwijst, wordt dat de aanvrager zonder onnodige vertraging en voor zover mogelijk schriftelijk meegedeeld. Zij stelt de aanvrager op verzoek in kennis van de redenen voor de afwijzing van de aanvraag, geeft tekortkomingen aan en manieren waarop deze kunnen worden verholpen. Zij stelt de aanvrager in kennis van de termijn voor het instellen van beroep tegen de beslissing indien beschikbaar. Het stelt de aanvrager in staat om binnen een redelijke termijn opnieuw een aanvraag in te dienen.

7.    Elke Partij ziet erop toe dat de behandeling van een aanvraag, inclusief de controle en beoordeling ten aanzien van een kwalificatie, wordt voltooid binnen een redelijke termijn na de indiening van een volledige aanvraag. Elke Partij streeft ernaar voor de behandeling van een aanvraag een standaardtermijn vast te stellen.

8.    Elke Partij ziet erop toe dat vergoedingen in verband met kwalificatieprocedures in verhouding staan tot de door de bevoegde autoriteiten gemaakte kosten en op zich de verlening van de dienst niet beperken.

ARTIKEL 18.19

Toetsing van administratieve besluiten

Elke Partij houdt gerechtelijke, scheidsrechterlijke of administratieve tribunalen of procedures in stand of voert die in, waarmee op verzoek van een betroffen investeerder of dienstverlener uit de andere Partij administratieve besluiten met betrekking tot de vestiging, de grensoverschrijdende dienstverlening of de tijdelijke verblijf van natuurlijke personen die diensten verlenen, terstond kunnen worden getoetst en er indien gerechtvaardigd passende herstelmaatregelen kunnen worden genomen. Indien die procedures niet onafhankelijk zijn van de instantie die bevoegd is het betrokken administratieve besluit te nemen, ziet elke Partij erop toe dat de procedures daadwerkelijk in een objectieve en onpartijdige toetsing voorzien.

ONDERAFDELING 3

POSTDIENSTEN

ARTIKEL 18.20

Toepassingsgebied

1.    Deze onderafdeling bevat de beginselen van het regelgevingskader voor postdiensten ten aanzien waarvan elke Partij overeenkomstig deze onderafdeling specifieke verbintenissen is aangegaan, zoals vermeld in de bijlagen 18-A en 18-E.

2.    Deze onderafdeling vereist niet dat een Partij diensten liberaliseert die voorbehouden zijn aan 1 (één) of meer aangewezen exploitanten als vermeld in de bijlagen 18-A en 18-E.

ARTIKEL 18.21

Definities

Voor de toepassing van deze onderafdeling wordt verstaan onder:

a)    “essentiële eisen”: algemene niet-economische redenen om voorwaarden te stellen aan de levering van postdiensten, waaronder de vertrouwelijkheid van correspondentie, de beveiliging van het netwerk met betrekking tot het vervoer van gevaarlijke goederen, gegevensbescherming, milieubescherming en ruimtelijke ordening;

b)    “vergunning”: elke vorm van vergunning of toestemming ⁴² met specifieke rechten en verplichtingen voor de postsector, die door een regelgevende autoriteit of een andere bevoegde instantie aan een individuele leverancier wordt verleend en die vereist is voordat een bepaalde dienst wordt verleend;

c)    “postzending”: een zending geadresseerd in de definitieve vorm waarin zij moet worden vervoerd door een aanbieder van postdiensten, ongeacht of publiek- of privaatrechtelijk, met inbegrip van zendingen zoals brieven, pakketten, kranten, catalogi en dergelijke;

d)    “postdienst” ⁴³ : diensten die bestaan in het ophalen, sorteren, vervoeren en afleveren van postzendingen, ongeacht de bestemming (binnen- of buitenlandse bestemming), de snelheid van de dienst (prioritair, niet-prioritair, dringend, exprespost of anderszins) of de aanbieder (openbaar of particulier);

e)    “regelgevende instantie”: de met de regulering van postdiensten als bedoeld in deze onderafdeling belaste onafhankelijke instantie(s); en

f)    “universele dienst”: het overal op het grondgebied van een Partij permanent aanbieden van een postdienst van een gespecificeerde kwaliteit tegen voor alle gebruikers betaalbare prijzen.

ARTIKEL 18.22

Voorkoming van mededingingverstorende praktijken bij postdiensten

Elke Partij ziet erop toe dat een aanbieder van postdiensten die met een universele dienstverplichting belast is of een postmonopolie heeft, geen mededingingverstorende praktijken opzet zoals:

a)    uit het aanbieden van dergelijke diensten verkregen inkomsten gebruiken voor kruissubsidiëring van het aanbieden van een exprespostdienst of enige andere niet-universele postdienst; alsmede

b)    het differentiëren tussen consumenten, zoals bedrijven, aanbieders van grote partijen post of tussenpersonen, met betrekking tot tarieven of andere voorwaarden voor het aanbieden van een dienst die onder een universeledienstverplichting valt of waarvoor een postmonopolie geldt, indien een dergelijke differentiëring niet op objectieve of onpartijdige criteria is gebaseerd.

ARTIKEL 18.23

Universele diensten

Elke Partij heeft het recht vast te stellen welk soort universeledienstverplichtingen zij wenst te handhaven en te beslissen over het toepassingsgebied en de uitvoering ervan. Elke Partij kan de nodige maatregelen nemen om de uitvoering, de ontwikkeling en het onderhoud van de universele postdienst te waarborgen. Dergelijke maatregelen en verplichtingen worden op zich niet als mededingingverstorend beschouwd indien zij op transparante, niet-discriminerende en evenredige wijze worden toegepast.

ARTIKEL 18.24

Vergunningen voor de verlening van postdiensten

1.    Elke Partij kan voor het aanbieden van postdiensten vergunningen vereisen. Waar mogelijk moet een vergunning worden verleend door middel van een vereenvoudigde vergunningsprocedure overeenkomstig de nationale wet- en regelgeving.

2.    Een vergunning kan de naleving van essentiële eisen vereisen, met inbegrip van kwaliteitsnormen en de eerbiediging van de exclusieve en bijzondere rechten van aangewezen exploitanten van voorbehouden diensten of universele postdiensten.

3.    Indien een Partij een vergunning vereist:

a)    maakt zij het volgende openbaar in een gemakkelijk toegankelijke vorm:

i)    de rechten en verplichtingen die uit een dergelijke licentie voortvloeien;

ii)    de criteria en voorwaarden voor het verlenen van vergunningen; en

iii)    voor zover mogelijk de termijn die normaliter nodig is om een besluit over een vergunningsaanvraag te nemen.

b)    zijn de procedures voor het verlenen van een vergunning transparant, niet-discriminerend, evenredig en op objectieve criteria gebaseerd; en

c)    zijn de voor de vergunning verschuldigde vergoedingen ⁴⁴ die de aanvragers in verband met hun aanvraag moeten betalen, redelijk en beperken zij als zodanig niet het verlenen van de dienst.

4.    De status van een vergunningsaanvraag en de redenen voor de weigering om een vergunning te verlenen, worden op verzoek aan de aanvrager meegedeeld. Elke Partij handhaaft of stelt in overeenstemming met haar wet- en regelgeving een procedure vast waarmee aanvragers tegen de weigering om een vergunning te verlenen in beroep kunnen gaan bij een binnenlandse onafhankelijke instantie. Een dergelijke procedure is transparant en niet-discriminatoir en zijn gebaseerd op objectieve criteria.

ARTIKEL 18.25

Onafhankelijkheid van de regelgevende instantie

Elke Partij kan een regelgevende instantie aanwijzen, al dan niet specifiek voor de postdienstensector. De regelgevende instantie staat juridisch los van en is geen verantwoording verschuldigd aan aanbieders van postdiensten. De besluiten van de regelgevende instanties en de door hen gevolgde procedures zijn ten aanzien van alle marktdeelnemers onpartijdig.

ONDERAFDELING 4

TELECOMMUNICATIEDIENSTEN

ARTIKEL 18.26

Toepassingsgebied

1.    Deze onderafdeling bevat de beginselen van het regelgevingskader voor telecommunicatiediensten, met uitzondering van omroepdiensten ⁴⁵ , ten aanzien waarvan elke Partij overeenkomstig dit hoofdstuk specifieke verbintenissen is aangegaan.

2.    Geen enkele bepaling in deze onderafdeling wordt zodanig uitgelegd dat:

a)    van een Partij wordt verlangd dat zij een aanbieder van telecommunicatiediensten uit de andere Partij toestaat telecommunicatienetwerken of -diensten in te stellen, te ontwikkelen, te verwerven, te leasen, te exploiteren of aan te bieden op andere wijze dan in de bijlagen 18-A, 18-B, 18-C en 18-E is bepaald; of

b)    van een Partij wordt verlangd dat zij onder haar jurisdictie vallende dienstverleners verplicht om niet algemeen aan het publiek aangeboden diensten op te zetten, te ontwikkelen, te verwerven, te leasen, te exploiteren of aan te bieden.

ARTIKEL 18.27

Definities

Voor de toepassing van deze onderafdeling wordt verstaan onder:

a)    “essentiële telecommunicatiefaciliteiten” ⁴⁶ : faciliteiten van een openbaar telecommunicatienetwerk en van een openbare telecommunicatiedienst die:

i)    uitsluitend of voornamelijk ter beschikking worden gesteld door een enkele of een beperkt aantal aanbieders; en

ii)    niet op haalbare wijze economisch of technisch kunnen worden vervangen met het oog op het verlenen van een dienst;

b)    “interconnectie”: de koppeling met aanbieders van telecommunicatienetwerken of -diensten, zodat gebruikers van een aanbieder van telecommunicatiediensten kunnen communiceren met gebruikers van een andere aanbieder van telecommunicatiediensten en toegang krijgen tot door een andere aanbieder van telecommunicatiediensten aangeboden telecommunicatiediensten;

c)    “vergunning”: elke vorm van machtiging, met inbegrip van registratie-, verklarings- of kennisgevingsprocedures of andere procedures als omschreven in de wet- en regelgeving van een Partij, waarin specifieke rechten en verplichtingen voor de telecommunicatiesector worden vastgesteld en die door een regelgevende autoriteit aan een individuele aanbieder van telecommunicatiediensten wordt verleend en die vereist is voor het aanbieden van een telecommunicatiedienst;

d)    “grote aanbieder” in de telecommunicatiesector: een aanbieder van telecommunicatienetwerken of -diensten die, wat prijs en aanbod betreft, de voorwaarden voor deelneming op een relevante markt voor telecommunicatiediensten wezenlijk kan beïnvloeden ten gevolge van zeggenschap over essentiële faciliteiten of de wijze waarop hij van zijn positie op die markt gebruikmaakt;

e)    “openbaar telecommunicatienetwerk”: de openbare telecommunicatie-infrastructuur waardoor telecommunicatie tussen bepaalde netwerkaansluitpunten van een netwerk mogelijk wordt gemaakt;

f)    “openbare telecommunicatiedienst”: elke telecommunicatiedienst ten aanzien waarvan een Partij, uitdrukkelijk of feitelijk, eist dat deze aan het algemene publiek wordt aangeboden;

g)    “regelgevende autoriteit”: de instantie(s) die belast is (zijn) met de regulering van onder deze onderafdeling vallende telecommunicatie;

h)    dienstverlener”: een persoon waaraan een vergunning voor het aanbieden van telecommunicatiediensten is verleend;

i)    “telecommunicatiediensten”: alle diensten die bestaan in de transmissie en ontvangst van elektromagnetische signalen, met uitzondering van diensten waarbij de overgebrachte inhoud wordt geleverd of redactioneel wordt gecontroleerd; en

j)    “universele dienst”: het pakket van diensten van een bepaalde kwaliteit dat op het grondgebied van een Partij tegen een betaalbare prijs beschikbaar moet zijn voor alle gebruikers, ongeacht hun geografische locatie.

ARTIKEL 18.28

Regelgevende autoriteit

1.    Elke Partij ziet erop toe dat haar regelgevende autoriteit voor telecommunicatiediensten juridisch gescheiden en functioneel onafhankelijk is van enige aanbieder van telecommunicatiediensten.

2.    De regelgevende autoriteit moet voldoende bevoegdheden en middelen hebben om de sector te reguleren. De bevoegdheden van de regelgevende autoriteit worden duidelijk en in een gemakkelijk toegankelijke vorm bekendgemaakt, in het bijzonder wanneer meer dan één instantie met die taken belast is.

3.    De besluiten die de regelgevende autoriteit neemt en de procedures die zij toepast, zijn onpartijdig ten aanzien van alle marktdeelnemers.

4.    Een door een besluit van een regelgevende autoriteit getroffen aanbieder van telecommunicatiediensten moet beroep tegen dat besluit lichaam kunnen aantekenen bij een binnenlandse beroepsinstantie die onafhankelijk is van de betrokken partijen en van de regelgevende autoriteit. Indien de beroepsinstantie geen rechterlijke instantie is, moeten haar beslissingen schriftelijk met redenen worden omkleed en tevens door een onpartijdige en binnenlandse onafhankelijke rechterlijke of administratieve instantie kunnen worden getoetst.

ARTIKEL 18.29

Vergunningen voor het verlenen van telecommunicatiediensten

1.    Elke Partij ziet erop toe dat een vergunning waar mogelijk door middel van een vereenvoudigde procedure wordt verleend.

2.    Elke Partij ziet erop toe dat de voorwaarden voor het verlenen van gebruiksrechten voor nummers en frequenties openbaar worden gemaakt.

3.    Indien een Partij een vergunning vereist:

a)    worden alle vergunningscriteria openbaar gemaakt;

b)    is de redelijke termijn die normaliter na de indiening van de volledige aanvraag nodig is om het besluit te nemen over het al dan niet verlenen van een vergunning, openbaar;

c)    worden, indien de vergunning niet wordt verleend, de redenen voor deze weigering op verzoek schriftelijk aan de aanvrager meegedeeld; en

d)    kan de aanvrager van een vergunning zich tot een binnenlandse beroepsinstantie wenden om te bepalen of een vergunning onterecht is geweigerd.

ARTIKEL 18.30

Mededingingverstorende praktijken

Elke Partij neemt of handhaaft passende maatregelen om te voorkomen dat aanbieders van telecommunicatiediensten die alleen of met anderen gezamenlijk een grote aanbieder zijn ⁴⁷ , mededingingverstorende praktijken toepassen of blijven toepassen. Deze mededingingverstorende praktijken kunnen misbruik van een machtspositie omvatten, alsmede alle individuele of onderling afgestemde feitelijke gedragingen, gedrag of aanbevelingen die tot gevolg hebben dat de bestaande of toekomstige mededinging op de betrokken markt wordt beperkt, belemmerd, vervalst of verhinderd.

ARTIKEL 18.31

Toegang tot essentiële telecommunicatiefaciliteiten

Elke Partij ziet erop toe dat een grote aanbieder ⁴⁸ op haar grondgebied aanbieders toegang tot haar essentiële telecommunicatiefaciliteiten verleent onder redelijke en niet-discriminerende ⁴⁹ voorwaarden, onder meer wat betreft tarieven, technische normen, specificaties, kwaliteit en onderhoud.

ARTIKEL 18.32

Interconnectie

1.    Elke Partij ziet erop toe dat elke aanbieder die gemachtigd is op haar grondgebied telecommunicatiediensten aan te bieden, het recht heeft om over interconnectie te onderhandelen met andere aanbieders van openbare telecommunicatienetwerken en openbare telecommunicatiediensten. In beginsel worden afspraken over interconnectie gemaakt op basis van commerciële onderhandelingen tussen de betrokken aanbieders.

2.    Elke Partij ziet erop toe dat aanbieders van telecommunicatiediensten die bij onderhandelingen over interconnectieregelingen informatie van een andere aanbieder van telecommunicatiediensten ontvangen, die informatie uitsluitend gebruiken voor het doel waarvoor zij werd verstrekt en dat zij de vertrouwelijkheid van de verstrekte of opgeslagen informatie te allen tijde respecteren.

3.    Op elk punt in het netwerk waar dat technisch haalbaar is, moet worden gezorgd voor interconnectie met een grote aanbieder ⁵⁰ . Die interconnectie wordt verstrekt:

a)    op niet-discriminerende voorwaarden, met inbegrip van technische normen en specificaties, en tegen niet-discriminerende tarieven, en met een kwaliteit die niet lager is dan die welke wordt geboden voor hun eigen soortgelijke diensten van een dergelijke grote aanbieder, of voor soortgelijke diensten van niet-verbonden aanbieders of voor dochterondernemingen ervan of andere verbonden ondernemingen;

b)    binnen een redelijke termijn, op voorwaarden (inclusief technische normen en specificaties) die transparant, economisch redelijk en voldoende gedetailleerd zijn, zodat de aanbieder niet behoeft te betalen voor netwerkonderdelen of -faciliteiten die hij voor de levering van zijn diensten niet nodig heeft; en

c)    op verzoek van een andere aanbieder van telecommunicatiediensten, en onder voorbehoud van een beoordeling door de regelgevende autoriteit, indien van toepassing, op alle technisch haalbare punten naast de netwerkaansluitpunten die aan de meeste gebruikers worden aangeboden, tegen redelijke kosten.

4.    De regels die van toepassing zijn voor interconnectie met een grote aanbieder worden algemeen bekendgemaakt.

5.    Grote aanbieders maken hun interconnectieovereenkomsten of hun referentie-aanbiedingen voor interconnectie in voorkomend geval algemeen bekend.

6.    Elke Partij ziet erop toe dat een aanbieder van telecommunicatiediensten die om interconnectie met een grote aanbieder verzoekt, het recht heeft om, hetzij te allen tijde, hetzij na een redelijke, openbaar gemaakte termijn, beroep in te stellen bij een onafhankelijke binnenlandse instantie om geschillen over passende voorwaarden en tarieven voor interconnectie op te lossen. Een dergelijke onafhankelijke binnenlandse instantie kan de in artikel 18.28 bedoelde regelgevende autoriteit zijn.

ARTIKEL 18.33

Schaarse middelen

Elke Partij voert haar procedures voor de toewijzing van rechten voor het gebruik van schaarse middelen, zoals frequenties, nummers en doorgangsrechten, op objectieve, tijdige, transparante en niet-discriminerende wijze uit. Voor zover mogelijk maakt elke Partij de huidige stand van de toegewezen frequentiebanden openbaar, maar gedetailleerde identificatie van frequenties voor specifieke vormen van gebruik door de overheid is niet vereist.

ARTIKEL 18.34

Universele diensten

1.    Elke Partij heeft het recht vast te stellen welke soort universeledienstverplichtingen zij wenst te handhaven en te beslissen over het toepassingsgebied en de uitvoering ervan. Elke Partij beheert de universele-dienstverplichtingen op transparante, objectieve, niet-discriminerende en evenredige wijze.

2.    Indien de aanwijzing van een aanbieder van een universele dienst openstaat voor meerdere aanbieders van telecommunicatienetwerken of -diensten, staan deze procedures open voor alle dienstverleners. De aanwijzing geschiedt door middel van een efficiënt, transparant en niet-discriminerend mechanisme.

ARTIKEL 18.35

Vertrouwelijkheid van informatie

Elke Partij waarborgt de vertrouwelijkheid van de telecommunicatie en daarmee verband houdende verkeersgegevens die via openbare telecommunicatienetwerken en openbare telecommunicatiediensten worden doorgegeven, met dien verstande dat de daartoe genomen maatregelen geen middel tot willekeurige of ongerechtvaardigde discriminatie of een verkapte beperking van de handel in diensten vormen.

ARTIKEL 18.36

Geschillen tussen aanbieders

Elke Partij ziet erop toe dat, in geval van een geschil tussen aanbieders, de betrokken regelgevende instantie ⁵¹ op verzoek van een van de partijen bij het geschil een bindend besluit neemt om het geschil zo spoedig mogelijk op te lossen.

ARTIKEL 18.37

Internationale mobiele roamingdiensten

1.    Elke Partij spant zich in om samen te werken aan de bevordering van transparante en redelijke tarieven voor internationale roamingdiensten teneinde de groei van de handel tussen de Partijen te bevorderen en het welzijn van de consumenten te vergroten.

2.    Elke Partij ziet erop toe dat aanbieders van telecommunicatiediensten die internationale mobiele roamingdiensten voor spraak, tekstberichten en data aanbieden, deze diensten aanbieden:

a)    met een kwaliteit die vergelijkbaar is met die voor hun eigen retailklanten in het land waar zij gevestigd zijn; en

b)    met duidelijke en gemakkelijk beschikbare informatie over de toegang tot en de prijzen van de diensten.

3.    De Partijen werken samen bij het toezicht op de verwezenlijking van de leden 1 en 2 en bij andere kwesties in verband met internationale mobiele roamingdiensten die kunnen worden geïdentificeerd.

4.    Niets in dit artikel verplicht een Partij ertoe prijzen of voorwaarden voor internationale mobiele roamingdiensten te reguleren.

ONDERAFDELING 5

FINANCIËLE DIENSTEN

ARTIKEL 18.38

Werkingssfeer

Deze onderafdeling is van toepassing op maatregelen van een Partij die gevolgen hebben voor de verlening van financiële diensten.

ARTIKEL 18.39

Definities

1.    Voor de toepassing van deze onderafdeling zijn de volgende definities van toepassing:

a)    “financiële dienst”: elke dienst van financiële aard, verleend door een financiële dienstverlener uit een Partij; financiële diensten omvatten de volgende activiteiten:

i)    verzekeringen en aanverwante diensten:

A)    directe verzekering (met inbegrip van medeverzekering):

1)    levensverzekering; en

2)    schadeverzekering;

B)    herverzekering en retrocessie;

C)    verzekeringsbemiddeling, zoals diensten van makelaars en agenten; en

D)    hulpdiensten in de verzekeringssector, zoals diensten van adviseurs en actuarissen en diensten in verband met risicobeoordeling en de afwikkeling van claims; en

ii)    bankdiensten en andere financiële diensten (behalve verzekeringen):

A)    aanvaarding van deposito’s en andere terugbetaalbare fondsen van het publiek;

B)    alle soorten leningen, waaronder consumentenkrediet en hypotheken, factoring en financiering van commerciële transacties;

C)    financiële leasing;

D)    alle diensten in verband met het betalingsverkeer en de overmaking van geld, waaronder creditcards, betaalkaarten, debetkaarten, reischeques en bankwissels;

E)    verlenen van garanties en stellen van borgtochten;

F)    transacties voor eigen rekening of voor rekening van cliënten, op de beurs, op de onderhandse markt of anderszins, ten aanzien van:

1)    geldmarktinstrumenten (met inbegrip van cheques, effecten en depositocertificaten);

2)    deviezen;

3)    afgeleide producten, met inbegrip van, maar niet beperkt tot futures en opties;

4)    wisselkoers- en rentetariefinstrumenten, waaronder producten als swaps en rentetermijncontracten;

5)    verhandelbare effecten; en

6)    andere verhandelbare instrumenten en financiële activa, met inbegrip van ongemunt goud en zilver;

G)    deelneming in de uitgifte van alle soorten effecten, met inbegrip van garantieverlening en plaatsing in de hoedanigheid van agent (openbaar dan wel particulier) en de verlening van diensten in verband met die uitgiften;

H)    geldmakelaarsdiensten;

I)    beheer van activa, zoals beheer van contanten of portefeuillebeheer, alle vormen van beheer van collectieve investeringen, beheer van pensioenfondsen, diensten aangaande bewaarneming, depositodiensten en trustdiensten;

J)    betalings- en compensatiediensten in verband met financiële activa, met inbegrip van effecten, derivaten en andere verhandelbare instrumenten;

K)    verstrekking en doorgifte van financiële informatie en verwerking van financiële gegevens en daarop betrekking hebbende software door verleners van andere financiële diensten; en

L)    advies- en bemiddelingsdiensten en andere ondersteunende financiële diensten voor alle onder de punten A) tot en met K) vermelde activiteiten, met inbegrip van kredietonderzoek en -analyse, onderzoek en advies aangaande investeringen en beleggingen, en advies over overnames, bedrijfsreorganisaties en -strategieën;

b)    “verlener van financiële diensten”: een natuurlijke of rechtspersoon uit een Partij, met uitzondering van overheidsinstanties, die financiële diensten wenst te verlenen of verleent;

c)    “nieuwe financiële dienst”: een dienst van financiële aard, met inbegrip van diensten in verband met bestaande nieuwe producten of de wijze waarop een product wordt geleverd, die niet wordt verleend door verleners van financiële diensten op het grondgebied van de ene Partij, maar die wel wordt verleend op het grondgebied van de andere Partij;

d)    wordt onder “zelfregulerende organisatie” verstaan: een niet-gouvernementele instantie, met inbegrip van een organisatie of vereniging, die in opdracht van een Partij ten aanzien van verleners van financiële diensten regelgevende of toezichthoudende bevoegdheden uitoefent;

e)    “openbare entiteit”:

i)    een overheid, centrale bank of monetaire autoriteit uit een Partij, of een entiteit die eigendom is van of onder zeggenschap staat van een Partij, en die zich in hoofdzaak bezighoudt met de uitvoering van overheidstaken of activiteiten voor overheidsdoeleinden, met uitzondering van entiteiten die zich in hoofdzaak bezighouden met het verlenen van financiële diensten op commerciële basis; of

ii)    een particuliere entiteit die taken vervult die normaliter door een centrale bank of monetaire autoriteit worden vervuld, wanneer zij die taken vervult.

2.    Voor de toepassing van deze onderafdeling en uitsluitend met betrekking tot diensten die onder deze onderafdeling vallen, wordt onder “diensten verleend in het kader van de uitoefening van overheidsgezag” verstaan:

a)    activiteiten van een centrale bank, een monetaire autoriteit of een andere openbare entiteit ten behoeve van het monetair beleid of het wisselkoersbeleid;

b)    activiteiten in het kader van een wettelijk stelsel van sociale zekerheid of een wettelijke pensioenregeling; en

c)    andere door een openbare instantie voor rekening, met garantie of met gebruikmaking van de financiële middelen van de overheid ondernomen activiteiten.

Indien een Partij toestaat dat een van de in de punten b), of c) bedoelde activiteiten door haar financiële dienstverleners in concurrentie met een overheidsinstantie of een verlener van financiële diensten wordt uitgevoerd, omvatten “financiële diensten” die activiteiten, welke dan door dit hoofdstuk worden bestreken.

3.    De algemene definitie van “diensten verleend in het kader van de uitoefening van overheidsgezag” in artikel 18.1, lid 6, van dit hoofdstuk is niet van toepassing op diensten die onder deze onderafdeling vallen.

ARTIKEL 18.40

Prudentiële uitzonderingsbepaling

1.    Geen enkele bepaling in dit deel van de overeenkomst mag zodanig worden uitgelegd dat een Partij wordt belet maatregelen te nemen om prudentiële redenen, waaronder:

a)    de bescherming van investeerders, spaarders, deelnemers aan de financiële markten, polishouders of personen aan wie een verlener van financiële diensten een fiduciair recht verschuldigd is; of

b)    het verzekeren van de integriteit en de stabiliteit van het financiële systeem van een Partij.

2.    Indien dergelijke maatregelen strijdig zijn met de bepalingen van deze onderafdeling, mogen zij niet worden gebruikt om de verbintenissen of verplichtingen van een Partij uit hoofde van deze onderafdeling te ontduiken.

3.    Geen van de bepalingen van dit deel van de overeenkomst mag zo worden uitgelegd dat zij een Partij ertoe verplicht informatie bekend te maken over de zaken en rekeningen van individuele klanten of vertrouwelijke of geheime informatie die in het bezit van openbare entiteiten is.

ARTIKEL 18.41

Effectieve en transparante reglementering in de sector financiële diensten

1.    Elke Partij stelt alles in het werk om alle belanghebbenden van tevoren in kennis te stellen van alle algemene maatregelen die zij voornemens is vast te stellen. Dergelijke maatregelen worden bekendgemaakt:

a)    door officiële publicatie, of

b)    in enige andere vorm, schriftelijk of elektronisch.

2.    De bevoegde financiële autoriteiten van elke Partij stellen belanghebbenden in kennis van hun voorschriften voor het indienen van aanvragen met betrekking tot de verlening van financiële diensten.

3.    Op verzoek van een aanvrager stelt de bevoegde financiële autoriteit deze in kennis van de status van zijn aanvraag. Indien de betrokken autoriteit van de aanvrager aanvullende informatie verlangt, stelt zij deze daar onmiddellijk van in kennis.

4.    Elke Partij stelt alles in het werk opdat internationaal overeengekomen normen voor de regelgeving en het toezicht in de financiëledienstensector en voor de strijd tegen belastingfraude en -ontwijking op haar grondgebied ten uitvoer worden gelegd en worden toegepast. Die internationaal overeengekomen normen omvatten de normen die zijn goedgekeurd door de G20, de Raad voor financiële stabiliteit, het Bazels Comité voor bankentoezicht, de Internationale vereniging van verzekeringstoezichthouders (IAIS), de Internationale organisatie van effectentoezichthouders, de Financiële-actiegroep inzake witwassen alsmede het Mondiaal Forum inzake transparantie en uitwisseling van inlichtingen voor belastingdoeleinden van de OESO, en de Internationale standaard voor financiële verslaglegging. Daartoe werken de Partijen samen en wisselen zij informatie en ervaringen uit over deze aangelegenheden.

ARTIKEL 18.42

Nieuwe financiële diensten

1.    Elke Partij staat op haar grondgebied gevestigde verleners van financiële diensten uit de andere Partij toe op haar grondgebied nieuwe financiële diensten te verlenen binnen het toepassingsgebied van de subsectoren van de financiële diensten waarvoor in de bijlagen 18-A, 18-B, 18-C en 18-E verbintenissen zijn aangegaan en met inachtneming van de daarin vastgestelde voorwaarden, beperkingen en kwalificaties.

2.    Een nieuwe financiële dienst wordt verleend in overeenstemming met de wet- en regelgeving van de Partij op het grondgebied waarvan deze zal worden verleend en is onderworpen aan de goedkeuring, de regelgeving en het toezicht van de bevoegde autoriteiten van die Partij.

ARTIKEL 18.43

Erkenning van prudentiële maatregelen

1.    Een Partij kan prudentiële maatregelen van de andere Partij erkennen door te bepalen op welke wijze de maatregelen van de Partij betreffende financiële diensten worden toegepast. Deze erkenning, die kan worden bereikt door harmonisatie of op andere wijze, kan plaatsvinden op grond van een overeenkomst of regeling, of autonoom geschieden.

2.    Een Partij die partij is bij een toekomstige dan wel bestaande overeenkomst of regeling van de in lid 1 genoemde soort met een derde land, geeft de andere Partij voldoende gelegenheid om over toetreding tot die overeenkomst of regeling te onderhandelen of met haar over daarmee vergelijkbare overeenkomsten of regelingen te onderhandelen in omstandigheden die tot gelijkwaardige resultaten leiden op het gebied van reglementering, uitvoering, toezicht en, indien van toepassing, procedures voor de uitwisseling van informatie tussen de Partijen bij de overeenkomst of regeling. Wanneer een Partij autonoom tot erkenning overgaat, geeft zij de andere Partij voldoende gelegenheid aan te tonen dat zulke omstandigheden bestaan.

ARTIKEL 18.44

Zelfregulerende organisaties

1.    Indien een Partij het lidmaatschap van of deelneming in, dan wel de toegang tot een zelfregulerende organisatie vereist zodat verleners van financiële diensten uit de andere Partij financiële diensten verlenen op dezelfde basis als verleners van financiële diensten uit die Partij, of indien een Partij aan een zelfregulerende organisatie direct of indirect voorrechten of voordelen bij het verlenen van financiële diensten verleent, waarborgt die Partij dat die zelfregulerende organisaties de toepassing van artikel 18.4 ten aanzien van op het grondgebied van die Partij gevestigde verleners van financiële diensten in acht neemt.

2.    Voor alle duidelijkheid: niets in dit artikel belet een zelfregulerende organisatie als bedoeld in lid 1 om haar eigen niet-discriminerende vereisten of procedures vast te stellen. Voor zover dergelijke maatregelen worden genomen door niet-gouvernementele instanties en niet worden genomen in verband met de uitoefening van bevoegdheden die door centrale, regionale of lokale overheden of autoriteiten zijn gedelegeerd, worden zij niet beschouwd als maatregelen van een Partij en vallen zij niet onder het toepassingsgebied van dit hoofdstuk.

ARTIKEL 18.45

Betalings- en clearingsystemen

Op basis van regelgevingsvereisten en in overeenstemming met artikel 18.4, verschaft elke Partij aan op haar grondgebied gevestigde verleners van financiële diensten uit de andere Partij toegang tot betalings- en clearingsystemen van openbare entiteiten, alsmede tot voor de normale bedrijfsvoering beschikbare officiële financierings- en herfinancieringsfaciliteiten. Dit artikel beoogt niet toegang tot de voor noodsituaties voorziene laatste financieringsfaciliteiten van Partij (de nationale centrale bank of enige andere monetaire autoriteit) te verschaffen.

ONDERAFDELING 6

ELEKTRONISCHE HANDEL

ARTIKEL 18.46

Doel en toepassingsgebied

1.    De Partijen erkennen dat de elektronische handel de handelsmogelijkheden voor vele economische activiteiten verruimt en komen overeen de ontwikkeling van hun onderlinge elektronische handelsverkeer te bevorderen, onder meer door samenwerking op het gebied van de problemen die elektronische handel in het kader van deze onderafdeling met zich brengt.

2.    Deze onderafdeling is van toepassing op maatregelen die gevolgen hebben voor het handelsverkeer langs elektronische weg.

3.    De Partijen erkennen het beginsel van technologische neutraliteit in de elektronische handel.

4.    Deze onderafdeling is niet van toepassing op gokdiensten, omroepdiensten, audiovisuele diensten, diensten van notarissen of vergelijkbare beroepen, en rechtskundige vertegenwoordiging.

ARTIKEL 18.47

Definities

Voor de toepassing van deze onderafdeling wordt verstaan onder:

a)    “consument”: elke natuurlijke persoon, of rechtspersoon indien vastgelegd in de nationale wet- en regelgeving van een Partij, die een openbare telecommunicatiedienst, gedefinieerd in artikel 18.27, punt e), gebruikt of aanvraagt voor doeleinden buiten zijn of haar handels-, bedrijfs- of beroepsactiviteit;

b)    “directmarketingcommunicatie”: elke vorm van reclame waarbij een persoon via een openbaar telecommunicatienetwerk marketingboodschappen rechtstreeks aan eindgebruikers meedeelt en die, voor de toepassing van deze overeenkomst, ten minste elektronische post, tekst en multimediaberichten (SMS en MMS) omvat;

c)    “elektronische authenticatiedienst”: een dienst die het mogelijk maakt het volgende te bevestigen:

i)    de elektronische identificatie van een persoon; of

ii)    de herkomst en integriteit van gegevens in elektronische vorm;

d)    wordt onder “elektronische handtekening” verstaan: gegevens in elektronische vorm die gehecht zijn aan of logisch verbonden zijn met andere elektronische gegevens en die aan de volgende eisen voldoen:

i)    zij wordt door een natuurlijke persoon gebruikt om zich akkoord te verklaren met de elektronische gegevens waarop zij betrekking hebben;

ii)    zij is op zodanige wijze aan de elektronische gegevens waarop zij betrekking heeft, gekoppeld dat eventuele latere wijzigingen in de gegevens kunnen worden opgespoord; en

iii)    zij wordt door een rechtspersoon gebruikt om de oorsprong en integriteit van de elektronische gegevens waarop zij betrekking heeft, te waarborgen; en

e)    “eindgebruiker”: enige persoon die gebruikmaakt van of verzoekt om een openbaar beschikbare telecommunicatiedienst, hetzij als consument, hetzij voor handels-, bedrijfs- of beroepsdoeleinden.

ARTIKEL 18.48

Douanerechten op elektronische transmissies

1.    Een Partij heft geen douanerechten op elektronische transmissies tussen een persoon uit die Partij en een persoon uit de andere Partij.

2.    Voor alle duidelijkheid: lid 1 belet een Partij niet interne belastingen, vergoedingen of andere heffingen op elektronische transmissies op te leggen, mits deze belastingen, vergoedingen of heffingen worden opgelegd op een wijze die in overeenstemming is met dit deel van de overeenkomst.

ARTIKEL 18.49

Beginsel van geen voorafgaande vergunning

1.    De Partijen streven ernaar om niet louter op grond van het feit dat een dienst langs elektronische weg wordt verleend, voorafgaande toestemming te vereisen voor het aanbieden ervan langs elektronische weg, en stellen of handhaven geen andere eisen van gelijke werking.

2.    Lid 1 is niet van toepassing op telecommunicatiediensten als gedefinieerd in artikel 18.27, punt i), en op financiële diensten als gedefinieerd in artikel 18.39, punt a), 1).

3.    Voor alle duidelijkheid: niets belet een Partij maatregelen vast te stellen of te handhaven die niet in overeenstemming zijn met lid 1 om een legitieme doelstelling van openbaar beleid te verwezenlijken in overeenstemming met:

a)    artikel 18.1, lid 4;

b)    artikel 18.40;

c)    artikel 28.1; en

d)    artikel 28.2.

ARTIKEL 18.50

Sluiten van contracten langs elektronische weg

Elke Partij ziet erop toe dat haar rechtsstelsel toestaat dat contracten langs elektronische weg kunnen worden gesloten en dat haar wet- en regelgeving inzake het sluiten van overeenkomsten het gebruik van elektronische contracten niet belemmert en evenmin tot gevolg heeft dat dergelijke contracten op grond van het feit dat zij langs elektronische weg zijn gesloten geen rechtskracht en geldigheid hebben, tenzij zulks in haar wet- en regelgeving is bepaald ⁵² .

ARTIKEL 18.51

Diensten voor elektronische handtekeningen en authenticatie

1.    Een Partij ontkent niet de rechtsgevolgen en de toelaatbaarheid als bewijsmiddel in wettelijke procedures van een elektronische handtekening of een elektronische authenticatiedienst, louter op grond dat die in elektronische vorm zijn.

2.    Een Partij stelt geen maatregelen vast en handhaaft evenmin maatregelen ter regeling van de elektronische authenticatiediensten die:

a)    partijen bij een elektronische transactie zouden verbieden om onderling de meest geschikte elektronische methode voor hun transactie te bepalen; of

b)    partijen bij een elektronische transactie de mogelijkheid ontzeggen om door gerechtelijke of administratieve autoriteiten te laten vaststellen dat hun elektronische transactie voldoet aan eventuele wettelijke vereisten met betrekking tot elektronische handtekeningen en elektronische authenticatiediensten.

ARTIKEL 18.52

Ongevraagde directmarketingberichten

1.    Elke Partij streeft ernaar om eindgebruikers doeltreffend tegen ongevraagde directmarketingcommunicaties te beschermen.

2.    Elke Partij streeft ernaar ervoor te zorgen dat personen geen directmarketingberichten sturen naar consumenten die niet hebben ingestemd ⁵³ met het ontvangen van dergelijke mededelingen.

3.    Niettegenstaande lid 2 staat elke Partij personen die, overeenkomstig de wet- en regelgeving van die Partij, de contactgegevens van een consument in het kader van de levering van een goed of een dienst hebben verzameld, toe directmarketingcommunicaties naar die consument te sturen voor hun eigen soortgelijke goederen of diensten.

4.    Elke Partij streeft ernaar ervoor zorg te dragen dat directmarketingberichten duidelijk als zodanig herkenbaar zijn, duidelijk onthullen namens wie zij worden gedaan en de nodige informatie bevatten om eindgebruikers in staat te stellen kosteloos en op elk moment om stopzetting te verzoeken.

ARTIKEL 18.53

Consumentenbescherming

1.    De Partijen erkennen het belang van het handhaven dan wel vaststellen van transparante en effectieve maatregelen ter bescherming van consumenten, onder meer tegen frauduleuze en misleidende handelspraktijken bij elektronische handel.

2.    Voor de toepassing van lid 1 nemen of handhaven de Partijen maatregelen die bijdragen tot het vertrouwen van de consument, met inbegrip van maatregelen die frauduleuze en bedrieglijke handelspraktijken verbieden. Deze maatregelen voorzien onder meer in:

a)    het recht van consumenten op duidelijke en grondige informatie over de dienst en de aanbieder ervan;

b)    de verplichting voor handelaren om te goeder trouw te handelen en eerlijke marktpraktijken na te leven, ook in antwoord op vragen van consumenten;

c)    het verbod om bij consumenten diensten in rekening te brengen waarom de consument niet heeft verzocht of voor een periode waarvoor de consument geen toestemming heeft gegeven; en

d)    toegang tot verhaal voor consumenten opdat zij hun rechten geldend kunnen maken, waaronder hun recht op verhaal voor betaalde diensten die niet zoals overeengekomen zijn verleend.

3.    De Partijen erkennen het belang van samenwerking tussen hun respectieve nationale instanties voor consumentenbescherming of andere relevante organen bij activiteiten in verband met elektronische handel teneinde consumenten te beschermen en het vertrouwen van consumenten te vergroten.

ARTIKEL 18.54

Samenwerking bij regelgeving op het gebied van e-handel

1.    De Partijen houden de samenwerking en dialoog in stand over de regelgevingskwesties die door de elektronische handel aan de orde worden gesteld, op basis van onderling overeengekomen voorwaarden, waarbij onder meer de volgende kwesties aan bod komen:

a)    de erkenning en facilitering van interoperabele grensoverschrijdende elektronische handtekening- en authenticatiediensten;

b)    de aansprakelijkheid van intermediairs bij de doorgifte, of opslag van informatie;

c)    de behandeling van directmarketingberichten;

d)    de consumentenbescherming op het gebied van de elektronische handel;

e)    de bevordering van papierloze handel; en

f)    enige andere kwestie die voor de ontwikkeling van de elektronische handel van belang is.

2.    Die in lid 1 bedoelde samenwerking richt zich op de uitwisseling van informatie over de respectieve wet- en regelgeving van de Partijen met betrekking tot deze kwesties en over de uitvoering van die wet- en regelgeving.

ARTIKEL 18.55

Overeenstemming over computerdiensten

1.    De Partijen komen overeen dat, met het oog op de liberalisering van de handel in diensten overeenkomstig de artikelen 18.3 en 18.4, de volgende diensten als computerdiensten en aanverwante diensten worden beschouwd, ongeacht of zij via een netwerk, met inbegrip van internet, worden verleend:

a)    advies, strategie, analyse, planning, specificatie, ontwerp, ontwikkeling, installatie, implementatie, integratie, testen, debuggen, updaten, ondersteuning, technische hulp of beheer van of voor computers of computersystemen;

b)    computerprogramma’s, gedefinieerd als de instructies waardoor computers zelfstandig kunnen werken en met elkaar kunnen communiceren, plus advies, strategie, analyse, planning, specificatie, ontwerp, ontwikkeling, installatie, implementatie, integratie, testen, debuggen, updaten, aanpassen, onderhoud, ondersteuning, technische hulp, beheer of gebruik van of voor computerprogramma’s;

c)    de verwerking, opslag en hosting van gegevens of diensten in verband met databanken;

d)    onderhoud en reparatie van kantoormachines en toebehoren, met inbegrip van computers; en

e)    opleidingen voor het personeel van klanten in verband met computerprogramma’s, computers of computersystemen en die niet elders zijn ingedeeld.

2.    Voor alle duidelijkheid: diensten die mogelijk worden door diensten in verband met computers en aanverwante diensten, worden op zich niet noodzakelijkerwijs als diensten in verband met computers en aanverwante diensten beschouwd.

AFDELING D

SLOTBEPALINGEN EN UITZONDERINGEN

ARTIKEL 18.56

Contactpunten

1.    Uiterlijk 1 (één) jaar na de datum van inwerkingtreding van de overeenkomst wijst elke Partij contactpunten aan en stelt zij de andere Partij in kennis van de contactgegevens ervan met het oog op:

a)    de verstrekking van informatie aan de andere Partij over de uitvoering van dit hoofdstuk vergemakkelijken, zoals:

i)    de commerciële en technische aspecten van de dienstverlening; en

ii)    de registratie, erkenning en verkrijging van beroepskwalificaties; en

b)    het in overweging nemen van alle andere kwesties in verband met de uitvoering van dit hoofdstuk die door een Partij aan de orde worden gesteld.

2.    De Partijen stellen elkaar onverwijld in kennis van alle wijzigingen met betrekking tot deze contactpunten.

ARTIKEL 18.57

Subcomité voor de handel in diensten en vestiging

1.    Het bij artikel 9.9, lid 4, ingestelde Subcomité voor de handel in diensten en vestiging heeft, naast de in de artikelen 2.4 en 9.9 genoemde taken, de volgende taken:

a)    de voorbereidende technische werkzaamheden verrichten in geval van een herziening van dit hoofdstuk overeenkomstig artikel 18.58; en

b)    discussiëren over relevante onderwerpen voor de handel in diensten en vestiging, met inbegrip van mogelijkheden voor de uitbreiding van wederzijdse investeringen in diensten- en niet-dienstensectoren.

2.    Het Subcomité kan vertegenwoordigers van andere bevoegde entiteiten met de nodige deskundigheid ten aanzien van de op te lossen kwesties uitnodigen.

ARTIKEL 18.58

Herzieningsclausule

In het licht van de doelstellingen van dit hoofdstuk kan dit hoofdstuk niet eerder worden herzien dan 3 (drie) jaar na de datum van inwerkingtreding van deze overeenkomst, of in het kader van een algehele herziening van deze overeenkomst.

ARTIKEL 18.59

Weigering toekenning voordelen

Een Partij kan de voordelen van dit hoofdstuk weigeren ten aanzien van:

a)    het aanbieden van een dienst, indien zij vaststelt dat de dienst wordt aangeboden vanuit of op het grondgebied van een derde land; of

b)    een rechtspersoon, indien zij vaststelt dat het een rechtspersoon uit een derde land betreft.

HOOFDSTUK 19

OVERMAKINGEN OF BETALINGEN VOOR REKENING-COURANTTRANSACTIES, KAPITAALVERKEER EN TIJDELIJKE VRIJWARINGSMAATREGELEN

ARTIKEL 19.1

Kapitaalrekening

Met betrekking tot verrichtingen op de kapitaalrekening en de financiële rekening van de betalingsbalans staat elke partij het vrije verkeer van kapitaal toe met het oog op de vestiging of directe investeringen zoals bepaald in hoofdstuk 18. Dit verkeer omvat de liquidatie of repatriëring van dat kapitaal.

ARTIKEL 19.2

Lopende rekening

Elke partij staat, in vrij converteerbare valuta en overeenkomstig de op de monetaire en financiële conferentie van de Verenigde Naties op 22 juli 1944 in Bretton Woods, New Hampshire, aangenomen artikelen van de Overeenkomst van het Internationaal Monetair Fonds (hierna “Overeenkomst van het Internationaal Monetair Fonds” genoemd), alle betalingen en overmakingen toe met betrekking tot transacties op de lopende rekening van de betalingsbalans die binnen het toepassingsgebied van deze overeenkomst vallen.

ARTIKEL 19.3

Toepassing van wet- en regelgeving met betrekking tot overmakingen of betalingen voor transacties in rekening-courant en kapitaalbewegingen

Niets in de artikelen 19.1 en 19.2 mag zo worden uitgelegd dat het voor een Partij een beletsel vormt om op billijke en niet-discriminerende wijze, zonder dat dit een verkapte beperking van handel en investeringen vormt op overmakingen of betalingen voor transacties via lopende rekeningen of op het kapitaalverkeer, haar wet- en regelgeving toe te passen met betrekking tot:

a)    faillissement, insolventie of crediteurenbescherming;

b)    de uitgifte van, de handel in of de verhandeling van effecten;

c)    strafbare feiten ⁵⁴ ;

d)    de financiële verslaglegging of registratie van overdrachten, indien dat noodzakelijk is ter ondersteuning van de met de rechtshandhaving of financiële regelgeving belaste instanties; of

e)    de naleving van uitspraken van rechterlijke of soortgelijke instanties.

ARTIKEL 19.4

Tijdelijke vrijwaringsmaatregelen

Indien in uitzonderlijke omstandigheden overmakingen of betalingen voor rekening-couranttransacties of kapitaalbewegingen ernstige moeilijkheden veroorzaken of dreigen te veroorzaken voor de werking van de Economische en Monetaire Unie van de Europese Unie, kan de Europese Unie voor een periode van ten hoogste 6 (zes) maanden vrijwaringsmaatregelen nemen die strikt noodzakelijk zijn om die moeilijkheden of de dreiging daarvan aan te pakken.

ARTIKEL 19.5

Beperkingen ter bescherming van betalingsbalans

1.    Indien een partij in uitzonderlijke omstandigheden ernstige betalingsbalansmoeilijkheden ondervindt, onder meer wat de werking van het monetaire beleid of het wisselkoersbeleid betreft, of met externe financiële moeilijkheden of dreigende moeilijkheden, kan zij beperkende maatregelen vaststellen of handhaven met betrekking tot overmakingen of betalingen voor transacties op de lopende rekening of kapitaalbewegingen.

2.    De in lid 1 bedoelde maatregelen:

a)    mogen niet discriminerend zijn ten opzichte van die welke in soortgelijke situaties op een derde land worden toegepast;

b)    moeten in overeenstemming zijn met de Statuten van het Internationaal Monetair Fonds, in voorkomend geval;

c)    mogen geen onnodig nadeel toebrengen aan de commerciële, economische en financiële belangen van de andere Partij, en

d)    moeten tijdelijk, evenredig en strikt noodzakelijk zijn om de moeilijkheden aan te pakken, en geleidelijk worden afgeschaft naarmate de in lid 1 bedoelde situatie verbetert. Indien zich extreem uitzonderlijke omstandigheden voordoen die een Partij ertoe nopen die maatregelen na een periode van 1 (één) jaar te verlengen, stelt zij de andere partij ervan in kennis dat zij een dergelijke verlenging zal invoeren.

ARTIKEL 19.6

Slotbepalingen

1.    Niets in dit hoofdstuk mag worden uitgelegd als een beperking van de rechten van de economische subjecten van de partijen op een gunstiger behandeling, waarin kan zijn voorzien in bestaande bilaterale of multilaterale overeenkomsten waarbij een Partij bij deze overeenkomst partij is.

2.    De partijen plegen overleg teneinde het kapitaalverkeer dat binnen de reikwijdte van deze overeenkomst valt te vergemakkelijken, teneinde de doelstellingen van deze overeenkomst te bevorderen.

HOOFDSTUK 20

OVERHEIDSOPDRACHTEN

ARTIKEL 20.1

Doelstellingen

De partijen erkennen de bijdrage van transparante, concurrerende en open aanbestedingen aan de economische ontwikkeling en stellen zich ten doel hun respectieve aanbestedingsmarkten daadwerkelijk open te stellen.

ARTIKEL 20.2

Definities

Voor de toepassing van dit hoofdstuk zijn de volgende definities van toepassing:

a)    “handelsgoederen of -diensten”: goederen of diensten die in de regel in de handel worden verkocht of te koop worden aangeboden aan, en in de regel worden aangekocht door niet-overheidskopers voor niet-overheidsdoeleinden;

b)    “dienst in verband met de bouw”: een dienst die gericht is op de uitvoering, op welke wijze dan ook, van civieltechnische of bouwwerkzaamheden in de zin van afdeling 51 van de CPC;

c)    “elektronische veiling”: een zich herhalend proces waarbij leveranciers langs elektronische weg nieuwe prijzen of nieuwe waarden voor kwantificeerbare, niet op de prijs betrekking hebbende en met de beoordelingscriteria samenhangende onderdelen van de inschrijving opgeven, waardoor een rangorde van de inschrijvingen tot stand komt of de rangorde wordt gewijzigd;

d)    “schriftelijk”: elke formulering in woorden of cijfers die gelezen, gereproduceerd en later meegedeeld kan worden, met inbegrip van elektronisch doorgegeven en opgeslagen informatie;

e)    “onderhandse aanbesteding”: methode van aanbesteding waarbij de aanbestedende entiteit contact zoekt met een leverancier of leveranciers van zijn keuze;

f)    “maatregel”: een wet, voorschrift, procedure, administratief richtsnoer of praktijk, dan wel een actie van een aanbestedende entiteit betreffende een onder deze overeenkomst vallende opdracht;

g)    “lijst voor veelvuldig gebruik”: lijst van leveranciers die volgens een aanbestedende entiteit voldoen aan de voorwaarden om op die lijst te worden geplaatst en van wie de aanbestedende entiteit meer dan eens gebruik denkt te maken;

h)    “onderhandeling”: een manier om de aanbestedingsprocedure uit te voeren met inachtneming van de beginselen van transparantie en non-discriminatie, die beperkt is tot specifieke situaties waarin aanbestedende entiteiten met leveranciers mogen onderhandelen wanneer aan bepaalde voorwaarden is voldaan;

i)    “bericht van aanbesteding”: een bekendmaking van een aanbestedende entiteit waarbij belangstellende leveranciers worden uitgenodigd een verzoek om deelname in te dienen, in te schrijven of beide;

j)    “compensatie”: maatregelen ter bevordering van de plaatselijke ontwikkeling of ter verbetering van de betalingsbalans door het gebruik van binnenlandse inhoud, het in licentie geven van technologie, investeringsvereisten, tegenhandel of soortgelijke vereisten;

k)    “openbare aanbesteding”: methode van aanbesteding waarbij alle belangstellende leveranciers kunnen inschrijven;

l)    “aanbestedende entiteit”: een entiteit die onder de aanhangsels van de bijlagen 20-A tot en met 20-E valt;

m)    “erkende leverancier”: een leverancier die door een aanbestedende entiteit is erkend als leverancier die aan de voorwaarden voor deelname voldoet;

n)    “aanbesteding met voorafgaande selectie”: methode van aanbesteding waarbij de aanbestedende entiteit uitsluitend erkende leveranciers tot inschrijven uitnodigt;

o)    “diensten”: ook diensten in verband met de bouw, tenzij anders bepaald;

p)    “norm”: een door een erkende instantie goedgekeurd document dat voor algemeen en herhaald gebruik bestemde regels, richtsnoeren of kenmerken voor producten of diensten of daarmee verband houdende processen en productiemethoden bevat, waarvan de naleving niet verplicht is; zij kan ook geheel of ten dele betrekking hebben op terminologische elementen, symbolen en vereisten betreffende verpakking, markering of etikettering die van toepassing zijn op een product, dienst, proces of productiemethode;

q)    “leverancier”: een persoon of groep personen die goederen of diensten levert of kan leveren, en